گفتنی است که مراحل برداشت نفت را به گونه ای دیگر می توان تقسیم بندی کرد، یعنی به جای اینکه بگوئیم مرحله اول، دوم یا سوم، می توانیم بگوئیم Primary Recovery، مرحله Improve Oil Recovery یا IQR یا eryced Oil RecovEnhanced .
برداشت بهبود یافته یا IQR فرایندی است که برای تعدیل کردن تکنولوژی های مورد استفاده برای افزایش برداشت به کار می رود. حال این فرایند می تواند در مرحله اول تولید انجام شود یا در مراحل دوم یا سوم.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

تکنولوژی هایی چون حفاری افقی یا مشبک کاری انتخابی و یا تزریق ژل درجا ( Insitu gelation ) از نوع IQR می باشند.
بنابراین در IQR فرایند تولید عوض نمی شود، بلکه تکنولوژی به گونه ای تعدیل می شود که با همان فرایند قبلی، نفت بیشتری از مخزن تولید می گردد. درحالیکه ازدیاد برداشت یا EOR به فرایندی اطلاق می شود که در آن سعی می شود تا میزان درصد اشباع نفت، باقیمانده در مخزن به حداقل ممکن برسد. فرایندهایی چون سیلابزنی شیمیایی، تزریق _۲Co و احتراق در جا از این قبیل می باشند (۲۸).
بعد از عملیات تزریق آب می توان فرایند را تغییر داد. روش دیگر این است که عملیات تزریق آب را تعدیل کنیم. بدین منظور در لایه های با خاصیت گذردهی متفاوت، آب وارد لایه های با خاصیت گذردهی بالا شده و به سمت چاه تولیدی هدایت می گردد. لذا باید کاری کرد که این لایه ها بسته شوند. این کار با تزریق ژل در لایه های مورد نظر صورت می گیرد. فرایند جابه جایی امتزاجی (Miscible Displacement ) به معنی بازیافت نفت به وسیله تزریق ماده ای است که با نفت قابل امتزاج باشد. در جابه جایی مذکور سطح تماس نفت و ماده تزریق شده از بین می رود و جابه جایی به صورت حرکت تک فازی انجام می شود. در صورتی که شرایط از هر لحاظ برای امتزاج ماده تزریق شده و نفت فراهم باشد، بازیافت چنین فرایندی در مناطق جاروب شده ۱۰۰% می باشد.
گاز تزریقی دارای ویسکوزیته کمتر نسبت به نفت مخزن است و در نتیجه تحرک بیشتری نسبت به آن دارد. این خاصیت گاز تزریقی، یکی از دلایل امکان امتزاج آن با نفت مخزن است، زیرا تحرک زیاد گاز نسبت به نفت باعث می شود که گاز در مراحل مختلفی با نفت تماس پیدا کرده و در نهایت حالت امتزاج بین نفت مخزن و گاز تزریقی حاصل آید.
مسئله ای که از تحرک زیاد گاز ناشی می شود این است که گاز تمایل به Fingering و linhChanne پیدا می کند و در نتیجه مناطقی از مخزن به وسیله گاز جاروب نمی گردد و لذا این امر باعث پایین آمدن Recovery Factor در جابه جایی امتزاجی می شود(۲۹).
۲-۶ مزایای بیوسورفکتانت ها در استخراج نفت ثالثیه
یکی از نکات جالب توجه آن است که در این مورد به خالص بودن بیوسورفکتانت نیازی نیست وقتی محیط کشت حاوی باکتری های مولد این ترکیبات هم می تواند برای استحصال نفت خام مورد استفاده قرار گیرد. یکی دیگر از ویژگی های این روش آن است که در مقایسه با سورفکتانت های شیمیایی که اثرات زیانبار زیست محیطی فراوانی بر جای می گذارند، کاربرد بیوسورفکتانت ها فاقد هر گونه عوارض نامطلوب بر روی اکوسیستم طبیعی است.
در این روش معمولا باکتری نفت خوار مولد بیوسورفکتانت و یا بیوسورفکتانت را همراه آب به درون مخازن زیر زمینی تزریق می کنند.
باکتری ها در حدود ۸ میلیاردم نفت خام را برای رشد و تکثیر خود مصرف کرده و پس از تولید بیوسورفکتانت، موجب کاهش کشش سطحی نفت و روان شدن آن به سمت چاه اصلی می شوند. به این طریق می توان بخش اعظم نفت موجود در لایه های ماسه سنگی اطراف مخزن را استحصال کرد (۳۰).
نکته جالب توجه در مورد باکتری های مولد بیوسورفکتانت آن است که اغلب این باکتری ها علاوه بر هالوفیل ( نمک دوست ) بودن، ترموفیل ( گرما دوست ) و یا حتی اکستریم ترموفیل
(Extreme Thermophile ) نیز هستند، یعنی به حرارت های بالا مقاومند. از همین رو، محصولات تولیدی آنها نیز در برابر حرارت مقاوم بوده و به راحتی غیر فعال نمی شوند.
طبق تحقیقات انجام شده روی باکتری های نفت خوار، مشخص شده که خود سلول های باکتری تا دمای ۷۰ درجه سانتیگراد و محصول آنها (بیوسورفکتانت) تا حدود ۱۵۰ درجه سانتی گراد به حرارت مقاومت دارند. از این رو مشکل خاصی در استفاده از این باکتری ها یا بیوسورفکتانت آن ها در عمق زمین و چا ههای نفتی وجود ندارند (۳۱).
به هر حال باید به این نکته توجه داشت که تکنولوژی استخراج و کاربرد بیوسورفکتانت ها در صنایع و بویژه صنعت نفت، نه تنها تکنیک امروز بلکه نیاز فرداست.
۲-۷ پیشینه تحقیق
نفت و فرآورده های آن از زمان های بسیار قدیم مورد استفاده قرار گرفته است. این ماده را از قرن ها پیش به صورت گاز در آتشکده و یا به فرم قیر می شناختند، بطوریکه در کتب مقدس و تاریخی اشاره شده که در ساختمان برج بابل از قیر گردیده است. علاوه بر بابلی ها از قیر بعنوان ماده قابل احتراق در چراغ ها و تهیه ساروج جهت غیر قابل نفوذ نمودن سدها و بالاخره جهت استحکام جاده ها استفاده می کردند. همچنین نادرشاه با بهره گرفتن از روشن کردن مشعل های نفت، موفقیت چشمگیری در فتح هندوستان بدست آورد. اولین چاه نفت در سال ۱۸۵۹ در یک ساختمان ناقدیسی در ایالت پنسیلوای آمریکا حفر گردید. نفت در ایران از هزاران سال پیش به واسطه نشت طبیعی آن در مناطق جنوبی شناخته شده بود. در دایره المعارف لاروس آمده است ((نخستین چاه نفت به فرمان داریوش، شاهنشاه هخامنشی در استان شوش حفاری شده است)). کاوش های باستان شناسی نشان داده است که مردمان کشور ایران حدوداً پنج هزار سال قبل از قیر برای تهیه ملاط و اندود کردن کشتیها و همچنین از نفت برای ایجاد روشنایی و درمان بعضی از امراض استفاده می کردند. هردوت تاریخ نویس یونانی دنیای باستان در کتاب خود چگونگی کندن چاه و استخراج نفت را در ایران شرح داده است. به گفته وی در محلی به نام ((اردریکا)) در نزدیکی شوش چاهی بوده است که نفت و آب نمک را از آن به کمک چرخ و دلو استخراج کرده و در حوضچه های سرباز نزدیک آن می ریختند تا مواد سبک نفت تبخیر شده و از قیر و نمک سفت شده استفاده می کردند (۴).
در دنیای مدرن اولین چاه نفت توسط شخصی به نام ( Drake ) که پایه گذار موسسه هایی به نامPennsylvania rock oil company بود، به تاریخ ۲۷ اوت ۱۸۵۹ میلادی در ایالت پنسیلوانیای آمریکا حفر شد، از این حلقه چاه که بعد از حدود ۵ سال تلاش در عمق ۲۳ متری به نفت رسید (۳۲).
در اولین روز حدود چهار هزار لیتر نفت به دست آمد واین مقدمه پیدایش صنعت بزرگی به نام صنعت نفت در جهان بود که تمام معادلات سیاسی و اقتصادی دنیا را تحت شعاع قرار داد. لوفتوس، اولین فرد خارجی بود که بطور تخصصی از مناطق نفت خیز ایران بازدید به عمل آورد. وی در گزارشی که به سال ۱۸۵۵ منتشر نمود اظهار داشته است که تنها چشمه قیر بررسی شده توسط ایشان در کنار کوههای بختیاری و مسجد دورافتاده ای در نزدیکی کوه آسماری مسجد سلیمان قرار داشته است (۴).
درسال ۱۸۹۰ میلادی (۱۲۶۹ شمسی) امتیاز اکتشاف و استخراج کلیه معادن ایران از جمله نفت توسط ناصرالدین شاه به یک انگلیسی به نام ((بارون جولیوس رویتر)) داده شد که به علت عدم موفقیت در اکتشاف نفت و مخالفتهای داخلی و خارجی این قرارداد با شکست مواجه شده و طرف ایرانی مجبور به پرداخت غرامت سنگینی شد. وی در سال ۱۹۰۱ میلادی (۱۲۸۰ شمسی) طبق امتیاز نامه دیگری اجازه اکتشاف، استخراج و تصفیه، حمل و نقل و فروش نفت و همچنین احداث خط لوله در تمام خاک ایران به جز پنج ایالت شمالی به یکی دیگر از اتباع انگلستان به نام « ویلیام ناکس دارسی » (Darcy. K. W) به مدت ۶۰ سال داده شد. از آن پس فعالیتها برای اکتشاف و استخراج نفت در منطقه دور افتاده ای به نام چاه سرخ در حوالی کرمانشاه شروع گردید که در تابستان ۱۹۰۳ حفاری ها در عمق ۵۰۷ متری به گاز نفت و سپس به نفت رسید. چند ماه بعد دومین چاه نیز در عمق مشابهی حفر شده و به نفت رسید. بهره برداری از این چاه ها با توجه به بازده کم روزانه حدود ۳۰ تن و هزینه های بالای حفاری و حمل و نقل مقرون به صرفه تشخیص داده نشد، دارسی که سرمایه گذاری زیادی انجام داده بود و به نتیجه مطلوب تر نرسیده بود، مجبور به همکاری با شرکت نفت برمه شد.
بیشتر تولیدات نفتی تا نیمه قرن نوزدهم از طریق چشمه های نفتی با گودال های کم عمق و چاه های دستی حفر شده در مخازن نفتی کم عمق، صورت گرفت. حفاری های نسبتا عمیق جهت استخراج نفت در ابتدا در ناحیه پچل بورن فرانسه انجام شد. در این ناحیه، ماسه های نفتی در زمین بطور قابل ملاحظه ای گسترده شده است. با شروع جنگ جهانی اول (۱۹۱۸-۱۹۱۴) نیاز به مواد به شدت افزایش یافت(۴).
استفاده از بیوتکنولوژی در صنعت نفت، مبحث نسبتا جدیدی می باشد که در سال های اخیر در دنیا مطرح شده است. در ارتباط با کاربرد بیوتکنولوژی در صنعت نفت می توان دو جنبه را مد نظر قرار داد:
۱)ارتقای کمی
۲)ارتقای کیفی
ارتقای کمی، موضوع MEOR یا Microbial Enhanced می باشد. روش MEOR روشی است در آن بوسیله میکروبهای مخصوص و مشخص میزان نفت استخراجی از چاه ها را افزایش می دهند. میکروبها به سه طریق می توانند باعث ازدیاد برداشت از مخازن نفتی شوند.
۱- با اکسیداسیون نفت اسید چربی تولید می کنند که باعث کاهش گرانروی نفت می گردد.
۲- با تولید مقادیر نسبی از گاز _۲Co باعث افزایش فشار در مخزن می گردند از این رو مانند تزریق گاز عمل میکنند.
۳- میکروبها با بوجود آوردن بیومس میان سنگ و نفت مخزن باعث جابجایی فیزیکی نفت می شوند.
شرایط فیزیکی نفت مثل دما، فشار، نمک و. . . عامل محدود کننده استفاده از MEOR است. از آنجا که شرایط فیزیکی چاه های نفت با هم فرق می کنند نمی توان برای همه آنها از یک نوع میکروارگانیسم استفاده کرد. مثلا در چاه های کم عمق کار به روش MEOR به دلیل دمای کمتر نسبت به چاه های عمیق که دمای بالا دارند بیشتر است. در چاه های عمیق مثل کشور ما باید از میکروارگانیسم های گرما دوست استفاده گردد. روش MEOR بطور چشمگیری محدود به دمای حداکثر ۸۰ درجه است(۳۳).
خصوصیات باکتری های مورد استفاده در روش MEOR :
۱-کوچک باشد.
۲-قادر به تحمل شرایط محیطی چاه باشد.
۳- رشد سریعی داشته باشد و از تحرک لازم داخل چاه برخوردار باشد.
۴- بتواند مواد ضد میکروبی و ضد خوردگی را تحمل کنند.
۵- برای رشد به مواد مغذی پیچیده ای نیاز نداشته باشند(۳۴).
مبحث ظریف تر در استفاده از توانمندی های بیوتکنولوژی در صنعت نفت، ارتقای کیفی محصولات نفتی
می باشد. چون جنبه های مختلفی در این زمینه وجود دارد که هرکدام ظرافت های خاص خود را می طلبد. ارتقای کیفی شامل حذف هسته، اتم های گوگرد و نیتروژن می باشد. حذف ازت، موضوع بسیار جدیدی است. مسیر N4 توسط دکتر کیلبین شناسایی و کشف شده است. طی این مسیر، ازت از ترکیبات جدا شده و _۲O جای آن قرار می گیرد که ضمن حذف _۲N، سوخت نیز بهتر می سوزد(۳۵).
در سال ۱۹۴۷، زوبل و همکارانش، اساس و مبنای میکروبیولوژی نفت را در استخراج نفت به کار گرفتند.
در سال ۱۹۵۴، اولین آزمایش در میدان نفتی لیبسون در ایالت Arokanas آمریکا انجام گرفت. در طول این زمان Kuzentsor تولید گاز میکروبی را از نفت کشف نمود(۳۲).
از جمله تحقیقات انجام شده روی نفت در ایران می توان به گوگرد زدایی از برش های بنزین و گازوئیل، تحقیقات در زمینه MEOR ( Microbial Enhanced Oil Recover ) به افزایش برداشت از چاه های نفت به روش های میکروبی به منظور استخراج بیشتر نفت از چاه ها و تصفیه زیستی اشاره کرد(۸).
پروژه جداسازی گوگرد از برش گازوئیل در حدود ۳ سال قبل آغاز گردید. نتیجه این کار جداسازی یک گروه باکتری مناسب برای گوگرد زدایی بوده است. که پس از مقایسه، از بین آنها ۲ باکتری انتخاب شده و تحقیق بر روی آنها ادامه دارد. توزیع باکتریهای بدست آمده ، هیچ شباهتی با توزیع پیش بینی شده نداشت. یعنی باکتری ها از مکان هایی تهیه شده بودند که ارتباطی با چاه های نفت نداشتند. در این راستا پروژه دیگری تحت عنوان جداسازی و شناسایی آنزیم منواکسیژناز C در مرکز تحقیقات بیوتکنولوژی انستیتو پاستور در دست اجرا می باشد.
از سال ۱۹۷۰ تا ۲۰۰۰ تحقیقات MEOR برای اکولوژی میکروبی و شناسایی مخازن نفت متمرکز شد و این پروژه حدود ۲ سال قبل در ایران آغاز شد (۴).
تحقیقات تصفیه زیستی به ۲ صورت مستقیم و غیر مستقیم در واحد میکروبیو لوژی انجام می گیرد.
تحقیقات مستقیم: به این صورت است که مستقیما بر روی حذف ترکیبات نفتی ار خاک توسط
میکرو ارگانیسم ها کار می شود.
تحقیقات غیرمستقیم:در این زمینه، برروی جداسازی باکتری های تجزیه کننده و مولد بیوسورفکتانت فعالیت می شود و هدف حذف ترکیبات آلوده کننده نفتی با بهره گرفتن از باکتری های تجزیه کننده و مولد بیوسورفکتانت می باشد.
بدون شک ارزش جزء جزء نفت خام با توجه به تأمین انرژی و تأمین خوراک صنایع پایین دستی مثل پتروشیمی هر روز بیشتر می شود لذا سعی براین است که برش های سنگینی که معمولا در پالایشگاه ها به عنوان ته مانده تولید و به عنوان سوخت سنگین و کم ارزش مصرف می شود نیز استفاده بهتری به عمل آید، مقدار میانگین تولید این برش های سنگین در داخل کشور بیش از ۳۰ % نفت خام مصرفی پالایشگاه هاست که رقم کاملا قابل توجهی است در حالیکه فرایند خاصی بر روی این برش ها انجام نمی پذیرد، این مسأله سبب از دست دادن مقدار زیادی از ثروت ملی می گردد که در این راستا، یکی از روش های حل این مشکل ارتقای کیفیت این برش ها است.
جهت ارتقای کیفیت این برش ها نیز فرآیندهای متعددی وجود دارد که در این بین در دو شاخه عمده: روش های افزودن هیدروژن و روش های حذف کربن مورد بررسی واقع شده ا ند، به طور کلی خصوصیات مشترک روش های مختلف افزودن هیدروژن عبارتست از: کاتالیستی بودن فرآیندها، دمای متوسط عملیاتی ۴۵۰-۳۵۰ درجه سانتی گراد، فشارهای بالای عملیاتی، بازدهی بالای مایع به دلیل افزودن هیدروژن، کیفیت بالای محصولات، پیچیده بودن فرایند، هزینه سرمایه گذاری و عملیاتی بالا و مهمتر از همه سرویس تسهیلات گرانقیمت اعم از تأمین هیدروژن و بخار است. در حالیکه خصوصیات روش های مختلف حذف کربن عبارتست از: دماهای بالای عملیاتی ۵۵۰-۴۵۰ درجه سانتی گراد، فشارهای پایین عملیاتی، عدم حضور هیدروژن و تبعات ناشی از آن، بازدهی پایین مایع به دلیل حذف کربن، سرمایه گذاری و هزینه عملیاتی پایین و سادگی آنهاست (۷).
فصل سوم
روش کار

ج) شرکت بیمه
از دیگر استفاده کنندگان گواهی بازرسی بیمه است. شرکت بیمه با در دست داشتند گواهینامه بازرسی اطمینان خاطر می یابد که کالا قبل از شروع حمل، شرایط و مشخصات قرارداد را داشته لذا تا حدودی از کلاهبرداری هایی که معمولا از شرکت های بیمه می شود جلوگیری می گردد.
د) بانک بازکننده اعتبار
به تعبیری می توان مؤسسه بازرسی را بازوی فنی بانک محسوب نمود، زیرا به دلیل عدم وجود امکانات فنی و فقدان تخصص های لازم برای بانک مقدور نیست که مطابقت کالا را از جهت فنی با شرایط قرارداد تأیید نماید. لذا گواهینامه بازرسی به بانک بازکننده اعتبار در زمینه تأیید شرایط معامله اطمینان لازمه را می دهد.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

ه) شرکت حمل
گواهینامه بازرسی به شرکت حمل این اطمینان را می دهد که کالا در زمانی که به او تحویل شده است، با مشخصات و خصوصیات مورد ادعای فروشنده مطابقت دارد. این موضوع در مورد حمل کالاهای خطرناک و نیز هنگام وقوع خسارت همگانی، حائز اهمیت است.
ی) گمرک
گمرکات نیز در تطبیق کالا با اسناد و تعرفه می توانند از گواهینامه بازرسی به عنوان قرینه ای مثبت استفاده کرده و آن را مورد استناد قرار دهند.
ن) مؤسسات استاندارد
در بسیاری از کشورها برای ورود یا صدور کالا شرایط استاندارد در نظر گرفته شده است، که در صورت فقدان آن شرایط، کالا قابل صدور یا ورود نمی باشد. گواهینامه بازرسی می تواند به عنوان گواهی کنترل کیفیت کالا، مورد استفاده مؤسسات استاندارد قرار گیرد.
۳) کارمزد بازرسی
پرداخت کارمزد مؤسسه بازرسی قاعدتا به عهده خریدار است. در اینکوترمز نیز صریحا به این موضوع اشاره شده و چنین آمده است.
به موجب این تعریف به جز مواردی که فروشنده براساس قوانین کشور خود، موظف به انجام بازرسی قبل از صدور باشد ( مانند کشور خودمان در مورد برخی از کالاها که مشمول استاندارد اجباری می باشد )، پرداخت هزینه بازرسی به عهده خریدار است.
۴) عدم تطابق کالا با سفارش
در صورتی که علیرغم کلیه تمهیدات و پیش بینی ها از جمله انتخاب بازرس مستقل و صدور گواهینامه بازرسی از جانب وی، وقتی کالا به مقصد رسید، معلوم شود که کالا با شرایط قرارداد خرید مطابقت ندارد یا دارای اشکالات خاصی است. چه باید کرد؟
در این حالت، خریدار باید با دقت اقدامات زیر را انجام دهد :

1. 1. کالا را از گمرک ترخیص نکند و از هرگونه تغییر و تحول و جابجایی و انتقال آن خودداری نماید.

1. 1. روش و عملیاتی که طی آن، وجود ایراد یا نقص یا اشکال یا عدم تطابق کالا معلوم شده است را بررسی نماید.

1. 1. مدارک و تعهدات فروشنده در رابطه با مشخصات کالا و همچنین مدارکی که نشانگر ابلاغ این مشخصات به فروشنده می باشد را جهت حصول اطمینان بیشتر مجددا بررسی نماید.

1. 1. بررسی شود که اشکال پیش آمده آیا بر اثر اهمال فروشنده است یا احتمالا بر اثر حمل، تخلیه، جابجایی، بارگیری یا انبارداری نامناسب به وجود آمده است.

1. 1. در صورت حصول اطمینان از کوتاهی فروشنده، مراتب را فورا به وی اطلاع داده ضمنا مسئولیت های او را نسبت به اجرای تعهدات خود یادآوری و درخواست نماید که موضوع سریعا توسط فروشنده بررسی و دلایل به وجود آمدن آن را اعلام نماید.

1. 1. موضوع عدم تطابق، به بازرس اعلام می شود و درخواست شود تا او نیز عملیات بازرسی خود را بررسی کرده و در خصوص دلایل به وجود آمدن اشکال و عدم تطابق کالا، اعلام نظر نماید.

1. 1. انجام بازرسی مجدد کالا را از فروشنده و بازرس درخواست نماید.

1. 1. در صورت عدم همکاری فروشنده و بازرس در مورد انجام بازرسی مجدد کالا، لازم است از مؤسسه بازرسی مستقل دیگری که از اعتبار مناسبی نیز برخوردار باشد، دعوت نمود تا از کالا بازرسی نموده، گزارش مستدل و مصوری تهیه نماید تا در مراحل بعدی بتوان از آن برای اثبات ادعای خود استفاده نمود.

پس از انجام این بازرسی می توان کالا را جابجا و مورد استفاده قرارداد. در هر حال توصیه می شود که حتما نمونه هایی از کالاهای دارای اشکال و ایراد نگهداری شود. در صورت امکان بهتر است نمونه ها توسط بازرس مستقل مهر و موم شوند.

1. 1. بطور مستقیم یا از طریق مشاور متخصص در دعاوی بازرگانی با فروشنده و بازرس جهت حل و فصل مسئله و تأمین غرامت مذاکره و مکاتبه شود.

۱۰-در صورت عدم همکاری فروشنده و بازرس و عدم پذیرش مسئولیت جبران خسارت، مراتب باید به بانک مرکزی و مؤسسه استاندارد جهت اقدامات لازم اعلام شود و موازی با آن از طریق طرح موضوع در مراجع صالحه مراتب پیگیری گردد.
۵) مقطع بازرسی
بازرسی در چه محل و در چه زمانی باید به عمل آید؟
اصولا مقطع بازرسی، ارتباط مستقیم با شرایط معامله و تحویل کالا دارد. اگر معامله براساس یکی از شرایط اینکوترمز انجام شده باشد، مقطع بازرسی باید در مقطع انتقال مسئولیت از فروشنده به خریدار باشد. ( مثلا در شرایط FOB یا CFR انتقال مسئولیت تحویل کالا به شرکت حمل و عبور آن از نرده کشتی است )
ممکن است بازرسی کالا از زمان تولید شروع شده و در نهایت در انبار فروشنده و هنگام بسته بندی کالا بازرسی شود و همه نتایج هم با شرایط قرارداد مطابقت داشته باشد و کالا نیز آماده حمل باشد. اگر در این مرحله که کالا هنوز در ید فروشنده است، بازرس عملیات خود را خاتمه داده و گواهینامه را صادر نماید، امکان دارد فروشنده کالا را پس از صدور گواهینامه تعویض یا دستکاری نماید، در نتیجه احتمال سوء استفاده فروشنده هنوز باقی است، لذا لازم است بازرس عملیات بازرسی و صدور گواهینامه را ت زمان بارگیری صدور بارنامه توسط مؤسسه حمل و نقل ادامه داده و حتما گواهی خود را بعد یا همزمان با صدور بارنامه صادر نماید .
۲-۸) گمرک ( CUSTOMS )
واژه گمرک از ریشه لاتین Commercium آمده است، که معنی آن تجارت و مبادله کالا می باشد. این کلمه خود نیز مشتق از ریشه یونانی Commrex به معنی حقوق متعلق به کالا می باشد. واژه گمرک در زبان انگلیسی Customs و در زبان فرانسه Douane نامیده می شود.
امروزه گمرک به عنوان یک تشکیلات دولتی در همه کشورها، به منظور اجراء و تحقق سیاست های بازرگانی دولت ها وجود دارد. در کشور ما نیز گمرک با تشکیلات گسترده خود در مرزها و داخل کشور، مسئولیت اجرای قوانین و مقررات بازرگانی کشور را برعهده دارد.
۱) حقوق گمرکی ( CUSTOMS DUTIES )
حقوقی است که طبق تعرفه گمرکی وضع شده و به اجناس هنگام ورود به قلمرو گمرکی یا خروج از قلمرو گمرکی تعلق می گیرد.
۲) حقوق و عوارض ورودی ( IMPORT DUTIES AND TAXES )
عبارتست از حقوق گمرکی، عوارض، حق الزحمه یا سایر هزینه هایی که در مورد ورود کالا وصول می شود^[۲۷].
۳) حقوق و عوارض صدوری ( EXPORT DUTIES AND TAXES )
عبارتست از حقوق گمرکی، عوارض، حق الزحمه و سایر هزینه هایی که در مورد صدور کالا وصول می شود.
۴) قلمرو گمرکی ( CUSTOMS TERRITORY )
حوزه ای که در آن مقررات گمرکی یک کشور بطور کامل اجرا می شود.
۵) تشریفات گمرکی ( CUSTOMS FORMALITIES )
کلیه عملیاتی که باید توسط اشخاص ذینفع و گمرک انجام گیرد تا قانون یا مقررات و دستورالعمل های گمرک در ارتباط با کنترل اشخاص در مرزهای گمرکی، ترخیص لوازم و اثاثیه او، ترخیص کالاها و آن چه که به عنوان صادرات یا واردات حمل یا ترانزیت می گردد، اجراء گردد.
۶) ترانزیت گمرکی ( CUSTOMS TRANSIT )
روش گمرکی است که براساس آن، کالاها تحت نظارت گمرک، از یک گمرک به گمرک دیگر حمل می گردد.

امشب دلم گرفتهتر از ابر است/ چشمم در آرزوی چراغی نیست/ دانم که در چنین شب نافرجام/ کسی را از آنکه رفته، سراغی نیست/ در این اتاق کوچک دربسته/ میافشرم به سینه خیالش را/ بیهوده در دلی که پشیمان است/ میپرورم امید وصالش را (همان،۲۲۹-۲۲۸).
در قطعه «گریه»، از هجران معشوق مینالد:
ای که در خلوت من بوی تو پیچیده هنوز!/ یاد شیرین تو تا مرگ هماغوشم باد/ ابر تاریکم و از گریه اندوه پرم/ حسرت دیدن خورشید فراموشم باد! (همان،۲۹۶).
در شعر «شمع مهر»، عشق خود را به معشوقش یاد آور میشود و از قهر و عتاب او اندوهگین است:
تا جرعهای ز خون دلم نوش میکنی/ مستانه عهد خویش فراموش میکنی/ آن شمع مهر را که به جان برفروختم/ از باد قهر، یکسره خاموش میکنی/ هر دم مرا به بوی دلاویز موی خویش/ از دست می‌ربایی و مدهوش میکنی/ ترسم که همچو طبع تو سوداییم کند/ این طرّهای که زیب بر و دوش میکنی/ راز نهان عشق خود از چشم من بخوان/ تا چندش از زبان کسان گوش میکنی … (همان،۳۵۳)
در قطعه « ماه و آیینه» برای شادی و جوانی معشوق خود دست به دعا میگشاید:

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

تو با جوانی من آمدی، جوان باشی/ بهار عمر منی کاش بیخزان باشی/ زبان دل به دعایت گشودهام شب و روز/ که ماهروی بمانی و مهربان باشی/ تو در سیاهی شب، شعله سپیده‌دمی/ ز باد فتنۀ ایّام در امان باشی… (همان،۵۲۴).
نادرپور در قطعه «غزل ۳»، خیال معشوق را شادی بخش دل خود میداند و از این یاد، شاد است:
مرا عشق تو در پیری جوان کرد/ دلم را در غریبی شادمان کرد/ به آفاق شبم رنگ سحر داد/ مرا آیینهدار آسمان کرد/ خوشا مهری که چون در من درخشید/ جهان را با من از نو مهربان کرد… (همان،۸۴۹)
وی قطعه «کتاب پریشان» را برای دخترش پوپک سروده است:
امید زیستنم دیدن دوبارۀ تست/ قرار بخش دلم تاب گاهواره تست/ تو، ای شکوفه ایّام آرزومندی/ بمان که دیده من روشن از نظاره تست… (همان،۴۲۰)
عاشقانههای وی را همچنین میتوان در «سرگذشت»، «دختر جام»، «انتظار»، «بیپناه»، «پرده ناتمام»، «از درون شب»، «در هر چه هست و نیست»، «یاد»، «آشتی»، «چشم در راه» «کتاب پریشان»، «بیخواب»، «ملال تلخ»، «شب بیمار»، «چاره»، «بت تراش»، «رندانه»، «از ویس به رامین» «بازگشت»، « از پس دیوار سالها»، «طلوعی در غروب»، «دو روز یا ده سال»، «طلوعی در شب»، «از دور و از نزدیک و از دور»، «چراغی از پس نیزار»، «عاشقانه»، «جام جهان نما»، «سرمه خورشید»، «بر صلیبی دوگانه»، «فانوسی در سپیداران»، « پلی میان زمین و آفتاب»، «نوید»، «خطّی در انتهای افق»، «باغ»، «چشم بخت»، «برف»، «تیغ دو سر»، «پنجره خاموش»، «رؤیایی در انتهای افق»، «چشم بخت»، «تیغ دو سر»، «پنجره خاموش»، «رؤیایی در آفتاب»، «فصل پنجم»، «نامهای به دوردست»، «پلنگ و ماه»، «عقابها در کویر»، «تنگ شراب و شعر من»، «دودی پس از حریق»، «در زیر آسمان باختر»، «ساحل یادگار»، «آیینهای بر سنگ»، «پلّۀ شصتم»، «سفری از انجام به آغاز» و «چراغی در پس نیزار» میتوان دید.
نادرپور شاعری است که گاهی از شادیآفرینی عشق و دیدار معشوق میگوید.
وی از مجموعه شعر انگور به بعد به سوی تغزّلهای شاد و شورانگیز شامل عشق و عواطف شیرین و لذّتجویانه میشتابد (روزبه، ۱۳۸۳: ۲۴۳).
ای آشنای من برخیز و با بهار سفر کرده بازگرد/ تا پر کنم جام تهی از شراب را … (نادرپور، ۱۳۸۲: ۲۱۳).
آن پیک ناشناخته میخواندم به گوش/ خاموش و پرخروش: / کانجا که مرد میسترد نام سرنوشت/ وانجا که کار میشکند پشت بندگی/ رو کن به سوی عشق/ رو کن به سوی چهره خندان زندگی (همان،۱۲۸).
دل آسوده من لانه پاک کبوتر بود/ که چتر شاخساران بر فرازش سایه گستر بود/ شبی فریاد خشمآلوده طوفان/ گریزان کرد از وحشت، کبوتر بچگانش را…/ تو از راه آمدی با بالهای آفتابی رنگ/ فضای تیرهاش را بار دیگر روشنی دادی/ ز شرّ فتنههای آسمانش ایمنی دادی/ به همراه خود آوردی بهار جاودانش را … (همان،۳۶۲-۳۶۱).
و گاهی حسرت دیدار معشوق را با اندوهی تمام میسراید:
عشق یکی از پدیده های معنوی و جاودان بشری است. در میان عواملی که طبایع و خاطرهها را بر میانگیزند و استعدادهای هنری را به جوش و خروش و حرکت وا میدارند؛ عشق، لطیفترین و نیرومندترین است، گاه جانسوزترین غمها را میآفریند و هنگامی دلنشینترین شادیها را. این نوسان دلانگیز عشق میان شادی و غم آن چنان است که محور اصلی ادبیّات غنایی جهان را تشکیل میدهد (صبور، ۱۳۸۲: ۴۰۶).
احساس دوگانه نادرپور در مورد عشق، یادآور شرایط ناخواسته روزگار وی است که بیم و امیدهای بیرونی و اجتماعی را حتّی به دهلیز احساسات شاعر رانده است و به صورت شادی کوتاه و گذرا و غم و اندوه ماندگار متجلّی ساخته است و برخی از عاشقانههای او را قرین نگاه جسمانی به عشق ساخته است. ورود مضامین گناهآلود و شیطانی در شعر جدید فارسی علاوه بر آنکه نتیجه آشنایی شعرا و نویسندگان ایرانی با آثار رمانتیسمهای اروپایی بود (خاکپور و اکرمی، ۱۳۸۹: ۲۳۹)، نتیجه یأس و شکست بعد از کودتای ۲۸ مرداد بود؛ زیرا تا قبل از کودتا، شعرا و روشنفکران تحت تأثیر حزب توده، مسئولیّت خود را بیدار کردن مردم میدانستند؛ امّا پس از جریان کودتا، آرمان شاعران لگدکوب شد و آن که رو به شعرهای رمانتیک و هوس‌آلود و اندوهبار و مرگاندیش آوردند (شکی ۱۳۸۵: ۷۵- ۷۳).
نادرپور این دوره را چنین توصیف میکند:
دوران ما، طلوع تغزّل را/ در غیبت حماسه خبر میداد/ ما رایت بلند تخیّل را/ بر بام این سرای تهی برافراشتیم (همان،۷۵۶)
توجّه به عشق و ارتباطهای زمینی و جسمانی و فاصلهگرفتن از عشقهای آسمانی یکی از ویژگیهای محتوایی و فکری جریان شعر رمانتیک عاشقانه و فردگرا است. مقام معشوق در این نوع شعر، از عرش به فرش تنزّل مییابد و عشق که رابطهای روحی و معنوی بوده به رابطهای جسمی و فیزیکی تغییر میکند. شاعرانی همچون نادرپور و فروغ فرخزاد، اشعاری دارند که در آنها از معشوق و اعضا و جوارح او نه به طور استعاری و مجازی بلکه به صورت حقیقی و واقعی سخن میرود (پورچافی، ۱۳۸۴: ۱۲۷).
شعر «بازی اسپانیایی»، یکی از این گونه اشعار نادرپور به شمار میرود.
در «عاشقانه» و «طلوعی در شب» آنچه شاعر از عشق میشناسد، هوس است:
حباب سینه تو/ چنان زلال و درخشان بود/ که روشناییاش از دست من گذر میکرد/ چنان به گرمی میتابید/ که پنجههای مرا سرختر ز برگ چنار/ در آفتاب غروب خزان نشان میداد/ به مویرگها خون میدواند و جان میداد/ … لبم نشیب تنت را نفس زنان پیمود:/ چراغ خون تو در زیر پوست، روشن بود/ حریر پیکرت امواج روشنایی داشت/ تنت پیام بهاران آشنایی داشت/ - پیام پونه سبزی که باد میآورد (نادرپور،۱۳۸۲: ۵۲۹-۵۲۸)
آن شب که صبح روشن انداخت/ از آسمان آینه بر من طلوع کرد: / شمع بلندقامت خلوتسرای من/ از خجلت برهنگی خویش میگریست…/ سر در میان موی تو میبردم/ بر سینه بلند تو میخفتم/ تا با تو در برهنهترین لحظه های خویش/ محرمتر از تمامی آینیه‌ها شوم/ میل هزار سال تو را دوست داشتن/ در من نهفته بود/ من از تب طلایی چشمانت/ آهنگ تند بغض ترا میشناختم/ قلب شتابناک جهان در تو میتپید/ من طعم تشنگی را در بوسههای تو/ هر بار میچشیدم و سیراب میشدم/ در آن شب سیاه زمستانی/ بازوی آتشین تو گرمای روز را/ بر پشتم از دو سوی گره میزد/ دست تو آفتاب بهاران بود/ بر پشت سرد من/ من از لهیب دست تو بی تاب میشدم… (همان،۸۰۱-۸۰۰).
بیشتر توصیفات نادرپور از معشوق مصروف توصیف چشم و سینه و دست معشوق شده است.
یکی دیگر از ویژگیهای محتوایی و فکری جریان شعر رمانتیک عاشقانه و فردگرا، توجّه به احساسات فردی و غفلت از اجتماع و مردم است. در این نوع شعر، معمولاً یا از «من» سخن میرود یا از «تو». آنجا که به «من» مربوط است، شاعر از عشق، آرزو، غم، اندوه، و پریشانی و سایر حالات روحی خود سخن میگوید و آنجا که به «تو» مربوط میشود، شاعر با معشوق زمینی نجوا میکند (پورچاخی، ۱۳۸۴: ۱۲۶).
عاشقانههای نادرپور که حجم قابل ملاحظهای از اشعار وی را در بردارند، نجوای شاعر با معشوق خود است و از عشق و اندوه خود سخن میگوید:
آسمان بیماه بود آن شب/ بغض باران در گلویش بود/ ناودان با خویش نجوا داشت/ کوچه گرم از گفتگویش بود/ باد در شهر تهی میریخت/ بوی شبهای بیابان را/ تکچراغی خال میکوبید/ گونه خیس خیابان را/ من تهی بودم، تهی از خویش/ من پر از اندوه «او» بودم/ با خیال دور و نزدیکش/ همچنان در گفتگو بودم (نادرپور،۱۳۸۲: ۳۳۳-۳۳۲)
از دیگر ویژگیهای محتوایی شعر رمانتیک عاشقانه، آکنده بودن اشعار از درد و دریغ و آه و رنج و اندوه است؛ اندوهی که حتی در عاشقانهها نیز، همراه نادرپور است.
مجموعه های شاعران رمانتیک از «رها»ی توللّی گرفته تا «چشمها و دست»ها از نادرپور، غمنامههایی سرشار از درد و رنج هستند که در بسیاری موارد دروغین جلوه میکنند. عامل اصلی این درد و رنجها معمولاً سوز و گدازها و هجر و حرمانهای عاشقانه است (پورجامی، ۱۳۸۴: ۱۲۹).
یکی دیگر از ویژگیهای محتوایی شعر رمانتیک فردگرا، تهی بودن اشعار از اندیشه و توجّه بیش از حدّ به احساس و عاطفه است، برای مثال در شعر «برگور بوسهها» خواننده بیشتر محسور توانایی شاعر در خلق تصاویری نظیر شعله گوگردی شفق، آتش افروختن بر گور بوسهها، خورشید تشنه، نوشیدن بوسه و … میشود و آنگاه که توانست این تصاویر تودرتو را هضم کند، عاطفه و احساس او دستخوش تغییر میشود و بر تنهایی سوزناک شاعر در فراق معشوق دل میسوزاند و آنچه در این میان، دست نخورده باقی میماند، اندیشه و فکر خواننده است که دچار هیچ خارخار و دغدغهای نمیشود (پورجافی، ۱۳۸۴: ۱۳۰). تخیّل و احساس عمیق در شعر شعرای رمانتیک جایگاه مهمّی دارد تا جایی که میتوان شعر رمانتیک را شعر عشق و احساس نامید. این عشق با اندوهی همراه است که تمام وجود شاعر را فرا میگیرد و او را به اندیشیدن به مرگ و نیستی و در نتیجه، بیزاری از واقعیّت میکشاند (اشرف زاده، ۱۳۸۱: ۲۲۴- ۲۲۳).
او بود که زندگیم را تباه کرد/ او بود کانچه بود به باد فنا سپرد/ او بود کانچه در دل من خانه کرده بود/ از من ربود و برد و ندانم کجا سپرد…/ گفتم که شور عشق وی از سر به در کنم/ اما خدا نخواست/ دریغا! خدا نخواست/ وان شیوه های نغز که عقلم به کار بست/ بر عشق من فزود و ز اندوه من نکاست/ … اکنون من و خیال من و انتظار من/ وین شام تیرهدل که در او یک ستاره نیست/ گرم باید گریختن از چنگ این خیال/ جز مرگ چاره سوز مرا راه چاره نیست (نادرپور،۱۳۸۲: ۲۱۰- ۲۰۹).
شفیعی کدکنی در مورد سرآغاز جریان شعر رمانتیک عاشقانه و فردگرا میگوید: «یکی از مسائل عمده در ادبیات عصر رضاخانی، مسألۀ پیدایش شاخهای از رمانتیسم است. نیما که سرشاخه این نوع برداشت از رمانتیسم اروپایی بود، در این دوره متأثر از رمانتیسم فرانسه است و برخی از وجوه رمانتیسم غرب از جمله انزوا طلبی و سرخوردگی از تلاشهای اجتماعی و پناه بردن به طبیعت و تنهایی را در شعر نیما و پیروان او میتوان دید» (شفیعی کدکنی، ۱۳۵۹: ۵۴)؛ «البتّه اگر بخواهیم ریشه های مسأله رمانتیسم را در شعر معاصر فارسی دنبال کنیم، باید به عهد مشروطیّت و اوّلین تلاشهایی که در آن عهد در جهت اخذ و اقتباس از مایه های رمانتیک مکتب رمانتیسم اروپایی، خاصّه شاخه فرانسوی آن صورت گرفت نظری بیفکنیم» (پورجافی، ۱۳۸۴: ۱۱۱).
نخستین کسی که در معرّفی شعر و ادب رمانتیک اروپایی به شاعران و شعر خوانان فارسی نقش مؤثّر داشت، یوسف اعتصام الملک، پدر پروین اعتصامی، بود (پورجافی، ۱۳۸۴: ۱۱۲) و بعد از او، شعرای دیگر از این مکتب تأثیر پذیرفتند که نادرپور یکی از چهرههای شاخص این جریان به شمار میرود.
۳-۵- نوستالژی پیری و اندیشیدن به مرگ (مرگ اندیشی)
مرگ جزء لاینفک زندگی آدمی است. در طول تاریخ، نگرش انسان‌ها به مرگ همواره متفاوت بودهاست و این نگرش متفاوت نسبت به مرگ، در آثار شاعران متجلّی است.
نادرپور نیز در مورد مرگ دو دیدگاه متفاوت دارد؛ زمانی که مرگ را راه رهایی از درد و رنجهایش میداند، میتوان دیدگاه او را دیدگاهی خوش بینانه دانست و آنجا که از وحشت پیری و گذر عمر به مرگ خود میاندیشید و منتظر مرگ است، نگاهی بدبینانه و توأم با یأس دارد.
در قطعه «از درون شب»، مرگ را رها کننده خود از چنگال غم و رنجهای زندگی و بار گناهان میداند:

بکوب ای دست مرگ، ای پنجه مرگ		به تندی بر درم، تا درگشایم
تو مرغان قفس را پرگشودی		من این مرغ قفس را پرگشایم

درصد اهداف

۶۸%

۱۹%

۱۳%

۲-۷ - ارزشیابی از دیدگاه برنامه قصد شده
امانی و همکاران(۱۳۸۶) در کتاب راهنمای معلم، سال سوم راهنمایی روش های ارزشیابی برنامه را به شرح زیرتوصیف می کند.
ارزشیابی از پیشرفت تحصیلی دانش آموزان را متخصصان این امر، فرایند جمع آوری اطلاعات از آموخته های آنان و قضاوت در مورد حدودآن آموخته ها تعریف می کنند به عبارت دیگر، معلم در فرآیندارزشیابی، اطلاعاتی جمع آوری می کندتابا تفسیرآنها تعیین کندکه دانش آموزچه دانشی فرا گرفته و چه توانایی هایی کسب کرده است. برعکس تصور بسیاری از معلمان، بسیارپیچیده است. درفرآیند ارزشیابی هردرس، اطلاعاتی که جمع آوری می شود. ابزار جمع آوری آن باید درجهت هدفهای آموزش آن درس باشد، اصل نهایی درفرآیند ارزشیابی این است که معلم باید آنچه را که به دانش آموز یاد داده است، ارزشیابی کند. بنابراین ارزشیابی معتبر، ارزشیابی است که باهدفهای برنامه آموزشی هم خوانی داشته باشد.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

ارزشیابی یک فرایند است و نه فرآورده. می دانیم هر فرآیندی زمان بر است ولی امتحانهای مرسوم و سنتی چنین نیستند. چون درروش سنتی ارزشیابی، معمولاً‌ در مورد آنچه دانش آموز از باب محتوی فرا گرفته موفق است، ولی آموزش مهارتها مورد ارزیابی قرار نمی گیرد.در بسیاری از کشورها ارزشیابی های مرسوم وسنتی کتبی منسوخ شده و جای خود را به ارزشیابی های بسیار معتبر ی مانند:ارزشیابی براساس مشاهده عملکرد دانش آموز، گفتگو با او و تنظیم پرونده هایی برای جمع آوری اطلاعات وقضاوتهای فردی اواشاره کرد. براین اساس، ارزشیابی درزمان خاص یا درپایان یک دوره، تعیین کننده وضعیت دانش آموزنیست، بلکه فرآیندارزشیابی با فرایند آموزش پیوسته ودرهم تنیده تلقی می شود.این رویکرد جدید، به معلم فرصت کافی میدهد تادرحدامکان در مورد پیشرفت تحصیلی هردانش آموز اطلاعاتی جمع آوری کند به این دلیل،ارزشیابی یک فرایند مستمر می شودو ارزشیابی مستمرهمراه با ارزشیابی تدریجی، جایگاه با ارزش خود را پیدا می کند. ازآنجا که آموخته ها در سه حیطه دانشی، مهارت و نگرش است و لزوماً معلم در ارزشیابی باید آنچه را دانش آموز در این سه حیطه فرا گرفته ارزشیابی کند، در عمل، فرایند جمع آوری این اطلاعات از طریق ارزشیابی های مستمر و ارزشیابی پایانی امکان پذیراست. ارزش یابی مستمر در فرایند آموزش نقش مهمی ایفا میکند.در هر مرحله،معلم باید آموزش را از جایی شروع کند که دانش آموز از نظر مهارت،نگرش و دانش در آنجا قرار دارد. اگرمعلم این نکته ی مهم در آموزش را قبول داشته باشد،باید فرصت هایی ایجاد کند که ازطریق ان،بتواند وضعیت فعلی دانش آموز را ازنظر مهارت،نگرش و دانش به درستی شناسایی کند. یکی از هدف های اصلی ارزش یابی مستمر این است که معلم دریابد، نقاط ضعف و قوت دانش آموز چیست؟ به چه کمکی احتیاج دارد؟ البته ارزش یابی مستمر، نباید به هیچ وجه، به رتبه بندی و دسته بندی دانش آموزان بیانجامد.ارزش یابی مستمر،ارزش یابی عملکرد دانش آموزطی فعالیت های گوناگون داخل کلاس و آزمایشگاه(آزمایش پرسش،پاسخ و گفتگوحین تدریس) و نیز فعالیت های خارج از کلاس است. تهیه فهرست ارزشیابی براساس فعالیتهای دانش آموزان در طرح درس معلم، کاری متفاوت باروالی است که تا کنون انجام داده اند. لازم است معلم ازلزوم تدوین آن در بهره دهی آموزشی خود آگاه شود. بدیهی است معلم اگر به لزوم تدوین فهرست ها و استفاده از آنها عقیده پیدا کند، خود بهترین فردی خواهد بود که می داند: اولاً چگونه آنهارا تنظیم کند و ثانیاً ازچه روش هایی برای بالا بردن بهره دهی فهرست ها استفاده کند؟ تهیه فهرست ارزشیابی به معلم کمک می کند تا به خوبی در یابد، کدام دانش آموز در گروه ها، در طراحی تحقیق و در مراحل انجام آن موفق است؟ کدام یک ازدانش آموز در میان نتایج وبرقراری ارتباط مهارت لازم را کسب کرده است؟ چند نفردر استفاده از ابزار علاقمند و دقیق اند؟ نقاط قوت و ضعف هر یک ازدانش آموزان چیست و هریک به چه کمکی احتیاج دارند؟
به علاوه اطلاعات حاصل از فهرست های ارزشیابی در برنامه ریزی برای ایجاد فهرست مناسب جهت رفع ضعفها و توانا کردن دانش آموزان به معلم کمک میکند و به طراحی مراحل بعدی آموزش جهت می دهد. ضمناً اگر اطلاعات مستند حاصل از این نوع ارزشیابی به والدین منتقل شود، آنان در ارائه کمک به فرزندان خود در فرایند آموزش با معلم همسو خواهند بود. ممکن است به دلایلی لازم شود که درپایان هردوره درسی گزارشی یک صفحه ایی از وضعیت هریک از دانش آموزان تهیه شود ودراختیاروالدین قرارگیرد. به این ترتیب والدین،درجریان نکات قوت وتوانایی ها و بعلاوه نقاط ضعف فرزندخود قرارمیگیرند ودرمی یابند که چگونه به فرزندشان کمک کندتا مؤثرواقع شود. تهیه این فهرست ها در همسو کردن تلاش والدین دانش آموز ومعلم، کمک بسیاری به دانش آموز می کند. با داشتن چنین فهرست هایی، ارزشیابی گزارش مستندی است که به معلم امکان قضاوت صحیح وعادلانه می دهدآرامش خاطرحاصل از این نوع آموزش وارزشیابی هرچندزحمت دارد،اما ارزش دارد.دردوره راهنمایی دو نوع ارزشیابی دربرنامه قصدشده منظورشده است:
۱- ارزش یابی مستمر: ارزش یابی ازفعالیت های یادگیری هردانش آموز به طورانفرادی یاگروهی در طول سال ارزش یابی مستمرنام دارد. این ارزش یابی براساس مشاهدات معلم و تعامل بین معلم ودانش آموز درهنگام انجام هر فعالیت و یابر اساس پرسش های کتبی و شفاهی درطی ترم یانوبت صورت می پذیرد. لازم است معلم برای ایجاد سهولت درثبت مشاهدات، فهرستی از حدود انتظارات خود در هنگام انجام هرفعالیت توسط دانش آموز را تنظیم کندو ارزش یابی براساس آن انجام دهد.در تهیه این فهرست ها بایدبه هدفهای دانشی، مهارتی و نگرشی درهرفعالیت یادگیری توجه شود. ارزش یابی ازفعالیت های خارج از کلاس نیزبراساس کار هردانش آموز و باتوجه به ملاک هایی که معلم تنظیم می کند، انجام می شود.
۲- ارزش یابی پایانی: در طراحی ارزش یابی پایانی که به طور معمول در پایان هر نوبت به صورت کتبی صورت می پذیرد لازم است مطالب زیر مورد توجه قرار گیرد:
الف-در طراحی پرسش ها نباید به پرسش های حافظه مداراکتفا گردد.تعدادی پرسش نو،تفکربرانگیز، مهارت سنج و خلاقیت برانگیز درآزمون گنجانده شودبه عبارت دیگردرطراحی پرسش های کتبی، لازم است به دانش و مهارت به شکل توأم توجه شود. مهارت هایی که سنجش آنها به طورکتبی نیز امکان پذیر است(تفسیریافته ها،پیش بینی، طراحی تحقیق…) می توان همراه با پرسش های مربوط به دانستنی مورد توجه قرار داد.
ب- توصیه شده است پایان نوبت، یک آزمون عملکرد طرح واجرا شود(فعالیت هایی که انجامآنها نیاز به ابزارو انجام فعالیت های عملی دارد.بدیعی است فعالیت مربوط به آزمون عملکردی بایدبرای دانش آموز
جدید باشد.) دراین صورت معلمان مجازند ۵ نمره از ۲۰ نمره را به آزمون عملکردی اختصاص دهند.
جدول ۲-۱۴ ارزش یابی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره راهنمایی در درس علوم تجربی

شماره

نوع ارزش یابی

موضوع ارزش یابی

بارم

۱

ارزش یابی مستمر

ارزش یابی از فعالیت های دانش آموزدر مدرسه (دانستنی ها، مهارتها و نگرش ها)

۱۵ نمره

ارزش یابی از فعالیت های دانش آموزدر خارج ازمدرسه

۵ نمره

۲

ارزش یابی پایانی

ارزش یابی کتبی

۱۵ نمره

ارزش یابی عملکردی (عملی)

۵ نمره

دربنددوازماده هفت آن اعلامیه صراحتااشاره به پذیرشاصلقانونیبودن جرائم ومجازاتها شده است.
گفتارسوم: دراسنادحقوق بشری خاص
الف: اعلامیه تهران
از ۲۳ آوریل‌ تا ۱۳ مه‌ ۱۹۶۸، در تهران‌ اجلاسیه‌ای‌ به‌ منظور بررسی‌ پیشرفت‌های‌ حاصله‌ طی‌ بیست‌ سال‌ گذشته‌ از تاریخ‌ تصویب‌ اعلامیه‌ جهانی‌ حقوق‌ بشر و تنظیم‌ برنامه‌ای‌ برای‌ آینده‌ برگزار شد. این‌ همایش‌ به‌ بررسی‌ مسائل‌ مربوط‌ به‌ فعالیت‌های‌ سازمان‌ ملل‌ متحد در زمینه‌ بسط‌ و تشویق‌ احترام‌ به‌ حقوق‌ و آزادی‌های‌ اساسی‌ بشر، اختصاص‌ داشت‌ و در پایان‌ اعلام‌ داشت‌ که‌: با در نظر داشتن‌ قطعنامه‌های‌ مصوب‌ کنفرانس‌ و با توجه‌ به‌ اینکه‌ برگزاری‌ سال‌ بین‌المللی‌ حقوق‌ بشر در زمانی‌ انجام‌ می‌گیرد که‌ جهان‌ دستخوش‌ یک‌ رشته‌ تحولات‌ بی‌سابقه‌ است‌ …

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

با توجه‌ به‌ امکانات‌ جدیدی‌ که‌ در اثر پیشرفت‌ سریع‌ علوم‌ و تکنولوژی‌ به‌ وجود آمده‌ است‌ …
با اعتقاد به‌ اینکه‌ در دولتی‌ که‌ مناقشه‌ و توسل‌ به‌ خشونت‌ در بسیاری‌ از نقاط‌ جهان‌ برقرار است‌ و حقیقت‌ همبستگی‌ متقابل‌ نوع‌ بشر و ضرورت‌ یکپارچگی‌ آنان‌ بیش‌ از پیش‌ مشهود است‌ …
با اذعان‌ به‌ اینکه‌ صلح‌ جهانی‌ آرمان‌ بشر است‌ و اینکه‌ صلح‌ و عدالت‌ لازمه‌ حتمی‌ تحقق‌ کامل‌ حقوق‌ و آزادیهای‌ اساسی‌ انسان‌، رسماً اعلام‌ می‌دارد که‌:

1. 1. لازم‌ است‌ اعضای‌ جامعه‌ بین‌المللی‌ تعهدات‌ خطیر خود را در زمینه‌ بسط‌ و تشویق‌ احترام‌ به‌ حقوق‌ و آزادی‌های‌ اساسی‌ عموم‌ افراد بشر، بدون‌ توجه‌ به‌ وجوه‌ امتیاز از هر نوع‌ از جمله‌ نژاد، رنگ‌، جنس‌، زبان‌، مذهب‌، عقاید سیاسی‌ و غیره‌ ایفا کنند.

1. 1. اعلامیه‌ جهانی‌ حقوق‌ بشر مبین‌ تفاهم‌ مشترک‌ ملل‌ جهان‌ در زمینه‌ حقوق‌ غیرقابل‌ سلب‌ و نقض‌ عموم‌ اعضای‌ خانواده‌ بشری‌ بوده‌ متضمن‌ تعهدی‌ برای‌ اعضای‌ جامعه‌ بین‌المللی‌ است‌.

1. 1. میثاق‌ بین‌المللی‌ حقوق‌ مدنی‌ و سیاسی‌، میثاق‌ بین‌المللی‌ حقوق‌ اقتصادی‌، اجتماعی‌ و فرهنگی‌، اعلامیه‌ راجع‌ به‌ اعطای‌ استقلال‌ به‌ سرزمینها و ملل‌ مستعمره‌، عهدنامه‌ بین‌الملل‌ راجع‌ به‌ محو کلیه‌ اشکال‌ تبعیض‌نژادی‌ و نیز عهدنامه‌ها و اعلامیه‌های‌ دیگری‌ که‌ در زمینه‌ حقوق‌ بشر به‌ ابتکار سازمان‌ ملل‌ متحد، کارگزاری‌های‌ تخصصی‌ و سازمان‌های‌ منطقه‌ای‌ بین‌الدولی‌ به‌ تصویب‌ رسیده‌ است‌، معیارها و تعهدات‌ جدیدی‌ به‌ وجود آورده‌ که‌ برای‌ کشورها لازم‌الرعایه‌ است‌.

1. 1. از

اکسرژی نشان­دهنده پتانسیل واقعی یک سیستم برای انجام کار مطلوب است، بنابراین، آنالیز برمبنای اکسرژی هنگامی که گونه های مختلف انرژی در مقایسه با هم هستند˓ مهم می باشد. آنالیز اکسرژی می تواند در شناسایی عوامل˓ موقعیت­ها و مقدار ناکارآمدی های سیستم مفید باشد. وقتی سیستمی از حالت ایده آل انحراف پیدا می کند تلفات در آن سیستم رخ می دهد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

شناسایی مقدار تلفات و علت آن ها بسیار مهم بوده و در افزایش راندمان اکسرژی موثر است. تلفات اکسرژی مقدار کمی انحراف از حالت ایده ال را نشان می‌دهد که ناشی از اتلاف اکسرژی منتشر شده و یا در اثر برگشت‌ ناپذیری داخلی در فرایند می‌باشند.
دراین فصل مفهوم اکسرژی، راندمان اکسرژی و تلفات اکسرژی بیان شده و انواع اکسرژی جنبشی، پتانسیل، الکتریکی و… معرفی شده اند.
۳-۲- مفهوم اکسرژی
جهت درک بهتر مفهوم اکسرژی ، بیان تفاوت ماده و انرژی ضروری است. انرژی و ماده فقط می توانند به اشکال مختلف تبدیل شوند و نمی ­توانند ایجاد و یا مصرف شوند و این یک اصل کلی در طبیعت است.
نیرو محرکه جریان انرژی و ماده در سیستم، کیفیت است. کیفیت انرژی و ماده به طور مداوم در جریان عبور به درون سیستم رو به هدر رفتن است. این وضعیت در صورتی است که جریان یک مسیر مشخص داشته باشد و به زمان وابسته باشد. هنگامی که انرژی و ماده در داخل یک سیستم جریان دارند، بخش بسیار کوچک آن در سیستم واقعی ذخیره می­ شود و از طرفی یک تعادل بین ماده و انرژی وجود دارد.
انرژی و ماده تنها به عنوان حامل کیفیت عمل می کنند و این کیفیت است که در طول تبدیل ماده و انرژی تحلیل می­رود. با توجه به این مطلب، تنها کیفیت است که می ­تواند تولید یا مصرف شود.
انرژی و ماده تمایل به توزیع در بیش از یک مکان را دارند، بنابراین رفته رفته نیرومحرکه در سیستم از بین می­رود. یک مثال برای این موضوع ارائه می­ شود. جریان گرم و سرد هرکدام کیفیتی دارند، نیرو محرکه این دو جریان به وسیله اختلاف دما بین آن­ها مشخص می‌شود. حال اگر این دوجریان با هم مخلوط شوند یک جریان ولرم ایجاد می­ شود. جریان ولرم فاقد نیرو محرکه است و بنابراین کیفیت پایین­تری از جریان اصلی دارد. این کمیت به عنوان افزایش انتروپی برای کل سیستم بیان شده است. در جریان یک ماده در سیستم به جای این که بیان شود کیفیت کاهش پیدا کرده می­توان گفت عدم کیفیت افزایش یافته، یا انتروپی افزایش یافته است. مفهوم انتروپی اندازه ­گیری عدم کیفیت است. با توجه به این مفهوم، انتروپی یک معنی منفی می­دهد. تعریفی که در مقابل انتروپی ارائه شده و از اندازه ­گیری مستقیم کیفیت به دست می آید، نژنتروپی^[۵] است. وقتی که کیفیت مصرف شده یا تلف شده، در واقع نژنتروپی مصرف شده است ]۳۲[.
حال این سؤال مطرح می شود که چگونه می­توان کیفیت یک سیستم یا جریان انرژی و ماده را اندازه گرفت. ارزیابی بخش مفید انرژی، بخشی که می ­تواند کار مکانیکی انجام دهد، در واقع ارزیابی کیفیت انرژی است و این موضوع از سا­ل­ها پیش مورد توجه دانشمندان بوده است.
رانت در سال ۱۹۵۳ پیشنهاد کرد که ترم اکسرژی باید به معنی ظرفیت کار فنی استفاده شود. تعریف کامل توسط بایهر ارائه شد: اکسرژی بخشی از انرژی است که قابل تبدیل به شکل های دیگر انرژی است. اکسرژی یک سیستم در یک محیط خاص میزان حداکثر کار مکانیکی است که می تواند از سیستم در این محیط خارج شود. کار مکانیکی که مورد توجه قرار گرفته تنها به عنوان نمونه ­ای از شکل انرژی کاملاً منظم شده می­باشد یعنی انتروپی آن برابر صفر است. این تنها بخش مفید انرژی است که می ­تواند به تمامی اشکال دیگر انرژی تبدیل شود. تعریف بایهر بدیهی و بسیار کلی است و نه تنها انرژی بلکه ماده را نیز شامل می­ شود ]۳۲[.
ایوانس نشان داد که اکسرژی در خود مفاهیم ترمودینامیکی دیگری نیز جای داده است. پتانسیل­های ترمودینامیکی شبیه به اکسرژی هستند اما دامنه محدودتری دارند. انرژی آزاد گیبس، انرژی آزاد هلمهولتز و انتالپی همه موارد خاصی از اکسرژی هستند. به بیان ساده تر می توان اکسرژی را اینگونه نیز تعریف کرد:]۳۲[
اکسرژی ماکزیمم کار در دسترس است، زمانی که فرم های مختلف انرژی بصورت برگشت پذیر به یک سیستم انتقال می یابد و در تعادل ترمودینامیکی با محیط اطراف می باشند و توانایی انجام کار را ندارند. همچنین می توان اکسرژی را فاصله سیستم از تعادل جهانی تعریف کرد. از آنجا که اکسرژی مصرف می شود، شرایط متغیرهای دما، فشار و درصد ترکیب سیستـم به متغیرهای مشابه در محیط نـزدیک می شوند. بنابراین، شرایط مرجع شرایط مرده نامیده می شود. اکسرژی کلی جریانهای چند جزئی از حاصل جمع سه شرایط زیر محاسبه می شود:]۲۵[
تغییر اکسرژی حاصل از اختلاط
اکسرژی شیمیایی
اکسرژی فیزیکی
اکسرژی حاصل از اختلاط، از ترکیب جریان های هم دما و هم فشار در شرایط فرآیندی واقعی ناشی می شود.
اکسرژی شیمیایی تفاوت پتانسیل شیمیایی مابین اجزاء فرایند و پارامترهای مرجع، غلظت، دما و فشار در محیط اطراف آن ها می­باشد.
اکسرژی فیزیکی بیشترین میزان کار محوری قابل حصول (مانند انرژی الکتریکی) می باشد که در آن جریان از شرایط فرآیندی (T,P) با استفاده انتقال حرارت برگشت پذیر به تعادل با دمای محیط می رسد.
استفاده زیاد از منابع انرژی و ماده براساس بهره ­برداری معدنی با تکنولوژی امروز، نمی­تواند با سالم ماندن محیط زیست همراه باشد. این وضعیت را می­توان تنها با تغییر اهداف تغییر داد. مفاهیم اساسی و روش­های علمی برای توصیف واقعیت باید نقش مهمی در روند این تغییرات بازی کنند. بنابراین با در نظر گرفتن اهمیت انرژی و بهینه سازی آن در عصر امروز، توجه به مفهوم اکسرژی مهم و ضروری است. مفهوم اکسرژی نه تنها به خاطر مطالعه راندمان و کارایی سیستم­ها بلکه به خاطر محاسبات و تحلیلهای اقتصادی بسیار مفید است. استفاده از محتـوای اکسرژی به عنوان پایه­ای برای حسابرسی هزینه­ها و مدیریت برای قیمت­ گذاری محصـولات و ارزیابی سود آنها مهـم است. به این ترتیب اکسرژی تنها اساس عقلانی برای ارزیابی منابع و سوخت ها، سیستم ها و بازدهی آن­ها می‌باشد]۳۲[
۳-۳- مقایسه انرژی و اکسرژی
۱- انرژی فقط به خصوصیات ماده یا جریان وابسته است و به خصوصیات محیط وابسته نیست اما اکسرژی هم به خصوصیات ماده و انرژی و هم به محیط اطراف وابسته است.
۲- وقتی سیستم در تعادل با محیط است، انرژی می ­تواند مقادیر مختلفی داشته باشد اما اکسرژی در حالت ساکن یا وقتی که سیستم در حالت تعادل کامل با محیط است، برابر صفر می­باشد.
۳- انرژی در همه فرآیندها طبق قانون اول ترمودینامیک، حفاظت شده و باقی می­ماند اما اکسرژی در فرآیندهای برگشت­پذیر حفظ شده ولی برای فرآیندهای واقعی حفاظت شده نیست و طبق قانون دوم ترمودینامیک به علت برگشت ناپذیری˓ کاملاٌ و یا تا حدی تخریب می شود .
۴- انرژی در اشکال مختلف مثل انرژی جنبشی، پتانسیل، درونی ظاهر می­ شود و در این اشکال قابل اندازه ­گیری است و اکسرژی در اشکال مختلف مثل اکسرژی جنبشی، اکسرژی پتانسیل، اکسرژی حرارتی و… ظاهر می­ شود و در این اشکال براساس کار یا توانایی تولید کار اندازه ­گیری می­ شود.
۵- انرژی تنها کمیت را اندازه می­گیرد اما اکسرژی هم کمیت و هم کیفیت ماده و انرژی را اندازه می­گیرد ]۱۴[.
مزایای آنالیز اکسرژی خصوصا در مقایسه با آنالیز انرژی، متعدد هستند. در زیر به برخی از موارد که بیشتر قابل توجه است، اشاره می­ شود.
۱- بازده براساس اکسرژی، اطلاعات معنی­دار بیشتری در زمان عملکرد سیستم فراهم می­ کند.
۲- در سیستم­های پیچیده (کمپلکس) با محصولات متعدد، روش­های اکسرژی می ­تواند به ارزیابی ارزش ترمودینامیکی اشکال انرژی محصول کمک کنند.
۳- اکسرژی مبتنی بر روش­های تکامل یافته است که می ­تواند در فعالیتهای مربوط به طراحی کمک کند. به عنوان مثالاکسرژی - اقتصادی و ترمو- اقتصادی را می­توان برای بهبود ارزیابی اقتصادی استفاده کرد.
۴- آنالیز اکسرژی باعث کاهش برگشت ناپذیری در یک سیستم و در نتیجه افزایش راندمان اکسرژی می‌شود.]۱۴[.
۳-۴- شبیه سازی و آنالیز اکسرژی برج تقطیر
پالایش گاز فرآیندی است که جهت جداسازی اجزاء زیاد حاضر در گاز استخراجی از چاه های گاز انجام می گیرد. هرچه زنجیره کربن بزرگ تر باشد ، در دمای بالاتری به جوش می آید . از این اصل در پالایشگاه ها جهت جداسازی و تثبیت استفاده می شود. در این قبیل واحدها ، به جریان جرمی درون برج حرارت می دهد تا اجزاء موجود در آن بخار شود . بخار درون برج به سمت بالا حرکت می کند و با افزایش ارتفاع برج ، خنک تر می شود. زمانی که اجزاء گازی تا زیر نقطه جوش خود خنک می شود ، تبدیل به مایع می گردد و مجدداً به سمت پایین برج حرکت می کند.
دلایل متعددی از جمله محدودیت منابع انرژی دردسترس، سختگیرانه تر شدن سیاست­های محیط زیستی ، به کارگیری آنالیزهای ترمودینامیکی جهت بهبود راندمان در صنایع مختلف سراسر دنیا رو به افزایش گذاشت. به طور مرسوم از آنالیز انرژی جهت بهینه کردن بازده تولید محصول مطلوب استفاده می شود . از دیدگاه دیگر، با توجه به دلایل اقتصادی ، محیط زیستی و محدودیت منابع انرژی ، هدف بهینه کردن استفاده از منابع انرژی است و در این راستا، آنالیز اکسژری روشی رایج محسوب می شود . با این حال، توجه ویژه ای به استفاده از آنالیز انرژی معطوف است و در اکثر مطالعات، آنالیز انرژی برای سیستم های مختلف ترمودینامیکی و صنایع شیمیایی و پتروشیمیایی انجام گرفته است و نسبتاً کارهای محدودی برای آنالیز اکسژری واحدها و فرآیندهای تقطیر گزارش شده است.
۳-۵- بهینه سازی
در ارائه یک مدل ریاضی مناسب باید به این نکته توجه داشت که دقت جواب بستگی به دقت حل مسئله و صحت جواب بستگی به میزان صحت بیان مدل ریاضی از شبیه سازی، خواهد داشت. به بیان دیگر هر چه مدل ریاضی شبیه سازی شده طبیعت و فیزیک مسئله را خوب بیان کند، مدل بهتر بوده و در نتیجه جواب بدست آمده به حقیقت نزدیک­تر خواهد بود]۳۳[.
بهینه سازی عملی برای بدست آوردن بهترین نتیجه تحت شرایط موجود مسئله می باشد مهندس­ها مجبورند که بسیاری از تصمیمات صنعتی و مدیریتی را به نحو احسن به انجام رسانند. هدف نهایی هر تصمیمی مینیمم کردن کار و کوشش لازم یا ماکزیمم کردن سود مطلوب می باشد . بدین ترتیب کار لازم یا سود مطلوب در هر موقعیت اختصاصی را می توان بصورت تابعی از متغیرهای تصمیم بیان نمود و بهینه سازی را می توان فرایند پیدا کردن شرایطی که در آنماکزیمم یا مینمم مقدار تابع مد نظر است، تعریف کرد]۳۳[.
۱- مینیمم کردن : به حداقل رساندن تعداد یا مقدار داده هایی که باید برای ایجاد خروجی های معین به مصرف برسند.
۲- ماکزیمم کردن
الف) به حداکثر رساندن تعداد یا مقدار داده های خروجی که از مصرف ورودی های معین بدست می یابند.
ب) به حداکثر رساندن مقدار تابعی که از رابطه بین داده های ورودی و خروجی بدست می یاید.
این گونه مسائل که عموما به عنوان مسائل کمینه سازی^[۶] یا بیشینه سازی^[۷] مطرح می شوند بطور عام به مسائل بهینه سازی^[۸] معروفند.
روش قابل دسترس واحدی برای حل تمام مسائل بهینه سازی وجود ندارد با اینحال تعدادی از روش های بهینه سازی برای حل انواع مختلف مسائل بهینه سازی توسعه یافته اند]۳۳[ .
۳-۶- بهینه سازی برج تقطیر با بهره گرفتن از آنالیز اکسرژی
در یک بهینه سازی ترمودینامیکی قابل اطمینان، می بایست میزان نرخ تولید انتروپی را کاهش و به حداقل رساند و یا با هزینه اکسرژی معادل سازی کرد. جهت دستیابی به این هدف روش های متعددی قابل بکارگیری است.
به طور کلی، این روش‌ها را می‌توان به سه دسته عمده زیر تقسیم‌بندی کرد]۳۵[:
۱- روش‌هایی که سرمایه موردنیاز آنها کم است: مثل جریان برگشتی به برج، محل ورودی خوراک، بهبود در تعمیرات و روش های تعمیراتی، فشار داخل برج (فشار عامل مهمی است که با توجه به دمای آب خنک کننده در دسترس جهت میعان بخارات بالاسری انتخاب می‌گردد. عملیات تقطیر در فشارهای پایین مطلوب­تر است. پس در فصل زمستان و فصل بارانی به علت کاهش دمای محیط و افت دمای برج آب خنک کننده می‌توان فشار برج را کاهش داد).
۲- روش‌هایی که سرمایه موردنیاز آنها متوسط است: مثل استفاده از روش های بازیافت اتلاف حرارتی، عایق کاری، جابجایی سینی‌ها با تجهیزات موثر مشابه ( آکنده های^[۹] با کارایی بیشتر، با ارتفاع معادل کمتر و افت فشار کمتر).
۳- روش‌هایی که نیازمند سرمایه‌گذاری کلان هستند: این روشها منجر به بازیافت انرژی زیادتری نسبت به دو مرحله قبل می‌شوند که از آن جمله می‌توان به موارد زیر اشاره کرد. بهینه‌سازی یا تعویض سیستم کنترل و ابزار دقیق، میعان دو مرحله‌ای در بخش بالا سری ( در این روش مرحله اول جهت حصول به میعان کافی برای جریان برگردان انجام می‌گیرد و مرحله دوم جهت خنک کردن و استحصال محصول کافی مورد استفاده واقع می‌شود)، انتگراسیون حرارتی و همین‌طور افزودن تجهیزات (اضافه کردن مبدل های حرارتی بر روی هر سینی جهت رسیدن به ستون تقطیر دیاباتیک ایده آل)
روش‌های با سرمایه‌گذاری کم، در واحدهای عملیاتی در حال کار، کاربرد دارند و روش‌های با سرمایه‌گذاری متوسط تا زیاد اغلب در واحدهای جدید پس از بررسی های فنی- اقتصادی و برآورد مدت زمان برگشت سرمایه قابل انجام است]۳۵[.
در یک واحد عملیاتی تقطیر، بازیافت انرژی از طریق بهینه‌سازی پارامترهای عملیاتی و اجرای برنامه‌های تعمیراتی پیشرفته، با صرف اندک سرمایه‌گذاری قابل حصول است. این روند با مینیمم کردن کیفیت گرمای ورودی به برج و همزمان ماکزیمم کردن کیفیت گرمای خروجی از برج انجام پذیر است.
در فرایندهای شیمیایی محصولات و نیروهای محرکه به خوبی تعریف شده اند، بنابراین با به کارگیری کمیت­های اولیه ترمودینامیکی بازده های مختلف قابل محاسبه هستند که مستقیماً به عنوان تابع هدف جهت بهینه سازی استفاده می شوند.
۳-۷- اثر انتگراسیون حرارتی داخلی بر روی کیفیت مصرف انرژی
اثر انتگراسیون حرارتی داخلی را بر روی کیفیت مصرف انرژی براساس مفهوم “اکسرژی” به عنوان شاخص کیفیت انرژی، بررسی می‌شود. تعریف اکسرژی عبارت است از “حداکثر کار مفید قابل استحصال از یک سیستم، زمانی که سیستم از حالت اولیه خود به حالت تعادل با محیط آورده شود]۲[.
حداکثر کار مفید زمانی به دست می‌آید که فرایندی که سیستم، تحت‌تأثیر آن قرار می‌گیرد، برگشت‌پذیر باشد.
با تلفیق قوانین اول و دوم ترمودینامیک برای یک سیستم باز و با صرف‌نظر کردن از ترم‌های انرژی پتانسیل و جنبشی، حداکثر کار مفید قابل استحصال از سیستم باز در یک فرایند برگشت‌‍پذیر یا همان اکسرژی از رابطه زیر به دست می‌آید

جدول شماره۴- ۱۶ آزمون فرضیه سوم ۷۳

جدول شماره۴- ۱۷ آزمون فرضیه چهارم ۷۴

جدول شماره۴- ۱۸ آزمون فرضیه پنجم ۷۶

جدول شماره۴- ۱۹ آزمون فرضیه ششم ۷۷

جدول شماره۴- ۲۰ آزمون فرضیه هفتم ۷۸

فهرست شکل ها

شکل ۲-۱ تقسیم بندی هتلها بر اساس نوع خدمات ۲۴

شکل ۲-۲ صفحه ای از پایگاه الکترونیکی Hotelyar.com قسمت جستجوی هتل ۳۲

شکل ۲-۳ مدل مفهومی کیفیت پایگاه الکترونیکی، رضایت مشتری و تصمیم خرید ۳۷

شکل۲-۴ چهارچوب مفهومی عملکرد پایگاه الکترونیکی هتل ها ۳۸

شکل ۲-۵ ارتباط بین کاربر و پایگاه های الکترونیکی هتلها ۴۳

شکل ۳-۱ نقشه استان یزد به تفکیک شهرستانها ( ۱۳۹۳) ۴۷

فصل اول

کلیات پژوهش

۱-۱ مقدمه

امروزه استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات(ICT) یک امر ضروری و غیر قابل انکار برای شرکتها، موسسات، سازمان ها و نهادهای دولتی و خصوصی و صنایع مختلف شده است. همچنین سرعت گسترش این فناوری به نحوی است که روز به روز بر میزان، نحوه استفاده و کاربرد آن توسط ارگانهای مختلف اضافه می گردد و اگر آنها خود را با این گسترش وفق ندهند به نوعی از عرصه تجارت حذف خواهند شد (مدهوشی و صفاری نژاد، ۱۳۸۳).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

فناوری اطلاعات و ارتباطات باعث ایجاد مفهومی به نام تجارت الکترونیک ( e-commerce) شده است که در دهه های اخیر موجبات رشد و پیشرفت تجارت، صرفه جویی در هزینه ها، عدم حضور واسطه، خدمات و ارتباطات بهتر به مشتریان، افزایش سطح رفاه زندگی مردم و … را فراهم ساخته است (همان، ۱۶۴). اینترنت به عنوان یکی از مهمترین ابزار گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات کمک بزرگی به مقوله تجارت الکترونیک کرده است به طوری که اکنون کسب و کارهای مختلف از اینترنت به عنوان مزیت رقابتی در جهت برآوردن نیازها و خواستهای مشتریان خود استفاده می کنند (Kim et al., 2006: 893). در چنین شرایطی می توان گفت که موفقیت یک کسب و کار بستگی به توانایی آن نسبت به استفاده و به کار بردن اطلاعات به روز شده برای کمک به برنامه ریزی و بازاریابی دارد (Law et al., 2009: 599). درواقع مهمترین مزیت استفاده از تکنولوژی های جدید فناوری اطلاعات افزایش عرضه اطلاعات و در اختیار قراردادن آنها به طیف وسیعی از مخاطبان است (Shanker, 2008).

صنعت گردشگری نیز عرصه رقابت بخش های مختلف این خدمات است که به دلیل وابستگی زیاد به اطلاعات و ارتباطات می توان گفت بیش از سایر صنایع به فناوری اطلاعات و ارتباطات نیاز دارد به طوری که “شلدون” (۱۹۹۳) از اطلاعات برای گردشگری با عنوان “خون زندگی"(lifeblood) یاد می کند که بر این اساس اینترنت را می توان به عنوان قلب در نظر گرفت که این خون را در بدنه ی صنعت گردشگری به جریان می اندازد (Lee et al., 2006: 815). فناوری اطلاعات و ارتباطات از دهه ۸۰ میلادی تا کنون تاثیر انقلابی بر صنعت گردشگری و پذیرایی گذاشته است ( Buhalis and Law, 2008). به طور کلی این فناوری بر روی دانش، نوع نگرش و رفتار مسافر تاثیر گذار است (Sigala, 2005). همچنین وجود بانکهای اطلاعاتی با داده های بسیار زیاد درمورد روند بازارها، ویژگیهای مصرف کنندگان، انواع فعالیتها، مقاصد و جریانهای گردشگری که با وجود شبکه و اینترنت به سهولت قابل دسترسی است به برنامه ریزان و بازاریابان صنعت گردشگری در گذشته، حال و به صورت گسترده تری در آینده کمک شایانی می کند ( حیدری چیانه، ۱۳۸۹: ۲۱۷). در مجموع می توان اظهار داشت که با افزایش دسترسی مردم به اتصال اینترنت پرسرعت، گردشگری در فضای مجازی به عنوان “منبع اطلاعاتی سفر” به رشد خود ادامه خواهد داد (Ku & Fan, 2009: 483). خوشبختانه ارزش و اهمیتی که فناوری اطلاعات و ارتباطات برای توسعه زیرساختهای گردشگری از جمله آنها مراکز اقامتی در دنیا ایجاد کرده است بسیار جالب و قابل تامل است. وقتی یک گردشگر بتواند اطلاعات گردشگری مربوط به مکانهای تاریخی و امکانات زیرساختی یک کشور را در اینترنت ملاحظه کند و درباره آنها اطلاعات صوتی و تصویری و متنی خوبی به دست آورد مشتاق می شود. سپس از طریق کانالهای مربوطه نسبت به سفر به کشور مطبوع خود اقدام می کند. به همین ترتیب به راحتی می تواند از طریق پایگاه های الکترونیکی اقدام به ذخیره اتاق نماید.(زارعیان و دیگران، ۱۳۹۰)

امروزه استفاده گردشگران از موتورهای جستجوی اینترنتی به ویژه Google (Law and Haung, 2006) برای یافتن مقاصد گردشگری، اقامتگاهها و کسب اطلاعات مورد نیاز برای مقصد بسیار شایع گشته است. همچنین نهادها، موسسات و مراکز گردشگری اقدام به راه اندازی پایگاه های الکترونیکی برای در اختیار قرار دادن خدمات و اطلاعات مربوطه به آن کرده اند و خود را متصل به این موتورهای جستجو نموده اند تا در دسترس جستجوگران قرار گیرند.

یک پایگاه الکترونیکی موفق در زمینه ی گردشگری باید به راحتی قابل دسترس بوده و قابلیت یافتن اطلاعات اصلی در آن فراهم شده باشد و ضمن داشتن قابلیت خرید و اطلاعات جزئی دیگر توجه مشتریان را نیز به خود جلب نماید (Werthner and Ricci, 2004). متصدیان مراکز گردشگری امروزه مزیت مهم اینترنت را در امر جذب مشتری به خوبی درک کرده اند و به طور فزاینده ای زمان و تلاش صرف گسترش پایگاه های الکترونیکی شان می کنند تا ارتباط با مشتری را نگاه داشته و سهمشان را از بازار فزونی بخشند (Law et al., 2010).

در این پژوهش نیز سعی بر آن شده است تا با در نظر گرفتن رشد و تاثیر بسزای فناوری اطلاعات و ارتباطات در صنعت گردشگری به مساله ای خاص در این زمینه مرتبط با پایگاه های الکترونیکی هتل ها بپردازد.

۱-۲ بیان مساله و تعریف موضوع پژوهش

رشد و گسترش روز افزون شبکه جهانی اینترنت و تاثیر و بکارگیری آن برای پیشبرد خدمات و تبلیغات در سطح شرکتها و موسسات مختلف در عصر حاضر بیش از پیش نمود پیدا کرده است. صنعت گردشگری و بخشهای مختلف آن همواره توانسته از این فناوری ارتباطی و اطلاعاتی استفاده کرده و به سمت رشد و توسعه با سرعت بیشتری حرکت کند.

یکی از اقداماتی که می توان از طریق اینترنت توسط مشتریان صنعت گردشگری یا گردشگران بسط و گسترش داد خرید اینترنتی است. اینترنت درواقع با حذف نیاز مشتری به مراجعه به شرکت یا مغازه و همچنین جلوگیری از ارتباط رو در رو با کارمند آن شرکت، کار خرید را برای مشتریان آسان می سازد (Meuter et al., 2000). به طور کلی استفاده از اینترنت به خریداران محصولات و خدمات گردشگری کمک می کند تا از دسترسی راحت لذت برده و نرخ های متفاوتی را مشاهده کنند که در این صورت در وقت صرفه جویی شده و باعث کاهش هزینه ها و زمان مذاکره با متصدیان می گردد (Wu & Chang, 2005).

از اقدامات و لزومات سفر برای گردشگران انتخاب محل اقامت در مقصد مورد نظرشان است که این امر توسط اینترنت امروزه به طور وسیعی انجام می گیرد. از اینرو صاحبان هتل ها و اقامتگاههای گردشگری با راه اندازی پایگاه های الکترونیکی در اینترنت سعی در ارائه اطلاعات، خدمات و امکاناتشان برای اقامت گردشگران دارند. درواقع پایگاه الکترونیکی یک میانجی و بستری برای نمایندگی یک شرکت است که به عنوان شکلی از یک رسانه هرکس می تواند از آن اطلاعات کسب نماید. به همین ترتیب شرکت می تواند از پایگاه الکترونیکی برای ایجاد یک جامعه آنلاین که اطلاعات و نظرات را هرکجا و هر زمان انتقال می دهد استفاده کند و محصولات و خدمات خود را برای فروش عرضه نماید (Chaiprasit et al., 2011). از اینرو پایگاه الکترونیکی برای هتل ها امروزه در فضای رقابتی رسانه ای و فناوری های نوین یک نیاز تلقی می گردد که می تواند استفاده از روش های سنتی و پرهزینه برای مشتریان را حذف کند.

یک پایگاه الکترونیکی هتل علاوه بر ارائه اطلاعات مورد نیاز در مورد هتل عملیات خرید از آن یا همان ذخیره اتاق (جا) را میسر ساخته و همانطور که اشاره شد مزیت آن نسبت به روش های سنتی ذخیره اتاق کم هزینه و راحت تر بودن آن است. در واقع یکی از مزیتهای مهم پایگاه الکترونیکی هتل ها امکان دسترسی به آنها به صورت ۲۴ ساعته و در هفت شبانه روز هفته است (Wong and Law, 2005: 312) و از آن گذشته این کانال ارتباطی خوشامد گوی مشتریان از سراسر دنیا و بدون محدودیت جغرافیایی می باشد (Law and Leung, 2000).

اما مساله اصلی که ما در این پژوهش با آن روبرو هستیم یافتن ارتباط توسعه پایگاه های الکترونیک هتل های موجود در شهر یزد با افزایش میزان گردشگران است. هتل ها می توانند با ایجاد و گسترش پایگاه های الکترونیکی اطلاعات مربوط به هتل را در اختیار مشتریان قرار دهند و امکان ذخیره اتاق پیش از ورود به هتل در مبدا از طریق اینترنت را برای مشتریان فراهم سازد. اما اصولا آیا با گسترش و بهبود سازی پایگاه های الکترونیکی هتل ها میزان میهمانان و ذخیره اتاقها افزایش می یابد؟ آیا این کار باعث رونق و توسعه گردشگری در نگاه کلی خواهد شد؟ آیا می توان گفت برای مثال زیبایی محیط پایگاه الکترونیکی هتلها و وجود اطلاعات صحیح و دقیق در آن و با فرض گمنام بودن هتل باعث جذب بیشتر گردشگر به آن مکان خواهد شد؟

۱-۳ اهمیت و ضرورت انجام پژوهش

پیشرفت ها در دنیای فناوری اطلاعات و ارتباطات آنقدر قابل توجه بوده است که تاثیر آن بر روی زندگی افراد بسیار چشمگیر است. مسلما حضور فناوری های جدید ارتباطی و اطلاعاتی از قبیل اینترنت که ابزار کاربردی و مناسب برای ایجاد ارتباط و گسترش اطلاعات است غیر قابل انکار بوده و برای کسب و کارها و صنایعی همچون گردشگری که نیاز به ایجاد ارتباط و اطلاع رسانی دارد بیش از یک نیاز است. از طرفی پیش بینی وضعیت صنعت گردشگری در سال ۲۰۲۰ حاکی از آن است که تعداد گردشگران به ۶/۱ میلیارد نفر افزایش خواهد یافت و این یعنی ۵/۲ برابر آنچه در پایان دهه ۹۰ میلادی شاهد آن بودیم. (رنجبران و زاهدی، ۱۳۹۰: ۲۱۹) بنابراین این آمار نشان می دهد که این صنعت نیازمند بروز شدن و انطباق با فن آوری های جدید است تا بتوان آن را به سهولت به کنترل درآورد.

اتفاقی که در دهه اخیر رخ داده است این بوده که شبکه های سنتی توزیع امکانات اقامتی برای گردشگران به سرعت جای خود را به پایگاه های الکترونیکی و واسطه های اینترنتی داده اند (Kasavana and Singh, 2001: 127). اینترنت به مشتریان بالقوه هتل ها اجازه می دهد که درمورد تسهیلات هتلها آشنایی پیدا کرده و قیمتها را بدون ارتباط با مسئول فروش هتل مقایسه نمایند (Connolly et.al., 1998). همچنین اینترنت فرصتی را برای شرکتها فراهم کرده است که بتواند از طریق آن علاوه بر کسب بازار داخلی خود را به بازارهای جهانی نیز معرفی کنند (Yeh et.al., 2005). از طرفی دیگر شرکتهای ارئه دهنده خدمات پذیرایی (مانند هتل ها) از پایگاه های الکترونیکی به منظور بهره بردن از استفاده های عملی و خلاقانه تجارت اینترنتی استفاده می کنند (Kim et.al., 2006: 890). صنعت هتلداری از فناوری اطلاعات خصوصا نظام دخیره اتاق بصورت اینترنتی با دانستن نیازهای اطلاعاتی مشتریان درمورد خدمات و محصولات هتل، استفاده می کند که در نهایت بتواند انتظارات مشتری را برآورده سازد و ضمن بهبود بخشیدن به خدمات خود درآمد را افزایش و هزینه ها را کاهش دهد (Siguaw et.al., 2000).

به این ترتیب استفاده هتلداران از خدمات اینترنتی به شکل راه اندازی پایگاه های الکترونیکی و قرار دادن اطلاعات لازم برای مشتریان به صورت چند رسانه ای در آن و همچنین برقراری امکان ذخیره اتاق و پرداخت اینترنتی بسیار مورد نیاز به نظر می رسد. حال باید دید که ایجاد و توسعه این پایگاه های الکترونیکی قادر خواهد بود تا میزان گردشگران و مراجعین به این پایگاه ها را افزایش دهد و در واقع ارتباطی بین این دو مورد وجود دارد یا خیر. درواقع دانستن این مطلب یک نیاز برای هتلداران محسوب میشود، چراکه اگر- با توجه به مزیتهایی که قبلا اشاره شد- ایجاد و توسعه یک پایگاه الکترونیکی علاوه بر رفع نیاز مشتریان بتواند مشتری هتل را نیز افزایش دهد با در نظر گرفتن میزان هزینه نسبتا اندکی که در بر میگیرد سودآوری بالایی را برای هتل ها خواهد داشت و در نگاه کلی می توان اعتماد به صنعت گردشگری را بیشتر کرده و آن را رونق بخشد. از طرف دیگر هتلداران میتوانند با اطمینانی بیشتر نسبت به روز کردن اطلاعات خود در پایگاه های الکترونیکی و اضافه کردن امنیت، نظم و سرعت بیشتر به آن که از جمله عوامل موثر در جذب مشتری از بازدید یک پایگاه الکترونیکی است میزان گردشگران را افزایش دهند. از سوی دیگر پژوهش حاضر با توجه به رشد فناوری اینترنت سعی در پی بردن به روابط تاثیر روزافزون آن بر گردشگری دارد. در دنیای امروز نقش اطلاع رسانی از طریق فضای مجازی سبب ایجاد مزیت رقابتی شده است که متاسفانه در ایران با روند کندی رو بروست. با توجه به موضوع مورد نظر این پژوهش و عدم فعالیت های خاص در این حوزه انتظار می رود این تحقیق دریچه ی تازه ای رو به هتل داران و متولیان گردشگری باز نماید تا نسبت به تحولات سریع دنیای مجازی و مزیتهای بالقوه ی آن هشیار گردند.

۱- ۴ اهداف پژوهش

هدف کلی از انجام این پژوهش پی بردن به وجود رابطه بین توسعه و ارتقا پایگاه های الکترونیکی هتلها و در نتیجه آن افزایش میزان گردشگر است. که این مطالعه روی برخی از هتلهای شهر یزد انجام میگیرد.

اما در پی این هدف کلی نیز اهداف زیر مد نظر است:

1. شناسایی راهکارهای توسعه پایگاه های الکترونیکی و میزان کشش تقاضا توسط آنها،
2. بحث و بررسی در مورد عملکرد پایگاه های الکترونیکی هتلهای شهر یزد و میزان جذب آنها.
3. بررسی نقش اینترنت و پایگاه های الکترونیکی در افزایش و جذب گردشگر.

۱-۵ پرسش های پژوهش

پژوهش حاضر سعی در یافتن پاسخ برای پرسش های مطرح شده ی زیر دارد:

1. آیا ارتباطی بین توسعه پایگاه های الکترونیکی هتلهای شهر یزد و افزایش میزان گردشگران وجود دارد؟
2. به چه میزان گردشگران برای سفر خود از امکانات اینترنتی به منظور ذخیره محل اقامت بهره می برند؟ (برای استفاده از هتل اقامتی خود)
3. آیا گردشگران به ذخیره آنلاین اعتماد دارند؟
4. آیا گردشگران ذخیره آنلاین را دارای امنیت می دانند؟
5. آیا گردشگران ترجیح می دهند برای ذخیره اتاق از روش های سنتی استفاده کنند؟
6. آیا گردشگران ترجیح می دهند برای ذخیره اتاق از روش های نوین استفاده کنند؟
7. آیا طراحی زیبا و جذاب پایگاه الکترونیکی هتل روی انتخاب گردشگران تاثیر دارد؟

۱-۶ فرضیه ها ی پژوهش

1. به نظر می رسد گردشگران به ذخیره آنلاین اعتماد دارند.
2. به نظر می رسد گردشگران ذخیره آنلاین را دارای امنیت می دانند.
3. نظر می رسد گردشگران ترجیح می دهند برای ذخیره اتاق از روش های سنتی استفاده کنند.
4. به نظر می رسد گردشگران ترجیح می دهند برای ذخیره اتاق از روش های نوین استفاده کنند.
5. به نظر می رسد گردشگران ترجیح می دهند ذخیره آنلاین حتما از طریق پایگاه الکترونیکی هتل صورت گیرد.
6. به نظر می رسد طراحی زیبا و جذاب پایگاه الکترونیکی هتل روی انتخاب گردشگران تاثیر دارد.
7. به نظر می رسد توسعه پایگاه های الکترونیکی هتل ها بر افزایش میزان گردشگری تاثیر دارد.

۱-۷ روش انجام پژوهش

به منظور رسیدن به اهداف و اثبات فرضیه در این پژوهش تحقیق میدانی صورت پذیرفته است و از نظر نوع به صورت توصیفی- تحلیلی می باشد. ابتدا با توجه به سوالات مطرح شده فرضیات پژوهش شکل گرفته و مطابق با آن پرسشنامه ای تهیه شده است و در اختیار نمونه های جامعه آماری قرار داده شده. اطلاعات موجود در این پرسشنامه به سوالات پژوهش پاسخ می دهد و به اثبات فرضیه ها می پردازد.

۱-۸ محدودیتهای پژوهش

پژوهش حاضر با محوریت موضوع فناوری اطلاعات در بخش گردشگری در ایران به یکی از مسائل مهم و مورد توجه عصر حاضر در گردشگری می پردازد. متاسفانه این موضوع علی رغم پیشرفتهای حاصله و روزافزون در فناوری اطلاعات و ارتباطات مورد توجه زیاد متولیان گردشگری در کل و بخش پذیرایی و میزبانی به صورت اختصاصی صورت نگرفته است. با بررسی های صورت گرفته از پایان نامه ها و مقاله های ارائه شده در سطح کشور ایران برای انجام این پژوهش این عدم توجه به موضوع فناوری های جدید در گردشگری نمایان است به طوری که مقالات و پایان نامه های نسبتا اندکی در این مورد به چاپ رسیده است. بنابر این در انجام تحقیقات لازم برای این پژوهش منابع اطلاعاتی و تحقیقی مناسبی در ارتباط با موضوع مورد بحث یافت نگردیده است.

از طرفی دیگر این پژوهش با توجه به فرضیه های پیش رو نیازمند دریافت اطلاعات آماری کاملی از مدیران و برنامه ریزان هتل ها می باشد که به نوعی با مخالفت آنها رو برو میشود. این در حالی است که اهمیت موضوع و نتیجه گرفتن از آن ثمری جز کمک به برنامه ریزی و مدیریت بهتر هتلها و علی الخصوص پایگاه های الکترونیکی آنها نخواهد داشت. به عنوان مثال برای پی بردن به وجود افزایش یا بی تفاوتی نسبت به ایجاد پایگاه الکترونیکی در یکی از هتلها تقاضای ارائه آمار رد شد. هتلها به هیچ عنوان حاضر نبودند اطلاعات مورد نیاز که تعداد مسافرینشان قبل و بعد از ایجاد پایگاه است را در اختیار این تحقیق قرار دهند.

۱- ۹ تعریف واژه ها و اصطلاحات

در این پژوهش سعی شده تا از واژه پایگاه الکترونیکی به عنوان برگردان واژه website استفاده گردد. البته در بسیاری از منابع فارسی استفاده از همان واژه به صورت فارسی یعنی وبسایت (وب سایت) مرسوم است. البته واژه الکترونیکی نیز کلمه لاتین است اما از آنجا که کاربرد آن وسیع تر است و خیلی مصطلح گشته از آن استفاده می شود.

پایگاه الکترونیکی از دو واژه پایگاه و الکترونیکی تشکیل شده و آن را می توان متناسب با تعریف ذیل از وبسایت دانست:

“وب سایت به مجموعه ای از صفحه های الکترونیکی گفته می شود که با بهره گرفتن از نرم افزارهای مختلف و زبانهای برنامه نوبسی تحت وب تولید می شوند و بر اساس هدف و برنامه خاصی به هم مرتبط می شوند تا محتوای خاصی را به کاربران وب نمایش دهند…وبسایت فضایی را در اختیار ما می گذارد تا آنچه را می خواهیم به صورت یک ویترین اختصاصی در معرض دید جهانی قرار دهیم. (حسنی، ۱۳۸۷: ۲۳)”

پس وب سایت را می توان پایگاهی از نوع الکترونیکی و غیر ملموس تصور نمود که اطلاعات خاص ما را در اختیار کاربر قرار می دهد و در کل راه ارتباطی دو سویه بین شرکت و مشتریان خود است.

فصل دوم

پیشینه پژوهش

۲-۱ مقدمه

علیرغم اینکه فناوری اطلاعات موضوع مهمی در عرصه های مختلف در جهان کنونی است و در صنعت گردشگری و پذیرایی نیز به آن توجه زیادی شده است اما متاسفانه در ایران به این موضوع گسترده که خود شامل موضوعات موثر و جدی در صنعت گردشگری می شود توجه خاصی نشده است. تنها در یک مورد که تعداد۲۴۲پایان نامه ی کارشناسی ارشد رشته های گردشگری برای این پژوهش بررسی گردید متاسفانه موضوع مرتبطی جز چند مورد ناچیز مشاهده نگردید. این موضوع ادبیات ضعیف منابع فارسی را در زمینه گردشگری و فناوری ارتباطات و اطلاعات اثبات می کند. اما از دیگر سوی در مقالات چاپ شده در مجلات معتبر خارجی که در یافتن ادبیات این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته است همچون International Journal of Hospitality Management ، Management Tourism و یا Asia Pacific Journal of Tourism Research می توان موارد زیادی را در رابطه با موضوع فناوری اطلاعات و ارتباطات یافت کرد.

هدف این بخش در واقع بررسی ادبیات موجود در زمینه موضوع پژوهش است که در آن سعی شده با توجه به آنچه در بالا گفته شد و موارد اشاره شده در فصل اول حول محور فناوری ارتباطات و اطلاعات در صنعت گردشگری از منابع داخلی و خارجی استفاده گردد. در ابتدا مواردی را جهت تعمیق بیشتر در موضوع در ارتباط با مفاهیم کلی گردشگری عنوان می گردد و سپس به پژوهشهای گذشته حول محور موضوع پژوهش حاضر اشاره خواهد شد.

۲-۲ تعاریف گردشگری و گردشگر

واژه گردشگری معادلی از واژه لاتین آن یعنی “Tourism” است که آن هم برگرفته از یک واژه فرانسوی یعنی “Tour” به معنای چرخش، طی کردن و سیر کردن است. هر چند واژه ی “گردشگری” به نظر نمی تواند تمامی مفاهیم این علم که توسط بزرگان آن تعیین گشته را در بربگیرد اما به هر حال به نظر می رسد بهترین گزینه ممکن در این راستا باشد (حیدری چیانه، ۱۳۸۹: ۹). درمورد تفاوت دو واژه ی گردشگری و جهانگردی می توان گفت که هردو به یک معنا نیستند. پاپلی یزدی و سقایی (۱۳۸۵) می گویند جهانگردی اساسا یک کار فرهنگی و به قصد شناخت و سیر در آفاق و انفس و برای نزدیکی به خداوند و تبلیغ دین انجام می شده، در حالی که گردشگری اساسا یک کار اقتصادی است که بیشتر برای لذت بردن و احساس آرامش کردن، فرار از گرفتاری های شهری، و ارضای حس لذت جویی و کنجکاوی صورت می پذیرد. آنها همچنین در واژه گردشگری از مفاهیم پنهانی همچون صلح، عدالت جغرافیایی، اشتغال، سرمایه داری، محیط زیست، امنیت، میزبان، محل اقامت، اطلاعات، بازار، تبلیغات و … یاد می کنند (۲۲و ۲۳).

به کارگیری پیشوند صنعت نیز در کنار گردشگری به این دلیل است که به موازات توسعه ی گردشگری باید صنایعی نیز متحول شده و به کار افتند که مستقیما با گردشگران در ارتباطند، نظیر انواع زیرساختها مانند صنعت حمل و نقل ریلی، هوایی، صنایع ساختمان و غیره. در واقع گردشگری به عنوان یک سیستم تولیدی مطرح می شود که برای راه اندازی و تولید آن باید صنایع عمده ای متحول و ایجاد شوند. (حسین زاده دلیر و حیدری چیانه، ۱۳۸۲: ۲۶)

ضرغام بروجنی (۱۳۸۹) گردشگری را با توجه به کنفرانس ۱۹۹۱ اتاوا پیرامون گردشگری اینگونه تعریف می کند:

فعالیتهای مسافرتی افراد و اقامت خارج از محیط دایم زندگی آنها برای بیش از بیست و چهار ساعت و کم تر از یک سال پیاپی برای تفریح، تجارت و اهداف دیگر است. (۲۲)

گردشگری را می توان به چهار دسته کلی تقسیم بندی کرد:

گردشگری داخلی: ساکنان کشور مشخص که تنها درون آن کشور سفر می کنند.

گردشگری درون مرزی: مسافران غیرساکن که در کشور مشخص سفر می کنند.

گردشگری برون مرزی: ساکنانی که به کشور دیگری سفر می کنند.

گردشگری بین المللی: گردشگری درون و برون مرزی است. (همان، ۲۳)

حیدری چیانه (۱۳۸۹) مورد اول را به عنوان گردشگری بومی بیان می کند و گردشگری داخلی را شامل گردشگرهای بومی و گردشگرهای ورودی به یک کشور می داند. وی همچنین در ادامه گردشگری بین المللی را نیز به موارد بالا اضافه کرده و آن را شامل گردشگرهای ورودی و خروجی به یک کشور معرفی می کند. (۲۶)

گردشگر در واقع بازدید کننده ای است موقت که حداقل ۲۴ ساعت در کشور مقصد می ماند و هدف او از مسافرت می تواند فراغت (تفریح، گردش، سلامت، مذهب یا ورزش)، کسب وکار، خانوادگی، ماموریت و شرکت در همایش باشد. (اینسکیپ، ۱۳۹۱: ۳۵) گردشگر را نیز می توان به صورت موارد زیر تعریف نمود:

بازدید کننده بین المللی: به فردی اطلاق می شود که به کشوری غیر از کشور خود و بیرون از محیط زندگی دائم خود برای مدتی کمتر از ۱۲ ماه مسافرت کند و هدفش به طور کلی چیزی غیر از انجام فعالیت اقتصادی سودآور در کشور مورد نظر باشد.

بازدید کننده داخلی: هر فرد ساکن کشور که به مکانی درون کشور ولی خارج از محیط زندگی معمول خود برای مدتی کمتر از ۱۲ ماه مسافرت می کند و هدفش به طور عمده چیزی غیر از انجام فعالیت سودآور در مقصد مورد نظر است.

بازدید کننده بیش از یک شب: هر فردی که شب را در مکان عمومی یا خصوصی کشور مورد نظر نمی ماند. (ضرغام بروجنی، ۱۳۹۱: ۲۳)

۲-۳ اهداف گردشگری

امروزه هدف از گردشگری صرفا کشف و تحقیق و شناختهای جدید و آگاهی های تازه نیست و گردشگران طبقه ای خاص و استثنایی مانند زمان های گذشته نیستند بلکه دارای انگیزه های مختلف و با اهداف متفاوت هستند. مهمترین اهداف گردشگری را می توان موارد زیر دانست:

1. اهداف تاریخی: برای دیدار بناههای تاریخی و آثار باستانی و حوزه های شناخت تاریخ کشور ها.
2. اهداف فرهنگی: برای شناخت فرهنگها و سنتها و آگاهی از زبان، هنر و مذهب ملتها.
3. اهداف تجاری و علمی: برای شرکت در مجامع و کنگره های علمی و المپیادهای تخصصی و همچنین نمایشگاههای صنعتی و بازرگانی.
4. اهداف زیارتی: برای زیارت اماکن مقدس و عبادتگاهها و …
5. اهداف تفریحی: برای تامین سلامت جسم و روان و استراحت و تفریح و فعالیتهای ورزشی.

(کارگر، ۱۳۸۶: ۱۰۱-۱۰۲)

۲- ۴ انگیزه سفر

شناخت و شناسایی انگیزه سفر در جهت بررسی تقاضای گردشگری و توسعه آن بسیار موثر است. با شناخت انگیزه های سفر، تنوع و توزیع فصلی آن می توان خصوصیات تقاضای گردشگری را شناسایی و برای پاسخ به آن تدابیر و تمهیدات لازم را برنامه ریزی کرد.

انگیزه های سفر را طبق جدول صفحه بعد می توان طبقه بندی کرد:

ردیف	اهداف سفر	درصد
۱	دیدار دوستان و بستگان	۴۳
۲	گردش و تفریح	۶/۲۳
۳	زیارت	۶/۱۳
۴	درمان	۹
۵	خرید	۴
۶	کسب و کار	۴/۲
۷	آموزش	۴/۰
۸	سایر اهداف	۴

جدول ۲-۱: انگیزه های سفر (علی اکبری، ۱۳۹۱: ۱۸۵)

۲- ۵ توسعه گردشگری

صنعت گردشگری بدون شک امروزه یکی از نیازهای اساسی کشور های مختلف جهان خصوصا آن دسته از کشورهایی که دارای استعداد و بستر مورد نیاز برای گردشگری هستند می باشد. این نیاز زمانی نمود پیدا می کند که ما از تاثیرات عمدتا مفید و موثر اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و تا حدی سیاسی گردشگری آگاهی داشته باشیم. از اینرو بحث توسعه گردشگری در مناطق مختلف چه در سطح محلی و منطقه ای و چه در سطح ملی و فرا ملی مورد توجه نهادهای گردشگری در کشورهای جهان قرار دارد.

در دهه­های اخیر صنعت گردشگری با تقاضای بالای سفر مواجه شده است به طوری که با توجه به آمارهای سازمان جهانی جهانگردی تعداد کل مسافران بین المللی در سال ۱۹۵۰به ۲۵ میلیون نفر، در سال ۱۹۶۰ حدود ۷۰ میلیون نفر، در سال ۱۹۸۰ بالغ بر ۵۶۰ میلیون نفر، در پایان هزاره به حدود ۷۰۰ میلیون و تا کنون به رقمی بیش از یک میلیارد نفر رسیده است. در این میان مهمترین عواملی که باعث گردیده تقاضای سفر با این شیب تند افزایش یابد عبارتند از: افزایش زمان اوقات فراغت، گسترش پدیده شهرنشینی، تغییر نگرش افراد نسبت به پدیده ی سفر و افزایش سطح درآمد ها. (رنجبران و زاهدی، ۱۳۹۰: ۳۹) بدین ترتیب نقش برنامه ریزی و توسعه صنعت گردشگری یکی از مسائل جهانی مورد توجه نهادها­ی این صنعت در عرصه بین الملل و داخلی قرار گرفته است.

۲- ۶ اجزای توسعه گردشگری

شناخت اجزای توسعه گردشگری و روابط متقابل بین آنها برای فهم برنامه ریزی گردشگری یک موضوع بنیادی است. این اجزا به شکل مقوله های مختلفی در ادبیات مربوط به گردشگری آورده شده اند. ولی همه آنها اجزای بنیادی مشابهی را شامل می شوند. اجزاء جهانگردی و یا گردشگری را می توان به صورت زیر تصور کرد:

1. جاذبه ها و فعالیتهای گردشگری: تمام اشکال طبیعی، فرهنگی و ویژه و فعالیتهای مرتبط با آنها در یک ناحیه که گردشگران را برای بازدید جلب می کند.
2. تاسیسات اقامتی: هتلها و سایر انواع تسهیلات و خدمات مربوط به آنها در جایی که گردشگران در طول سفرشان شب اقامت دارند.
3. سایر تسهیلات و خدمات گردشگری: سایر تسهیلات و خدمات لازم برای توسعه گردشگری؛ مشتمل بر عملیات گشت و سفر ( که خدمات پذیرش نیز نامیده می شود)، رستوران ها و سایر تاسیسات غذاخوری، فروشگاه های صنایع دستی، سوغات، کالاهای مخصوص و محصولات در دسترس، بانکها، صرافی ها و سایر تسهیلات و خدمات مالی و پولی، دفاتر اطلاعات گردشگری، خدمات و تسهیلات پزشکی، تسهیلات امنیت عمومی و خدمات پلیس و اطفای حریق و تسهیلات ورود و خروج گمرک و مهاجرت.
4. نظام حمل و نقل داخلی برای مرتبط سازی جاذبه ها و نواحی توسعه و حمل و نقل درون نواحی در حال توسعه؛ مشتمل بر تمام انواع تسهیلات و خدمات مرتبط با حمل و نقل زمینی، آبی و هوایی.
5. سایر زیرساختها: علاوه بر حمل و نقل، سایر زیرساختهای ضروری؛ مشتمل بر تامین آب، نیروی برق، دفع زباله و فاضلاب، ارتباط راه دور نظیر تلفن، دورنما، همچنین در سطح ناحیه توسعه یافته، زهکشی نیز از مهمترین زیرساختهای مورد نظر است.
6. عناصر سازمانی (نهادی): عناصر سازمانی لازم برای توسعه و مدیریت گردشگری؛ مشتمل بر برنامه ریزی نیروی انسانی و برنامه آموزش و پرورش، راهبردهای بازاریابی و برنامه های پیشبردی، ساختارهای سازمانی گردشگری در بخش خصوصی و عمومی، قانونگذاری و ضوابط مرتبط با جهانگردی، سیاستهای سرمایه گذاری بخش خصوصی و عمومی، و برنامه های اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی- فرهنگی و کنترل اثرات می شود.

(ضرغام بروجنی، ۱۳۹۱: ۹۶) و (اینسکیپ، ۱۳۹۱: ۵۵و ۵۶)

۲- ۷ عوامل موثر در توسعه گردشگری

در توسعه و گسترش صنعت گردشگری علل و عواملی چند موثرند که کارگر (۱۳۸۶) آنها را اینگونه بیان می کند:

1. گسترش شهرنشینی ۲- توسعه ارتباطات و سهولت دسترسی

۳- توسعه دانش و فرهنگ عمومی ۴- اصلاح قوانین کار و بهبود شرایط آن

۵- افزایش سطح درآمد ها ۶- جاذبه ها و اماکن مذهبی

1. تبلیغات ۸- امکانات و تسهیلات

۹- جاذبه های طبیعی ۱۰- زمان و اوقات فراغت

۱۱- میراث های تاریخی ۱۲- فرهنگ و آداب و رسوم

۱۳- جاذبه های ورزشی ۱۴- مقررات حقوقی

۲-۸ گردشگری پایدار

سازمان جهانی جهانگردی گردشگری پایدار را اینگونه تعریف می کند:

گردشگری ای پایدار است که همزمان با حفظ و افزایش فرصتها برای آینده، نیازهای مناطق میزبان و گردشگران حاضر را تامین کند. مدیریت تمامی منابع با چنان دقتی انجام می شود که نیازهای اقتصادی، اجتماعی و زیباشناختی توسعه گردشگری به گونه ای تامین شود که تمامیت فرهنگی، فرآیندهای ضروری زیست محیطی، تنوع زیستی و سیستم های بقای حیات حفظ شود.(ضرغام بروجنی، ۱۳۸۹: ۲۹)

در سالهای اخیر بحثهای فراوانی در مورد گردشگری پایدار، مولفه ها و اهمیت آن از جانب سازمانهای بین المللی، دولتی، خصوصی، گروه های ذی نفع، صاحب نظران گردشگری و به ویژه جنبشهای زیست محیطی به گوش می رسد. مفهوم گردشگری پایدار ریشه در مقوله توسعه پایدار دارد که براتلند ساده ترین تعریف آن تحت عنوان “آینده مشترک ما” که عبارتست از بهره برداری نسل حاضر از منابع موجود بدون آسیب رساندن به نیازها و منابع نسل آینده، بیان می کند. بر این اساس گردشگری پایدار نیز به مفهوم پایداری در حوزه ی این مقوله می پردازد. (حیدری چیانه، ۱۳۸۹: ۹۷)

۲-۹ تاسیسات اقامتی گردشگری

یکی از نیازمندی های اولیه ی گردشگری وجود تاسیسات اقامتی است. گردشگران قبل از سفر خود نیاز دارند تا نسبت به محل اقامت خود در مقصد (چنانچه اقامت شبانه داشته باشند) مطمئن شده و در مورد آن اقدام نمایند. در حقیقت جاذبه های گردشگری به تنهایی موجبات سفر یا رونق این صنعت را فرآهم نمی کنند بلکه امکانات و شرایط برای جابه جایی و اقامت گردشگران نیز باید فرآهم باشد.(رنجبران و زاهدی، ۱۳۹۰: ۹۹) در واقع اقامتگاهها و خدمات پذیرایی به گفته گی^[۱] (۱۳۸۲) از اجزای تشکیل دهنده صنعت مسافرت است که خدماتی را در زمینه تامین نیازهای اصلی راحتی و کمک به مسافر ارائه می دهد.

هرچند تعریف پذیرفته شده ی یکسانی در رابطه با اقامت گردشگر وجود ندارد، ولی می توان به هر یک از تسهیلات معمول که اقامت شبانه را برای گردشگر ها میسر می نماید اطلاق گردد. (حیدری چیانه، ۱۳۸۹) درواقع اقامت را می توان به عنوان محصول گردشگری در کنار مواردی همچون جاذبه ها، غذا و نوشیدنی، حمل و نقل، تفریح و سرگرمی و غیره دانست. (ضرغام بروجنی، ۱۳۹۱). اقامتگاهها یا خانه های کرایه ای و تسهیلات مربوطه شامل جایی می شود که مسافر شب را در انجا به سر می برد و اصولا با توجه به کیفیت اقامتگاه، مقصد و هدف مسافرت، این مبلغ حدود بیست تا سی در صد کل هزینه های مسافرت را تشکیل می دهند.(گی، ۱۳۸۲: ۳۳-۳۲)

مجموع تاسیسات اقامتی درجه بندی شده در ایران تا سال ۸۸ حدود ۱۱۷۴ واحد با ۳۳ هزار و ۷۵۹ واحد ظرفیت اتاق و ۶۷ هزار و ۵۱۹ واحد ظرفیت تخت است که به ترتیب مشهد، تهران، استانهای مازندران و گیلان، اصفهان، شیراز و یزد بیشترین سهم را از تاسیسات اقامتی کشور در خود متمرکز کرده اند (علی اکبری، ۱۳۹۰: ۱۳۲)

۲- ۱۰ هتل

یکی از مهمترین و پرطرفدارین اقامتگاههای گردشگری هتل ها هستند که جزو دسته بندی تاسیسات گردشگری عمومی می باشد (جدول ۲-۲ ) . هتل ها مهمانسراهایی هستند که از تعداد اتاقهای زیادی برخوردارند و به غیر از تامین امکانات خواب خدمات دیگری از قبیل تریا، رستوران، استخر، سالنهای بدنسازی و فروشگاه های تهیه سوغات تدارک دیده شده است و همچنین برای جلب مشتریان خاص سالن هایی برای برگزاری سمینار، سخنرانی و جشن های مختلف پیش بینی شده است. (رنجبران و زاهدی، ۱۳۹۰: ۱۰۱) واژه هتل در تصور عمومی در سراسر دنیا از گونه های مختلفی از میهمانخانه ها برداشت می شود و در واقع به صورت پراکنده و در هر منطقه ای تقسیم بندی و درجه هایی برای آنها به نسبت خدمات و میزان تسهیلات و تشکیلاتشان داده می شود. این درجه بندی ها نمایانگر اقداماتی است که در بازار صورت می گیرد تا موجب جذب مسافر و میهمان شود. (گی، ۱۳۸۹: ۹۸)

به طور کلی هتل ها را با درجه بندی های مختلف می توان به شرح زیر طبقه بندی کرد:

1. هتل فرودگاه: این نوع هتل در ۱۰ مایلی فرودگاه واقع شده است و برای مسافرانی که با قصد مسافرت و بازرگانی سفر می کنند تسهیلات و تجهیزات لازم ارائه می نماید.
2. هتل سنتی: این هتل ها در مرکز شهرهای بزرگ و نزدیک مرکز شهر واقع شده است
3. هتل بازرگانی (تجاری): این هتل ها در نقاط مختلف شهر قرار دارد و به عنوان اولین بازار مورد هدف تجار و بازرگانان می باشد. این هتلها یا بسیار مجلل هستند یا از نوع درجه های پایین می باشند.
4. هتل آپارتمانی: این هتل حالت یک آپارتمانی دارد و فضای کافی و تجهیزات لازم برای گذراندن افراد ارائه می کند.
5. هتل خودروهای شخصی: این هتل ها در کنار آزادراهها با هدف جذب مسافرانی که با خودروهای شخصی مسافرت می کنند ساخته می شود.

(همان: ۹۸)

جدول۲-۲ استانداردهای طبقه بندی اقامتگاههای گردشگری ( حیدری چیانه، ۱۳۸۹: ۲۹)

گروه اصلی	گروه فرعی	واحد گروه ها
تاسیسات گردشگری عمومی	هتل و تاسیسات مشابه ۲-۱ تاسیسات ویژه ۳-۱ سایر تاسیسات عمومی	· هتلها ۲-۱-۱ تاسیسات مشابه ۱-۲-۱ تاسیسات بهداشتی ۲-۲-۱ کمپهای کار و تعطیلات ۳-۲-۱ تاسیسات اقامتی مجاور حمل و نقل عمومی ۴-۲-۱ مراکز کنفرانس ۱-۳-۱ خانه های مسکونی مخصوص تعطیلات ۲-۳-۱ کمپهای گردشگری ۳-۳-۱ سایر تاسیسات عمومی
اقامتگاههای گردشگری خصوصی	۱-۲ اماکن خصوصی گردشگری	· منازل مسکونی شخصی ۲-۱-۲ اتاقهای اجاره ای در منازل بستگان ۳-۱-۲ منازلی که توسط آژانسهای خاص و حرفه ای اجاره داده می شود. ۴-۱-۲ اقامتگاههایی که بدون پرداخت توسط دوستان و آشنایان در اختیار قرار میگیرد. ۵-۱-۲ سایر اقامتگاههای خصوصی

هتل

خدمات کامل

خدمات محدود

خدمات مهمان

هم اقامت، هم خدمات پذیرایی و هم خدمات کارکنان

هر نوع خدمات را بسته به درجه هتل بسته بندی و ارائه می کند

فقط اقامت

شکل ۲-۱ : تقسیم بندی هتلها بر اساس نوع خدمات

۲-۱۱ تجارت الکترونیک^[۲]

تجارت الکترونیک، انجام کلیه فعالیتهای تجاری با بهره گرفتن از شبکه های ارتباطی رایانه ای به ویژه ایترنت است که نوعی تجارت بدون کاغذ به شمار می آید. بوسیله تجارت الکترونیک تبادل اطلاعات خرید و فروش و اطلاعات لازم برای حمل و نقل کالاها با زحمت کمتر و تبادلات بانکی با شتاب بیشتر انجام خواهد شد. در تجارت الکترونیک، شرکتها برای ارتباط با یکدیگر محدودیت های فعلی را نخواهند داشت و ارتباط آنها با یکدیگر ساده تر و سریع تر صورت می گیرد. (فریبرزی، ۱۳۸۹)

۲- ۱۲ گردشگری الکترونیکی^[۳]

گردشگری الکترونیکی انعکاسی است از دیجیتالی کردن تمام فرایند ها و زنجیره های ارزشی صنایع در گردشگری، مسافرت، مهمانداری و… در سطح تاکتیکی، این امر شامل تجارت الکترونیکی و استفاده از ICT^[4] برای افزایش کارایی و کارآمدی سازمانهای گردشگری است. در سطح راهبردی گردشگری الکترونیکی تمام فرآیندهای کسب و کار و نیز کل زنجیره ارزش و روابط راهبردی بین سازمانهای گردشگری و ذینفعان را متحول کرده است. گردشگری الکترونیکی با بهره گرفتن از اینترانت (سیستم های شبکه ای درون سازمانی) برای سازماندهی مجدد فرایند های داخلی و اکسترانت ( شبکه ها خارج سازمانی با سازمانهای مجاز و خاص ) برای توسعه دادوستد با شرکای قابل اعتماد و اینترنت برای روابط متقابل با تمام ذینفعان، مزایای رقابتی را افزایش می دهد. مبحث گردشگری الکترونیکی شامل تمام عملیات تجاری از قبیل تجارت الکترونیکی، بازاریابی الکترونیکی، مدیریت الکترونیکی، تولید الکترونیکی و … می باشد که در تمام بخشهای صنعت گردشگری انجام می پذیرد.(بوهالیس، ۱۳۸۶: ۹۷)

پاپلی یزدی و سقایی (۱۳۸۵) گردشگری الکترونیکی را اینگونه تعریف می کنند:

“گردشگری الکترونیکی، به کار گیری فناوری های جدید به خصوص فناوریهای اطلاعات و ارتباطات در دو بعد عرضه و تقاضای گردشگری است که در آن علاوه بر عرضه خدمات مورد نیاز گردشگران، زمینه های بازاریابی و دورنمای گردشگری مقاصد فرآهم می آید".(۲۴۱)

خدماتی که با بهره گرفتن از فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی در زمینه گردشگری الکترونیکی ارائه می شوند عبارتند از:

1. خدمات اطلاعاتی: نشر و گسترش اطلاعات لازم برای گردشگران و بنگاههای گردشگری در مقاصد.
2. خدمات ارتباطی: این خدمات روند بروکراسی برای سفر به دیگر کشورها را کاهش داده است که از آن جمله می توان به ارائه روادید الکترونیکی اشاره کرد.
3. خدمات معاملاتی: مانند ذخیره امکانات و خدمات مورد نیاز در مقاصد گردشگری همچون ذخیره اتاق و بلیط. (همان: ۲۴۲-۲۴۳)

۲- ۱۳ فناوری اطلاعات و ارتباطات^[۵] در گردشگری

فناوری اطلاعات و ارتباطات و گردشگری از پویاترین عوامل محرک در شکل گیری اقتصاد جهانی می باشند. این صنعت نه تنها موجب ایجاد میلیونها شغل در سراسر جهان شده است بلکه امکان رشد مناطق دور افتاده، توسعه نیافته و فراموش شده جهان را فرآهم ساخته است. گردشگری و فناوری اطلاعات و ارتباطات دو عامل کلیدی برای بوجود آوردن امکان ارتباط و تعامل جوامع پویا، خلاق و آگاه با جهان خارج به منظور جذب سرمایه و سود می باشد. البته این را هم نباید فراموش کرد که جوامعی که قادر به پذیرش این فناوری ها نبوده اند را دچار چالش کرده و آنها را با تهدید هایی روبرو ساخته است یعنی به همان اندازه که توانسته ایجاد فرصت نماید در سطحی دیگر باعث بوجود آمدن تهدید برای جوامعی که با آن وفق نمی پذیرند شده است. (بوهالیس، ۱۳۸۶: ۱۳)

دسترسی به فناوری اطلاعات و ارتباطات از دو منظر اهمیت دارد:

نخست اینکه توسعه کلی ارتباطات در یک کشور است که همه فعالیتها از جمله فعالیت گردشگری را متاثر می سازد و دوم و مهمتر از آن کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در بخشهای مختلف فعالیت گردشگری است که نقش مهمی در توسعه این فعالیت دارد. در دهه های اخیر میزان دسترسی به اینترنت، برخورداری از تلفن همراه، دسترسی به دفاتر پستی، برخورداری واحد های مسکونی از تلفن ثابت و دسترسی به وسائل ارتباط جمعی مانند شبکه های تلویزیونی و ماهواره ای گسترش چشمگیری داشته است. برای مثال در ایران تعداد مشترکان تلفن همراه از ۱۵ میلیون کاربر در سال ۱۳۸۴ با افزایش ۲۵۳ درصدی به ۵۳ میلیون کاربر در سال ۱۳۸۹ رسیده است. (علی اکبری،۱۳۹۱)

ICT در عرصه رقابت سازمانها، مقصد ها و مکان های گردشگری باعث تحولی شگرف شده است چراکه توسعه موتورهای جستجوگر^[۶] اینترنتی، سرعت شبکه ها و جا به جایی اطلاعات تاثیر زیادی روی تعداد مسافرینی که در سراسر جهان از آن برای برنامه ریزی سفرهای خود بهره میگیرند گذاشته و تغییری بنیادی در روند کار سازمانهای گردشگری به موازات گسترش ارتباط مشتریان با این سازمانها از طریق استفاده از ICT ایجاد کرده است. در واقع این فناوری فرایند صنعت گردشگری را به گونه ای سامان بخشیده که تولیدات آن به تدریج به سمت الگویی جدید سوق یافته و این جریان کل صنعت را دگرگون کرده و دامنه کلی فرصتهای شغلی را در آن توسعه بخشیده است.(ترشیزیان، ۱۳۹۰)

امروزه یکی از روندهای مهم موجود در بخش گردشگری استفاده و کاربرد فناوری های پیشرفته است که به کمک بازاریابی و خدمات ذخیره اتاق و… آمده است (ضرغام بروجنی، ۱۳۹۱). به طور کلی استفاده از فناوریهای اطلاعات و ارتباطات و گسترش آن در زمینه عرضه و تقاضای گردشگری سبب آن شده که گردشگران قبل از سفر به ارزیابی و بررسی مقاصد بپردازند و تجربه ای مجازی را در چارچوب دورنمای گردشگری در ذهن خود شکل دهند(پاپلی یزدی، سقایی،۱۳۸۵: ۲۴۱)

کاربرد امکانات ارتباطی و اطلاعاتی امروزه از چند جنبه مورد استفاده گردشگری قرار می گیرد:

در بازاریابی گردشگری به عنوان ابزار تبلیغاتی و اطلاع رسانی برای معرفی جاذبه ها، مقاصد و زیرساختهای گردشگری (عرضه مجازی محصول گردشگری) با هدف تحریک تقاضای باالقوه داخلی و خارجی و توسعه بازار گردشگری.

در زیرساختهای گردشگری به عنوان ابزاری برای پاسخ به نیازهای تقاضای موجود و تسهیل در سفرها و جریانهای گردشگری که این جنبه یکی از مهمترین کاربردهایی است که از طریق آن محورها و مقاصد گردشگری، تاسیسات اقامتی و پذیرایی، فرودگاهها و پایانه های مسافربری، مجتمع های خدمات بین راهی و راه های حمل و نقل به امکانات ارتباطی و اطلاعاتی مجهز می شوند؛ یعنی تاسیسات، خدمات و عرصه هایی که مورد استفاده گردشگران هستند یا گردشگر با آنها در تماس است.

و سر انجام کاربرد در مدیریت گردشگری به عنوان ساز و کارهایی که برای اداره امور اجرایی در موسسات گردشگری، تسهیل و تسریع در نظام ارتباطات افقی و عمودی میان بخشهای مختلف تشکیلات گردشگری و کاهش هزینه نظارت و مدیریت گردشگری. استفاده از ابزارهای سنتی و جدید ارتباطی در اداره دفترهای خدمات مسافرتی و هتلها نمونه هایی از کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در مدیریت گردشگری است. (علی اکبری، ۱۳۹۰: ۱۱۹)

۲- ۱۴ اینترنت و حضور آن در گردشگری

لا و چن (۲۰۰۰)^[۷] در اولین سری از سلسله مقاله های خود در ارتباط با اینترنت و گردشگری، اینترنت و خدمات آن را معرفی می کنند که در ادامه به اختصار به آن پرداخته خواهد شد:

ظهور اینترنت

در سال ۱۹۶۹ سازمان دفاعی ایالات متحده آمریکا شبکه ای را به نام ARPANet معرفی می کند که مجموعه ای از شبکه های موجود در چند موسسه نظامی و دانشگاهی بود. مفهوم اصلی این شبکه صرفا برای به اشتراک گذاری نتایج تحقیقات این چند موسسه محدود از طریق نظام پیوسته یارانه ای بود. در دهه ۱۹۷۰ دانشگاهها، موسسات دولتی و تحقیقاتی بیشتری به این شبکه مستقل پیوستند. توسعه بیشتر فناوری ارتباطات از راه دور شبکه ای در دهه ۱۹۸۰ موجب شد تا انواع مختلف شبکه ها بوجود آیند که در اواخر همان دهه مجموعه این شبکه های رایانه ای جهانی به عنوان اینترنت شناخته شدند. سپس پس از برداشته شدن انحصار پشتیبانی فدرال آمریکا از اینترنت، شرکتهای خصوصی و افراد مختلف توانستند بدون نیاز به حمایت دولتی و توجیه رسمی به اینترنت بپیوندند. از آن زمان تا کنون تعداد رایانه های خدمات دهنده و کاربران در حد وسیعی افزایش یافته و بهبود روزافزون فناوری اطلاعات و پایین آمدن هزینه های رایانه ای به گسترش سریع شبکه اینترنت در دهه ها ی آتی کمک خواهد کرد. (۸۵)

شبکه اینترنت با کاربرد فراوان آن در سطح جهان یکی از مهمترین فناوری هایی است که می تواند بر سیستم توزیع محصولات و خدمات گردشگری اثر گذار بوده و جایگزین و مکملی برای کانالهای سنتی توزیع این محصولات و خدمات به حساب آید. با وجود این شبکه مصرف کننده می تواند به صورت مستقیم و بدون واسطه محصول یا خدمتی را خریداری و یا در مورد آنها اطلاعاتی کسب کند (گی، ۱۳۸۲: ۱۴۶). اینترنت به دارندگان هتل ها اجازه می دهد که ارتباط متقابل با مشتریان خود را افزایش داده و هزینه های اجرایی خود را کاهش دهند. (بوهالیس، ۱۳۸۶: ۳۰۳)

۲- ۱۵ پایگاه های الکترونیکی^[۸] و جامعه مجازی

پایگاه های الکترونیکی مجموعه ای از صفحات الکترونیکی هستند که بر اساس هدف و برنامه خاصی به هم مرتبط می شوند تا محتوای خاصی را به کاربرانشان نشان دهند. این پایگاه ها محیطی را در اختیار ما قرار می دهند که عملکردها، خدمات، فعالیتها، کالاها، ابزارها و غیره را به صور مختلف به نمایش بگذاریم و محیطی فرهنگی، ارتباطی، تجاری و غیره نیز ایجاد کنیم. (حسنی، ۱۳۸۷)

پایگاه های الکترونیکی از نظر روش طراحی و کارایی آنها به دو صورت زیر تقسیم بندی می گردند:

1. پایگاه های ایستا^[۹]: این پایگاه ها بیشتر حالت اطلاع رسانی و معرفی عملکردها، خدمات، فعالیتها، کالاها، ابزار و غیره را دارند که دارای حالت نمایشی ثابت و صفحه های معین هستند.
2. پایگاه های پویا^[۱۰]: آن دسته از پایگاه های الکترونیکی که برنامه نویسی آنها پیشرفته تر از مورد قبلی است و دارای بانکهای اطلاعاتی قوی و هوشمند است.

همچنین در یک تقسیم بندی دیگر، پایگاه های الکترونیکی از نظر جنبه کارایی به بخش های زیر بخش بندی می شوند:

1. تبلیغاتی ۲- شخصی ۳- رخدادها ۴- تجارت الکترونیکی
2. آموزشی ۶- خبری ۷- کتابخانه ها ۸- گروهی
3. سرگرمی و تفریحی ۱۰- موسیقی ۱۱- محلی

(حسنی، ۱۳۸۷: ۲۴-۲۸)

در کل می توان مزیتهای زیر را برای پایگاه های الکترونیکی برشمرد:

1. سادگی امکان ارتباط با مخاطبان خاص و عام
2. امکان نمایش عملکردها، خدمات، فعالیتها، کالاها و غیره
3. در دسترس بودن بدون محدودیت مکانی و زمانی
4. بهره گیری از جنبه های تبلیغی و ترویجی
5. امکان انجام دور کاری
6. مقرون به صرفه بودن
7. ارائه نمایشی قدرتمند و جذاب و معرفی پویای خود
8. امکان بروز رسانی سریع اطلاعات
9. امکان یافته شدن از سوی مشتریان بالاقوه

(همان: ۲۹)

وجود و ایجاد جوامع مجازی و شبکه های اجتماعی^[۱۱] در اینترنت ضمن کمک به ترویج و اشاعه گردشگری و فرآهم سازی زمینه ای برای تبلیغات توانسته محیطی را برای گردشگران فرآهم سازد که بتوانند نظرات و پیشنهادات دیگران را در رابطه با اماکن مختلف گردشگری و تاسیسات اقامتی جویا شده و انتقادات و پیشنهادات خود را نیز با دیگران در میان بگذارند. یکی از بهترین تعاریف مربوط به جوامع مجازی (Virtual Community) را می توان در نوشته رینگولد (۱۹۹۳) دانست که می گوید:

“جامعه مجازی گروهی از مردم هستند که شاید همدیگر را از نزدیک دیده یا ندیده باشند اما گفته ها و عقاید خود را از طریق بولتن های خبری و شبکه های رایانه ای با یکدیگر در میان می گذارند."(۵۸)

که البته امروزه ما این جوامع را در سطحی وسیع در فضای مجازی در اختیار داریم.

با استفاده و تحلیل محتوای جامعه مجازی سفر (VTC)^[12] سازمانهای مسافرتی می توانند رضایت و رفتار مشتریان خود را درک کرده و اقدامات لازم جهت رفع مشکلاتی که آنها اشاره میکنند را انجام دهند (Buhalis and Law, 2008). در واقع این جوامع مجازی باعث بدست آوردن اطلاعات لازم، نگهداری ارتباطات و گسترش روابط بین مردم می گردد و آنها می توانند تصمیمات راجع به سفر خود را با سهولت بیشتر بگیرند (Stephenkova, Mills and Jiang, 2007).

یکی از پایگاه های الکترونیکی جهانی که دارای جامعه مجازی سفر است پایگاه Tripadvisor.com می باشد. این پایگاه در میان موفق ترین شبکه های اجتماعی و جوامع مجازی در صنعت گردشگری است که هتل های سراسر دنیا را بررسی کرده و افراد مختلف می توانند در مورد آن هتل ها و تجربیات خود نظر داده و بحث کنند (Buhalis and Law, 2008).

در ایران نیز پایگاه های جامع برای ذخیره اتاق هتل وجود دارد که گردشگران می توانند با بهره گرفتن از این پایگاه های الکترونیکی به امکانات هتلها، قیمت و سایر اطلاعات مورد نیازشان دسترسی پیدا کنند. برخی از این پایگاه های الکترونیکی عبارتند از:

Iranhotelonline.com

Hotelyar.com

Eghamat24.com

طریقه ی ذخیره اتاق در هریک از این پایگاه ها تقریبا مشابه یکدیگر هستند. برای مثال به منظور انجام عملیات ذخیره اتاق از طریق پایگاه الکترونیکی Hotelyar.com باید مراحل زیر انجام بگیرد:

1. جستجوی هتل مورد نظر: در این پایگاه و پایگاه های الکترونیکی مشابه اولین بخش برای شروع، جستجوی هتل دلخواه است که معمولا با تخفیف مناسب و ویژه همراه هست. در این جستجو فرد میتواند شهر، مدت زمان و تاریخ اقامتش را وارد کرده و عملیات جستجوی هتلهای متصل به این پایگاه را آغاز کند. سپس فهرستی از هتلهای موجود با نمایش امکانات، نرخ و نوع اتاق و تخت به ازای هر شب، عکس از بخشهای مختلف هتل و …نشان داده خواهد شد. پس از انتخاب هتل مورد نظرفرد دکمه ذخیره اتاق (رزرو) را انتخاب می کند.

.

1. وارد کردن مشخصات مسافر: در این مرحله اطلاعات شخصی مورد نیاز هتل از شخص اخذ می گردد. در اینجا اطمینان فرد از امنیت ورود اطلاعات شخصی نکته قابل تاملی است.
2. پرداخت و دریافت شماره رهگیری یا رسید: در این مرحله فرد با داشتن اطلاعات کارت بانکی خود به نوعی عملیات خرید اینترنتی که همان ذخیره اتاق هست انجام می دهد و به نسبت نوع پایگاه شماره رهگیری و یا رسید دریافت میکند.

شکل ۲-۲ صفحه ای از پایگاه الکترونیکی Hotelyar.com قسمت جستجوی هتل

۲- ۱۶ اینترنت، پایگاه های الکترونیکی و هتل ها

اینترنت و پایگاه های الکترونیکی فرصت مناسبی را برای تجارت الکترونیکی ایجاد کرده اند. از آنجایی که صنعت گردشگری دارای مزیت اقتصادی فوق العاده بالا و موثر است می توان استفاده از اینترنت و تجارت الکترونیکی را نیز در آن دخیل داد و این تاثیر را دو چندان نمود. پایگاه های الکترونیکی این فرصت را ایجاد می کنند تا مشتریان بتوانند خرید اینترنتی انجام دهند که در گردشگری نمونه ای از این عملیات را می توان ذخیره اتاق^[۱۳] در هتل ها از طریق پایگاه های الکترونیکی دانست. کاسدی (۲۰۰۱)^[۱۴] نشان داده است که ذخیره اتاق از طریق اینترنت در هتلها یکی از سه خرید های برتر در فضای مجازی است.

بوهالیس و لا (۲۰۰۸)^[۱۵] اظهارمیدارند که به خاطر محبوبیت کاربری اینترنت اکثر سازمانهای گردشگری از قبیل هتل ها، دفاتر هوایی و مسافرتی از فناوری اینترنت به عنوان بخشی از راهبردهای بازاریابی و ارتباطی استفاده می کنند. از طرفی دیگر، با توجه به مطالعه ی موریسون، جینگ، اولری و ایپینگ (۲۰۰۱)^[۱۶] ذائقه مشتریان به انتخاب و خرید شخصی از اینترنت از قبیل ذخیره بلیط هواپیما و ذخیره اتاق در هتلها تغییر کرده است و کمتر احساس وابستگی به دفاتر مسافرتی و گردشگری نسبت به انجام این امور می کنند. گردشگران اغلب این کار را از طریق جستجوی اینترنتی انجام می دهند که از میان موتورهای جستجو می توان به موتور جستجوی گوگل اشاره کرد. به طوری که نتایج تجربی مطالعه ای در مورد نحوه ی یافتن پایگاه الکترونیکی هتل ها توسط گردشگران این موضوع را تایید می کند. (Law and Huang, 2006)

در تحقیقی دیگر که توسط لا، کی و لئونگ (۲۰۰۸)^[۱۷] صورت پذیرفت از کاربرانی که به پایگاه های الکترونیکی هتل ها مراجعه می کنند به دو صورت یاد می شود: یکی چرخندگان الکترونیکی ( e-browsers) که کاربرانی هستند که در پایگاه الکترونیکی تنها چرخ زده اند و خریدی انجام نداده اند و دیگری خریداران الکترونیکی (e-buyers)، کاربرانی که قبلا خرید نیز انجام داده اند. نتایج تحقیق آنها نشان داد که با توجه به عوامل بررسی شده در مطالعه بین این دو گروه از کاربران که ذکر شد تفاوت مشخصی وجود ندارد. این در حالی است که رونگ، لی و لا (۲۰۰۹)^[۱۸] در یافته های مطالعه شان بین این دو گروه به انتظارات متفاوتی پی بردند.

وانگ و لا^[۱۹] (۲۰۰۵) در مطالعه ای سه بعد اصلی در رفتار خریداران اینترنتی معرفی نمودند. این سه بعد عبارتند از:

1. کیفیت اطلاعات پایگاه الکترونیکی
2. زمان
3. حساسیت محتوا

که این سه مورد می تواند باعث ایجاد انگیزه و تاثیر بر نگرش خرید مشتریان شده و تصمیم خرید را تحت الشعاع قرار دهد. از سوی دیگر یانگ، لستر و جیمز (۲۰۰۷) نشان دادند که دلایل عمده مشتریان برای خرید از پایگاه های الکترونیکی دسترسی ساده، انعطاف پذیری زمان و سود مالی ( به دلیل ارزانتر بودن و یا شاید تخفیفات ویژه به خاطر خرید از این طریق) می باشد.

کیم، ما و کیم^[۲۰] (۲۰۰۶) در مطالعه شان به منظور تعیین میزان رضایت مشتریان ذخیره اتاق به صورت مجازی و همچنین عوامل موثر در تصمیم گیری آنها در هتلهای چین انجام دادند، به این نتیجه دست یافتند که مشتریان هتلهای چین کمتر به برند هتل به نسبت نیازهای اطلاعات مشتریان و امنیت استفاده بیشتر از اینترنت توجه می کنند.

. جئونگ، اوه و گرگویر^[۲۱] (۲۰۰۱) در زمینه ادراک مشتری از پایگاه های الکترونیکی هتل ها مطالعه ای انجام دادند. نتایج این مطالعه نشان داد که مشتریان بالقوه ی فضای مجازی به میزان اندکی از پایگاه های الکترونیکی هتل ها رضایت داشته اند. آنها همچنین دریافتند که طراحی پایگاه ها، داشتن اطلاعات کافی و ادراک مشتریان از امنیت تراکنش های مجازی عوامل مهمی برای افزایش میزان خرید اینترنتی هستند.

هاشم، مرفی و لا (۲۰۰۷)^[۲۲] مقالات پژوهشی را در رابطه با طراحی پایگاه های الکترونیکی از سالهای ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۶ را بررسی کردند. در این مطالعه از بین تمامی مقالات بررسی شده ۵ بعد کیفیت پایگاه های الکترونیکی بر مبنای ویژگی های فضای مجازی گردشگری و مهمانپذیری مورد تحقیق ارائه شد. این ابعاد عبارتند از: اطلاعات و فرایند، ارزش افزوده، روابط، اعتماد و طراحی و کاربرد پذیری آن. آنها همچنین دریافتند که پرطرفدارترین بخشهای پایگاه های الکترونیکی هتل ها، ذخیره اتاق، اطلاعات تماس، ترفیعات و خدمات و محصولات است.

در تحلیلی از تعداد ۳۶ پایگاه الکترونیکی هتل ها، مورفی و دیگران (۱۹۹۶)^[۲۳] ۲۰ پایگاه الکترونیکی از هتلهای زنجیره ای و ۱۶ پایگاه الکترونیکی از هتلهای مستقل را مورد بازدید قرار دادند. آنها ۳۲ ویژگی مختلف موجود در این پایگاه ها را شناسایی کرده و سپس این ویژگی ها را در چهار گروه کلی زیر طبقه بندی کردند:

1. بازاریابی و ترفیع
2. خدمات و اطلاعات
3. تراکنش و فناوری
4. مدیریت

چیانگ^[۲۴] (۲۰۰۳) مطالعه ای در مورد ارزیابی میزان اثر گذاری پایگاه های الکترونیکی هتل های سنگاپور انجام داد که این تاثیر را از طریق تفاوتهای بین انتظارات مشتریان هتل ها از خدمات و درک هتلداران از این انتظارات بررسی نمود. این مطالعه شکافهایی را بین کاربران پایگاه ها و ارائه دهندگان آن شناسایی کرد. در تحلیل نظامندی که از پایگاه های الکترونیکی هتل ها انجام گرفت مشخص شد که ۹۵٫۴۵ % از هتلهای سنگاپور موفق به تهیه اطلاعات اصلی بر روی پایگاههایشان شده اند. همچنین با بررسی تعداد ۶۶ پایگاه الکترونیکی هتلها مشخص گردید که ویژگی سوالهای مکرر (FAQ) فقط بر روی ۱٫۵۲ % از این پایگاه ها موجود بوده است. بسیاری دیگر نیز از فناوری هایی همچون استفاده از صوت، فیلم و منابع قابل ذخیره از اینترنت بی بهره بوده اند. نهایتا چیانگ به این نتیجه رسید که اکثر هتل ها نتوانستند از ابزارهای فناوری های نوین استفاده نمایند.

در ارزیابی پایگاه های الکترونیکی که در مقالات بسیاری انجام گرفته به دو مورد عمده اشاره شده است:

1. کاربرد پذیری یا سادگی در استفاده (Usability)
2. عملکرد پذیری یا کیفیت محتوا (Functionality)

(Bevan, 2001; Palmer, 2002; Huizingh, 2000)

در مطالعه ای توسط بی، لا و ون(۲۰۰۸)^[۲۵] مدل مفهومی تاثیر کیفیت پایگاه الکترونیکی بر روی رضایت مشتری و تصمیم گیری خرید از آن ارائه شد(شکل ۳-۲) . نتایح این مطالعه نشان داد که رعایت کیفیت پایگاه های الکترونیکی تاثیری مستقیم و مثبت بر روی رضایت مشتریان داشته و این رضایت اثر مستقیم و مثبتی بر روی تصمیمات خرید آنها دارد. در آخر محققان این مطالعه اظهار می دارند که کیفیت پایگاه های الکترونیکی به طور روشنی برای افزایش حجم بازدید کننده گان، وفادار نگه داشتن آنها و در نهایت خرید محصولات و یا خدمات به صورت مجازی، مهم و حیاتی به شمار می رود.

چئونگ، هو و لا^[۲۶] (۲۰۰۹) بیان می کنند که “کاربرد پذیری” ضعیف باعث می گردد تا کاربران را سرخورده از استفاده از پایگاه های الکترونیکی کند؛ به همین ترتیب در مطالعه شان این موضوع باعث تاثیر بد بر روی تصور کاربران از پایگاه های الکترونیکی مسافرتی شده است. در همین راستا در این مطالعه پیشنهادهایی به صاحبان پایگاه های الکترونیکی می شود از آنجمله که:

- اطلاعات روی پایگاه باید مرتب به روز شود تا کاربران در جریان تازه ترین خبرها باشند.

- زمان بارگزاری پایگاه باید کم باشد و پایگاه های الکترونیکی مسافرتی نباید از تصاویر گرافیکی و پویا نمایی های حجیم در آن استفاده کنند.

در همین ارتباط پژوهشی توسط جئونگ و چوی (۲۰۰۵)^[۲۷] بر روی ۲۰۳ پایگاه الکترونیکی هتلها انجام گرفت که اثرات بالاقوه چهارچوب، محتوا و واقع گرایی این پایگاه ها را بر روی رفتار خرید مشتریان مورد آزمایش قرار داد. نتایج این مطالعه نشان داد که محتوا و واقع نمایی تصاویر انتشار یافته در پایگاه، مولفه های تاثیر گذار بر روی نگرش مشتریان نسبت به پایگاه الکترونیکی است. درواقع یافته های این پژوهش نشان داد اگر یک پایگاه الکترونیکی هتل تصاویر مختلفی از هتل و کارکنان آن در حال خدمت و یا مهمانان هتل نشان دهد آنگاه مشتریان گرایش بیشتری نسبت به آن پایگاه الکترونیکی نشان می دهند چرا که قادر خواهند بود یک تصویر کلی از هتل و خدمات آن و همچنین تجربه شبیه سازی شده از خدمات را به دست آورند.

رضایت مشتری کیفیت پایگاه الکترونیکی

عملکرد پذیری

• اطلاعات خرید
• اطلاعات خدمات یا محصولات
• اطلاعات مقصد
• کیفیت اطلاعات
• اطلاعات تماس
• من از تصمیم برای مراجعه به پایگاه های الکترونیکی سفر راضی هستم.
• اگر مجبور باشم دوباره به پایگاه های الکترونیکی سفر مراجعه کنم احساس متفاوتی خواهم داشت.
• انتخاب من برای مراجعه به این پایگاه ها انتخاب عاقلانه ای بود.
• احساس بدی نسبت به مراجعه به پایگاه های الکترونیکی سفر دارم.
• فکر میکنم مراجعه به پایگاه های الکترونیکی سفر کار خوبی بود.
• به خاطر مراجعه به پایگاه های الکترونیکی سفر احساس ناراحتی میکتم.

تصمیم خرید

• چقدر احتمال دارد در شش ماه آینده از پایگاه های الکترونیکی سفر خرید کنید؟
• چقدر احتمال دارد در دو سال آینده از پایگاه های الکترونیکی سفر خرید کنید؟

کاربرد پذیری

• زبان
• گرافیک ها و لایه ها
• اطلاعات ساختمانی و معماری
• رابط و راهنمای کاربر
• عمومی

شکل ۲-۳مدل مفهومی کیفیت پایگاه الکترونیکی، رضایت مشتری و تصمیم خرید (Bai, Law, Wen,2008: 395)

در پژوهش تجربی دیگر توسط لا و چئونگ (۲۰۰۶) مشخص شد که مشتریان کیفیت امکانات پایگاه الکترونیکی هتل های لوکس را برای ذخیره اتاق مهم می دانند و این در حالی است که مطالعه نشان می دهد رعایت این کیفت برای پایگاه های الکترونیکی هتل های معمولی چندان اهمیتی از نظر مشتریانش ندارد. بنابراین در نگاه کلی این مطالعه نشان داد که سطح اهمیت کیفیت پایگاه های الکترونیکی با کلاس کاری هتل ها بالاتر می رود.

چانگ و لا (۲۰۰۳)^[۲۸] مدل ارزیابی کیفیت اطلاعات به منظور اندازه گیری عملکرد پایگاه الکترونیکی هتل ها را ارائه کردند. آنها این مدل رابر اساس چهارچوب مفهومی که در بر دارنده ی پنج بعد عمده برای پایگاه های الکترونیکی است، بسط دادند. (شکل ۲-۴ )

ابعاد اطلاعاتی پایگاه الکترونیکی هتل

اطلاعات تسهیلاتی

اطلاعات تماس

نشانگر عملکرد

اطلاعات ذخیره اتاق

اطلاعات محیط هتل

مدیریت هتل

شکل۲-۴ چهارچوب مفهومی عملکرد پایگاه الکترونیکی هتل ها

این ابعاد از طریق بررسی مطالعات و ادبیات پیشین در این زمینه بدست آمده است. این مدل ارائه شده در پژوهش برای اندازه گیری عملکرد هتل های هنگ کنگ مورد استفاده قرار گرفت. نتیحه عملکرد یک پایگاه توسط امتیاز به عملکرد مشخص گردید. یافته های پژوهش تفاوتهای مهمی در امتیازات عملکرد برای همه ابعاد در میان هتل های لوکس، متوسط و کم هزینه نشان داد.

اشمیت، کاناتالوپس و پیزوتی دو سانتوز (۲۰۰۸)^[۲۹] در مقاله ای ابزاری را برای اندازه گیری خصوصیات پایگاه های الکترونیکی معرفی کرده و سپس با بهره گرفتن از مدل برابری ساختاری، این خصوصیات را به عملکرد پایگاه ها نسبت می دهند. نتایج مطالعه ی آنها نشان داد که هتل های کوچک و متوسط در جزایر بالئاریک در اسپانیا که یک منطقه گردشگری پیشرفته ایست، و همچنین جنوب برزیل که منطقه ی گردشگری در حال پیشرفت است، از پایگاه های الکترونیکی به عنوان ابزار رسانه ای انبوه استفاده می کنند. با توجه به یافته های این مطالعه آنها پیشنهاد می دهند که هتلداران باید سرمایه گزاری بیشتری بر روی بخش ترفیع به منظور بالا بردن کارایی پایگاه های الکترونیکی انجام دهند.

در میان مطالعاتی که در مورد پایگاه های الکترونیکی مسافرتی و از جمله آنها هتل ها صورت پذیرفته، مطالعاتی نیز در زمینه اجزا موجود در پایگاه ها و تاثیر و عملکرد آنها نیز به چشم می خورد به عنوان مثال در مطالعه ای از کیم و ماتیلا (۲۰۱۱)^[۳۰] بررسی ارزیابی مشتریان هتل ها از فیلمهای کوتاهی از هتل و خدمات آن که در پایگاه های الکترونیکی هتل ها قرار میگیرد انجام شده است. نتایج این مطالعه نشان داد که مشتریان این فیلم ها را بر اساس شش بعد مستقل از جمله زیبا شناختی، انعطاف پذیری و تعاملات انسانی مجازی ارزش گذاری می کنند.

۲- ۱۷ ذخیره اتاق

گی^[۳۱] (۱۳۸۲) یکی از فعالیتهای مهم هتل ها را ذخیره اتاق^[۳۲] میداند و اضافه می کند که پیشرفت فناوری موجب شده است شیوه ی سنتی ذخیره اتاق تغییر کند. وی می گوید در سراسر دنیا، مسافران از طریق دسترسی به شبکه ی اینترنت و تلفن مجانی ( به هزینه هتل) می توانند عملیات ذخیره اتاق را انجام دهند. این امر به عنوان یک ابزار بازاریابی برای جذب مسافر و گردشگر از سوی دست اندر کاران هتل ها مورد استفاده قرار می گیرد که آنها اکنون با بازاری بسیار پیچیده رو برو هستند و در صحنه ی بازاریابی بین المللی برای سازمانهای ملی و جهانگردی اهمیت زیادی قائل می شوند. (۱۱۶ و ۱۱۷)

۲- ۱۸ روش های ذخیره اتاق

امروزه می توان عملیات ذخیره اتاق را عمدتا به دو روش سنتی و نوین دسته بندی کرد.

روش سنتی، شامل ذخیره اتاق از طریق مراجعه حضوری به هتل، از طریق تلفن، دورنگار و یا آژانسهای گردشگری است که بدون دخالت اینترنت صورت میپذیرد.

روش نوین ذخیره اتاق -که با دخالت ایترنت انجام می شود - را می توان از طریق پایگاه های الکترونیکی رابط هتل (پایگاه های جامع) و یا پایگاه الکترونیکی هتل و همچنین از طریق ایمیل انجام داد.

امروزه بسیاری از خریدهای آنلاین از طریق خرید اینترنتی یا الکترونیکی انجام می پذیرد که ذخیره اتاق نیز از این امر مستثنا نیست.

پژوهشی مرتبط به هتلداران کلورادو نشان داد که خدمات اینترنتی تاثیر مهمی از لحاظ مالی بر روی عملکردهایشان داشته است. بخش اعظمی از پاسخ دهنده گان به پرسشهای مطرح شده در این پژوهش اظهار داشته اند که اینترنت درصد اشغال اتاق ها را افزایش داده است.(Gregory & Breiter, 2001)

کیم، ما و کیم^[۳۳] (۲۰۰۶) اشاره می کنند که اینترنت کانال توزیع قابل اعتمادی را از طریق ذخیره اتاق توسط مشتریان برای هتلداران محیا می سازد. در ادامه آنها توضیح می دهند که در محیط رقابتی تجارت هتل ها می توانند خود را از رقبای خویش با بهره گرفتن از اینترنت به عنوان کانال توزیع متمایز کنند.

لا و وانگ (۲۰۱۰)^[۳۴] ابراز می دارند که هتلها از کانالهای متفاوتی به منظور رسیدن به حداکثر درآمد استفاده می کنند. بنابراین نظام ذخیره اتاقی^[۳۵] قابل اعتماد و موثر در عمل برای صنعت هتلداری حیاتی است. در این میان هتلها به صورت سنتی از کانالهای مستقیم از جمله بخش ذخیره اتاق داخل هتل و از کانالهای غیر مستقیم مانند شرکتهای خدمات مسافرتی بهره جسته اند. در ادامه آنها ذخیره اتاقی مجازی را یکی از مهمترین کانالهای ذخیره کردن اتاق می دانند و اضافه می کنند که بوسیله اینترنت مشتریان می توانند عملیات ذخیره اتاق را هم از طریق پایگاه های الکترونیکی هتلها و هم توسط پایگاه های الکترونیکی عامل سوم^[۳۶] انجام دهند. آنها همچنین گزارش می کنند که اینترنت این فرصت را به مشتریان هتل ها می دهد تا محصولات را به آسانی مقایسه کرده و ضمن بدست آوردن به روز ترین اطلاعات، از جزئیات قیمت و شرایط و ضوابط قبل از خرید مجازی خود مطلع گردند.

فرزانه فر(۱۳۸۵) در پایان نامه خود با عنوان طراحی و پیاده سازی پایگاه های الکترونیکی هتلها ۹ توصیه زیر را برای طراحان پایگاه های الکترونیکی ارائه می دهد.

1. ناممکن ساختن گشت و گذار در پایگاه های الکترونیکی: بازدید کنندگان از طراحی چیزی نمی دانند و هرگونه پیچ و خم زیادی در پایگاه های الکترونیکی آنها را فراری می دهد. بنابر این به طور مداوم باید پایگاه ها را از این نظر بهینه سازی کرد.
2. بیشتر بودن تبلیغات از مطالب: هیچ کس از پول درآوردن بدش نمی آید اما اگر تبلیغات در پایگاه های الکترونیکی بیش از مطالب و محتوا باشد ممکن است بازدیدکنندگان دیگر به سراغ چنین پایگاههایی نروند.
3. کوتاهی در نگهداری پایگاه الکترونیکی: پایگاههایی که اطلاعاتشان منسوخ شده یا خطاهایش مزمن باشد برای هیچ بازدید کننده ای گیرایی ندارد. اگر به هنگام سازی روزانه ممکن نیست به طور هفتگی باید اطلاعات را نوسازی کرد.
4. سوال پیچ کردن بازدیدکنندگان: کسب اطلاعات درباره بازدید کنندگان فکر بسیار خوبی است اما اگر چنین کاری کلافه کننده باشد بازدیدکننده عطای سایت را به لقایش می بخشد.
5. پیشرفته سازی بیش از حد سایت ها: استفاده از ابتکاری ترین و تازه ترین فن آوری ها در پایگاه های الکترونیکی کار بسیار خوبی است. اما افراط در آن سبب می شود که برای بازدید کنندگان دردسر ایجاد شود. برای مثال مرورگرشان قفل می کند.
6. از کار انداختن مرورگر بازدیدکنندگان: هیچ چیز به این اندازه بازدیدکنندگان را کلافه نمی کند و این اغلب به علت ضعف برنامه نویسی در طراحی پایگاه های الکترونیکی است.
7. استفاده از جلوه های صوتی: در اکثر مواقع گذاشتن جلوه های صوتی روی سایتهای جدی کار اشتباهی است چون کاربران بسیاری در محل کارشان ممکن است به بازدید سایت بروند و پخش ناگهانی یک آهنگ باعث شود که دیگران فکر کنند کاربر مربوطه دارد بازی می کند.
8. استفاده افراطی از تصویر: تصویر باعث کندی بارگزاری صفحات می شود و اگر زیاد باشد سبب می گردد پایگاه به جای آن که در عرض چند ثانیه پدیدار شود چند دقیقه ای کاربر را معطل کند. در این هنگام ممکن است کاربر با بهره گرفتن از جستجوگرها به سراغ پایگاه های الکترونیکی دیگر برود.
9. محل نگذاشتن به بازدید کنندگان: اگر کاربری به موضوعی در پایگاه الکترونیکی علاقه مند شد و با دست اندر کاران پایگاه الکترونیکی هم تماس گرفت و پاسخی دریافت نکرد صد در صد سرخورده می شود.

نمودار صفحه بعد به صورت ساده نحوه ارتباط کاربر با پایگاه الکترونیکی هتل را نشان می دهد:

ذخیره اتاق

آشنایی با شهر

آشنایی با هتل

پایگاه­های الکترونیکی کاربر

مشاهده قیمتها

ارتباط با هتل

پرسشهای متداول

شکل ۲-۵: ارتباط بین کاربر و پایگاه های الکترونیکی هتلها (فرزانه فر،۱۳۸۵: ۴۹)

فصل سوم

روش شناسی پژوهش

۳-۱ مقدمه

دگرگونی­های سریع اجتماعی و گوناگونی واقعیت­های زندگی، پژوهشگران اجتماعی را به گونه­ فزاینده­ای با مناظر و بافت­های جدید اجتماعی رو به­رو ساخته است(هومن، ۱۳۸۵: ۱). انتخاب یک روش تحقیق بستگی به شرایطی از جمله سؤالها و هدف هر تحقیق، توانایی­های شخص محقق و امکانات او، نوع داده ­های در دسترس، شرایط مورد مطالعه و محدویت­های آن دارد.

با توجه به اینکه دست­یابی به نتایج صحیح و مورد اعتماد، وابسته به استفاده­ی بجا و صحیح از روش­های تحقیق می­باشد، لذا باید تشخیص و درک روش­های پژوهشی در همان حد که موضوع تحقیقی برای پژوهشگر اهمیت دارد، مورد توجه قرار گیرد.

۳-۲ موقعیت جغرافیایی پروژه

استان یزد در مرکز ایران در حاشیه ی دشتهای کویر لوت قرار گرفته اسن که با دارا بودن مساحتی بالغ بر ۱۳۱ هزار و ۵۵۱ کیلومتر مربع چهارمین استان پهناور ایران محسوب می گردد (پایگاه الکترونیکی استانداری یزد، ۱۳۹۲). این استان از شمال با استانهای سمنان و خراسان رضوی، از غرب به استان اصفهان، از جنوب به استانهای فارس و کرمان و از شرق به استان خراسان جنوبی محدود می شود. استان یزد در مجموع شامل یازده شهرستان با نامهای: یزد، میبد، اردکان، طبس، تفت، خاتم، مهریز، بافق، ابرکوه، مهاباد و صدوق می باشد.(پایگاه الکترونیکی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری یزد، ۱۳۹۲)

استان یزد در فلات مرکزی ایران واقع شده است که از نظر آب و هوایی جزء استانهای خشک و بیابانی کشور محسوب می گردد. برای این شرایط اقلیمی دو دلیل ذکر شده که یکی قرار گرفتن استان بر روی کمربند خشک جهانی و دیگری دور بودن آن از بادهای رطوبت زای دریایی می باشد. (زنده دل، ۱۳۸۸: ۲۴). خوشبختانه وجود ارتفاعات در استان یزد ضمن ایجاد جاذبه های طبیعی متضاد باعث اعتدال نسبی هوا در بخشهای مختلف آن شده است. در سطح استان ارتفاعات به دو دسته تقسیم می شوند: یکی دنباله ی رشته کوههای مرکزی و دیگری کوههای پراکنده ی مرکزی است که مهمترین آن شیرکوه، بلندترین نقطه ی استان با ارتفاع ۴۰۷۵ می باشد (یزد/نگین کویر، ۱۳۷۵: ۳۲). همچنین وجود این کوه برای مناطق اطراف آن نقش حیاتی دارد چراکه باعث تعدیل هوا و تامین آب برای شهرهای اطراف آن خصوصا مرکز استان می شود. مسلما این دگرگونی اقلیمی استان یزد باعث رونق گردشگری هم داخلی و هم خارجی خواهد شد. نه تنها برای اروپاییان دیدن مناظر بکر و محسور کننده کویر مرکزی ایران بسیار دلپذیر خواهد بود بلکه گردشگران داخلی نیز از این مهم مستثنا نخواهند بود. نکته مهم دیگر این که برخی از این ناهمواری ها موجب گردیده تا جاذبه هایی همچون چک چک که یکی از معابد زرتشتیان است بوجود آید. از طرفی دیگر کمبود منابع آب شرب برای مناطق کویری باعث شده است تا مردمان این دیار آب راهه هایی در دل زمین به نام قنات ایجاد کنند تا منابع آب زیر زمینی را به مناطق مسکونی رسانده و از طریق آب انبار ها جهت شرب و مصارف دیگر استفاده نمایند.(یزد/نگین کویر، ۱۳۷۵ :۳۲) خالی از لطف نیست که اشاره کنیم در ایران حدود ۴۰ هزار رشته قنات وجود دارد که ۳ هزار و ۱۴۱ مورد از آن مربوط به استان یزد می شود.(جام جم آنلاین، ۴ آذر ۱۳۸۷)

۳-۳ موقعیت جمعیتی

طبق سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۰ جمعیت استان یزد بالغ ۱ میلیون و ۷۴ هزار و ۴۲۸ نفر بوده که متوسط رشد سالانه برابر با ۱٫۶۳ درصد می باشد. میزان شهرنشینی ۸۲ درصد و بعد خانوار ۳٫۵ نفر برآورد شده است. (پایگاه الکترونیکی مرکز آمار ایران، ۱۳۹۲)

۳-۴ درباره شهر یزد

مرکز استان یزد شهر یزد است که محل اجرای پژوهش انتخاب شده است. شهر یزد اولین شهر خشت و خام به خاطر داشتن خانه های خشت و گلی لقب گرفته است. جمعیت این شهر طبق آمار نفوس و مسکن سال ۱۳۹۰ مرکز آمار ایران ۵۸۲ هزار و ۶۸۲ نفر تعیین شده است.(پایگاه الکترونیکی مرکز آمار ایران، ۱۳۹۲) این شهر دارای ۷۴۰ هکتار بافت سنتی است و نماینده زیبایی های منحصر به فرد معماری ایران زمین است (دهقان، ۱۳۸۹)

شکل ۳-۱ نقشه استان یزد به تفکیک شهرستانها (پایگاه اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان یزد، ۱۳۹۳)

۳-۵ روش تحقیق

مطالعات و تحقیقات اجتماعی را می­توان بر اساس ملاک­ها و معیارهای مختلفی دسته­بندی کرد:

این تحقیق بر اساس نوع داده ­های جمع­آوری و تحلیل­شده، تحقیقی کمی است. مطالعات کمی به بررسی­هایی اطلاق می­ شود که امکان گردآوری مجموعه اطلاعات قابل مقایسه­ ای را از واحدهای مورد مطالعه داشته باشد(طالب، ۱۳۸۰: ۲۳).

این تحقیق از لحاظ نوع برخورد با مساله مورد بررسی و ورود به آن مطالعه­ ای میدانی است. مطالعات میدانی بررسی­های علمی غیر آزمایشی هستند که هدفشان کشف روابط و تعامل بین متغیرهای جامعه ­شناسی، روان­شناسی و آموزشی در ساختارهای اجتماعی واقعی است. پژوهشگر مطالعه میدانی ابتدا موقعیت اجتماعی یا موسسه­ای را در نظر می­گیرد و سپس روابط بین نگرش­ها، ارزش­ها، ادراکات و رفتارهای افراد و گروه ­های موجود در موقعیت را مطالعه می­ کند(کرلینجر، ۱۳۷۶: ۵۵).

۳–۶ تکنیک تحقیق

در این تحقیق از تکنیک پیمایش استفاده شده است. تحقیق پیمایشی یا زمینه­یابی جمعیت­های کوچک و بزرگ (یا کل­ها) را با انتخاب و مطالعه­ نمونه­های منتخب از آن جامعه­ها برای کشف میزان نسبی شیوع، توزیع و روابط متقابل متغیرهای روان­شناختی و جامعه­شناختی مورد بررسی قرار می­دهد (کرلینجر، ۱۳۷۶: ۶۵). مشخصه پیمایش، مجموعه ساخت­مند یا منظمی از داده­هاست که ماتریس متغیر بر حسب داده ­های موردی نامیده می­ شود. بدین معنا که اطلاعاتی درباره متغیرها یا خصوصیات یکسان، دست کم دو مورد (و معمولا خیلی بیش از این) جمع آوری شده و به صورت ماتریس داده ­ها نمایش داده­ می­ شود ( دواس، ۱۳۸۳: ۱۴).

۳-۷ ابزار جمع­آوری داده ­ها

جمع­آوری اطلاعات در این تحقیق از طریق مراجعه­ی مستقیم پژوهشگر به پاسخگویان و ارائه پرسشنامه به آنها انجام گرفته است.

پرسشنامه ­ها فرم­هایی چاپی برای جمع­آوری داده­هاست که حاوی پرسش­ها یا اظهاراتی است که آزمودنی­ اغلب بدون ذکر نام خود به آنها پاسخ می­دهد(سلیجر و شوهامی، ۱۳۷۸: ۱۶۲). پرسشنامه بعد از تعریف نظری و عملیاتی مفاهیم طراحی می­ شود. پرسشنامه تابع تعریف عملیاتی مفاهیم است. محتوای پرسشنامه را سنجه­های قابل مشاهده تشکیل می­دهد. در پرسشنامه هر یک از معرف­ها تبدیل به یک سوال می­شوند(ساعی، ۱۳۸۶: ۸۷). سوالات پرسشنامه به دو صورت سوالات بسته و سوالات باز ارائه می­شوند. سوالات بسته سوالاتی است که حدود پاسخ­ها از قبل در پرسشنامه درج شده است و پاسخگو به انتخاب یکی از گزینه ­هایی که در آن مشخص شده می ­پردازد. منظور از پرسش­های باز، سوالاتی است که در آن پاسخگو خود اقدام به نوشتن پاسخ می­ کند و حدود آن از قبل مشخص نشده است.

ماهیت سوالاتی که در پرسشنامه مطرح می­ شود می ­تواند متفاوت باشد. از نظر کیوی و کامپنهود، سوالات معمولا شامل وضعیت اجتماعی، شغلی و خانوادگی افراد مورد بررسی، درباره عقاید و ایستارهایشان راجع به مسایل انسانی، دنیوی و معنوی، درباره انتظارشان، سطح معرفت یا آگاهی­شان در مورد یک حادثه یا یک مساله و یا کلا درباره هر نکته­ای می­باشد که اطلاع از آن برای محقق جالب توجه است(کیوی و کامپنهود، ۱۳۷۷: ۱۸).

دیلمان^[۳۷] چهار نوع محتوا برای پرسش مطرح می­ کند: رفتار، اعتقادات، نگرش­ها و خصیصه­ها(دواس، ۱۳۸۳: ۸۸).

پرسشنامه­ مورد استفاده در این تحقیق پس از مطالعات اسنادی و بررسی تحقیقات پیشین توسط محقق، با بهره گرفتن از سوالات بسته، در سه بخش تهیه شده است که بخش اول مربوط به سوالات فردی و جمعیت­شناختی می­باشد. در این بخش از پاسخگویان درباره جنسیت، سن، شغل، درآمد، تحصیلات و محل زندگی آنان پرسیده شده است.

بخش دوم پرسش­نامه مربوط به سوالات نوع وسیله سفر، دلیل مسافرت، مدت زمان اقامت، تعداد همراهان، طریقه آشنایی با هتل، طریقه رزرو و سابقه اقامت در این هتل، در این بخش مطرح شده است.

در بخش سوم پرسشنامه به شیوه های متنوع رزرو، ترجیحات پاسخگویان، اعتماد و امنیت شیوه های ذخیره آنلاین، رضایت از پایگاه الکترونیکی هتل، سهولت اجرای ذخیره اتاق اشاره دارد.

متغیرهای بخش سوم پرسشنامه، با بهره گرفتن از مقیاس لیکرت سنجیده شده ­اند. مقیاس لیکرت از افراد می­خواهد با انتخاب یکی از موارد “کاملا موافق"، “موافق"، “بی­نظر"، “مخالف” و “کاملا مخالف” به پرسش­ها پاسخ دهند(سلیجر و شوهامی، ۱۳۷۸: ۱۶۴). نام دیگر این مقیاس را طیف مجموع نمرات می نامند. بر این اساس به هر کدام از گزینه­ ها نمره­ای تعلق می­گیرد و نمره ­های سوالات با هم جمع شده و نمره کل برای یک متغیر ساخته می­ شود.

از لحاظ پاسخ­ها می­توان سوالات را به باز و بسته تقسیم کرد. سوال باز، سوالی است که پاسخگو در ارائه جواب با محدودیتی مواجه نیست و می ­تواند آنچه از سوال برداشت می­ کند بیان کند. سوال بسته و یا پرسش با گزینه­ های تحمیلی، پرسشی است که در پاسخ آن چند گزینه ارائه شده و پاسخگو باید یک یا چند گزینه را انتخاب کند(طالب، ۱۳۸۰: ۱۹۷). در پرسشنامه­ تحقیق حاضر، تنها از نوع پرسش بسته استفاده شده است.

متغیرهایی که در پرسشنامه پرسیده شده ­اند، همراه با نوع متغیر، سطح سنجش و شماره سوال مربوطه در پرسشنامه در جدول ۳-۱ ذکر شده ­اند.

جدول ۳-۱:معرفی ساختار صفات موردمطالعه درپرسشنامه کاربران در پژوهش حاضر

صفات	مقیاس	تکنیک سنجش
جنس	اسمی	پرسش مستقیم
سن	رتبه ای	پرسش مستقیم
شغل	رتبه ای	پرسش مستقیم
درآمد	فاصله ای	پرسش مستقیم
تحصیلات	رتبه ای	پرسش مستقیم
محل زندگی	اسمی	پرسش مستقیم
وسیله سفر	اسمی	پرسش مستقیم
دلیل سفر	اسمی	پرسش مستقیم
مدت اقامت	رتبه ای	پرسش مستقیم
همراهان	اسمی	پرسش مستقیم
طریقه آشنایی با هتل	اسمی	پرسش مستقیم
طریقه رزرو	اسمی	پرسش مستقیم
سابقه اقامت در هتل	اسمی	پرسش مستقیم
خدمات الکترونیک	فاصله ای	طیف لیکرت
اعتماد	فاصله ای	طیف لیکرت
امنیت	فاصله ای	طیف لیکرت
طراحی زیبا	فاصله ای	طیف لیکرت
روش های سنتی	فاصله ای	طیف لیکرت
روش های نوین	فاصله ای	طیف لیکرت

پرسشنامه­ مورد استفاده در این تحقیق، به شکلی که در اختیار پاسخگویان قرار گرفته بود، به پیوست در پایان گزارش این تحقیق آورده شده است.

۳-۸ جامعه­ آماری

تحقیق علمی با هدف شناخت یک پدیده یا صفت در یک جامعه آماری انجام می شود. به این دلیل، موضوع تحقیق ممکن است متوجه صفات و ویژگیها، کارکردها و متغیر های آن باشد یا اینکه روابط بین متغیر ها، صفات و کنش و واکنش و عوامل تاثیر گذار در جامعه را مورد مطالعه قرار دهد. جامعه آماری اینگونه تعریف می گردد: کلیه عناصر و افرادی که در یک مقیاس جغرافیایی مشخص ( جهانی، منطقه ای، محلی و یا مکانی) دارای یک یا چند صفت مشترک. (حافظ نیا، ۱۳۸۹: ۱۴۳)

در ارتباط با اهداف مورد نظر، جامعه­ آماری در این تحقیق شامل کلیه گردشگران حاضر در هتل های شهر یزد درسال ۱۳۹۲ می­با­شد. بر این اساس تعداد گردشگران داخلی ۱۸۴ هزار و ۲۰۳ نفر و تعداد گردشگران خارجی۲۲ هزار و ۳۸۵ نفر می باشند.

۳-۹ واحد تحلیل

موضوعی که متغیرهای تحقیق صفت آن باشد واحد تحلیل را معین می­ کند. واحد تحلیل تابع مساله و فرضیات تحقیق است. واحد تحلیل ممکن است فرد، خانواده، کشور، استان­های کشور، دوره­ های تاریخی، گزاره و جز آن باشد(ساعی، ۱۳۸۴: ۹۳). در اکثر تحقیقات پرسشنامه­ای واحد تحلیل فرد پاسخگو می­باشد.

در این پژوهش، هرکدام از گردشگران داخلی و خارجی که در هتل های شهر یزد اقامت داشتند، واحد تحلیل آماری در جامعه مورد بررسی محسوب می­شوند.

۳-۱۰ قلمرو زمانی و مکانی تحقیق

پرسشنامه­ این تحقیق در سطح هتل های شهر یزد در بهار و تابستان سال ۱۳۹۲ توزیع و داده ­های مورد نیاز از این طریق جمع­آوری شده است.

۳-۱۱ حجم نمونه و شیوه نمونه گیری

تعداد افرادی که در این تحقیق مورد پرسش قرار می­گیرند، بر اساس فرمول کوکران(رفیع­پور، ۱۳۸۳: ۳۸۳) برابر با ۱۷۶ نفر برای گردشگران ایرانی و ۴۲ نفر برای گردشگران خارجی می­ شود.

t= 1.96

P= 0.5

q= 0.5

d= 0.05

گردشگران ایرانی

گردشگران خارجی

روش مورد استفاده در این تحقیق جهت دست­یابی به نمونه­ پژوهشی، نمونه گیری تصادفی طبقه ­بندی^[۳۸] (طبقه ای) متناسب (نسبی) می­باشد. یک نمونه تصادفی طبقه ­بندی شده از تقسیم عناصر جامعه به گروه­هایی که بر همدیگر هم­پوشی ندارند و طبقات^[۳۹] نامیده می­شوند و از طریق انتخاب نمونه تصادفی ساده از داخل هر طبقه به­دست می ­آید. به عبارت دیگر، جامعه را به چند طبقه مجزا و همگن(یا زیر مجموعه­ها) تقسیم می­کنیم، آن­گاه از داخل هر طبقه(یا زیر مجموعه) به­ طور تصادفی ساده ­نمونه را انتخاب می­کنیم(شیفر و دیگران، ۱۳۸۲: ۱۸۶). انتخاب متغیرهای طبقه بندی معمولاً‌ بستگی به متغیرهایی دارد که در دسترس هستند ( ببی، ۱۳۸۷: ۴۴۹ ).

۳-۱۲ پایایی^[۴۰]

منظور از پایایی آزمون، دقت اندازه ­گیری و ثبات آن می­باشد. پایایی مساله­ای کمی و تکنیکی است و بیشتر ناظر به این سوال است که ابزار اندازه ­گیری با چه دقت و صحتی پدیده یا صفت مورد نظر را اندازه ­گیری می­ کند(کلانتری، ۱۳۸۵: ۷۴) از این­رو، شاخصی است دال بر این­که تا چه حد سنجه^[۴۱](وسیله اندازه ­گیری) دارای خطاهای تغییرپذیری^[۴۲] است.منظور از خطاهای اندازه ­گیری این است که وسیله اندازه ­گیری نتواند به­درستی واقعیتی را در زمان­های مختلف و واقعیات مشابه را در یک زمان به­درستی بشناسد و دگرگونی­های آن را اندازه ­گیری کند(ساروخانی، ۱۳۸۲: ۱۴۷). زمانی که مقیاسی از نوع لیکرت باشد و هدف پژوهشگر، سنجش یک مفهوم پیچیده از طریق گویه ­های مختلف و متعدد باشد، به منظور سنجش سازگاری درونی گویه ­ها، می­توان از آماره آلفای کرونباخ^[۴۳] استفاده کرد. هر اندازه مقدار ضریب آلفا به یک نزدیک­تر باشد، حاکی از آن است که گویه ­ها انسجام درونی بیشتری با هم دارند. پس از سنجش پایایی مفاهیم مورد نظر، مقادیر زیر برای آلفای کرونباخ بدست آمده است:

مفهوم	آلفای کرونباخ
توسعه پایگاه های الکترونیکی گردشگران ایرانی	۰٫۷۴
توسعه پایگاه های الکترونیکی گردشگران خارجی	۰٫۷

جدول ۳-۲ گزارش آلفا کرنباخ برای آزمون پایایی پرسشنامه

همچنانکه داده ­های جدول بالا نشان می­دهد برای تمام متغیرهای مورد سنجش، مقدار آلفای کرونباخ بالاتر از ۰٫۷ شده است که گویای این واقعیت می­باشد که سوالات پرسشنامه از انسجام درونی مناسبی برخوردار هستند.

۳-۱۳ اعتبار^[۴۴]

اعتبار یا Validity با این سوال که « آیا واقعا، فرد چیزی را که فکر می­ کند اندازه می­گیرد، اندازه ­گیری می­ کند یا نه؟ سروکار دارد. ( طباطبایی، ۱۳۸۱: ۱۳ ).

بر خلاف پایایی، که عمدتا یک مساله کمی و قابل اندازه گیری است، روایی(اعتبار) مساله­ای عمدتا کیفی است. یکی از شیوه­ هایی که به منظور سنجش اعتبار به کار می­رود، اعتبار محتوا^[۴۵] می­باشد. اعتبار محتوا، روشی برای سنجش میزان اعتبار اجزای تشکیل دهنده یک ابزار اندازه گیری می­باشد که معمولا توسط افراد متخصص در موضوع مورد مطالعه انجام می­گیرد. از این رو اعتبار محتوا به قضاوت داوران بستگی دارد(کلانتری، ۱۳۸۵: ۷۷). وفاق داوران در مورد بررسی شاخص ­ها، دلیلی بر اعتبار آنهاست(ساروخانی، ۱۳۸۲: ۱۳۹). زمانی آزمون دارای روایی محتواست که سوالات آزمون، محتوای کامل صفتی را که آزمون برای اندازه ­گیری آن ساخته شده است در برگیرد(نگهبان، ۱۳۸۲: ۸۰) یعنی همان مفهومی را که قصد سنجش آن را داریم، بسنجد. بدین منظور برای سنجش اعتبار سوالات پرسشنامه در تحقیق حاضر، پرسشنامه را به تعدادی از اساتید از جمله اساتید محترم راهنما و مشاور ارائه نموده و نظرات آنها در مورد پرسشنامه اعمال شد. برخی از سوالات حذف و همچنین تعدادی نیز با توصیه اساتید، به پرسشنامه اضافه شد. در برخی از سوالات نیز تغییراتی صورت گرفت.

۳-۱۴ فنون تحلیل داده ­ها

برای تحلیل داده ­ها از قابلیت­ها و آماره­ های موجود در نرم افزار SPSS 18.0 استفاده شده است. برای تجزیه و تحلیل از آماره­ های توصیفی مانندنما، جدول فراوانی و درصد برای توصیف داده ­ها استفاده شده است.

در بخش استنباطی از آزمون­های t تک نمونه ای مستقل استفاده شده است.

آزمون تی تک نمونه ای:

استفاده از این آزمون نشان می دهد که آیا میانگین یک متغیر تفاوت معناداری با یک مقدار ثابت(مقدار آزمون) دارد یا خیر. به عبارت دیگر هرگاه بخواهیم ببینیم با میانگین و انحراف معیار مشخص، نمونه ما به جامعه تعلق دارد یا خیر، از این آزمون استفاده می کنیم(گودرزی،۲۳۰:۱۳۸۸).

ردیف	نام هتل	آدرس
۱	هتل صفائیه	صفائیه، خیابان تیمسار فلاحی
۲	هتل داد	خیابان دهم فروردین
۳	هتل لاله	بلوار بسیج
۴	هتل سنتی یزد	روبروی مجموعه امیرچخماق
۵	هتل زنجیره ای مهر	خیابان قیام، کوچه لب خندق
۶	هتل کاروانسرا مشیر	پشت امام زاده جعفر (ع)
۷	هتل جاده ابریشم	خیابان مسجد جامع، کوچه تل خاکستری
۸	هتل ارگ	صفائیه

جدول، ۳-۳: لیست اسامی هتلهای استفاده شده در پژوهش

فصل چهارم

تجزیه و تحلیل داده ها

۱-۴ مقدمه:

پردازش اطلاعات در عین حال که یکی از مراحل اساسی روش­های تحقیق به شمار می ­آید، به عنوان یکی از مهم­ترین برهه­های تخصصی هر پژوهش علمی مطرح می­باشد.

جداول از مهم­ترین ابزارها برای سنجش و اندازه ­گیری داده ­های یک تحقیق انسانی- اجتماعی به شمار می­آیند. هدف نهایی جداول، کمی و سنجش­پذیر ساختن واقعیت مورد مطالعه تا سر حد امکان و ارائه تصویری دقیق از آن است.

این فصل در دو بخش اصلی شامل تحلیل­های توصیفی، تحلیل­های استنباطی ارائه می­ شود.

۲-۴ آمار توصیفی

در این بخش با بهره گرفتن از جداول به توصیف ویژگی­های جمعیت­شناختی پرداخته شده است. جداول از مهم­ترین ابزارها برای سنجش و اندازه ­گیری داده ­های یک تحقیق انسانی- اجتماعی به شمار می­آیند. هدف نهایی جداول، کمی و سنجش­پذیر ساختن واقعیت مورد مطالعه و تا سر حد امکان ارائه تصویری دقیق از آن است.

جدول شماره ۴- ۱ : توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت جنس:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
مرد	۱۰۰	۵۶٫۸	۵۶٫۸
زن	۷۶	۴۳٫۲	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره ۴- ۱توزیع جمعیت را بر حسب جنس نشان می دهد. طبق داده های بدست آمده، از مجموع ۱۷۶ نفر حجم نمونه، تعداد۱۰۰ نفر(معادل ۵۶٫۸ درصد) مرد و تعداد۷۶ نفر(معادل ۴۳٫۲درصد) نیز زن بوده اند. باید توجه داشت که همه پاسخگویان به این گویه پاسخ دادند.

جدول شماره۴-۲ : توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت سن:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
۲۰-۳۰ سال	۱۱۸	۶۷	۶۷
۳۱-۴۰	۳۷	۲۱	۸۸٫۱
۴۱-۵۰ سال	۲۱	۱۱٫۹	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰

جدول شماره ۴- ۲ توزیع جمعیت را بر حسب سن نشان می دهد. طبق داده های بدست آمده، از مجموع نفر حجم نمونه، ۱۱۸ نفر ( معادل ۶۷ درصد) در رده ۲۰ – ۳۰ سال، ۳۷ نفر ( معادل ۲۱ درصد) در رده ۳۱ – ۴۰ سال، ۲۱ نفر ( معادل ۱۱٫۹درصد) در رده ۴۱-۵۰ سال قرار دارند.

جدول شماره۴-۳: توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت اشتغال :

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
دانشجو	۴۸	۲۷٫۳	۲۷٫۳
بیکار	۷	۴	۳۱٫۳
کارمند	۴۲	۲۳٫۹	۵۵٫۱
خانه دار	۱۹	۱۰٫۸	۶۵٫۹
پزشک	۷	۴	۶۹٫۹
دیگر	۵۳	۳۰٫۱	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره۴- ۳ توزیع فراوانی برحسب وضعیت اشتغال پاسخگویان را نشان می دهد، بر اساس جدول بالا توزیع فراوانی پاسخگویان به این شرح می باشد: دانشجویان ۴۸ نفر (معادل ۲۷٫۳ درصد) ،بیکار ۷ نفر (معادل ۴ درصد)، کارمند۴۲ نفر (معادل ۲۳٫۹ درصد)،خانه دار ۱۹ نفر (معادل ۱۰٫۸درصد)،پزشک ۷ نفر (معادل ۴ درصد)، دیگر ۵۳ نفر (معادل ۳۰٫۱ درصد ) از جامعه نمونه را تشکیل می دهند.همه پاسخگویان به این گویه پاسخ داده بودند.

جدول شماره۴- ۴ توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب درآمد:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
زیر ۵۰۰ هزار	۵۳	۳۰٫۱	۳۰٫۱
۵۰۰ تا ۱ میلیون	۸۸	۵۰	۸۰٫۱
۱ تا ۵ میلیون	۳۵	۱۹٫۹	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره ۴-۴ توزیع جمعیت را بر حسب درآمد نشان می دهد. طبق داده های بدست آمده، از مجموع ۱۷۶ نفر حجم نمونه، تعداد ۵۳ نفر(معادل ۳۰٫۱ درصد) زیر ۵۰۰ هزار، ۸۸ نفر (معادل ۵۰ درصد ) بین ۵۰۰ تا ۱ میلیون، ۳۵ نفر (معادل ۱۹٫۹ درصد) بین ۱ تا ۵ میلیون قرار دارند.

جدول شماره۴- ۵: توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب مقطع تحصیلی :

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
دیپلم و زیر دیپلم	۲۸	۱۵٫۹	۱۵٫۹
کاردانی	۳۳	۱۸٫۸	۳۴٫۷
کارشناسی	۹۰	۵۱٫۱	۸۵٫۵
کارشناسی ارشد	۱۸	۱۰٫۲	۹۶
دکتری به بالا	۷	۴	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره۴- ۵ : توزیع فراوانی برحسب سطح مقطع تحصیلی پاسخگویان را نشان می دهد، بر اساس جدول بالا ۲۸ نفر (معادل ۱۵٫۹ درصد) در مقطع دیپلم زیر دیپلم، ۳۳ نفر (معادل ۱۸٫۸ درصد) در مقطع کارشناسی، ۹۰ نفر (معادل ۵۱٫۱ درصد) در مقطع کارشناسی ارشد، ۱۸ نفر (معادل ۱۰٫۲ درصد) در مقطع دکتری و بالاتر، ۷ نفر (معادل ۴ درصد) هستند.

جدول شماره۴- ۶: توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب طریقه ذخیره اتاق:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
پایگاه الکترونیکی هتل	۴	۲٫۳	۲٫۳
پایگاه الکترونیکی رابط	۱۵	۸٫۵	۱۰٫۸
تلفن	۱۰۳	۵۸٫۵	۶۹٫۳
آژانس گردشگری	۱۳	۷٫۴	۷۶٫۷
بدون ذخیره	۴۱	۲۳٫۳	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره۴- ۶ : توزیع فراوانی برحسب طریقه ذخیره اتاق برای پاسخگویان را نشان می دهد، بر اساس جدول بالا ۴ نفر (معادل ۲٫۳ درصد) از طریق پایگاه الکترونیکی هتل، ۱۵ نفر (معادل ۸٫۵ درصد) پایگاه الکترونیکی رابط،۱۰۳ نفر (معادل ۵۸٫۵ درصد) از طریق تلفن، ۱۳ نفر (معادل ۷٫۴ درصد) آژانس گردشگری و در نهایت ۴۱ نفر (معادل ۲۳٫۳) بدون ذخیره اتاق اقدام به اقامت در هتل کرده اند.

جدول ۴-۷: توزیع فراوانی نحوه آشنایی با هتل

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
پیشنهاد دوستان	۹۴	۵۳٫۴	۵۳٫۴
جستجوی اینترنتی	۴۱	۲۳٫۳	۷۶٫۷
تبلیغات	۵	۲٫۸	۷۹٫۵
بصورت تصادفی	۳۶	۲۰٫۵	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول شماره ۴-۷: توزیع فراوانی بر حسب نحوه آشنایی مسافران با هتل را نشان می دهد. در این جدول پیشنهاد دوستان، ۹۴ نفر (معادل ۵۳٫۴ درصد)، جستجوی اینترنتی، ۴۱ نفر (۲۳٫۳ درصد)، تبلیغات، ۵ نفر (معادل ۲٫۸ درصد) و بصورت تصادفی، ۳۶ نفر (معادل ۲۰٫۵) را نشان می دهد.

۳-۴آمار توصیفی از گردشگران خارجی

جدول شماره۴- ۸ توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت جنس:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
مرد	۲۴	۵۷٫۱	۵۷٫۱
زن	۱۸	۴۲٫۹	۱۰۰
جمع	۴۲	۱۰۰	-

جدول شماره ۴- ۸ توزیع جمعیت را بر حسب جنس نشان می دهد. طبق داده های بدست آمده، از مجموع ۴۲ نفر حجم نمونه، تعداد ۲۴نفر(معادل ۵۷٫۱درصد) مرد و تعداد ۱۸نفر(معادل ۴۲٫۹ درصد) نیز زن بوده اند. باید توجه داشت که همه پاسخگویان به این گویه پاسخ دادند.

جدول شماره۴- ۹ توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت سن:

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
۲۰-۳۰ سال	۱۹	۴۵٫۲	۴۵٫۲
۳۱-۴۰	۶	۱۴٫۳	۵۹٫۵
۴۱-۵۰ سال	۱۱	۲۶٫۲	۸۵٫۷
۵۱-۶۰ سال	۴	۹٫۵	۹۵٫۲
۶۱ به بالا	۲	۴٫۸	۱۰۰
جمع	۴۲	۱۰۰	-

جدول شماره۴-۹ توزیع جمعیت را بر حسب سن نشان می دهد. طبق داده های بدست آمده، از مجموع ۴۲ نفر حجم نمونه، ۱۹ نفر ( معادل ۴۵٫۲ درصد) در رده ۲۰ – ۳۰ سال، ۶ نفر ( معادل ۱۴٫۳ درصد) در رده ۳۱ – ۴۰ سال، ۱۱ نفر ( معادل ۲۶٫۲درصد) در رده ۴۱-۵۰ سال، ۴ نفر ( معادل ۹٫۵ درصد) در رده ۵۱-۶۰ سال، ، ۲ نفر ( معادل ۴٫۸ درصد) در رده بالای ۶۱ سال قرار دارند.

جدول شماره۴- ۱۰ توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب وضعیت اشتغال :

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
دانشجو	۱۰	۲۳٫۸	۲۳٫۸
بیکار	۵	۱۱٫۹	۳۵٫۷
کارمند	۶	۱۴٫۳	۵۰
خانه دار	۹	۲۱٫۴	۷۱٫۴
پزشک	۱۲	۲۸٫۶	۱۰۰
جمع	۴۲	۱۰۰	-

جدول شماره۴- ۱۰ توزیع فراوانی برحسب وضعیت اشتغال پاسخگویان را نشان می دهد، بر اساس جدول بالا توزیع فراوانی پاسخگویان به این شرح می باشد:دانشجویان ۱۰ نفر (معادل ۲۳٫۸ درصد) ،بیکار ۵ نفر (معادل ۱۱٫۹ درصد)، کارمند ۶ نفر (معادل ۱۴٫۳ درصد)،خانه دار ۹ نفر (معادل ۲۱٫۴درصد)،پزشک ۱۲نفر (معادل ۲۸٫۶ درصد)، جامعه نمونه را تشکیل می دهند.همه پاسخگویان به این گویه پاسخ داده بودند.

جدول شماره۴- ۱۱ توزیع فراوانی پاسخگویان بر حسب مقطع تحصیلی

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
دیپلم و زیر دیپلم	۱۴	۳۳٫۳	۳۳٫۳
کاردانی	۳	۷٫۱	۴۰٫۵
کارشناسی	۶	۱۴٫۳	۵۴٫۸
کارشناسی ارشد	۱۸	۴۲٫۹	۹۷٫۶
دکتری و بالا	۱	۲٫۴	۱۰۰
جمع	۴۲	۱۰۰	-

جدول شماره۴- ۱۱ توزیع فراوانی برحسب سطح مقطع تحصیلی پاسخگویان را نشان می دهد، بر اساس جدول بالا ۱۴ نفر (معادل ۳۳٫۳ درصد) در مقطع دیپلم و زیر دیپلم، ۳ نفر (معادل ۷٫۱ درصد) در مقطع کاردانی، ۶ نفر (معادل ۱۴٫۳ درصد) در مقطع کارشناسی، ۱۸نفر (معادل ۴۲٫۹ درصد) در مقطع کارشناسی ارشد، ۱ نفر (معادل ۲٫۴ درصد) در مقطع ارشد هستند.

جدول ۴-۱۲: توزیع فراوانی پاسخگویان به طریقه آشنایی با هتل

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
پیشنهاد دوستان	۲۶	۶۱٫۹	۶۱٫۹
جستجوی اینترنتی	۸	۱۹٫۰	۸۱
تبلیغات	۴	۹٫۵	۹۰٫۵
بصورت تصادفی	۴	۹٫۵	۱۰۰
جمع	۴۲	۱۰۰	-

جدول ۴-۱۲ نشان دهنده فراوانی پاسخگویان به طریقه آشنایی شان با هتل است. در جدول بالا پیشنهاد دوستان، ۲۶ نفر (معادل ۶۱٫۹ درصد)، جستجوی اینترنتی، ۸ نفر (معادل ۱۹ درصد)، تبلیغات، ۴ نفر (معادل ۹٫۵ درصد) و انتخاب بصورت تصادفی ۴ نفر (معادل ۹٫۵ درصد) گزارش شده است.

جدول ۴-۱۳: توزیع فراوانی پاسخگویان به طریقه ذخیره اتاق

	فراوانی	درصد	درصد تجمعی
پایگاه الکترونیکی هتل	۲	۴٫۸	۴٫۸
پایگاه الکترونیکی رابط	۱۳	۳۱	۵۰
تلفن	۶	۱۴٫۳	۱۹
آژانس گردشگری	۱۴	۳۳٫۳	۸۳٫۳
بدون ذخیره	۷	۱۶٫۷	۱۰۰
جمع	۱۷۶	۱۰۰	-

جدول ۴-۱۳ توزیع فراوانی طریقه ذخیره اتاق در هتل برای پرسش شنوندگان را نشان می دهد. براساس این جدول پایگاه الکترونیکی هتل، ۲ نفر (معادل ۴٫۸ درصد)، پایگاه الکترونیکی رابط، ۶ نفر (معادل ۱۴٫۳ درصد)، تلفن، ۱۳ نفر (معادل ۳۱ درصد)، آژانس گردشگری، ۱۴ نفر (معادل ۳۳٫۳ درصد) و بدون ذخیره، ۷ نفر (معادل ۱۶٫۷ درصد) گزارش می شود.

۴-۴ آمار استنباطی

آمار توصیفی تنها می تواند تصویری از جامعه مورد مطالعه ارائه دهد، اما قادر به بیان روابط بین متغیر ها و تبیین متغیر یا متغیر های وابسته نیست. زیرا در این سطح محقق در هر مرحله تنها با یک متغیر سرو کار دارد .اما محققان عمدتا به دنبال تحلیل و تبیین داده های و متغیر های مورد نظر می باشند. به همین دلیل سعی می کنند با بهره گرفتن از آمار استنباطی به برسی روابط بین متغیرها، تفاوت موجود در بین گروه های مورد مطالعه و یا تبیین متغیر وابسته از طریق مستقل و غیره بپردازد.در این سطح از تحلیل، محقق همواره با بیش از یک متغیر سرو کار دارد که برای تحلیل و تبیین آنها از آزمونهای آماری مختلف که هر یک تحت شرایط خاصی به کار گرفته می شوند استفاده می گردد.

دراین قسمت نتایج تجزیه و تحلیل داده های جمع آوری شده توسط ابزار مورد استفاده در این پژوهش ، که پرسشنامه بود، ارائه می شود.تجزیه و تحلیل های ارائه شده با بهره گرفتن از تکنیک آماری تی تک نمونه ای و با بهره گرفتن از نرم افزار آماری SPSS 18 صورت گرفته است.

فرضیه اول: به نظر می رسد گردشگران به ذخیره آنلاین اعتماد دارند.

برای این فرضیه از تکنیک آماری آزمون تی(one sample T test) با میانگین فرضی ۳ ، استفاده شده است. فرضیه های آماری به ترتیب زیر نوشته می شود:

فرضیه صفرH: P = 3

فرضیه یکH: P > 3

جدول شماره۴- ۱۴:آزمون فرضیه اول

Sig	Df	T	میانگین	فراوانی	متغیر
۰٫۰۰۰	۴۱	۱۱٫۵	۴٫۱۴	۴۲	گردشگران خارجی
۰٫۰۰۰	۱۷۵	۱۷٫۸۶	۳٫۸۵	۱۷۶	گردشگران داخلی

گردشگران خارجی: براساس جدول بالا میزان فراوانی گردشگران خارجی ۴۲ نفر و میانگین ۴٫۱۴ می باشد و از میزان فرضی ۳ بیشتر است، میزان تی۱۱٫۵ T =می باشد، مقدار مثبت T نشان دهنده ی این است که میزان اعتماد به ذخیره آنلاین توسط گردشگران خارجی بیشتر از میزان فرضی ۳می باشد. مقدار سطح معنی داری Sig=0.000 شده است. بنابراین بخاطر این که مقدار میانگین بیشتر از میزان ۳ شده نشانگر این است بین میانگین مشاهده شده و میانگین فرضی تفاوت معنی داری وجود دارد و انتظار می رود که در جامعه هم این معنی داری مشاهده شود.

گردشگران داخلی: براساس جدول بالا میزان فراوانی گردشگران داخلی۱۷۶ نفر و میانگین ۳٫۸۵ می باشد و از میزان فرضی ۳ بیشتر است، میزان تی۱۷٫۸۶T =می باشد، مقدار مثبت T نشان دهنده ی این است که میزان اعتماد به ذخیره آنلاین توسط گردشگران داخلی بیشتر از میزان فرضی ۳ می باشد. مقدار سطح معنی داری Sig=0.000 شده است.بنابراین بخاطر این که مقدار میانگین بیشتر از میزان ۳ شده نشانگر این است بین میانگین مشاهده شده و میانگین فرضی تفاوت معنی داری وجود دارد و انتظار می رود که در جامعه هم این معنی داری مشاهده شود.

فرضیه دوم: به نظر می رسد گردشگران ذخیره آنلاین را دارای امنیت می دانند.

برای این فرضیه از تکنیک آماری آزمون تی(one sample T test) با میانگین فرضی ۳، استفاده شده است. فرضیه های آماری به ترتیب زیر نوشته می شود:

فرضیه صفرH: P = 3

فرضیه یکH: P > 3

جدول شماره۴- ۱۵ آزمون فرضیه دوم

Sig	Df	T	میانگین	فراوانی	متغیر
۰٫۰۰۰	۴۱	۱۱٫۴۵	۴٫۱۲	۴۲	گردشگران خارجی
۰٫۰۰۰	۱۷۵	۱۷٫۸۶	۳٫۸۴	۱۷۶	گردشگران داخلی

گردشگران خارجی: براساس جدول بالا میزان فراوانی گردشگران خارجی ۴۲ نفر و میانگین ۴٫۱۲ می باشد و از میزان فرضی ۳ بیشتر است،میزان تی T=11.45می باشد، مقدار مثبت T نشان دهنده ی این است که میزان امنیت ذخیره آنلاین از نظر گردشگران خارجی بیشتر از میزان فرضی ۳ می باشد. مقدار سطح معنی داری Sig=0.000 شده است. بنابراین بخاطر این که مقدار میانگین بیشتر از میزان ۳ شده نشانگر این است بین میانگین مشاهده شده و میانگین فرضی تفاوت معنی داری وجود دارد و انتظار می رود که در جامعه هم این معنی داری مشاهده شود.

(‏۴‑۴)
به جز در مواردی محدود، معمولاً P(x,y) را نداریم و مجبوریم از خطای تجربی (۴-۵) به عنوان برآوردی از ریسک مورد انتظار استفاده کنیم.
(‏۴‑۵)
قضیه VC؛ اگر h بعد VC تابع f باشد، آنگاه با احتمال  برای ریسک مورد انتظار داریم:

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

(‏۴‑۶)
اگرچه معمولاً محکم نیست و در کاربرد به طور مستقیم استفاده نمی­ شود، ولی از لحاظ مفهومی بسیار مفید است. این حد منجر به پیدایش اصل کمینه سازی ریسک ساختاری شد.
کمینه­سازی خطای ساختاری به جست و جوی تابعی می ­پردازد که کران بالای (۴-۶) را کمینه کند. حد (۴-۶) دو مؤلفه دارد که بایستی کمینه شوند. به این ترتیب برای کمینه کردن مؤلفه VC Confidence، در میان خانواده توابع بایستی خانواده­هایی با کمترین بعد VC و برای کمینه کردن ریسک تجربی، از میان این خانواده تابعی که ریسک تجربی خانواده مربوطه را کمینه می­ کند بایستی انتخاب کرد. یک رهیافت ساده برای کمینه کردن ریسک ساختاری این است که همیشه از خانواده توابع خطی که دارای کمترین VC Confidence در بین تمام توابع می­باشند، استفاده کرد. بنابراین طبقه ­بندی، که ریسک ساختاری را کمینه می­ کند، تابعی خطی است که ریسک تجربی را کمینه کند. SVM از این رهیافت استفاده می­ کند و همواره در خانواده توابع خطی در جست­و­جوی تابعی با کمترین ریسک تجربی است.
ماشین­های بردار پشتیبان (SVM)
SVM یک نوع سیستم یادگیری است که هم برای دسته­بندی داده ­های ورودی و هم برای تخمین و برآورد تابع برازش داده ­ها به کار می­رود، به طوری که کمترین خطا در دسته­بندی داده ­ها و تابع برازش رخ دهد. داده ­ها کلاً به سه دسته آموزشی، صحت­سنجی و آزمون تقسیم می­کنیم به طوری که داده ­های آموزشی باعث آموزش ماشین بردار پشتیبان می­شوند، داده ­های صحت­سنجی به واسنجی پارامترهای ماشین می ­پردازد و در نهایت از این ماشین برای طبقه ­بندی یا برآورد داده ­های آزمون استفاده می­ شود. این روش بر مبنای تئوری بهینه­سازی مقید است که از اصل کمینه­سازی خطای ساختاری استفاده کرده و منجر به یک جواب بهینه کلی می­گردد (Vapnik, 1998). که این اصل در بالا به طور خلاصه توضیح داده شده است و برای توضیحات بیشتر به منابع رجوع شود.

طبقه ­بندی ماشین بردار پشتیبان
در آغاز دسته­بندی داده ­ها را برای حالتی که به صورت خطی جدا­پذیر باشند بررسی می­کنیم. اگر نمونه­ها به صورت خطی جدا­پذیر باشند، باید دنبال بهترین خط یا ابرصفحه­ای بود که بتواند دو دسته را از هم تفکیک کند.
قضیه ابرصفحه جداساز؛ اگر C و D دو مجموعه محدب باشند که با هم هیچ اشتراکی ندارند آنگاه  وجود دارد که  و . ابرصفحه  را ابرصفحه جداساز برای مجموعه­های C و D می­نامند.
در عبارت w.x+b=0، بردار w را بردار وزن می­نامند که بر ابرصفحه جداکننده، عمود بوده و b مقدار پیش­قدر^[۲۹] می­باشد. صفحات مرزی به صورت زیر تعریف می­شوند:
(‏۴‑۷)
الگو­هایی که بر روی این صفحات قرار دارند، نزدیک­ترین فاصله را با ابرصفحه بهینه دارند که به این الگوها بردار پشتیبان می­گویند. ناحیه­ی بین دو ابرصفحه H⁺ و H^- را حاشیه^[۳۰] یا ناحیه مرزی می­گویند.
تابع طبقه ­بندی در روش SVM به شکل زیر است:
(‏۴‑۸)
که برای یافتن ابرصفحه بهینه می­بایستی مسأله بهینه­سازی محدب زیر را حل کرد:
(‏۴‑۹)
هدف ابرصفحه بهینه این است که از بین تمام ابرصفحه­هایی که قشر محدب دو کلاس را از هم جدا می­ کنند، بهترین آنها ابرصفحه­ای است که با بیشترین حاشیه، قشرهای محدب دو کلاس را جدا کند. برای جلوگیری از مقیاس شدن w و b، به طور قراردادی اندازه تابع تصمیم را به ازای نزدیک­ترین نمونه با آن برابر ۱ در نظر می­گیریم:
(‏۴‑۱۰)
از طرفی فاصله هر نمونه تا ابرصفحه برابر است با:
(‏۴‑۱۱)
به این ترتیب می­توان مشاهده کرد که فاصله نزدیک­ترین نمونه­ها از هر کلاس برابر  و عرض حاشیه برابر با  است. پس می­توان با بیشینه کردن حاشیه، مقدار  را کمینه کرد و با قرار دادن ||w||² به جای ||w||، مسأله معادلی حاصل می­ شود که تابع هدفش هم مشتق­پذیر و هم هموار است. قید  نیز به نمونه­ها اجازه ورود به حاشیه را نمی­دهد. بنابراین به راحتی می­توان برای تمام مسائل بهینه­سازی مقید، تابع لاگرانژ را تعریف کرد. شکل ذیل حاشیه و طبقه ­بندی دو دسته را با هم نشان می­دهد.

Class 1
Class 2
شکل ‏۴‑۳: نمایشی از طبقه ­بندی داده ­ها به دو دسته و حاشیه­ اطمینانی که داده ­های دو دسته با هم دارند
برای حل این مسأله­ بهینه­سازی، تابع لاگرانژی زیر را تشکیل می­دهیم و ضرایب لاگرانژ  را خواهیم یافت:
(‏۴‑۱۲)
برای اینکه جواب را پیدا کنیم، باید این جواب در شرایط ^[۳۱]KKT صدق کند که در ذیل مشاهده می­ شود. شرایط KKT روش لاگرانژ را برای حالت هایی که قیود به صورت نامساوی باشند، تعمیم می­دهد.
(‏۴‑۱۳)
با قرار دادن مقدار w از رابطه قبل در تابع لاگرانژ، به مساله­ی دوگان^[۳۲] برای بهینه­سازی مقید خواهیم رسید:
(‏۴‑۱۴)
که:
(‏۴‑۱۵)
حل این مسأله بهینه­سازی­ دوگان، با بهینه­سازی درجه دوم^[۳۳] میسر است و ضرایب لاگرانژ با بهره گرفتن از این روش بدست می­آیند.
هر الگویی ضریب لاگرانژ مربوط به خود را دارد. الگوهایی که ضریب لاگرانژ آنها بزرگتر از صفر است، همان بردار پشتیبان می­باشند.
(‏۴‑۱۶)
که x_sv(+1) و x_sv(-1) به ترتیب، بردارهای پشتیبان قرار گرفته در دسته با برچسب ۱+ و ۱- هستند. پس از تعیین بردارهای پشتیبان و مقدار پیشقدر، تابعِ ممیّز که دو کلاس را از هم جدا می­ کند می ­تواند به صورت زیر نوشته شود:
(‏۴‑۱۷)
پس با بهره گرفتن از بردارهای پشتیبان می­توان تابع ممیّز را ساخت و با بهره گرفتن از بردارهای پشتیبان و تابع ممیّز می­توان فهمید که داده ­های آزمایشی در کدام دسته­بندی قرار می­گیرند. پس دیگر آن دسته از داده ­های آموزشی که بردار پشتیبان نیستند، به دردی نمی­خورند و می­توان آنها را حذف کرد.

خود آگاهی:
- توانایی برای شناخت هیجان در حالت های جسمی و روانشناختی

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

- توانایی شناخت هیجان در دیگر افراد
- توانایی برای تشخیص بین احساسات درست و نادرست
- توانایی برای بیان هیجان به صورت دقیق و بیان نیازهای مرتبط با احساس ها
خود مدیریتی :
- توانایی برای باز جهت دهی تفکر بر پایه احساس های همخوان با اشیاء ،‌وقایع و افراد دیگر
- توانایی برای ایجاد هیجان به منظور تسهیل قضاوت و خاطرات مرتبط با احساسات
- توانایی استفاده از نوسانات خلقی به منظور دستکاری دیدگاه
- توانایی برای استفاده از حالت های هیجانی به منظور مسئله گشایی و خلاقیت
آگاهی اجتماعی :
- توانایی برای تحلیل چگونگی هیجان های مختلف از بعد ارتباط
- توانایی درک علل و پیامد های احساسات
- توانایی برای تفسیر هیجانهای پیچیده نظیر تعلقات عاطفی
- توانایی تحلیل و پش بینی احتمال گذرهای بین هیجانها
مدیریت روابط:
- توانایی برای پذیرش احساسات و هم احساسات خوشایند و ناخوشایند
- توانایی بازبینی و بازتابش هیجان ها
- توانایی کنترل ، بسط ،‌انفصال از حالت های هیجانی بسته به قضاوت های اطلاعاتی فرد
- توانایی مدیریت هیجان ها در خود و دیگران
۱-۱۱- ۲- فرهنگ سازمانی یادگیرنده
- جو سازی
- سهیم بودن همه اعضاء در یادگیری
- اعتماد و خود مختاری
- عوامل انگیزشی برای نو آوری، تجربه، آموزش و خطر پذیری
- تعهد مالی نسبت به آموزش و پرورش کارکنان
- خلاقیت و تنوع
- تعهد نسبت به بهببود مستمر محصولات و خدمات
- پاسخگویی به تغییر و بی نظمی
- گفتگو (مارکوارت،۱۹۹۶).
۱-۱۲- مدل مفهومی تحقیق
خودآگاهی
هوش عاطفی
خودمدیریتی
فرهنگ سازمانی یادگیرنده
آگاهی اجتماعی
مدیریت روابط
۱-۱۳- مدل عملیاتی تحقیق
توانایی برای شناخت هیجان در حالت جسمی و روانشناختی
توانایی شناخت هیجان در دیگر افراد
خودآگاهی
توانایی تشخیص بین احساسات درست و نادرست
توانایی برای بیان هیجان بصورت دقیق و بیان نیازهای مرتبط با احساس ها
توانایی برای باز جهت دهی تفکر بر پایه احساس های همخوان با اشیاء، وقایع و افراد دیگر
توانایی بر ایجاد هیجان ها به منظور تسهیل قضاوت و خاطرات مرتبط با احساسات
خود مدیریتی
توانایی استفاده از نوسا نات خلقی به منظور دستکاری دیدگاه
توانایی برای استفاده از حالت های هیجانی به منظور مسئله گشایی و خلاقیت
فرهنگ سازمانی یادگیرنده
هوش عاطفی
توانایی برای تحلیل چگونگی هیجان های مختلف از بعد ارتباط
آگاهی اجتماعی
توانایی درک علل و پیامدهای احساسات
توانایی برای تفسیر هیجان های پیچیده نظیر تعلقات عاطفی
توانایی عقیل و پیش بینی احتمال گذرهای بین هیجان ها
توانایی برای پذیرش احساسات، هم احساسات خوشایند و ناخوشایند
توانایی بازبینی و باز تابش هیجان ها
توانایی مدیریت هیجان ها در خود و دیگران

هم چنین این ضرورت در مواردی که موضوع دعوی اموال غیرمنقول و منقول می باشد، نیز به موجب ماده ۱۵ قانون فوق الذکر بایستی در دادگاه محل وقوع مال غیرمنقول مطرح گرددبه شرط آن که آن دعوی مربوط به مال غیرمنقول به صورت علی حده در دایره استثناء اصل صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده قرار گیرد. چرا که در غیر این صورت تعدد صلاحیت ها موضوعاً منتفی خواهد بود.^[۱۲۳] ماده ۱۵ این قانون بیان می دارد:«درصورتی که موضوع دعوی مربوط به مال منقول و غیرمنقول باشد، در دادگاهی اقامه می شود که مال غیرمنقول درحوزه آن واقع است به شرط آن که دعوی در هر دو قسمت، ناشی از یک منشا باشد.»
۲-۱-۲- دعاوی راجع به ترکه متوفی
ماده ۲۰ قانون آیین دادرسی مدنی دراین خصوص اشعار می دارد که:« دعاوی راجع به ترکه متوفی اگر چه خواسته، دین و یا مربوط به وصایای متوفی باشد تا زمانی که ترکه تقسیم نشده، در دادگاه محلی اقامه می شود که آخرین اقامتگاه متوفی در ایران آن محل بوده و اگر آخرین اقامتگاه متوفی معلوم نباشد رسیدگی به دعاوی یاد شده در صلاحیت دادگاهی است که آخرین محل سکونت متوفی در ایران در حوزه آن بوده است». دعاوی که مربوط به ترکه دراین ماده بیان شده، اعم است از دعاوی وارث علیه وارث و یا دعوای اشخاص مدعی صاحب حق در همه یا بخشی از ترکه متوفی.^[۱۲۴]بنابر ماده فوق الذکر بایستی اشاره کرد محل اجرای این صلاحیت استثنایی صرفاً تا پیش ازتقسیم ترکه است و در صورتی که ترکه تقسیم شده باشد، دعوای مطرح شده از لحاظ تعیین دادگاه صالح حسب مورد مشمول مواد ۱۱ و ۱۲و ۱۳ قانون آیین دادرسی مدنی خواهد بود. چه این که صلاحیت دادگاه محل آخرین اقامتگاه متوفی استثنایی بر صلاحیت دادگاه محل وقوع مال غیرمنقول ویا دادگاه محل انعقاد قرارداد راجع به مال منقول می باشد.^[۱۲۵]
این صلاحیت استثنایی را ماده ۱۶۴ قانون امور حسبی به این صورت تکمیل نموده است:«هرگاه متوفی در ایران اقامتگاه یا محل سکنی نداشته باشد، دادگاهی صالح است که ترکه در آن جا واقع شده و اگر ترکه درجاهای مختلف باشد دادگاهی که مال غیرمنقول درحوزه آن واقع است صلاحیت خواهد داشت و اگر اموال غیرمنقول درحوزه های متعدد باشد صلاحیت با دادگاهی است که قبلاً شروع به اقدام کرده است.»
۳-۱-۲- دعوای توقف
توقف (درماندگی) تاجر از پرداخت دیون بر اثر ورشکسته شدن وگاهی نیز بر اثر سوء اداره امور است. ورشکستگی تاجر ممکن است بر حسب اظهار خود تاجر ، به موجب تقاضای طلب کاران ویا به موجب تقاضای مدعی العموم حاصل آید.^[۱۲۶]
به موجب ماده ۴۱۲ قانون تجارت «تاجر باید درظرف سه روز از تاریخ وقفه … توقف خود را به دفتر محکمه بدایت محل اقامت خود اظهار نموده، صورت حساب دارایی وکلیه دفاتر تجارتی خود را به دفتر محکمه مزبور تسلیم نماید.» به همین سبب ماده ۲۱ قانون آیین دادرسی مدنی بیان می دارد:« دعوای راجع به توقف یا ورشکستگی باید در دادگاهی اقامه شود که شخص متوقف یا ورشکسته در حوزه آن اقامت داشته است و چنان چه در ایران اقامت نداشته باشد در دادگاهی اقامه می شود که متوقف یا ورشکسته در حوزه آن برای انجام معاملات خود شعبه یا نمایندگی داشته یا دارد». اقامه دعوی توقف در صورتی مستثنی بر قاعده صلاحیت محلی محسوب می شود که خود بازرگان با تقدیم دادخواست آن را اقامه کند. زیرا در این صورت به جای اقامه دعوی در دادگاه محل اقامت خوانده، آن را در محل اقامت خود اقامه می کند و این نیز به منظور ارفاق به بازرگان و تسهیل در رسیدگی به ورشکستگی است که اصولاً دادگاه محل اقامت بازرگان بهتر می تواند آن را انجام دهد.^[۱۲۷]
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۴-۱-۲- دعوای اعسار^[۱۲۸]
دعوای اعسار وفق ماده ۲۴ قانون آیین دادرسی مدنی به طور کلی با دادگاهی است که صلاحیت رسیدگی نخستین به دعوای اصلی را دارد یا ابتدا به آن رسیدگی نموده است البته دعوای اعسار از پرداخت هزینه دادرسی ممکن است حسب مورد در دادگاه تجدیدنظر و در دیوان عالی کشور رسیدگی گردد.
هم چنین اعسار از پرداخت محکوم به، موضوع ماده ۳ قانون نحوه اجرای محکومیت مالی مصوب ۱۳۷۷^[۱۲۹]درصلاحیت دادگاه بدوی صادر کننده حکم مورد تقاضای اعسار می باشد.^[۱۳۰]
۵-۱-۲- دعوای خسارت
خسارتی را که به موجب قانون آیین دادرسی مدنی می توان مطالب کرد باعنایت به ۵۱۵ الی ۵۲۲ این قانون در سه دسته می توان قرار داد: ۱- خسارت ناشی از عدم انجام تعهد یا تاخیر در انجام آن، ۲- خسارت ناشی از عدم پرداخت دین و ۳ - خسارت دادرسی
به موجب ماده ۵۱۵ قانون آیین داردسی مدنی خواهان می تواند درجریان دادرسی ویا به طور جداگانه جبران خسارت ناشی از تاخیر درانجام تعهد یاعدم انجام آن را پس از اثبات تقصیر خوانده در تحقق این ضرر مطالبه نماید. هم چنین این حق را دارد که اجرت المثل این عدم تسلیم و یا تاخیر در تسلیم خواسته را پس از اثبات ارکان دعوی مسئولیت از خوانده مطالبه کند. ماده ۵۲۰ این قانون درتکمیل این حق بیان می دارد که خواهان بایستی ثابت نماید که زیان وارده بلاواسطه ناشی ازعدم انجام تعهد یا تاخیر آن و یا عدم تسلیم خواسته بوده است و منظور از خسارت و زیان در این ماده مشخصاً خساراتی می باشد که فاقد مبنای قراردادی و داخل در مسئولیت مدنی است.^[۱۳۱]
در ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی نیز به بحث خسارت تاخیر تادیه اشاره شده و با توجه به این که این خسارت را قابل مطالبه درکلیه دعاوی که موضوع آن دین است دانسته می توان نتیجه گرفت که خسارت تاخیر تادیه در وقایع حقوقی (موجد دعوی مسئولیت مدنی) از قبیل غصب، اتلاف، تسبیب و … قابل طرح و مطالبه می باشد.^[۱۳۲] دعوای خسارت علی الاصول به همراه دعوی اصلی مطرح و باتوجه به موضوع و منشا دعوی اصلی مشمول قواعد صلاحیت محلی قرارمی گیرد. هرچند به موجب تبصره ماده ۵۱۵ قانون آیین دادرسی مدنی در این فرض نیاز به مطالبه خسارت در قالب دادخواست وجود ندارد منتهی به تجویز همین تبصره ممکن است مطالبه خسارت تاخیر در انجام تعهد یا عدم انجام آن و نیز مطالبه خسارت دادرسی، بعد ازختم دادرسی طرح گردد و یا دعوای خسارت تاخیر در انجام تعهد یا عدم انجام آن ممکن است مستقلاً مطرح رسیدگی گردد که در این فروض تشخیص دادگاه صالح با تردید همراه است. درقانون قدیم آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۱۸ قانون گذار درماده ۴۲ این قانون^[۱۳۳]باتعرض به قاعده عام صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده، دعوی مستقل خسارت را در صلاحیت دادگاهی می دانست که دعوی در آن خاتمه یافته بود. در قانون جدید مرجعی برای رسیدگی به دعاوی مستقل خسارت تعیین نشده بنابراین بایستی با مراجعه به اصل، حکم به صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده داد هرچند ترتیب سابق دارای سرعت، سهولت و دقت بیشتری بود.^[۱۳۴]
۶-۱-۲-دعوای طاری^[۱۳۵]
به موجب ماده ۱۷ قانون آیین دادرسی مدنی «هر دعوایی که در اثنای رسیدگی به‌دعوای دیگر از طرف خواهان یا خوانده یا شخص ثالث یا از طرف متداعیین اصلی بر ثالث اقامه شود،‌ دعوای طاری نامیده می شود. این دعوا اگر با دعوای اصلی مرتبط یا دارای یک منشاء باشد، در دادگاهی اقامه می‌شود که دعوای اصلی در آن جا اقامه شده است». به این ترتیب ممکن است درمقابل دعوی مطروح در یک دادگاه دعوای مطالبه خسارت از باب اتلاف و یا تسبیب مطرح گردد. هر چند ممکن است از باب صلاحیت این دعوی تقابل (اگر به صورت علیحده طرح می شد) در صلاحیت دادگاهی غیر از دادگاه محل طرح دعوی اصلی قرار گیرد اما به تجویز قانون در ماده صدرالاشاره در صورتی که این دو دعوی دارای یک منشا باشند در دادگاه دعوی اصلی مطرح رسیدگی می گردد.
۷-۱-۲- دعاوی راجع به اسناد ثبت احوال
به موجب ماده ۴ قانون ثبت احوال مصوب ۱۳۵۵رسیدگی به شکایات اشخاص ذی نفع از تصمیمات هیات حل اختلاف و رسیدگی به سایر دعاوی راجع به اسناد ثبت احوال با دادگاه شهرستان یا دادگاه بخش محل اقامت خواهان می باشد.^[۱۳۶] هم چنین به موجب ماده ۲۵ قانون آیین دادرسی مدنی^[۱۳۷] چنان چه سند ثبت احوال در ایران تنظیم شده و ذی نفع مقیم خارج از کشور باشد رسیدگی با دادگاه محل صدور سند است و اگر محل تنظیم سند و اقامت خواهان هر دوخارج از کشور باشد در صلاحیت دادگاه عمومی شهرستان تهران می باشد.^[۱۳۸]
۲-۲- صلاحیت دادگاه های متعدد
مقصود از صلاحیت دادگاه های متعدد مواردی است که قانون گذار به خواهان اختیار داده است که از بین دو یا چند محل، دادگاه یکی از آن ها را برای اقامه دعوی انتخاب کند.
۱-۲-۲- انتخاب اقامتگاه
این استثنای برقاعده هر چند خارج از بحث مسئولیت بدون قرارداد بررسی و تبیین می گردد ولی به عنوان یک استثناء قابل طرح است. به موجب ماده ۱۰۱۰ قانون مدنی «اگر ضمن معامله یا قراردادی طرفین معامله یا یکی از آن ها برای اجرای تعهدات حاصله از آن معامله محلی غیر از اقامتگاه حقیقی خود انتخاب کرده باشد نسبت به دعاوی راجعه به آن معامله همان محلی که انتخاب شده است اقامتگاه او محسوب خواهد شد و هم چنین است در صورتی که برای ابلاغ اوراق دعوی و احضار و اخطار محلی را غیر از اقامتگاه حقیقی خود معین کند».
۲-۲-۲- دعاوی بازرگانی و دعاوی منقول ناشی از عقد و قرارداد
به موجب ماده ۱۳ قانون آیین دادرسی مدنی «در دعاوی بازرگانی و دعاوی راجع به اموال منقول که از عقود و قراردادها ناشی شده باشد، خواهان می تواند به دادگاهی رجوع کند که عقد یا قرارداد در حوزه آن واقع شده یا تعهد می بایست در آن جا انجام شود.» هم چنین به موجب رای وحدت رویه شماره ۹ مورخ ۲۶/۳/۵۹ خواهان علاوه بر دادگاه های مذکور حق مراجعه به دادگاه محل اقامت خوانده را دارد.^[۱۳۹]
۳-۲-۲- تعدد خواندگان، تعدد اموال غیرمنقول
به موجب ماده ۱۶ قانون آیین دادرسی مدنی «هرگاه یک ادعا راجع به خواندگان متعدد باشد که درحوزه های قضایی مختلف اقامت دارند یا راجع به اموال غیرمنقول متعدد باشد که درحوزه های قضایی مختلف واقع شده اند، خواهان می تواند به هر یک از دادگاه های حوزه های یاد شده مراجعه نماید».
مبحث دوم : نقص قانون در مورد ضابطه ارائه شده در خصوص دادگاه صالح
برای تشخیص بهتر این نقص بدواً سابقه تقنینی این موضوع گفتار اول بررسی و سپس نقص موجود در خصوص تعیین دادگاه صالح در گفتار دوم بررسی خواهد شد.
گفتار اول : سابقه تقنینی
قانون اصول محاکمات حقوقی ۱۳۲۹ قمری (در مواد ۱۰ و ۱۵۱) به خواهان این اختیار را داده بود که ادعای خود را در دادگاهی اقامه نماید که خود در حوزه آن ساکن یا اقامتگاه دائمی دارد و یا در دادگاهی که خوانده در حوزه آن ساکن یا اقامتگاه دائمی دارد طرح دعوی نماید که در این صورت «باید مخارج عادیه مسافرت و توقف مدعی علیه را که احضار شده است به مشارالیه بپردازد و بعد هرگاه حقانیت او ثابت شده مدعی می تواند در جزو خسارات خود این مصارف را هم موافق قانون از مدعی علیه بی حق، ادعا و مطالبه نماید». این طریقه از حیث تشخیص میزان «مخارج عادیه مسافرت و توقف» خوانده که در مورد طبقات مختلف طبعاً یکسان نیست و ترتیب وصول و ایصال آن در عمل اشکالاتی تولید کرده و موجب تاخیر و وقفه در جریان دادرسی می گردید.^[۱۴۰]
در قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۱۸ برای اولین بار قاعده عمومی صلاحیت دادگاه اقامتگاه خوانده مصوب گردید به موجب ماده ۲۱ این قانون:«دعاوی راجع به دادگاه هایی که رسیدگی نخستین می نمایند بایددر همان دادگاهی اقامه شود که مدعی علیه در حوزه آن اقامتگاه دارد…». قانون جدید آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۷۹ نیز این اصل را پذیرفته و درماده ۱۱ قانون آیین دادرسی مدنی مقرر می نماید:«دعوی باید در دادگاهی اقامه شود که خوانده، درحوزه قضایی آن اقامتگاه دارد…».
گفتار دوم : نقص قانون در اجرای اصل
قاعده صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده ناشی از یکی از سنت های قضایی است که درحقوق رم، در حقوق کلیسا و درحقوق سنتی بیشتر کشورها پذیرفته شده و مورد تایید قرار گرفته است و می توان آن را یکی از قواعد مقبول جهانی دانست.^[۱۴۱]این قاعده مبتنی بر ضرب المثلی لاتین است که مضمون آن چنین است «خواهان باید دعوای خود را در دادگاه محل اقامت خوانده مطرح نماید.»
دلیل رسوخ و ثبات این قاعده دو فرض قانونی ذکر شده که بر مبنای آن تا زمانی که دعوی مورد رسیدگی و حکم واقع نشود، خوانده آن از دو فرض قانونی یعنی اصل برائت و اماره دلالت ظاهر برواقع، بهره می برد. به موجب اصل برائت همه افراد در قبال یکدیگر در یک حالت تعادل و توازن حقوقی قرار دارند و اصولاً باید فرض کرد که کسی در قبال دیگری تعهدی ندارد و «اصل بر برائت است». هم چنین به موجب اماره ظاهر هرچیزی بایستی مطابق با واقع و حقیقت فرض شود مگر آن که خلاف آن اثبات گردد.^[۱۴۲]درحقیقت، در مواردی که اظهارات شخص، خلاف این اصل و اماره است، باید با اقامه دلیل، این دوفرض قانونی را بی اعتبار نماید و بایستی زحمت این کار را نیز متقبل شده و اصولاً این موضوع با مراجعه به دادگاه محل اقامت خوانده تحقق می یابد. اجرای این قاعده هم چنین از طرح دعاوی واهی که موجب مشقت خوانده در تجهیز پاسخ می گردد می کاهد.
اما اجرای این اصل درهمه موارد به مصلحت نیست و قانون گذار در مواقعی که اجرای اصل مشکلاتی ایجاد می کند و یاحتی مصالح افراد این موضوع را ایجاب می نماید استثنائاتی را بر آن مقرر داشته است که از آن جمله است ماده ۴ قانون ثبت احوال که در دعاوی راجع به اسناد سجلی که به خواهان اجازه می دهد دعوی را در محل اقامت خود مطرح کند. به عنوان مثال آقای (الف) که شناسنامه وی صادره از بندرعباس و خود ساکن مشهد است اگر در مورد شناسنامه اش بخواهد اقامه دعوی کند دعوای او در مشهد پذیرفته خواهد شد. ضرورت این استثنا (امکان اقامه دعوی از ابتدا درمحل اقامت خواهان) دقیقاً در راستای ایجاد سهولت برای خواهان است چرا که اقتضای زندگی اجتماعی و چرخه نظام اداری درکشور سکونت و اشتغال بسیاری از افراد در محلی غیر از محل صدور شناسنامه آن ها است و اگر بنا باشد اینان برای طرح دعوی به دادگاه محل اقامت خوانده که همان ثبت احوال شهرستان محل صدور است مراجعه کنند دچار مشقت خواهند شد و وضع ماده ۴ قانون ثبت احوال^[۱۴۳]ناشی از تدبیرقانون گذار است. هم چنین به موجب ماده ۴۱۵ قانون تجارت ممکن است متقاصی (خواهان) صدورحکم ورشکستگی تاجر، خود وی باشد که به دستور ماده ۴۱۳ همان قانون بایستی ظرف سه روز از تاریخ توقف موضوع را به دادگاه محل اقامت خود اطلاع و دفاتر تجارتی وصورت حساب دارایی خود را نیز به دفتر دادگاه تسلیم نماید. ایجاد صلاحیت برای دادگاه محل اقامت خواهان در این فرض جز بر پایه مصالح درخصوص حفظ حقوق طلب کاران و سیر مراحل تصفیه نمی باشد.
مورد دیگری که دراین خصوص قابل طرح است بحث امکان طرح دعوی مطالبه خسارت به صورت مستقل ازدعوی اصلی است چراکه به موجب ماده ۵۱۵ قانون آیین دادرسی مدنی، خواهان حق دارد به طور مستقل جبران خسارت ناشی از دادرسی یا تاخیر انجام تعهد یا عدم انجام آن را مطالبه نماید.
در ماده ۴۴ قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۱۸ قانون گذار با تعرض به قاعده عام صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده دعوی مستقل خسارت را درصلاحیت دادگاهی می دانست که دعوی درآن خاتمه یافته که این خود ناشی از مصلحت اندیشی قانون گذار در کمک به متضرر درجهت اثبات تقصیر به عنوان رکن دعوی مسئولیت مدنی (خسارت) بود. درقانون جدید این موضوع مسکوت مانده و لاجرم بایستی حکم بر صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده صادر نمود امری که مورد انتقاد بعضی از صاحب نظران قرارگرفته و آن را مانع از رسیدگی سریع، سهل و دقیق به دعوای خسارت می دانند.^[۱۴۴]
بامداقه در برخی از مصادیق دعاوی مسئولیت مدنی ناشی از اموال منقول به مواردی بر می خوریم که قانون گذار دچار غفلت شده و با سکوت خود موضوع را مشمول اصل مراجعه به دادگاه محل اقامت خوانده قرارداده و موجب سختی وعسرت زیان دیده را فراهم آورده است. مثال ذیل عمق این مشقت را آشکار می کند.
آقای (الف) که مقیم ارومیه است برای انجام کاری با اتومبیل شخصی خود به شهرستان تبریز عزیمت می کند در این شهر دراثر بی احتیاطی در رانندگی توسط آقای (ب) که مقیم چابهار است تصادفی واقع و اتومبیل آقای (الف) به شدت خسارت می بیند اصل صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده او را ناچار می کند که برای گرفتن خسارت و طرح دعوی به چابهار مراجعه کند مراجعه به چابهار برای فردی که خود مقیم ارومیه است بسیار سخت و طاقت فرساست و شایسته بود قانون گذار هم چون ماده ۴ قانون ثبت احوال، مقرره ای وضع می کرد که به موجب آن متضرر از اقدام قهری شخص خوانده بتواند در محل اقامت خود طرح دعوی کند.
البته قانون گذار به منظور تسریع دراقدامات قضایی جهت دسترسی متضرر به جبران زیانی که دیده است قانونی وضع نموده است که به موجب آن محاکم موظف شده اند به طور خارج از نوبت این گونه دعاوی را مورد رسیدگی قرار دهند. ماده یک قانون رسیدگی فوری به خسارت ناشیه ازتصادفات رانندگی به وسیله نقلیه موتوری مصوب۱۳/۹/۴۵ چنین مقرر داشته دعاوی راجع به عیب و نقص ناشیه از تصادفات رانندگی که به وسایط نقلیه وارد و موجب خسارت برای صاحب آن می گردد. در دادگاه های صلاحیت دار خارج از نوبت رسیدگی می شود.
منظور از دادگاه های صلاحیت دار در این ماده دادگاه های حوزه قضایی محل وقوع تصادف نمی باشند بلکه دادگاه های محل وقوع اقامتگاه راننده مقصر می باشد. زیرا دعاوی مطالبه خسارت دارای جنبه مدنی بوده و تابع ضوابط و مقررات قانون آیین دادرسی مدنی است و مطابق ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی مدنی دادگاه محل اقامت خوانده یعنی راننده مقصر صالح به رسیدگی است و این امر دلالت دارد قانون گذار از توجه به حق خواهان جهت اقامه دعوی در محل اقامت خود غافل مانده است.
هرچند قانون مذکور که در جهت تسریع دسترسی زیان دیده به جبران خسارت وضع شده، قانونی مورد ستایش است که در سایه آن محاکم سریع تر از سایر پرونده ها به این گونه دعاوی رسیدگی می کنند اما واقعیت آن است که خوانده در این دعاوی مشقت و زحمت چندانی متحمل نمی شود. بلکه این خواهان است که حسب مورد باید به دادگاه محل اقامت خوانده رجوع کند. استثنا بر این اصل یعنی اصل مراجعه به دادگاه محل اقامت خوانده تصادفاتی است که در ضمن آن ها ضرب و جرح موجب پرداخت دیه نیز ایجاد شده باشد که در این صورت چون ایراد ضرب و جرح غیر عمدی در اثر بی احتیاطی در امر رانندگی جرم و موجب مجازات است امر جزایی مربوطه در دادگاه محل وقوع جرم یعنی محل بروز تصاف مطرح و به تبع آن و در اجرای ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی کیفری^[۱۴۵]راننده زیان دیده می تواند دعوای ضرر و زیان را دراین دادگاه مطرح کند. به هرحال به فرض که دعوای مطالبه ضرر و زیان ناشی ازتصادف به اعتبار ایجاد ضرب وجرح درمرجع قضایی محل تصادف مطرح شود. اشکال قانون رفع نخواهد شد زیرا همان گونه که بیان شد شایسته است قانونی به تصویب برسد تا در این موارد زیان دیده بتواند در محل اقامت خود علیه مقصر حادثه برای مطالبه ضرروزیان اقامه دعوا کند. به هر حال همان گونه که بیان شد منظور از دادگاه صلاحیت دار در ماده مذکور دادگاه محل اقامت خوانده است و گفته شده است این امر غیرعادلانه است که از راننده زیان دیده بخواهیم برای مطالبه خسارت با پیمودن صدها کیلومتر به دادگاه محل اقامت خوانده رجوع کند.^[۱۴۶]
مبحث سوم: فرض صلاحیت دادگاه غیر از محل اقامت خوانده^[۱۴۷]
اگر خسارت ناشی از مال منقول با شرایط مورد نظر قانون گذار جمع شود در این صورت طرح دعوی مطالبه خسارت در دادگاهی غیر از دادگاه محل اقامت خوانده ممکن خواهد بود. منظور از شرایط مورد نظر قانون گذار آن است که منشا ورود خسارت عملی باشد که قانون گذار برای آن عمل مجازات تعیین کرده باشد، به عنوان مثال شخصی در اثر بی احتیاطی در رانندگی، با اتومبیل طرف مقابل تصادف و ضمن وارد کردن خسارت، سرنشین یا سرنشینان اتومبیل مقابل را مجروح می نماید. در این جا براساس اصل صلاحیت مرجع قضایی محل وقوع جرم،^[۱۴۸] شکایت کیفری در همان مرجعی صورت خواهد گرفت که تصادف به وقوع پیوسته است پس از آن که شکایت کیفری مطرح شد شاکی می تواند دلایل و مدارک خود مبنی بر مطالبه ضرر و زیان را به مرجع قضایی تسلیم و دعوی ضرر و زیان اقامه نماید. ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی وانقلاب در امور کیفری مصوب ۲۸/۶/۱۳۷۸ دراین خصوص چنین مقرر داشته است.
«پس از آن که متهم تحت تعقیب قرار گرفت مدعی یا شاکی می تواند اصل یا رونوشت تمامی دلایل و مدارک خود را جهت پیوست به پرونده به مرجع تعقیب تسلیم کند و نیز می تواند قبل از اعلام ختم دادرسی تسلیم دادگاه نماید. مطالبه ضرر و زیان مستلزم رعایت تشریفات آیین دادرسی مدنی می باشد.»
آن چه که می تواند موجب تسهیل خدمت رسانی به زیان دیده باشد « قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در برابر اشخاص ثالث » مصوب ۱۶/۴/۸۷ مجلس شورای اسلامی است که به موجب آن تحت شرایطی بدون نیاز به مراجعه به دادگاه، زیان دیده می تواند از طریق بیمه اتومبیل مقصر حادثه، خسارت خود را دریافت کند. هرچند این قضازدایی که جزو سیاست های قوه قضائیه می باشد در عمل موجب حصول مقصود ما در عدم تحمل رنج بیهوده از ناحیه زیان دیده خواهد شد که خود جای بسی خرسندی دارد، اما بایستی گفت این موضوع درچارچوب روش های حل اختلاف جایگزین درحل و فصل دعاوی مربوط به ضمان قهری وخسارت و آن هم به دلیل کم هزینه بودن، کارایی و اطمینان آن طبقه بندی و بررسی می گردد.^[۱۴۹]و تاثیری بر اصل موضوع ندارد چه این که این سیاست و هدف حمایتی سبب تاسیس صندوق تامین خسارت های بدنی^[۱۵۰]شده تا درمورد خسارت های بدنی (که طبق تبصره ۳ ماده یک قانون فوق الذکر شامل دیه، ارش، نقص و از کارافتادگی (جزئی یا کلی) می گردد) متضرر امکان طرح دعوی جهت اخذ خسارات وارده را داشته باشد.^[۱۵۱]
باتوجه به ضابطه گفته شده یعنی جرم انگاری فعل ارتکابی و مسبب ورود خسارت می توان خسارت وارده اشخاص را در جرایم مختلف مورد بررسی قرارداد. برای نمونه در بزه انتقال مال غیر که به نظر برخی مولفین منحصر در اموال منقول است.^[۱۵۲] قانون گذار در ماده یک قانون راجع به انتقال مال غیر مصوب ۱۳۰۸ انتقال مال دیگری را تحت شرایطی جرم و مرتکب را علاوه بر تحمل مجازات به جبران خسارت نیز محکوم می نماید. برای مثال وقتی شخصی فرش متعلق به غیر را به دیگری منتقل می نماید و از بابت این انتقال منتقل الیه علاوه بر پرداخت ثمن معامله هزینه هایی از جمله جهت حمل و نقل متقبل می شود بدیهی است که این خسارات قابل مطالبه و داخل در دعوای مسئولیت مدنی می باشد. قانون گذار در ماده ۴ قانون فوق الاشاره بیان می دارد که علاوه بر مجازات مندرج در این قانون مجرم باید مادام که خسارات وارده برمدعی خصوصی را جبران نکرده است در توقیف بماند و منظور از خسارات وارده، حکم به استرداد اصل مال و نیز خسارات وارده به شاکی می باشد که با توجه به حقوقی بودن مطالبه خسارت زاید براصل مال بایستی جهت مطالبه آن با رعایت قانون آیین دادرسی مدنی و وفق ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی وانقلاب درامور کیفری در مرجع صالح به تعقیب جرم اقدام به تقدیم دادخواست نماید.^[۱۵۳]در تایید این نظر هیات عمومی دیوان عالی کشور در رای شماره ۵۸۲ مورخ ۲/۱۲/۷۱ بر لزوم ارائه دادخواست برای مطالبه ضرر و زیان وارده ناشی ازجرم این گونه تاکید می کند:« مطالبه ضرر و زیان ناشی از جرم … که در دادگاه کیفری مطرح می شود عنوان حقوقی دارد. شروع رسیدگی به دعاوی حقوقی در دادگاه های دادگستری هم به صراحت ماده ۷۰ قانون آیین دادرسی مدنی (ماده ۴۸ قانون جدید) مستلزم دادخواست با شرایط قانونی آن می باشد».^[۱۵۴]
فصل دوم: دادگاه صالح در دعاوی مسئولیت مدنی مربوط به اموال غیرمنقول
آن چه در فصل اول از بخش دوم بیان شده غالباً بر ورود ضرر و زیان به اموال منقول متمرکز بوده اما واقعیت این است که موضوع ورود خسارت در بسیاری از موارد اموال غیرمنقول می باشند. برای مثال امکان دارد براثر بی احتیاطی دارنده مال منقولی مانند اتومبیل به مال غیرمنقول دیگری مانند دیوار منزل مسکونی جنب خیابان آسیب وارد آید و مآلاً دعوی مسئولیت مدنی مطرح گردد. هم چنین ممکن است بر اثر گود برداری غیراصولی در زمین درحال ساخت به ساختمان مجاور خساراتی وارد گردد ویا در همین فرض به اثاثیه (مال منقول) موجود در ملک مجاور آسیب وارد گردد. مثال هایی از این دست به تعداد موارد پیش آمده فراوان و متنوع هستند اما نکته در این است که بتوان در هر مورد دادگاه صالح را در دعوای مسئولیت مدنی بازشناخت و سوال اصلی در این خصوص این است که درهر مورد دعوای تولید شده مربوط به مال منقول است یا این که نتیجه مال غیرمنقول می باشد؟! و مشخصاً نتیجه پاسخ در تعیین دادگاه صالح موثر است. به همین دلیل ما ناگزیر از بررسی ماهیت و ویژگی اموال از منظر منقول بودن و غیرمنقول بودن آن ها هستیم. چرا که به نظر اموال موضوع یک دعوی مسئولیت مدنی ممکن است در منقول یا غیر منقول بودن دعوی و نیز در دادگاه صلاحیت دار رسیدگی به ترافع موثر باشند.
شاید ذکر این موضوع دراین جاخالی از لطف نباشد که همان گونه که بیان شد صلاحیت نسبی بین دادگاه عمومی و شورای حل اختلاف موضوعی قابل توجه و پذیرفته شده است.^[۱۵۵]به موجب ماده ۱۱ قانون شوراهای حل اختلاف :«قاضی شورا در موارد زیر با مشورت اعضا شورای حل اختلاف رسیدگی و مبادرت به صدور رای می نماید: ۱- دعاوی مالی در روستا تا بیست میلیون ریال و در شهرها تا پنجاه میلیون ریال …» تا این جا موضوع از بحث این فصل خروج موضوعی دارد چرا که در دعوای مسئولیت مدنی «از مال غیرمنقول» و یا «بر مال غیرمنقول» اصولاً این نصاب بی تاثیر خواهد بود چون با توجه به میزان خسارت وارده دعوای مطالبه خسارت حسب مورد در دادگاه عمومی یا شورای حل اختلاف طرح خواهد شد. اما با توجه به تهیه «لایحه قانون شوراهای حل اختلاف» که اخیراً تهیه وتنظیم و در اختیار قضات و محققین قرار گرفته^[۱۵۶]به نظر می رسد پاسخ به سوال طرح شده در خصوص ارتباط دعوی با مال منقول و یا مال غیرمنقول فارغ از میزان خسارت وارده می تواند بر صلاحیت دادگاه عمومی و یا شوراهای حل اختلاف نیز موثر باشد چرا که به موجب ماده ۱۳ لایحه قانون شوراهای حل اختلاف :«شوراهای شهر در موارد زیر رسیدگی و صدور رای می نماید این رای مطابق ماده ۳۲ به تایید قاضی شورا می رسد.
الف) دعاوی مالی مربوط به اموال منقول تا دویست میلیون ریال …»
باعنایت به مطالب فوق مباحث این فصل در دو مبحث سعی در پاسخ به سوال مطروحه خواهند داشت. اما باتوجه به ضرورت طرح موضوع بدواً در مبحث اول باتوجه به رویه قانون مدنی کلیاتی درخصوص اموال منقول و غیرمنقول و انواع آن ها با توجه به تاثیر تشخیص این موضوع در تعیین دادگاه صلاحیت دار بیان خواهد شد و در ادامه در مبحث دوم خسارت وارده به منقول دراثر مال غیرمنقول و در مبحث سوم از فصل دوم خسارت وارده به غیرمنقول براثر مال منقول بررسی خواهد شد.

۳) بالاخره جمعی دیگر«فسخ»را معادل دقیق واژه فوق یافته‌اند.^[۱۴۲] به‌ کارگیری عبارت«یفسخ»در متن عربی کنوانسیون که از اعتبار یکسان با متن انگلیسی آن‌ برخوردار است (ماده ۱۰۱) موید این نظر است.
با این همه، هیچ ‌یک از معانی فوق الذکر دقیق نیستند.واژهء avoided از لغت «‌ ẓavoid» مشتق‌ شده و لغت اخیر در فرهنگ‌های حقوقی به معنای «باطل کردن»آمده است‌. این امر مبین اثر قهقرایی بودن این انحلال است.عبارت به کار رفته در متن فرانسوی‌ کنوانسیون از صراحت بیشتری برخوردار است.عبارت اخیر بند ۱ ماده ۲۷ در این متن چنین‌ بیان می‌کند: “…l’autre partie peut declare celui-ci re?solu.”
به غیر از کنوانسیون، در اسناد بین المللی دیگر نیز نظیر قواعد قراردادهای تجاری‌ بین المللی‌ (UNIDROIT) (ماده ۳-۳-۷) و اصول اروپایی حقوق قراردادها (PECL) ماده ( ۴۰۳ -۹ ) شاهد مقررات مشابهی هستیم. تنها باید گفت از مجموع مقررات این دو سند، این‌گونه برمی‌آید که انحلال عقد در فرض مورد بحث،ناظر به آینده است و اثر قهقرایی ندارد. ^[۱۴۳]

گفتار دوم: مبنای مسئولیت جبران خسارت وارده

هرگاه عقد بیع به علت تخلف یکی ازطرفین قرارداد فسخ شود متخلف ملزم به جبران خسارات وارده خواهد بود و این خسارات را به دو دسته میتوان تقسیم کرد:
دسته اول خساراتی است که به علت نقص یا عیب مورد معامله و در هنگام استفاده آن توسط منتقل الیه حادث شده مانند اینکه نقص سیستم ترمز اتومبیلی باعث تصادف و ورود خسارت شده باشد و دسته دوم خساراتی که در نتیجه به هم زدن عقد بیع و انجام معامله دیگر است مثلاً خریدار عقد بیع را به علت معیوب بودن مبیع فسخ و مجدداً با صرف هزینه ای جدید کالای دیگری را به بهای بالاتری خرید میکند یا بایع به علت تاخیر در پرداخت ثمن، عقد بیع را فسخ و ناگزیر می شود کالا را به قیمت نازلتری به دیگری بفروشد. سوالی که در این جا مطرح میشود مبنای حقوقی مسئولیت شخصی است که به شرح فوق ملزم به جبران خسارت میباشد. به عبارت دیگر سوال این است که آیا این مسئولیت ادامه مسئولیت قراردادی او در زمینه تعهدات پیش بینی شده در قرارداد تلقی میشود؟ با این که اجازه مطالبه جبران خسارت وارده مبتنی بر قواعد ضمان قهری و از مقوله تسبیب است؟ و این سوال فقط جنبه نظری نداشته و از لحاظ آثار علمی نیز اهمیت دارد به عنوان مثال اگر مسئولیت شخص را به پرداخت خسارت، ناشی از توافق ضمنی آنها در عقد بیع دانسته و وصف قراردادی بدان قائل شویم صرف تخلف از قرارداد کافی است که وی را محکوم به پرداخت خسارت بدانیم مگر این که او ثابت کند که علت ورود خسارت حادثه خارجی غیر قابل اجتنابی است که به هیچ وجه به او مربوط نیست. ولی اگر مبنای مسئولیت را ضمان قهری بدانیم زیاندیده می بایست تقصیر او را نیز ثابت کند و از طرف دیگر مسئله توافق طرفین در هنگام عقد قرارداد در خصوص میزان خسارات وارده (وجه التزام ) در مسئولیت قراردادی و خارج از قرارداد متفاوت است. از دیدگاه کنوانسیون بموجب مواد ۴۵ و ۸۱ کافی است که مشتری طبق اصول کنوانسیون فسخ معامله را اعلام کند و حق مطالبه خسارت او در هر حال محفوظ بوده و به هیچ وجه منوط بر اثبات تقصیر بایع نمی باشد و ذکری از شرط تقصیر نشده است.

گفتار سوم: جبران خسارات وارده

در خصوص جبران خسارات وارده به مشتری که ناشی از عیب مورد معامله بوده باشد از نظر قانون مسئولیت مدنی و به شرط اجتماع شرایط سه گانه (فعل زیانبار + رابطه سبیت + ورود ضرر ) بایع ملزم به پرداخت خسارات وارده خواهد بود.

بند اول: امکان جمع حق فسخ و جبران خسارات وارده

در مواردی که یکی از طرفین بیع به استناد یکی از خیارات قانونی و به منظور جلوگیری از تضرر خود اقدام به فسخ عقد بیع می کند در واقع ساده ترین و موثر ترین گام را در جهت حفظ نفع خود و فرار از موقعیت زیانبار ناشی از عقد برمی دارد ولی همیشه موضوع به این سادگی نبوده و فسخ عقد کافی برای جبران خسارت ذوالخیار

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

نمی باشد و چه بسا که شخص فرصتهای ارزشمند معامله با دیگران را از دست داده و به علت تورم و افزایش قیمت مجبور خواهد شد تا جنس مورد نظر را به چندین برابر قیمت قبلی خریداری نماید. فرض کنیم شخصی در نظر دارد یک دستگاه اتومبیل را که همین امروز نیز مورد او هست خریداری کند. او به یک بنگاه خرید و فروش اتومبیل مراجعه کرده و تومبیل را از مالک آن خریداری نموده و مبیع را تحویل گرفته و ثمن را نیز پرداخت میکند. بعد از تحویل مبیع، خریدار با همان اتومبیل روانه مسافرت خارج از شهر می شود و در بین راه به علت عیب مخفی که در اتومبیل روانه مسافرت خارج از شهر می شود و در بین راه به علت مخفی که در اتومبیل بوده، حادثه ناگواری اتفاق افتاده و اتومبیل و سرنشینان آن تلف می شوند. بر فرض این که خریدار بتواند عیب مورد معامله را ثابت و عقد بیع را فسخ کند وبه جای اتومبیل مورد نظر مثل یا قیمت آن را به بایع بدهد، ولی وجدان احساس میکند که مسئولیت بایع خاتمه نیافته و خسارات وارده به خریدار نیز باید جبران شود.
در خصوص جبران خسارات وارده به مشتری که ناشی از عیب مورد معامله بوده باشد از نظر قانون مسئولیت مدنی و به شرط اجتماع شرایط سه گانه (فعل زیانبار + رابطه سبیت + ورود ضرر ) بایع ملزم به پرداخت خسارات وارده خواهد بود ولی در مورد خساراتی که بعد از فسخ، خریدار متحمل میشود در حقوق ایران به غیر از هزینه های متعارف انجام معامله، حکم روشنی وجود ندارد. در این مورد به مقررات کنوانسیون توجه کنیم. به موجب بند ۱ ماده ۸۱ و نیز بند ۲ از ماده ۴۵ کنوانسیون، استفاده از حق توسل به سایر طرق جبرانی (مانند فسخ بیع یا مطالبه کالای جانشین) مشتری را از هیچ حقی که ممکن است جهت مطالبه خسارات داشته باشد محروم نمی کند و فسخ قرارداد، به شرط تادیه هر نوع خسارت قابل مطالبه، طرفین را از انجام تعهدات موضوع قرارداد مبری میکند به عنوان مثال خریداری که مجبور شده قرارداد بیع در مورد یک ماشین را چند روز قبل از رفتن به مرخصی به خاطر عدم مطابقت وسیله نقلیه مذکور فسخ کند ممکن است بتواند نسبت به هزینه اجاره ماشین کرایه ای اقامه دعوی نموده و آنها را مطالبه کند. در بعضی نظامهای حقوقی به طرفی که قرارداد را به علت نیاز بودن عقد فسخ میکند دیگر اجازه مطالبه خسارت داده نمی شود که این طرز فکر در کنوانسیون مردود شناخته شده و اجازه داده شده است تا خریداری که عقد بیع را به یکی از دلایل مذکور در کنوانسیون یا قرارداد فسخ میکند حق مطالبه هرگونه خسارت وارده را نیز داشته باشد.

بند دوم: چگونگی ارزیابی خسارات وارده

ارزیابی خسارات مذکور در دسته اول شماره قبل چندان مشکل نیست و دادگاه با جلب نظر کارشناسی یا خبره میزان خسارت مادی یا معنوی یا جسمانی را بر حسب مورد معین می کند و رویه قضایی به طور روزمره با این قبیل موارد درگیر است ولی چگونگی احتساب خسارات دسته دوم با ابهامات زیاد مواجه است و به همین دلیل پاره ای از محاکم اساساً قائل به جواز مطالبه این خسارات نیستند به طور کلی در خصوص ارزیابی خسارت وارده سه روش در نظام های حقوقی متداول است:
الف ـ تقویم قانونی: یعنی میزان خسارات قبلاً و به وسیله قانونگذار تعیین شده است مثلاً برای تاخیر در پرداخت دیون مالی که به صورت وجه نقد باشد ۱۲% در سال خسارت منظور میشود استفاده از این روش در مورد بهره ثمن معامله امکان پذیر است و در کنوانسیون نیز چنانچه بایع موظف به رد ثمن باشد مکلف است بهره متعلقه را نیز طبق قانون قابل اعمال ملی به خریدار بپردازد.
ب ـ تقویم قضایی: غالباً خسارت ها توسط دادگاه و با جلب نظر کارشناس معین میشود البته اوصاف خسارت قابل جبران و شرایط لازم قبلاً توسط قانونگذار معین شده و با رعایت این چهارچوب میزان خسارات وارده تعیین میشود.
ج ـ تقویم قراردادی: یعنی این که طرفین قبلاً در مورد میزان خسارات احتمالی ناشی از نقض عهد با همدیگر توافق کرده اند. مانند مورد مقرر در ماده ۲۳۰ قانون مدنی که به « وجه التزام » موسوم است.
کنوانسیون از هر سه روش در ارزیابی خسارت وارده بهره گرفته است به عنوان مثال در خصوص نرخ بهره متعلقه به ثمن معامله که فروشنده باید بپردازد با توجه به قانون ملی حاکم از تقویم قانونی استفاده میشود و توافق طرفین راجع به میزان خسارت وارده محترم شناخته شده و حتی فسخ عقد را در اعتبار این قبیل شروط موثر ندانسته و اعلام داشته که بعد از فسخ نیز این شروط به اعتبار خود باقی هستند و در سایر موارد نیز اجازه تقویم خسارت به دادگاه یا دیوان داوری سپرده شده است.
ماده ۷۵ کنوانسیون مقرر داشته است: « هرگاه قرارداد فسخ شده باشد و مشتری پس از فسخ به شیوه ای متعارف و ظرف مدتی متعارف کالای دیگری به جای مبیع خریداری نموده باشد یا بایع مبیع را به دیگری فروخته باشد طرفی که مدعی خسارت است میتواند تفاوت مذکور در قرارداد را با قیمت حاصله از معامله جانشین و همچنین هر نوع خسارت دیگر را که به موجب ماده قابل وصول باشد مطالبه و وصول نماید.»
همچنین در ماده ۷۶ کنوانسیون آمده است: هرگاه قرارداد فسخ شده و برای کالا قیمت رایجی موجود باشد طرفی که مدعی خسارت است میتواند در صورتی که به موجب ماده ۷۵ به خرید یا فروش مجدد مبادرت ننموده باشد تفاوت بین قیمت تعیین شده در قرارداد و قیمت رایج در زمان فسخ و همچنین سایر خسارات قابل وصول طبق ماده ۷۴ را مطالبه و وصول نماید.
بدین ترتیب کنوانسیون ضمن ارائه روش های تمثیلی برای ارزیابی خسارات وارده در نهایت با ارجاع به ماده ۷۴ امکان مداخله و اظهارنظر دادگاه یا دیوان داوری را در ارزیابی هرگونه خسارت وارده محفوظ میداند.

بند سوم: روش های جبران خسارت در صورت عدم اجرای بخشی از قرارداد

ماده ۵۱ مقرر می دارد که مجموعه راه های جبران خسارت که در مواد ۴۶ تا ۵۰ مقرر گردیده است که در این مورد (نقض جزئی) نیز قابل اعمال است. در نتیجه ماده ۵۱ در مقابل نقض جزئی قرارداد به خریدار این اختیارات را می دهد:
۱-الزام فروشنده به تحویل کالای جانشین ( ماده ۴۶ ب ۲)
۲- فسخ جزئی قرارداد نسبت به قسمتی که دچار نقض است. ( ماده ۴۹ ب ۱ آ).
۳- قبول کالا و تقلیل ثمن ( ماده ۵۰) یا ادعای خسارات ( ماده ۷۴).
۴- بند ۱ ماده ۵۱ همچنین حق فروشنده در ترمیم کالاهای معیوب مطابق ماده ۴۸ را محفوظ می دارد. به عنوان مثال در قرارداد برای فروش ۱۰۰ عدل پارچه اگر فروشنده تنها ۹۰ عدل را که همگی مطابق قرارداد است تسلیم نماید، تنها در صورتی که خریدار یک زمان اضافی معقول برای تحویل ۱۰ عدل مابقی تعیین نماید ( ماده ۴۷ ب ۱) و فروشنده مطابق آن عمل ننماید یا چنانچه تاخیر در تحویل مابقی کالاها موجب نقض اساسی قرارداد گردد، خریدار می تواند فقط نسبت به ۱۰ عدل کالای تحویل نشده قرارداد را فسخ نماید ( ماده ۴۹ ب ۱ a و b). به عبارتی دیگر تکلیف خریدار برای قبول مابقی کالاها منتفی می گردد. ^[۱۴۴]

نتیجه گیری و پیشنهادها

امروزه در حقوق قراردادها، مبانی چند پذیرش اعطای حق انحلال عقود معوض را به متعهدله در مواقعی که به‌طور متعارف و معقولی از پیش قابل انتظار است که متعهد در سر رسید تعهداتش قادر به انجام آنها نیست،توجیه می‌کنند.در قلمرو تجارت بین الملل،عرف و عادت تجاری و در سایر حوزه‌ها،عرف و عادت اگر وجود آن به اثبات رسد و بنای عقلا در کنار قواعدی چون تقلیل خسارت می‌توانند از جمله دلایل وجود چنین حقی باشند.
در نظام حقوقی ایران موضوع از منظر فقه، قوانین و دکترین قابل بررسی است. در فقه مسأله از مسائل اختلافی است و بسیاری از فقهای معاصر در فرض امتناع یک طرف از انجام تعهد برای طرف مقابل قایل به حق فسخ هستند. از منظر قوانین، قانون مدنی در مبحث اثر معاملات که جای مناسب بیان این موضوع است سخنی از ضرورت اجبار نمی گوید بلکه به بیان مسؤلیت متخلف به جبران خسارت اکتفا کرده است (ماده ۲۲۱ ق.م.) که به عقیده ما با توجه به عدم امکان جمع اجبار به انجام تعهد و مطالبه خسارت ناشی از عدم انجام تعهد ماده مذکور به دلالت التزامی، فسخ قرارداد را در فرض عدم انجام تعهد تجویز کرده است.
از منظر دکترین، نظر مشهور با وحدت ملاک از مقررات شرط فعل(مواد ۲۲۹ -۲۲۷ ق.م) و اصل لزوم به تئوری اجبار گرایش دارد. لکن به نظر می رسد که قیاس نقض شرط فعل و نقض تعهدات قراردادی به جهت این که تعهدات موضوع شرط در مقایسه با تعهداتی که قید قرارداد هستند جنبه فرعی دارند و ارزش آنها یکسان نیست، قیاس ناروایی باشد. و اگر تحلیل ما از ماده ۲۲۱ ق.م. هم پذیرفته شود (دلالت التزامی بر فسخ) عدم انجام تعهد خود یکی ازاسباب خیارات قانونی خواهد بود ؛ بنابراین مانع اصل لزوم هم برداشته خواهد شد. که برخی از فقها « خیار الامتناع » نامیده اند. در عقود معین هم موادی وجود دارد که صراحتاً دلالت بر فسخ ابتدایی دارند. (مانند مواد ۴۹۶ و۷۰۱ قانون مدنی) بند ۷، ۸ و ۹ ماده ۱۴ قانون روابط موجر و مستأجر۱۳۵۶ ، مواد ۶ و ۱۶ قانون پیش فروش ساختمان ۱۳۸۹ ) البته در مقابل هم موادی وجود دارند که ظاهراً با تئوری اجبار منطبق است (مواد ۳۷۶،۴۷۶ و ۵۳۴ ق.م.) لکن علاوه بر این که می توان از این مواد تفسیری نمود که مانع فسخ نباشند با تئوری اجبار هم کاملاً منطبق نیستند. چون در این تئوری مطابق مواد ۲۳۷ الی ۲۳۹ ق.م. در صورتی که اجبار ممکن نباشد تعهد به خرج متعهد به وسیله شخص دیگر انجام می شود و فقط در صورتی که تعهد طبیعتاً یا به موجب شرط قائم به شخص متعهد باشد و قابل انجام به وسیله شخص دیگری نباشد متعهدله می تواند عقد را فسخ کند. در حالی که مطابق ماده ۴۷۶ ق.م. صرف تعذر اجبار موجر به تسلیم عین مس تأجره، موجب حق فسخ برای مستأجر خواهد بود. همچنین در ماده ۵۳۴ ق.م.اجبار مزارع به انجام عمل و انجام عمل به خرج عامل در عرض یکدیگر قرار دارند و انتخاب آن با مزارع است، در حالی که مطابق تئوری اجبار انجام تعهد به هزینه متعهد به وسیله شخص دیگر در مرحله بعد از اجبار یعنی در صورت تعذر اجبار قرار دارد.
از طرف دیگر با وضع ماده ۴۷ قانون اجرای احکام مدنی نیز یک تغییر اساسی در تئوری اجبار و مقررات شرط فعل که قواعد عمومی تئوری اجبار در حقوق ایران است، رخ داده است. به این ترتیب که مطابق ماده مذکور در صورتی که موضوع حکم انجام عمل معینی باشد و محکوم علیه از اجرای آن امتناع کند محکوم له اختیار دارد که عمل را به هزینه محکوم علیه به وسیله شخص دیگر انجام دهد یا صرفا هزینه لازم از محکوم علیه مطالبه کند که در این صورت نیازی به انجام عمل نخواهد بود و تعهد با پرداخت هزینه که بدل آن خواهد بود ساقط خواهد شد. در حالی که مطابق مقررات شرط فعل الزاماً باید تعهد به هزینه متعهد به وسیله دیگری انجام شود و گزینه مطالبه هزینه اجرا بدون انجام عمل وجود ندارد. بنابراین می توان گفت که ماده ۱۴۷ قانون اجرای احکام مدنی، مقررات شرط فعل را (ماده ۲۳۸ ق.م.) اصلاح کرده است.
کنوانسیون بیع بین المللی کالا به عنوان یکی از مهم‌ترین اسناد حوزه تجارت بین الملل و لازم الاجرا در اکثر کشورها،چنین حق انحلالی را صراحتا به رسمیت شناخته است.حق مزبور در صورت وجود شرایطی که کنوانسیون مقرر کرده،ایجاد و با رعایت تشریفاتی قابل اعمال‌ است.این حق،اختیار ابطال قرارداد را به متعهدله می‌سپرد.
اما در نتیجه تطبیقی می توان به موارد زیر اشاره کرد:
هرگونه نقض و تخلف در عقد اعم از عدم وجود یا تحویل و تسلیم بخشی از کالاهای موضوع قرارداد، عدم اجرای بخشی از موضوع تعهد، عدم مطابقت بخش انجام شده قرارداد با آنچه که مورد تعهد واقع شده بود و سایر موارد مشابه، مسئولیت آور است و حسب مورد ضمانت اجرای بطلان، فسخ، انفساخ و سپس جبران خسارات و غیره را در پی خواهد داشت.
اما در پاسخ به این مساله که آیا بطلان و فسخ در این گونه موارد کل قرارداد را شامل می شودیا تنها بخش نقض شده از قرارداد را، ناچار باید به قواعد و اصول حاکم برقراردادها رجوع شود.
مهمترین اصول (در واقع اصول اولیه و بنیادی) حاکم بر عقود عبارتند از صحت و لزوم. پس از تحقق عقد آن عقد محمول بر صحت است و پس از آن، اصل لزوم بر آن بار می شود به نحوی که لزوم هر یک از اجزاء و ابعاد عقد را نیز در بر می گیرد و این اصول موجب وجود و حفظ و بقای عقد ولو در فرض فسخ، بطلان یا نقض بخشی از آن قرارداد می گردد. اقتضای این اصول و قواعد آن است که در صورت نقض و تخلف از بخشی از قرارداد سایر بخش های قرارداد کماکان در حیطه صحت و لزوم قرار گیرد. بدین صورت که با بطلان یا تحقق فسخ نسبت به بخشی از قرارداد، به لزوم و صحت بخش های دیگر قرارداد لطمه وصدمه ای وارد نمی شود و اصول صحت و لزوم کماکان بر آن ها جاری است. به بیان دیگر فقدان صحت نسبت به بخشی از قرارداد محدود به همان بخش می گردد. یا براساس اصل لزوم نیز همین گونه الزام آور بودن قرار داد به معنی الزام آور بودن هر یک از اجزاء و بخش های آن قرار داد است.
در صورتی که بخشی از قرارداد به دلیلی لزوم خود را از دست بدهد، الزام آور بودن مابقی عقد در جای خود باقی است. نتیجه ناشی از این دو اصل همانا حفظ و بقای قرارداد ولو در فرض عدم تحقق یا تخلف نسبت به بخشی از آن است.
بنابراین قواعد و ضوابطی بر قرار داد در حقوق مدنی حاکم است که موجب فسخ آن می گردد. مهمترین این قواعد و ضوابط عبارتند از قاعده فقهی انحلال عقد واحد به عقود متعدد، مقصود بالاصاله بودن هر بخش از قرارداد، استقلال عقد از شرط ضمن آن، انفساخ، بطلان جزیی، فسخ جزیی و سایر موارد.
دامنه و شمول هریک از این قواعد و ضوابط به گونه ای است که در مجموع می توان گفت در حقوق ایران اصل بر تجزیه پذیری قرارداد است.
با اصل بودن فسخ در همه موارد که بخشی از قرارداد (اعم از شرط، جزء یا وصف موضوع تعهد یاغیر آن) با مانعی رو به رو شود، ضمانت اجرای مربوطه فقط همین بخش را دربر می گیرد و مابقی قرارداد به اعتبار و صحت خود باقی است و در صورت اجرا یا انجام هر بخش از قرارداد عوض قراردادی به آن تعلق می گیرد. به تعبیر ساده بطلان و فسخ جزیی است.
در فقه نیز قاعده انحلال عقد واحد به عقود متعدد تنها اختصاص به بطلان بخشی از قرارداد ندارد بلکه قاعده ای است عام و نشانگر آن است که درفقه عدم اعتبار بخشی از قرارداد تنها موجب بطلان یاایجاد حق فسخ بر همان بخش می گردد و قرارداد به اعتبار خود باقی است.
در متون فقهی این قاعده به عقد واحد اختصاص دارد، یعنی تنها عقد واحد است که در هنگام برخورد با مانع در بخشی از آن در حکم عقود متعدد قرار می گیرد و در جایی که عقد واقعا متعدد است اما در ظاهر یک عقد است چون بطلان یا فسخ یک عقد تاثیری در عقود دیگر ندارد، قاعده انحلال نیز موضوعیت پیدا نمی کند. اما همین استدلال و آرای فقها در تفکیک عقد واحد و عقود متعدد (که در ظاهر یک عقداست)، حکایت از آن دارد که در فقه اصل بر حفظ و بقای قرارداد است.
درصورت بروز مانع بر بخشی از عقد اگر آن عقد واحد باشد قاعده انحلال عقد واحد به عقود متعدد حاکم می باشد و اگر عقود متعدد باشند که به علت استقلال هر عقد سرنوشت هریک از عقود تاثیری در دیگری ندارد. ولی آنچه که درواقع بر این عقد که ظاهرا نیز واحد است رخ می دهد. تبدیل آن به عقود متعدد است. بنابراین در فقه می توان گفت انحلال عقد واحد به عقود متعدد یک قاعده عام و کلی است که بر اثر حدوث مانع بر هر عقدی اعم از واحد یا آنچه که ظاهراً واحد است، آن مانع یا عامل بطلان و فسخ تنها بر همان بخش یا عقد اثر گذاشته و بخش های دیگر به اعتبار و صحت خود باقی است. برهمین اساساً علاوه بر بطلان جزیی، فسخ جزیی نیز در فقه مورد قبول و تایید است و این ها همگی ناشی از قاعده انحلال عقد واحد به عقود متعدد است.
در کنوانسیون نیز تجزیه پذیری قرارداد مطابق مواد ۵۱ و ۷۳ اصل است و عدم تسلیم بخشی از کالاها یا عدم مطابقت آن ها، موجب ایجاد ضمانت مربوطه تنها بر همان بخش می گردد.
در همه مواردی که از طریق یا به استناد آن ها قرارداد فسخ می گردد، اعم از انحلال عقد در فرض بطلان بخشی از آن، مقصود بالاصاله بودن هر بخشی از قرارداد، انفساخ و غیره آنچه که موجب تجزیه پذیری عقد می شود، اراده ضمنی طرف های قرارداد است.
بنابراین مبنای فسخ اراده طرفهای قرارداد است. بر مبنای اراده هر مقدار و میزان از عقد به تحقق و اجرا برسد آن مقدار مطلوب و مقصود طرف های قرار داد است و فقط بخش محقق نشده قرارداد حسب مورد باطل با منفسخ است. یا اگر حق فسخی به علت قانونی در بخشی از قرارداد به وجود آید، فقط حق فسخ همان بخش از قراداد وجود دارد. اراده طرف ها این گونه نیست که با بطلان، یا تحقق خیار فسخ بر بخشی از عقد کل آن عقد در معرض زوال و پایان قرارگیرد.
خوشبختانه به علت اهمیت موضوع در بسیاری از قراردادهای مهم به تجزیه پذیری ( و در برخی موارد به تجزیه نا پذیری) قرارداد تصریح می گردد. به عبارتی طرف های قرارداد از ابتدا تکلیف خود را در این خصوص به صراحت روشن می کنند. به عنوان مثال:« در صورت برزو هرگونه اختلاف نسبت به بخشی از قرارداد، سایر بخش های قرارداد به اعتبار خود باقی است.» اما چه تصریح شود یا خیر فسخ مبتنی بر اراده طرف های قرارداد است و در صورت عدم تصریح از اراده ضمنی آن ها چنین اصلی استنباط می گردد.
منتسب بودن مبنای فسخ قرارداد به اراده ضمنی طرف های قرارداد به علاوه بدین مهفوم نیز می باشد که می توان خلاف این اراده ضمنی را ثابت کرد. از آنجا که این اراده ضمنی از راه عرف و عادت به دست می آید، در قراردادهایی که عرف وعادت آن ها را فسخ می داند، مسلم است که اراده ضمنی با مانع رو به رو بوده و آن قرارداد تجزیه ناپذیر می باشد.
بنابراین صرف نظر از مواردی که قرارداد و موضوع تعهد به حکم قانونگذار تجزیه ناپذیر است، اصولاً مغایرت با اراده طرف های قرارداد یا تجزیه ناپذیری طبیعی که آن هم بر عرف و اراده ضمنی مبتنی است، علت موارد تجزیه ناپذیری قرارداد است.

محور

شرح قانون

ماده قانونی

مسکن سازی

تقویت تعاونی های تولید مسکن ، سازمان های خیریه و غیر دولتی فعال در بخش مسکن
حمایت از ایجاد و بهره گیری از مشارکت تشکل ها، انجمن ها و گروه های خیر مسکن ساز برای اقشار آسیب پذیر

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

بند ۱ ج ماده ۳۰
بند ۱ د ماده ۳۰

توسعه آموزش های فنی و حرفه ای و علمی و کاربردی

نظام حمایت از موسسات و بنگاه های دولتی و بخش غیر دولتی ، در توسعه آموزش های فنی و حرفه ای و علمی و کاربردی به ویژه در مناطق کمتر توسعه یافته

بند ه ماده ۵۵
بند ز ماده ۵۵

سواد آموزی

تدوین و اجرای طرح راهبردی سواد آموزی کشور ، با در نظر گرفتن شرایط جغرافیایی ، زیستی ، اجتماعی و فرهنگی مناطق مختلف کشور ، با رویکرد جلب مشارکت های مردمی و سازمان های غیردولتی به طوریکه تا پایان برنامه چهارم ، با سوادی افراد حداقل زیر سی سال ، به طور کامل تحقق یابد .

بند ی ماده ۵۲

نوسازی مدارس

پیش بینی تسهیلات و امکانات لازم برای نوسازی ، مقاوم سازی و استاندارد سازی فضاهای آموزشی به ویژه مدارس دخترانه و تنظیم ساز و کارهای حمایتی از خیرین مدرسه ساز

بند م ماده ۹۵

فقر زدایی

ارتقای مشارکت نهادهای غیردولتی و موسسات خیریه در برنامه های فقرزدایی و شناسایی کودکان یتیم و خانواده های زیر خط فقر ، در کلیه مناطق کشور توسط مدیریت های منطقه ای و حمایت های اجتماعی ، فرهنگی و اقتصادی برایافراد یاد شده توسط آنان و دستگاه ها و نهادهای مسئول در نظام تامین اجتماعی

بند ه ماده ۹۵

مشارکت محلی

اتخاذ رویکرد توانمند سازی ومشارکت محلی ، بر اساس الگوی نیازهای اساسی توسعه و تشخیص نیاز توسط جوامع محلی برای ارائه خدمات اجتماعی ، از طریق نظام انگیزشی برای پروژه های عمرانی کوچک ، متناسب با ظرفیت های محلی – از طریق اعمال موارد فوق در سطوح محلی با جلب مشارکت های عمومی

بند ح ماده ۹۵

خدمات رسانی به افراد در معرض آسیب های اجتماعی

خدمت رسانی به موقع به افراد در معرض آسیب های اجتماعی با مشارکت سازمان های غیردولتی

بند ه ماده ۹۷

پیشگیری و مبارزه با اعتیاد

تقویت نقش مردم و سازمان های غیردولتی در امر پیشگیری و مبارزه با اعتیاد

شماره ۶ بند ز ماده ۹۷

تهیه طرح توانمند سازی زنان خودسرپرست و سرپرست خانوار

تهیه و تدوین طرح توانمند سازی زنان خود سرپرست و سرپرست خانوار با همکاری سایر سازمان ها و نهادهای ذیربط و تشکل های غیردولتی و تصویب آن در هیئت وزیران در شش ماهه نخست سال اول برنامه

جدول ۷-۲) دیدگاه­ های چهارگانه در کارت امتیازی متوازن (Kaplan & Norton, 1996b)
۲-۳-۲) کارت امتیازی متوازن برای سیستم­های اطلاعاتی

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

کارت امتیازی متوازن به عنوان یک ابزار پشتیبانی تصمیم ­گیری در سطح مدیریت استراتژیک ظهور پیدا کرد. امروزه، بسیاری از رهبران کسب و کارهای موفق، عملکرد شرکت خود را به وسیله تکمیل کردن داده ­های حسابداری مالی مرتبط با اهداف و از طریق چهار دیدگاه زیر ارزیابی می­ کنند: مشتری، مالی، فرآیندهای کسب و کارهای داخلی و یادگیری و رشد. استدلال شده است که از مفهوم کارت امتیازی متوازن میتوان برای ارزیابی کارکردهای کسب و کار، واحدهای سازمانی و پروژه­ های ویژه استفاده نمود. مارتینسانز و همکاران (۱۹۹۹) نوع خاصی از کارت امتیازی متوازن را برای سیستم­های اطلاعاتی ایجاد کرده ­اند که فعالیت­های سیستم­های اطلاعاتی را اندازه ­گیری و میزان موفقیت آن را ارزیابی می­ کند(Martinsons , Davison , Tse, 1999) .
چارچوب ارائه شده کارت امتیازی متوازن برای سیستم­های اطلاعاتی، به لحاظ ساختاری مشابه چارچوب کارت امتیازی متوازن در سطح مدیریت شرکت می­باشد. اگر چه اصلاحات قابل توجهی را در جهت دیدگاه ها و معیارهای ارائه شده توسط کاپلان و نورتون اعمال کردند. این تغییرات از نظر انها عبارتند از: (۱) واحد سیستم­های اطلاعاتی معمولاً عرضه کننده خدمات داخلی (بجای خدمات خارجی) می­باشد.(۲) پروژه­ های سیستم­های اطلاعاتی معمولاً برای سود رساندن به هر دو مفهوم کاربر نهایی و سازمان بعنوان یک کل( بجای مشتریان وِیژه در درون یک بازار بزرگ) اجرا می­شوند.
دیدگاه های چهارگانه پیشنهاد شده برای کارت امتیازی متوازن سیستم­های اطلاعاتی به قرار زیر می­باشند: مبتنی بر کاربر بودن^[۵۹]، ایجـــاد ارزش برای کسب و کـــــــار^[۶۰]، فرآینـــــدهای داخــــلی^[۶۱] و آمادگی برای آینده^[۶۲] (Martinsons , Davison , Tse, 1999) ، چارچوبی بر مبنای این دیدگاه ها در جدول زیر آورده شده است :

دیدگاه مبتنی بر کاربر بودن( از دید کاربر نهایی)

دیدگاه ایجاد ارزش برای کسب و کار( از دید مدیریت)

رسالت: ایجاد محصولات و خدمات با ارزش افزوده برای کاربران نهایی
سوال اصلی: آیا محصولات و خدماتی که توسط واحد سیستم اطلاعاتی یا حوزه کارکردی مورد نظر ارائه می­ شود، نیازهای جامعه کاربران را برطرف می­سازد؟
اهداف:
ایجاد و حفظ یک تصویر خوب از کاربران نهایی
بهره ­برداری از فرصت­های فناوری اطلاعات
ایجاد رابطه مثبت و خوب با جامعه کاربران
برآوردن پیش نیازهای کاربران نهایی

رسالت: مشارکت در ایجاد ارزش برای کسب و کار
سوال اصلی: آیا واحد سیستم اطلاعاتی یا حوزه کارکردی مورد نظر به اهداف خود دست می­یابد و در ایجاد ارزش برای سازمان بعنوان یک کل مشارکت می­ کند؟
اهداف:
ایجاد و حفظ یک تصویر خوب از مدیریت
اطمینان از اینکه پروژه­ های فناوری اطلاعات، ارزش برای کسب و کار به وجود می ­آورد.
کنترل هزینه­ های سیستم­های اطلاعاتی

دیدگاه فرآیندهای داخلی( از دید عملیاتی)

دیدگاه آمادگی برای آینده ( از دید نوآوری و یادگیری)

رسالت: ارائه محصولات و خدمات فناوری اطلاعات به شیوه کارآمد و اثر­بخش
سوال اصلی: آیا واحد سیستم­های اطلاعاتی یا حوزه کارکردی مورد نظر، محصولات و خدماتش را به یک شیوه کارآمد ایجاد، ارائه و حفظ می­ کند؟
اهداف:
پیش ­بینی کردن و تحت نفوذ قرار دادن تقاضاهای کاربران نهایی و مدیریت
کارآمد بودن در برنامه­ ریزی و توسعه برنامه ­های کاربردی فناوری اطلاعات
کارآمد بودن در عملیاتی ساختن و مدیریت کردن برنامه ­های کاربردی فناوری اطلاعات
کارآمد بودن در بدست آوردن و تست نرم افزارها و سخت­افزارهای جدید
ارائه آموزش­های سودمندی که کاربران نهایی را راضی کند.
مدیریت کردن مشکلات بوجود آمده در رابطه با سیستم­های اطلاعاتی به شیوه ای اثر بخش

رسالت: بهبود مستمر و آمادگی برای رویارویی با چالش های آینده
سوال اصلی: آیا واحد سیستم­های اطلاعاتی یا حوزه کارکردی مورد نظر، محصولات و خدمات خود را به طور پیوسته بهبود می­بخشد و خود را برای رویارویی با چالش­ها و تغییرات بالقوه آماده می­سازد؟
اهداف:
پیش ­بینی و آمادگی برای مواجهه با مشکلاتی که در رابطه با سیستم­های اطلاعاتی می ­تواند رخ دهد.
تقویت پروفایل برنامه ­های کاربردی فناوری اطلاعات بطور منظم
تقویت نرم افزارها و سخت افزارها بطور منظم

knot type 1 20.885 20.885 24.67 0.038
Error 2 1.693 0.847
Total 3 22.578
نمونه شماره ۵ و ۶ (wp₄ , wt₄)

One-way ANOVA: shrinkage versus knot type
Source DF SS MS F P
knot type 1 0.384 0.384 0.41 0.590
Error 2 1.897 0.949
Total 3 2.282
نمونه شماره ۹ و ۱۰ (wp₈ , wt₈)

جدول ۴-۲۶. نتایج آزمون ANOVA برای مقایسه تأثیر نوع گره در تعیین شاخص ثبات ابعادی

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

در نمونه های بافته شده با تار پنبه ای و نخ های پرز ۲و۴و۸ لا در دو نوع گره فارسی و ترکی

One-way ANOVA: shrinkage versus knot type
Source DF SS MS F P
knot type 1 0.09 0.09 0.02 0.893
Error 2 7.46 3.73
Total 3 7.55
نمونه شماره ۳ و ۴ (cp₂ , ct₂)

One-way ANOVA: shrinkage versus knot type
Source DF SS MS F P
knot type 1 0.8464 0.8464 9.10 0.095
Error 2 0.1861 0.0930
Total 3 1.0325
نمونه شماره ۷ و ۸ (cp₄ , ct₄)

One-way ANOVA: shrinkage versus knot type
Source DF SS MS F P
knot type 1 1.45 1.45 0.89 0.445
Error 2 3.26 1.63
Total 3 4.71
نمونه شماره ۱۱ و ۱۲ (cp₈ , ct₈)

همانطور که در جدول ۳ نمودار های ۴-۱۹ و ۴-۲۰ مشاهده می­گردد،درصد جمع شدگی در تمام نمونه فرش هاییکه با گره ترکی بافته شده اند به جز فرش شماره ۱۰، از فرش های بافته شده با گره فارسی بیشتر می­باشد. نمونه فرش شماره ۱۰ بامشخصات: تار پشمی، گره ترکی و نخ پرز ۸لا ، دارای درصد جمع شدگی کمتری نسبت به نمونه مشابه خود با گره فارسی است.
به دلیل پیچش کمتری که گره فارسی نسبت به گره ترکی دارند (پیچش به دور یک تار)، نمونه فرش هایی که با این گره بافته می­شوند دارای فضای بازتر و بیشتری در لایه ی زیرین فرش می­باشند. این فضای باز می ­تواند تورمی به وجود آمده در الیاف را در اثر جذب رطوبت در خود جای دهد، در نتیجه فرش کمتر دچار جمع شدگی گردد.
نمودار ۴-۱۹. تأثیر نوع گره در تعیین شاخص ثبات ابعادی در نمونه های بافته شده با تار پشمی و نخ های پرز ۲و۴و۸ لا در دو نوع گره فارسی و ترکی
نمودار ۴-۲۰. تأثیر نوع گره در تعیین شاخص ثبات ابعادیدر نمونه های بافته شده با تار پنبه ای و نخ های پرز ۲و۴و۸ لا در دو نوع گره فارسی و ترکی
۴-۵-۲ تأثیر جنس نخ تار فرش در تعیین شاخص ثبات ابعادی
با توجه به نتایج به دست آمده از آزمون ANOVAیکطرفه در جدول های ۴-۲۷ و ۴-۲۸ مشاهده می­گردد که عامل جنس نخ تار در تعیین درصد شاخص ثبات ابعادی نمونه فرش­های شماره ۶ و ۸ (wt₄ , ct₄) تأثیر معنی داری داشته است (p-value<0/05).
جدول ۴-۲۷. نتایج آزمون ANOVA برای مقایسه تأثیر جنس نخ تار در تعیین شاخص ثبات ابعادیدر نمونه های بافته شده با گره فارسی و نخ پرز ۲و۴و۸ لا و دو نوع جنس نخ تار پشمی و پنبه ای

One-way ANOVA: shrinkage versus warp-fibre
Source DF SS MS F P
warp-fibre 1 7.56 7.56 4.85 0.159

۱-۱۱- جمع‌بندی و خلاصه فصل
لازمه هر اقتصاد پویا و سالمی بطور حتم، یک نظام مالی کارآمد و شکوفاست که بدون آن وجود اقتصادی سرزنده دور از انتظار خواهد بود. از این رو هر آنچه به کارآمدتر شدن نظام مالی بطور اعم و نظام بانکی بطور اخص منجر شود، مستقیماً به رشد اقتصادی و ارتقاء سطح رفاه جامعه خواهد انجامید. یکی از معیارهای سنجش کارائی نظام بانکی هر چه کوچک بودن فاصله بین نرخ سود پرداختی به سپرده‌گذاران با نرخ وصول شده از دریافت کنندگان تسهیلات است که اصطلاحاً نرخ حاشیه سود نامیده می‌شود. هدف این مطالعه، شناسائی عوامل اثرگذار بر این نرخ، نحوه‌ اثرگذاری و درجه شدت و ضعف آنها و در نهایت ارائه راه‌کارهایی برای هرچه کوچک‌تر کردن این نرخ و در نتیجه بهبود عملکرد نظام بانکی خصوصی است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

فصل دوم
ادبیات نظری موضوع
۲-۱- مقدمه
این فصل به دنبال فراهم آوردن مبانی تئوریک جهت پاسخ‌گویی به سوال اصلی تحقیق یعنی عوامل اثرگذار بر روی نرخ حاشیه سود بانکی در بانک انصار است. به عبارت دیگر، می‌خواهیم بدانیم با توجه به نظریه‌های اقتصادی نرخ حاشیه سود بانکی چگونه تعریف می‌شود، چگونه تعیین می‌شود و اجزاء اثرگذار بر آن کدامند؛ چرا که اگر این مبانی تئوریک مهیا نباشد می‌توان هر متغیری را با متغری دیگر بدون ارتباط واقعی به لحاظ اقتصادی، در معرض آزمون قرار داد و معنادار بودن آماری بین آنها را یک رابطه واقعی تلقی کرد که منطقی نیست.
برای تشکیل این ساختار، از آنجایی که نرخ حاشیه سود بانکی تفاضل بین دو نرخ بهره(پرداختی و دریافتی بانک) است، ماهیت و تعریف نرخ بهره، نقطه شروع مناسبی برای بحث به نظر می‌آید؛ یعنی بحث را با تعاریف متداول نرخ بهره و محل تعیین آن در اقتصاد کلاسیک یعنی بازار سرمایه آغاز می‌کنیم. سپس جهت نشان دادن متغیرهای اثرگذار بر روی حاشیه سود بانکی مانند نرخ ذخیره قانونی، نرخ تورم، ساختار اقتصادی، تغییر شکل نظام بانکی در اثر مداخله دولت و دیگر عوامل اثر گذاری که منشأ آن دولت و فعالیت‌های دولت است،‌بحث مداخله دولت را در قالب نظریه‌های سکوب مالی مطرح می‌کنیم، راه حل‌های نظری جهت رفع مشکلات ناشی از حضور دولت (که باعث بدتر شدن حاشیه سود بانکی می‌شود) به شکل نظریه‌های آزادی سازی مطرح می‌شود، بدین معنا که مبحث سرکوب مالی متغیرهای اثر گذار بر حاشیه سود بانکی را مشخص می‌کند و مبحث آزادسازی، نحوه مواجهه با اثرات نامطلوب این متغیرها بر روی حاشیه سود بانکی را بررسی می‌کند و نشان می‌دهد که جهت مقابله با این اثرات بایستی اصلاحاتی در نظام بانکی بوجود آید تا با رقابتی‌تر شدن نظام بانکی و الزام دولت‌ها به انضباط مالی، حاشیه سود کاهش یابد.
در انتها تبعات بالا بودن نرخ حاشیه سود بانکی در اقتصاد را شرح می‌دهیم و جهت انطباق بحث با نظام بانکی کشور به لحاظ نظری، کلیات طرح منطقی کردن نرخ سود بانکی را به اختصار توضیح می‌دهیم.
۲-۲- تاریخچه بانک انصار
با تصویب طرح تاسیس صندوق پس‌انداز و قرض‌الحسنه انصار المجاهدین، مجوز شروع فعالیت آن از وزارت کشور اخذ و طی شماره ۶۵۷۷ در فروردین ماه سال ۱۳۷۰ در اداره ثبت شرکت‌ها ، به ثبت رسید. صندوق با پشتوانه حدود دو دهه تجربه فعالیت و ایجاد و راه‌اندازی قریب به ۶۰۰ شعبه و ۵۰ باجه در سراسر کشور، به ارائه‌ خدمات متنوع بانکی در چارچوب اساسنامه اقدام نموده است.
با توجه به روند رو به رشد و تنوع فعالیت‌های مالی، پولی و بانکی و ایجاد شرایط لازم صندوق انصار پس‌ از طی مراحل مقدماتی و انجام مطالعات مورد نیاز، تقاضای تاسیس مؤسسه مالی و اعتباری را به بانک مرکزی ج.ا.ا ارائه نمود. بانک مرکزی نیز پس از انجام بررسی‌های لازم، اقدام به صدور موافقت اصولی در خصوص مجوز تغییر و تبدیل صندوق پس‌انداز و قرض‌الحسنه انصار المجاهدین به مؤسسه مالی و اعتباری انصار نمود. در راستای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ و با توجه به ظرفیت‌های موجود در مؤسسه مالی و اعتباری در ارائه‌ خدمات بانکداری و همچنین سیاست‌های بانک مرکزی ج.ا.ا جهت ساماندهی مؤسسات مالی و اعتباری، پیشنهاد تاسیس بانک انصار در جلسه‌ی تاریخ ۳۱/۶/۱۳۸۸ شورای پول و اعتبار مطرح و موضوع به همراه طرح اساسنامه‌ی بانک به تصویب رسید. بانک انصار بر اساس ماده واحده قانون تاسیس بانک‌های غیر دولتی و سایر مقررات مربوطه، طی شماره ۳۷۴۵۲۸ تاریخ ۰۸/۰۳/۱۳۹۰ در ارائه ثبت شرکت‌ها و مالکیت صنعتی تهران به ثبت رسیده است. مجوز عملیات بانکی به شماره ۵۹۲۰۴/۸۹ از بانک مرکزی جمهوری اسلامی در تاریخ ۲۰/۳/۱۳۸۹ اخذ گردیده است. پس از فعال شدن بانک، دارایی‌ها و بدهی‌ها، شامل منابع و مصارف و شعب صندوق انصار به بانک منتقل شد و در نتیجه شخصیت حقوقی صندوق انصار جدا از بانک انصار قرار گرفت و بانک انصار با بستر آماده و فعال به عنوان یک بانک با شعبه گسترده در سطح کشور کار خود را آغاز نمود.
۲-۲-۱ موضوع فعالیت
بر اساس مفاد اساسنامه، فعالیت بانک انصار شامل: انجام کلیه عملیات و معاملات بانکی، بازرگانی و خدماتی است که به موجب قوانین و مقررات برای بانک‌ها مجاز می‌باشد.
۲-۲-۲- الگوی ارزشی بانک
ارزش‌های حاکم بر بانک انصار عبارتند از:
التزام عملی به اصول و احکام شرع مقدس اسلام
رفتار مبتنی برا قتصاد اسلامی با هدف کسب سود مشروع برای سپرده‌گذاری و سهامدارن
اهتمام و تریج سنت حسنه قرض‌الحسنه
رعایت اخلاق اسلامی و برخورد صادقانه با مشتریان و با دو مؤلفه امانت‌داری و تخصص در بانکداری
خدمت خالصانه به بندگان خدا (ایثارگران و مردم) با برتری در خدمت رسانی
حفظ و تعالی کرامت انسانی کارکنان
از دیگر ویژگی‌های بانک انصار، حفظ و گسترش سهم بازار و افزایش سود آوری و حفظ منافع ذی نفعان و شکوفایی اقتصاد ملی از طریق جذب سپردهاست. همچنین بانک انصار تخصیص بهینه منابع مالی در بخش اقتصادی را جزء اهداف خود قرار داده است. بانک انصار کارکنان خود را به عنوان مشتریان داخلی، ارزشمندترین دارایی خود دانسته؛ توسعه، رشد و رضایت مندی ایشان را عامل موفقیت بانک می‌داند.
۲-۲-۳ - پراکندگی جغرافیایی شعب
تعداد شعب و پراکندگی جغرافیایی آن در پایان سال ۱۳۸۹ به شرح نمایه شماره ۴ می‌باشد:
شایان ذکر است علاوه بر این تعداد ۲۷ شعبه در حال راه‌اندازی و ۴۳ باجه نیز در سطح کشور فعال می‌باشد.
جدول۲-۱. تعداد شعب بانک انصار

شرح	تعداد
شعب تهران	۷۵
شعب شهرستان‌ها	۵۳۵
شعب مناطق آزاد	۵
جمع	۶۱۵

۲-۲-۴- خدمات بانکی
هم زمان با شروع فعالیت بانک، به لحاظ توانایی‌ها و قابلیت‌های موجود در بانک، توجه به ارائه خدمات بانکی از جمله: صدور انواع ضمانت نامه های بانکی، ارائه خدمات ارزی و بانکداری الکترونیک در دستور کار بانک قرار گرفت. بخشی از این فعالیت‌ها به شرح زیر گزارش می‌شود:
ضمانت نامه‌ها

باند(۱۹۸۳،به نقل از حیدری­نسب و همکاران۱۳۹۰)با بهره گرفتن از روش تحلیل عاملی، ۴ عامل را در این پرسشنامه از یکدیگر متمایز کرد:الگو­های عملی سازش نا­یافته،دفاع­های تحریف تصور ذهنی، دفاع­های خود قربانی، و دفاع­های سازش­یافته.
اندورز^[۱۲۷]و همکارانش(۱۹۹۳) نسخه­ای جدید از پرسشنامه سبک­های دفاعی با ۴۰ عبارت و ۲۰ مکانیزم دفاعی ارائه نمودند. آنان پس از تحلیل عاملی این پرسشنامه ۲۰ مکانیزم دفاعی را در ۳عامل از یکدیگر متمایز نمودند:
۱٫سبک دفاعی بالغ شامل سازوکار­های: والایش، شوخ طبعی، پیش بینی و فرونشانی است.(۸سوال)
۲٫سازوکارهای مربوط به سبک دفاعی نوروتیک عبارتند از: ابطال، نوع دوستی کاذب، آرمانی سازی و واکنش متضاد. (۸سوال)
۳٫سبک دفاعی نا­بالغ شامل: فرافکنی، پرخاشگری نا­فعال، عملی­سازی، مجزا­سازی، نا­ارزنده­سازی، خیال پردازی اوتیستیک، انکار، جابه جایی، تفرق، دوپارگی، دلیل تراشی، بدنی سازی (۲۴سوال)
هایاشی^[۱۲۸] و همکارانش(۲۰۰۴) این پرسشنامه را در یک نمونه ژاپنی اجرا نمودند و براساس تحلیل عوامل مبتنی بر واریماکس به ۳ عامل دست یافتند.عامل اول ترکیب دفاع های بالغ و نابالغ بود(دوپارگی،شوخ طبعی، والایش، فرونشانی، دلیل تراشی،انکار،پیش بینی).عامل دوم شامل دفاع های نابالغ اندورز بود و تنها مکانیزم واکنش متضاد که در تحلیل اندورز زیرمجموعه دفاع های نوروتیک بود در این عامل قرار گرفت و عامل سوم ترکیبی از دفاع های نوروتیک و رشد یافته بود.
اما در تحلیل روتا ^[۱۲۹]و همکارانش(۲۰۰۶) ۴ عامل بدست آمد:سبک رشد نا­یافته(مکانیزم­ های فرافکنی، پرخاشگری نافعال، خیالپردازی اوتیستیک، بدنی سازی، جا به جایی، عملی سازی)
سبک رشد یافته: (شوخ طبعی، والایش، فرونشانی، دلیل تراشی، پیش بینی).دفاع­های تحریف شده: (انکار، تفرق، نا­ارزنده سازی، مجزا­سازی، دو­پارگی) و دفاع­های نوروتیک: (ابطال، نوع دوستی کاذب، آرمانی­سازی و واکنش متضاد).
در ایران حیدری­نسب و همکاران(۱۳۸۶)در نمونه­های ایرانی( بالینی و غیر بالینی)این پرسشنامه را مورد مطالعه قرار دادند؛ که در این مطالعه اعتبار محتوی این مقیاس با بهره گرفتن از آزمون نئو مورد بررسی قرار گرفت و نتایج نمایانگر اعتبار قابل قبول این مقیاس در نمونه ایرانی بود. همچنین اعتبار سازه این آزمون از طریق بررسی همبستگی­های هر یک از ماده­های پرسشنامه با سبک­های دفاعی موردمحاسبه قرار گرفت و اعتبار سازه نیز به طور مناسب گزارش شد.
ضریب آلفای کرونباخ پرسش­های هر یک از سبک های رشد یافته، رشد نایافته، و نوروتیک فرم فارسی در یک نمونه دانشجویی به ترتیب ۷۵/۰، ۷۳/۰ و ۷۴/۰ بود که نشان همسانی درونی رضایت­بخش برای فرم ایرانی پرسشنامه سبک­های دفاعی محسوب می­ شود(حیدری نسب وهمکاران۱۳۸۶). پایایی باز­آزمایی پرسشنامه سبک­های دفاعی نیز۸۲/ ۰ بدست آمد (اکبری زردخانه، رستمی، و زارعان؛ ۱۳۸۷).

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

پایایی این مقیاس در دانش ­آموزان ۷۱/۰ و در دانشجویان ۷۸/۰ گزارش شده است و ضریب همبستگی بین دو نیمه ۵۴/۰ می باشد. پایایی باز­آزمایی پرسشنامه سبک­های دفاعی نیزدر بین دانش ­آموزان ۸۲/۰و در بین دانشجویان ۹۱/۰بدست آمد(حیدری نسب وهمکاران۱۳۸۶).
همچنین در پژوهش بشارت(۱۳۹۱ ) ضریب الفای کرونباخ برای پرسش­های هریک از زیر مقیاس­های پرسشنامه سبک­های دفاعی رشد یافته از ۸۳/۰ تا ۹۴/۰، برای سبک رشد نایافته از ۸۱/۰ تا ۹۲/۰ و برای سبک نوروتیک از ۷۹/۰ تا ۹۱/۰بدست آمد.پایایی باز­آزمایی این پرسشنامه در دو نوبت با فاصله­های ۲ تا۶ هفته برای سبک رشدیافته از ۷۳/۰ تا ۸۷/۰ برای سبک رشد نایافته از ۷۱/۰تا ۸۴/۰ و برای سبک نوروتیک از ۶۹/۰ تا ۷۸/۰ به دست آمد.
در نمونه ی پژوهش حاضر نیز آلفای کرونباخ هر یک از سه خرده مقیاس سبک های رشد یافته، رشد نایافته، و نوروتیک به ترتیب عبارت بودند از: ۶۰/۰، ۷۲/۰ و ۶۵/۰
۳-۳-۳- فرم کوتاه پرسشنامه­ طرحواره یانگ:
این پرسشنامه که دارای ۷۵ آیتم می­باشد توسط یانگ(۱۹۹۸) برای ارزیابی ۱۵ طرحواره ی ناسازگار اولیه ساخته شده است..طرحواره­های ناسازگار این پرسشنامه عبارتند از: محرومیت هیجانی (عبارات ۵-۱)، رها­شدگی/ بی ثباتی (عبارات۱۰-۶)، بی ­اعتمادی/ بد رفتاری(عبارات ۱۵-۱۱)، انزوای اجتماعی/ بیگانگی (عبارات۲۰-۱۶)، نقص/ شرم (عبارات ۲۵-۲۱)، شکست(عبارات۳۰-۲۶)، وابستگی/ بی کفایتی(عبارات ۳۵-۳۱) ، آسیب پذیری نسبت به بیماری(عبارات۴۰-۳۶)، خودتحول­نیافته (عبارات۴۵-۴۱)، اطاعت(عبارات۵۰-۴۶)، ایثارگری (عبارات۵۵-۵۱) باز­داری هیجانی (عبارات۶۰-۵۶)، معیار­های سرسختانه (عبارات۶۵-۶۱)، استحقاق/ بزرگ­منشی(عبارات۷۰-۶۶)، خود­ انضباطی نا­کافی(عبارات۷۵-۷۱).
این پرسشنامه بر یک مقیاس ۶ درجه ای (از کاملا غلط تا کاملا درست) نمره گذاری می شود.هر پنج سوال یک طرحواره را می سنجد و در صورتی که میانگین هر خرده مقیاس بالاتر از ۵/۲ باشد،آن طرحواره ناکارآمد است.
پایایی وروایی این ابزار در پژوهش­های گوناگونی به اثبات رسیده است(اویی وبارانف،۲۰۰۷ به نقل از شهامت۱۳۸۹). هنجار­یابی این پرسشنامه در ایران توسط آهی(۱۳۸۴)، در دانشگاه­ های تهران انجام شد و همسانی درونی آن با بهره گرفتن از آلفای کرونباخ در نمونه دانشجویان دختر ۹۷/۰ و در نمونه دانشجویان پسر ۹۸/۰ به دست آمد.
دیوانداری و همکاران(۱۳۸۶) نیز به بررسی ساختار عاملی این پرسشنامه در جمعیت ایرانی پرداختند که ۱۱عامل از ۱۵ عامل مورد نظر یانگ باقی ماند و میزان الفای کرونباخ کل محاسبه شده برای ۷۵ آیتم برابر با ۹۴/۰، برای عامل اول برابر ۹۳/۰=α، برای عامل دوم برابر با ۹۸/۰=α، برای عامل سوم برابر با ۷۹/۰=α، عامل چهارم برابر با ۷۶/۰=α، عامل پنجم برابر با ۸۲/۰=α، عامل ششم برابر با ۷۱/۰=α، عامل هفتم برابر با۷۸/۰=α عامل هشتم برابر با ۷۲/۰=α عامل نهم برابر با ۷۷/۰=α عامل دهم برابر با۷۰/۰=α و عامل یازدهم برابر با۶۵/۰=α محاسبه شد.
در بررسی صدوقی و همکاران (۱۳۸۷) با عنوان تحلیل عاملی نسخه­ کوتاه پرسشنامه ی طرحواره­ی یانگ در نمونه­ غیر بالینی ایرانی، آلفای کرونباخ برای مقیاس کلی ۹۴/۰ به دست آمد. همچنین چهارده طرحواره­ی ناسازگار اولیه از پانزده طرحواره ی ناسازگار اولیه فرض شده توسط یانگ به عنوان عامل­های مستقل، به دست آمدند که نشان از روایی سازه­ی این مقیاس می­باشد. همچنین غیاثی و همکاران(۱۳۹۰) نیز به بررسی ساختار عاملی پرسشنامه­ طرحواره­ی یانگ (نسخه­ فرم کوتاه) در شهر تهران بر روی نمونه­های بالینی و غیر­بالینی پرداختند طی تحلیل عامل در گروه غیر بالینی ۱۲ عامل حاصل شد که ۳ عامل با ۱۵ عامل یانگ مطابقت کامل داشتند و ضریب الفای کرونباخ ۹۴/۰ و میزان روایی همزمان ان ۶۴/۰برای عامل­ها به دست آمد، یافته­های این پژوهش نشان داد که نقاط برش عامل­ها به منظور تشخیص سرندی توسط پرسشنامه طرحواره یانگ(فرم کوتاه) قدرت تشخیص بین گروه بالینی و غیر بالینی را دارد.
الفای کرونباخ پرسشنامه ی مورد نظر در پژوهش حاضر برای کل مقیاس ۹۵/۰ بدست آمد.
۳-۳-۴- مقیاس دشواری در تنظیم هیجانی:
این مقیاس توسط گراتز و روئمر(۲۰۰۴) ساخته شده است. نسخه اولیه این مقیاس ۴۱ گویه داشت که برای کاربرد­های بالینی ساخته شده بود(خانزاده و همکاران ۱۳۹۱).
ماده­های این مقیاس به گونه ­ای تنظیم شده ­اند که بتوانند دشواری­های موجود در ابعاد مختلف تنظیم هیجانی را پوشش دهند. این دشواری­ها در جنبه­هایی از قبیل آگاهی و فهم هیجان­ها،پذیرش هیجان ،توانایی مشغول شدن در رفتار­های معطوف به هدف و دوری کردن از رفتار­های تکانشی در زمان تجربه هیجان­های منفی،و ارزیابی از راهبرد­های نظم بخشی هیجانی کار­آمد مورد توجه قرار گرفتند(خانزاده و همکاران،۱۳۹۱).
گراتز و رومئر(۲۰۰۴) به بررسی ساختار عاملی و روایی این مقیاس پرداختند. آنان پس از تحلیل عاملی و بررسی همسانی درونی گویه ­ها ۵ گویه را حذف کردند که اکنون این مقیاس از ۳۶ گویه تشکیل شده است که نمره­گذاری گویه ­ها در آن از طریق درجه­بندی لیکرت صورت می­گیرد. نمرات بالاتر نشان­دهنده دشواری بیشتر در تنظیم هیجان است(گراتز و رومئر۲۰۰۴). این پرسشنامه از ۶ خرده مقیاس: نپذیرفتن پاسخ­های هیجانی، دشواری در انجام رفتار هدفمند، دشواری در کنترل تکانه، فقدان آگاهی هیجانی، دسترسی محدود به راهبرد­های تنظیم هیجان و ابهام هیجانی تشکیل شده است. ضریب پایایی کل مقیاس با بهره گرفتن از روش های همسانی درونی۹۳/۰ و برای هر کدام از شش خرده مقیاس آلفای کرونباخ بیشتر از ۸۰/۰ به دست آمده است.
برای بررسی روایی مقیاس تنظیم هیجانی ، آدامز^[۱۳۰](۲۰۰۸) علاوه بر تحلیل عاملی تاییدی ، ارتباط این مقیاس را با مقیاس صفات فرا­خلقی و مقیاس افسردگی مرکز مطالعات همه­گیر­شناسی و فهرست اختلال استرس پس از سانحه بررسی کرد. در این پژوهش خرده مقیاس­های تنظیم هیجانی با مقیاس افسردگی و فهرست اختلال استرس پس از سانحه، ارتباط مثبت و معنادار و با خرده مقیاس­های رگه ­های خلقی ارتباط منفی داشت که نشان می­دهد این مقیاس از روایی سازه­ی مطلوبی برخوردار است.
پایایی و اعتبار این پرسشنامه نیز توسط امینیان (۱۳۸۸) مورد محاسبه قرار گرفته است. پایایی این پرسشنامه با دو روش آلفای کرونباخ وتنصیف محاسبه شد که به ترتیب برابر با ۸۶/۰ و۸۰/۰ بود و به منظور بررسی اعتبار این پرسشنامه نمره آن با نمره پرسشنامه هیجان­خواهی ذاکرمن همبسته شد که مشخص شد همبستگی مثبت معناداری بین آنها وجود دارد که نشان دهنده اعتبار خوب این پرسشنامه است(n=59, r=0/26, P< 0/043 )
در بررسی ساختار عاملی و ویژگی روان­سنجی مقیاس تنظیم هیجانی در جمعیت ایرانی که توسط خانزاده و همکاران(۱۳۹۱) روی دانشجویان دانشگاه شیراز صورت گرفت،ضریب آلفای کرونباخ برای خرده مقیاس­ها بین ۸۶/۰ تا ۸۸/۰ و ضریب پایایی باز­آزمایی پس از یک هفته باز­آزمون بین ۷۹/۰ تا ۹۱/۰ در نوسان بود. همچنین روایی این آزمون با بهره گرفتن از تحلیل عاملی در پژوهش خانزاده و همکاران بررسی شده است که تایید کننده­ روایی سازه ابزار بود، روایی همگرای این آزمون نیز مورد تایید قرار گرفته است(خانزاده و همکاران،۱۳۹۱).
در پژوهش حاضر نیز الفای کرونباخ ۸۶/۰ برای مقیاس دشواری تنظیم هیجانی بدست آمد.
۳-۴- روش اجرا:
این پژوهش جزء طرح­های پژوهشی همبستگی از نوع پیش­بین است.که برای انجام آن از پرسشنامه استفاده شده است.به طور کلی شیوه­ انجام پژوهش بدین صورت بود که ابتدا از دو ناحیه­ ی آموزش و پرورش سیرجان۵ مدرسه انتخاب و در مدارس از هر پایه و رشته تحصیلی یک کلاس انتخاب شد. قبل از ارائه­ پرسشنامه توضیحاتی درباره چگونگی پاسخدهی به سوالات، هدف پژوهش و ضرورت همکاری صادقانه آنها ارائه شد. همچنین به آنها گفته شد که محدودیت زمانی وجود ندارد و می­توانند با دقت کافی به سوالات پاسخ دهند.
۳-۵- روش­های آماری:
بعد از نمره­گذاری پرسشنامه ­ها و مشخص شدن نمرات آزمودنی­ها، اعمال مربوط به دسته­بندی داده ­ها با بهره گرفتن از تکنیک­های آمار توصیفی و نرم افزار آماری SPSS20 انجام شد.
برای تجزیه و تحلیل داده ­ها ابتدا با بهره گرفتن از شاخص­ های آمار توصیفی، اطلاعات توصیفی آزمودنی­ها، اعم از میانگین و انحراف معیار و ماتریس همبستگی مشخص گردید.
سپس به منظور بررسی فرضیات مطرح شده روش آماری رگرسیون چند­متغیری گام به گام برای بررسی روابط متغیرها استفاده شد.
.
فصل چهارم: یافته‏های پژوهش
۱-۴٫ مقدمه
در این فصل یافته­های پژوهش در دو بخش توصیفی و استنباطی تحلیل می­ شود. در بخش اول به توصیف ویژگی­هایی همچون فراوانی، درصد، شاخص­ های آماری و ماتریس همبستگی پرداخته شده و در بخش دوم به تحلیل استنباطی اطلاعات بدست آمده از آمون فرضیه ­ها پرداخته می­ شود که شامل تحلیل رگرسیون گام به گام می­باشد.
۲-۴٫ بخش اول: تحلیل توصیفی
شاخص­ های توصیفی گروه نمونه
به منظور بررسی اطلاعات توصیفی شاخص­ های مرکزی(میانگین، میانه، نما) و پراکندگی(دامنه، انحراف استاندارد، حداقل و حداکثر) متغیرهای پژوهش مورد بررسی قرار گرفت. نتایج در جدول ۴-۱ ارائه گردید.
جدول۴-۱: شاخص­ های توصیفی ابعاد مکانیزم­ های دفاعی، طرحواره­های ناسازگار اولیه، دشواری تنظیم هیجانی ورفتار­های بیمارگونه خوردن

متغیرها

شاخص های مرکزی

شاخص های پراکندگی

GADSORBANT

۱۲۴/۰

۰۰۰/۱

TIME

جدول (۴-۱۱ ). آماره‌‌های بدست آمده با روش (MLR) را برای دسته تست و آموزش نشان می دهد

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

MSE

R Square

Group

Method

۰۳۳۲۸۲/۰

۸۲۸/۰

آموزش

MLR

۰۳۶۴۰۶/۰

۹۵۶/۰

تست

نتیجه‌گیری و پیشنهادات

در بین مدل های ریاضی بیان شده مشخص شد که بجزء مدل آدامز- بوهارت بقیه مدل­ها مطابقت خوبی با نتایج آزمایشگاهی دارد.
در مدل های ریاضی جذب در هر یک از ستون­ها باید بطور جداگانه بررسی شود برای هر ستون با ارتفاع مشخص باید چهار مدل ریاضی بررسی شود. این در حالی است که مدلسازی با بهره گرفتن از نرم­افزار سیستم استنتاج فازی – عصبی و شبکه MLR این قابلیت را دارد که تمامی ستون ها با ارتفاع های متقاوت را بطور همزمان بررسی نماید و به نتیجه برسد و نتیجه این بررسی حاکی از آنست که مدل استنتاج فازی – عصبی مطابقت خوبی با نتایج آزمایشگاهی دارد و مدل MLR مطابقت خوبی با نتایج ندارد و بطور کلی مدل استنتاج فازی – عصبی و مدل های ریاضی نشان دهنده آن است که با افزایش ارتفاع جاذب در ستون های جذب مقدار جذب بهتری صورت می گیرد. و همچنین پیشنهاد می‌شود هر چه زمان نمونه گیری از ستون ها کمتر باشد (به جای سی دقیقه هر بیست دقیقه) نمونه گیری شود و غلظت اولیه (C₀) کمتر باشد. نتایج دقیق­تری بدست می ­آید و ضریب جذب به ۵۳% می‌رسد.

فهرست منابع

منابع فارسی

[۸] شهبازیان،ش،. (۱۳۸۱)، تشخیص نوع و خلوص روغنهای خوراکی مایع به وسیله GC و روش های کمومتریکس ، پایان نامه درجه دکتری داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی تهران.
[۹] ریاحی، س،. (۱۳۷۶)، مدلسازی کمومتریکس حلالها برای پیش بینی فعالیت آنزیمها، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید باهنرکرمان.

[۵۰] حسینی، ع،. (۱۳۹۱)، مطالعه تجربی و نظری دینامیک جذب سطحی آمونیاک بوسیله کربن فعال، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی شیمی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب.

منابع لاتین

[۱] L.Liberti,A.Lopez , (1995), Ammonium and phosphorous Removal from waste water using clinopti lolite : A review of the Rim-nat process , Natural Zeolites , New York USA.
[۲] G.M.Masters,(1991), Introduction to Enviroumental Engineering and science, prentice – Hall International , New York USA.
[۳] G.Tchobanoglus,(1979), Was te water Engineering : treatment, Disposal + Reuse , Metealfe + Eddy, Inc , MC Graw – Hill , New York USA.
[۴] M.S.Celik , B.Ozdmir ,(2001), Removal of Ammonia by Natural clay minerals using fixed and fludized bed column Reactors. Water sience and technology: Water supply .
[۵] Roy A.H ,(1997), Activated – carbon systems for seperation of liquids , Hand Book of seperation technique for chemical Engineers.

مدیر تکنولوژی تولید

محمد حسین نشاطی

۸

رییس نگهداری و تعمیرات

محمد ماندگاری

۹

رییس تکنولوژی تولید

محمد جعفر زاده

۱۰

جدول ۳-۱ نام وسمت افراد مصاحبه شونده
۳-۳ مشخص نمودن معیارها
به منظور آگاهی از نظرات افراد دست اندر کار نگهداری و تعمیرات با آنها مصاحبه انجام شد که این مصاحبه‌ها‌ کم وبیش بصورت نیمه هدایت شده انجام می‌شد و با توجه به اینکه این افراد در بخشهای مختلف شرکت مشغول فعالیت بودند سعی می‌شد تا بصورت یکجا با این افراد مصا حبه انجام گردد نکته بسیار مهمی‌که در این را بطه وجود داشت این نکته بود که با توجه به اینکه تعداد افراد منتخب از واحد‌ها‌ی مختلف در حدود ۳۵ نفر بود همین امر باعث می‌شدتا مشکلات زیر پیش رو باشد :
۱)وقت بسیار زیادی صرف مصا حبه با این افراد گردد
۲)در برخی از موارد افراد در شیفت قرار داشتند و با توجه به اینکه مصاحبه بعلت مشکلات محقق برای حضور در شرکت تنها در شیفت صبح می‌توانست انجام گردد مشکلات زیادی را برای مصاحبه بوجود می‌آورد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۳) هنگامیکه نیاز بود تا با مدیران مصاحبه انجام گیرد باید وقت زیادی صرف می‌شد تا بتوان با مدیر مورد نظر مصا حبه انجام داد.
در این مرحله ازپرشنامه شماره ۱ استفاده شد که در این پرسشنامه‌‌ معیار‌ها‌یی که مد نظر آنها بود استخراج گردید که در این پرسشنامه‌‌ سابقه کار ،سمت ،دوره‌ها‌ی آموزشی گذرانده ،میزان آشنایی با مباحث نگهداری وتعمیرات ومعیارهایی که مدنظر آنها بود سئوال می شد .
در ابتدا با توجه به اینکه نیاز بود تا مصاحبه بگونه ای انجام شود تا نیمه هدایت شده باشد در ابتدا توضیحاتی در مورد معیارهایی که در ادبیات تحقیق و همچنین در طراحی اولیه کارخانه بعنوان معیارهای نگهداری و تعمیرات در نظر گرفته شده است داده می شد و سپس از مصاحبه شوندگان درخواست می شد تا با توجه به توضیحات ارائه شده نظرات خود را بیان نمایند.سعی می شد تا از مصاحبه شوندگان خواسته شود تا معیارهایی را بیان نمایند که در ادبیات تحقیق و همچنین در طراحی اولیه کارخانه وجود ندارد.
باتوجه به نکات استخراج شده از پرسشنامه‌ها‌ و همچنین مصا حبه‌ها‌ی انجام گرفته معیارهایی که مدنظر افراد بود استخراج گردید. برخی از معیار‌ها‌یی که از پرسشنامه بدست آمده بود دارای معانی برابر بود مثلا در چندین پرسشنامه و مصاحبه آنچه مطرح گردیده بود تحت عناوین زیر بود که دارای یک معنی بود :
۱)اهمیت در خط تولید
۲)مهم بودن در خط تولید
۳)میزان اهمیت تجهیز در خط تولید
که پس از بررسی‌ها‌ی لازم معیارهایی از این قبیل که کاملا مشابه یکدیگر بودند حذ ف گردیدند.
و معیارهایی که در نهایت از طریق مصاحبه‌ها‌ و پرسشنامه‌ها‌ بدست آمد شامل موارد زیر بود :
اهمیت تجهیز در خط تولید
قیمت تجهیز
چگونگی تهیه تجهیز(داخلی ،خارجی)
زمان تهیه تجهیز
میزان خسارت وارد شده به خط تولید در اثر از کار افتادن تجهیز
میزان مصرف انرژی تجهیز :تجهیزاتی که دارای مصرف انرزی بیشتری هستند احتمال آنها برای خراب شدن بیشتر است
میزان دسترسی به تجهیز
اهمیت تجهیز از نظر ایمنی در خط تولید در صورت خرابی
میزان خسارت واردشده به محصول در اثر از کار افتادگی تجهیز
میزان کارکرد در یک شیفت کاری
نقش نیروی انسانی در نگهداری از تجهیز
میزان هزینه ای که باید صرف نگهداری مداوم از تجهیز گردد.
اهمیت استراتژیک تجهیز در دنیا (مباحث مربوط به تحریمها ..)
توان موتور
میزان کارکرد در شبانه روز
میزان کارکرد در سیکل کاری
میزان استعداد تجهیز برای نابالانسی(به عنوان مثال فنهااستعداد بالایی برای نابالانسی دارند).

در این مرحله کانال با ابعادی مشخص طبق جدول (۶-۴۱) و (۶-۴۲)، در شرایط بهره برداری دارای یک لایه پوشش بتنی بوده و تا ارتفاع ۰/۸ H از آب پر می باشد. طبق مدل سازی صورت گرفته در این حالت و اعداد ارائه شده در نمودار (۶-۱۶) می توان به این نتیجه رسید که، در شرایط بهره برداری بار آبی موجود باعث بالا رفتن SF شده و با افزایش پارامتر B (عرض کف) از ۱/۵ متر تا ۹ متر، و ثابت ماندن باقی پارامترها، SF کاهشی حدوداً ۲۰% را در شیب ۱ و ۸% را در شیب ۱/۵ تجربه می کند. بنابراین افزایش این پارامتر در حالت بهره برداری نیز کاهش پایداری شیب را بدنبال خواهد داشت. برای مقایسه تأثیر پارامتر B بر روی SF در حالت های ساخت و بهره برداری در خاک درشت دانه نمودار (۶-۱۷) ارائه شده است. همانگونه که از این نمودار مشخص می شود، حالت بهره برداری به دلیل وجود بار آبی، SF بالاتری نسبت به حالت ساخت دارد، از طرفی افزایش ۶ برابری پارامتر B ، در حالت بهره برداری باعث کاهش ۲۰% SF در شیب ۱ شده که این کاهش نسبت به شیب ۱ در حالت ساخت که ۱۵% بود افزایش ۵% را نشان می دهد. بنابراین می توان به این نتیجه رسید که خاک درشت دانه بدلیل نوع ساختار مناسب طراحی شیب ۱ در حالت بهره برداری نمی باشد.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

نمودار (۶-۱۶): تغییرات ضریب اطمینان (SF) نسبت به افزایش عرض بستر به عمق ثابت (B/H) در حالت بهره برداری (Operation) با خاک S-2 و دو شیب متفاوت
نمودار (۶-۱۷): مقایسه ضریب اطمینان (SF) حاصله برای یک کانال با خاک درشت دانه و در شرایط مختلف
ساخت (Construction) و بهره برداری (Operation)
شکل های (۶-۱۱) و (۶-۱۲) مش تغییر شکل یافته و گوه گسیختگی را در بحرانی ترین شرایط بهره برداری در کانالی با خاک درشت دانه و شیب ۱ با حداکثر جابجایی ۱۶ سانتی متر نشان می دهد.

شکل (۶-۱۱): مش تغییر شکل یافته در حالت MOD-12با ماکزیمم جابجایی ۱۶ سانتی متر
شکل (۶-۱۲): گوه و سطح گسیختگی در حالت MOD-12
۶-۳-۱-۲- بررسی افزایش همزمان عرض کف به عمق کانال و ثابت نگه داشتن نسبت =۰۵ :
الف) شیبZ=1 و خاک S-1 :
جدول (۶-۴۳): ضرب اطمینان (SF) حاصله در شرایط بهره برداری در کانالی با Z=1 و خاک S-1

۵	۴	۳	۲	B(m)
۱۰	۸	۶	۴	H
۲۰	۲۰	۲۰	۲۰	L
۲۰	۲۰	۲۰	۲۰	D
۱/۷	۲/۵	۳/۴۸۸	۴/۵	SF

خداوند متعال، درخواست موسی را پذیرفت و فرمود: «قَدْ أُوتِیتَ سُؤْلَک یا مُوسَی»^[۱۰۹] (ای موسی، آن‌چه از ما خواستی، همه به تو اعطا گردید.)
وزیر کسی است که بخشی از بار مسئولیت و وظایفی را که به عهده‌ی سلطان و امیر است، به دوش می‌کشد و با هم‌فکری و نظر خویش، او را کمک کند/ طریحی می‌نویسد: «وزیر سلطان، کسی است که سنگینی (مسئولیت) او را به دوش می‌کشد و با نظر خود، او را یاری می‌کند.»^[۱۱۰]
۳) شراکت در امر
یکی دیگر از مقام‌هایی که در قرآن، حضرت موسیg برای هارون درخواست کرد و خداوند او را اجابت فرمود، شراکت در امر است. «وَأَشْرِکْهُ فِی أَمْرِی»^[۱۱۱]

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

اما مراد از امری که خداوند، هارون را در آن با موسی شریک قرار داده چیست؟ ممکن است از ظاهر آیات، چنین استفاده شود که منظور از امر در آیه، امر رسالت است.^[۱۱۲] می‌دانیم که هارون، دارای مقام نبوت و رسالت نیز بوده. لذا می‌توان احتمال داد که آیه، به این مقام برای هارون اشاره دارد. اما به مراجعه به احادیث، امکان دیگری نیز در این مورد، قابل طرح است.
ابن عباس، نقل می‌کند که پیامبر اکرمk به خداوند عرض کرد: «اللهم ان نبیک موسی بن عمران سألک فقال: رب اشرح لی صدری و یسر لی مری … الآیه و أنا محمد نبیک أسألک رب اشرح لی صدری و یسر لی أمری و احلل عقده من لسانی یفقهوا قولی و اجعل لی وزیراً من أهلی علی بن أبی طالب أخی. اشدد به ارزی و اشرکه فی أمری. قال ابن عباس: فسمعت منادیاً: قد اتیت ما سألت»^[۱۱۳] (بار خدایا همانا پیامبر تو موسی بن عمران تو را خواند و عرض کرد: پروردگارا سینه‌ی مرا گشاده گردان و کار مرا آسان کن … تا انتهای آیات را خواند و فرمود: و منم محمد پیامبر تو، به من سعه‌ی صدر عطا کن، کار مرا آسان گردان، عقده را از زبان بگشا تا مردم سخنم را بفهمند. از بین اهل بیتم وزیری برای من قرار بده. (یعنی) علی بن ابی طالی، برادرم را، به او پشت مرا محکم کن و او را در امر من شریک ساز. ابن عباس می‌گوید: شنیدم منادی، ندا کرد: آن‌چه را درخواست کردی، به تو عطا کردیم.)
از این حدیث برمی‌آید که امر مذکور در آیه، رسالت یا نبوت نیست. زیرا پیامبر اکرمk، مسلماً آخرین رسول خداست و پس از ایشان، نبی و رسول خدا نخواهد بود. لذا درخواست رسالت از سوی رسول خداk برای امیرالمؤمنینg صحیح نیست.
اینک برای روشن شدن مراد پیامبرk از امری که شراکت در آن را برای امیرالمؤمنینg درخواست می‌کند، لازم است به روایات دیگری که در این زمینه وجود دارد، رجوع کنیم.
پیامبر اکرمk پس از قرائت آیات سوره‌ی مبارکه‌ی طه، به خداوند عرض کرد: تو به موسی چنین نازل کردی: «سَنَشُد عَضُدَک بِأَخِیک وَنَجْعَلُ لَکمَا سُلْطَانًا فَلَا یصِلُونَ إِلَیکمَا»^[۱۱۴] (ما به واسطه‌ی برادرت بازوی تو را قوی می‌گردانیم و برای شما، چیرگی‌ای قرار می‌دهیم که هرگز به شما دست نیابند.)
سپس رسول خداk آن‌چه را حضرت موسیg برای هارون، از خدا خواسته بود، برای امیرالمؤمنینg درخواست کرد.
ابوذر می‌گوید: «فَوَ اللهِ مَا استتم رسول اللهِ الکلمه حَتی نزَل عَلَیه جبرائیل مِن عِندِ اللهِ فَقالَ یا مُحَمدُ اقرَأ قالَ وَ ما أقرَأُ قالَ اقرَأ إِنما وَلِیکمُ الله وَ رَسُولُهُ وَ الذِینَ آمَنُوا الذِینَ یقِیمُونَ الصلاهَ وَ یؤْتُونَ الزکاهَ وَ هُمْ راکعُونَ^[۱۱۵]»^[۱۱۶] (به خدا سوگند رسول خداk هنوز کلام خویش را به اتمام نرستاده بود که جبرئیل از سوی خدا بر او نازل شد و عرض کرد: ای محمد بخوان، فرمود: چه بخوانم؟ عرض کرد: بخوان: «همانا سرپرست شما، خدا و رسول اوست و کسانی که ایمان آوردند، همانان که نماز را به پا می‌دارند و در حال رکوع، زکات می‌دهند.»)
این احادیث را اهل سنت نیز نقل کرده و معترفند که پیامبر اکرمk در حق امیرالمؤمنینg چنین دعا کرد و خداوند در استجابت دعای رسولش این آیه را در شأن امیرالمؤمنینg نازل فرمود.^[۱۱۷]
بر این اساس، روشن می‌شود که مراد از این امر، مقام مولویت و سرپرستی مردم و سلطنت الهی است.
لذا یکی از منزلت‌های هارون نسبت به موسیg شراکت ایشان در حق امر و نهی بر قوم بنی اسرائیل است.^[۱۱۸]
۴) نبوّت‏
مقام دیگری که در واقع نخستین مقام حضرت هارون به شمار می‌آید، مقام نبوت است. خداوند در قرآن می‏فرماید: «و ما از رحمت خویش به او (موسی‏g)، برادرش هارون را- که پیامبر بود- عطا کردیم.» «وَوَهَبْنَا لَهُ مِن رَّحْمَتِنَا أَخَاهُ هَارُونَ نَبِیًّا»^[۱۱۹]
۵) اصلاح امر
مقام بعدی حضرت هارونg که در قرآن به آن اشاره شده، در سوره‌ی اعراف بیان شده است. «و ما با موسی، سی شب وعده گذاشتیم. سپس آن را با ده شب(دیگر) تکمیل نمودیم به این ترتیب میعاد پروردگارش(با او)، چهل شب تمام شد و موسی به برادرش هارون گفت: جانشین من در میان قومم باش و آن‌ها را اصلاح کن و ار روش مفسدان پیروی منما.» «وَقَالَ مُوسَى لأَخِیهِ هَارُونَ اخْلُفْنِی فِی قَوْمِی وَأَصْلِحْ»^[۱۲۰]
۶) اخوت و برادری و مقام پشتیبانی
حضرت موسیg از خداوند درخواست کرد که: هارون، برادرم را وزیر کن و محکم کن به وسیله‌ی او، پشت مرا. «وَاجْعَل لِّی وَزِیرًا مِّنْ أَهْلِی * هَارُونَ أَخِی * اشْدُدْ بِهِ أَزْرِی»^[۱۲۱]
از این سه آیه، به خوبی می‌توان مقام اخوت و برادری(نسبی) بین حضرت موسی و هارونc و همچنین مقام پشتیبانی را برای حضرت هارونg اثبات کرد.
منزلت‏ها و مقام‏های امیرالمؤمنین علی‏g‏
۱) خلافت و جانشینی
رسول اکرمk مطابق برخی از نصوص حدیث منزلت، به خلافت و جانشینی امیرالمؤمنین علیg تصریح و تأکید فرموده‌اند و تمام مقامات و مناصب حضرت هارونg به جز نبوت را برای امام علیg برشمرده‌اند.
ابن عباس نقل می‌کند: پیامبر اکرمk ضمن تذکر به منزلت امیرالمؤمنینg فرمودند: «هذا علی بن ابی طالب … و الخلیفه علی الأحیاء من أمتی …»^[۱۲۲] (این علی بن ابی طالب است که … خلیفه‌ی بر زندگان از امتم می‌باشد …).
پیامبر اکرمk خطاب به حضرت زهراh فرمودند:
… یا فاطمه … أن الله تبارک و تعالی اطلع إلی الأرض اطلاعه. فاختارنی عن خلقه فجعلنی نبیاً. ثم اطلع إلی الأرض اطلاعه ثانیه. فاختار منها زوجک. أوحی إلیَّ ان ازوجک إیاه و اتخذه ولیّاً و وزیراً. و ان اجعله خلیفتی فی أمتی.^[۱۲۳]
… ای فاطمه … خدای تعالی نظری از روی عنایت به زمین کرد و مرا برگزید و نبی قرار داد و سپس نظری دیگر از روی عنایت به زمین کرد و همسر تو را برگزید و به من وحی کرد که تو را به ازدواج او درآورم و او را سرپرست امت و وزیر خودم قرار دهم و او را به جانشینی خود در امتم نصب کنم.
در روایت دیگر، پیامبرk پس از شمردن برخی فضایل امیرالمؤمنینg و حسنینc و حمزه۶ و جعفر۶، خطاب به امیرالمؤمنینg فرمود:
یا أخی أنت ستبقی بعدی و ستلقی من قریش شدّه من تظاهرهم علیک و ظلمهم لک. فإن وجدت علیهم أعوانا فیّ فجاهدهم و قاتل من خالفک بمن واقفک و إن لم تجد أعوانا فاصبر و کفّ یدک و لا تلق بها إلی التهلکه، فإنّک منّی بمنزله هارون من موسی.^[۱۲۴]
برادرم! تو پس از من، خواهی ماند و از اتحاد قریش بر ضد خودت و ظلمی که نسبت به تو روا می‌دارند، سختی خواهی دید. پس اگر یارانی در برابر آنان یافتی، با آن‌ها جهاد کن و به واسطه‌ی موافقانت، با مخالفان خود بجنگ. اما اگر یاری نیافتی، صبر کن و دست نگه‌دار و خود را به هلاکت نیانداز؛ چرا که منزلت تو نسبت به من، همان منزلت هارون نسبت به موسی است.
بنی اسرائیل در غیاب حضرت موسیg خلافت هارونg را نادیده گرفتند و نهایتاً گوساله‌پرست شدند. مسلمانان نیز پس از رسول خداk خلافت امیرالمؤمنین را نپذیرفتند و تسلیم امر رسول خداk نشدند. لذا رسول اکرمk در این حدیث از نافرمانی مردم خبر می‌دهد و به امیرالمؤمنینg می‌فرماید: «چنان که بنی اسرائیل خلافت هارون را نادیده گرفته، در مقابل امر الهی از سوی پیامبرشان طغیان کردند؛ مسلمانان نیز پس از من، امر خدا و خلافت تو را نخواهند پذیرفت.» رسول خداk مخالفان را به سامری و گوساله همانند دانسته، به امیرالمؤمنینg توصیه کردند که در صورت نداشتن یاری‌کننده، صبر پیشه کند. این حدیث، هم‌چنین اثبات می‌کند که امیرالمؤمنینg نه فقط در حیات رسول خداk و در غیاب ایشان، بلکه پس از رحلت خاتم الأنبیاءk نیز خلیفه‌ی ایشان است. هارونg، خلیفه و جانشین موسیg در میان امتش بود. امیرالمؤمنینg نیزز خلیفه و جانشین رسول خداk است و تمام وظایف، شئون و اموری که هارونg نسبت به موسیg داشت و همه‌ی اموری که از ناحیه‌ی امت موسی بر هارونc وارد گردید، در مورد امیرالمؤمنینg نیز جریان دارد.
۲) شراکت در امر
یکی دیگر از مقامات هارونg این است که موسیg از خداوند خواست که هارون را شریک او در کارهایش گرداند. یعنی هارون در تمامی مسئولیت‌هایی که به عهده‌ی جناب موسیg نهاده شده بود، شریک بوده و در تمام مناصب و مقام‌هایی که به او داده شده است، شریک خواهد بود.
به مقتضای این حدیث، این مقام برای امیر مؤمنانg ثابت خواهد شد. یکی از مسئولیت‌های پیامبر خداk تعلیم و تفسیر قرآن بود. آن‌جا که می‌فرماید: «و ما بر تو قرآن را نازل کردیم تا آن‌چه را که به سوی مردم نازل شده است، برای آنان روشن سازی، شاید که بیندیشید.»^[۱۲۵]
هم‌چنین به آن حضرت، حکمت عطا شده است، آن‌جا که می‌خوانیم: «و خدا کتاب و حکمت را بر تو نازل فرمود.»^[۱۲۶] باز از شئون آن حضرت، این است که در اختلافات بین مردم، مرجع مردم بوده است. قرآن می‌فرماید: «تا آن‌چه را که در آن اختلاف می‌کردند، برای آنان روشن سازد.»^[۱۲۷]
از طرفی پیامبر خداk بر مردم از خودشان سزاوارتر و حکمتش نافذتر است. آن‌جا که قرآن می‌فرماید: «پیامبر نسبت به مؤمنان از خودشان اولی و سزاوارتر است.»^[۱۲۸]
امام علیg در تمامی مناصب و مقام‌هایی که قرآن برای حضرت رسول اکرمk اثبات می‌کند، شریک است و ایشان نیز آن مقام‌ها را دارا هستند.
نکته‌ی دیگر این که بر اساس آیه‌ی مباهله که پیامبرk امام علیg را نفس و جان خود معرفی می‌کند، ایشان نفس پیامبرk هستند و در تمامی حالات و کمالات و مقامات، به غیر از نبوت با پیامبرk شریک هستند. ضمناً از این حدیث شریف، می‌توان دریافت که اگر قرار بود پس از رسول گرامی اسلام حضرت محمدk پیامبری بیاید، حضرت علیg بود، نه اشخاص دیگری که در برخی کتب اهل سنت نقل شده است.
و نیز می‌توان دریافت که همان‌گونه که وقتی حضرت موسیg چهل روز به کوه طور رفت و در این مدت کم، مردم از دین خود برگشتند و گوساله‌پرست شدند؛ در مورد پیامبرk و حضرت علیg هم، همین اتفاق افتاد. یعنی چند روز پس از رحلت رسول اللهk مردم از ولایت امیرالمؤمنینg روی برگرداندند و به گذشته‌ی خود و به زمان جاهلیت بازگشتند.
۳) وزارت
یکی دیگر از مقاماتی که برای حضرت علیg ثابت می‌شود، مقام وزارت است. وزیر، کسی است که امیر را در انجام امور، یاری می‌کند و بار سنگین مسئولیتی را که امیر دارد و بر دوش می‌کشد، و متصدی انجام آن می‌شود و هارون در زمان حضرت موسیg همین مقام را داشته. چنان‌چه در آیه‌ی ۲۹ سوره‌ی طه آمده که قبلاً به آن اشاره شد. این مقام هم طبق آیات و روایات برای امام علیg اثبات می‌شود که یکی از آن روایات، حدیث «یوم الدار» است که دلیلی دیگر بر خلافت و جانشینی و وزارت علیg پس از پیامبرk است.
ماجرای یوم الدار از این قرار است که پیغمبر اکرمk پس از مبعوث شدن به رسالت، تا سه سال دعوت خود را آشکار نکردند و فقط در مسجد الحرام نماز می‌خواندند و عبادت می‌کردند. امیرالمؤمنینg و حضرت خدیجهh نیز به ایشان اقتدا می‌کردند. هم‌چنین آن حضرت با کسانی که در کنار ایشان می‌نشستند، درباره‌ی این‌که من خدای یگانه را می‌پرستم و به رسالت مبعوث شده‌ام، به گفت‌وگو می‌پرداختند.
از سال دوم، دستور داده شد که «فَاصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَأَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِکینَ»^[۱۲۹]
از طرف خداوند به پیامبرk فرمان داده شد که باید دعوت خود را به طور علنی مطرح کنی و به صورت رسمی در میان مردم حاضر شوی. آن‌ها را به توحید دعوت کرده، با بت‌پرستی، مبارزه کنی و این کا را باید از خانواده و خویشان خود شروع کنی: «وَأَنذِرْ عَشِیرَتَک الْأَقْرَبِینَ»^[۱۳۰]
روایات متعددی از شیعه و سنی نقل شده است که پس از نزول این آیات، پیغمبر اکرمk به امیرالمؤمنینg فرمود: غذایی فراهم کن و فامیل نزدیک را به مهمانی دعوت کن. امیرالمؤمنینg غذا را تهیه کرد و عموها، عموزاده‌ها و اقوام را برای مهمانی به خانه‌ی پیغمبر اکرمk دعوت نمود. آن‌ها نیز آمدند. آن‌ها تا جایی که می‌توانستند غذا و شربت خوردند و سیر شدند. اما با وجود این‌که فقط یک غذا و شربت بر سفره بود، غذا کم نیامد. ابولهب با دیدن این جریان گفت: برادر زاده‌ی من عجب سحری کرد. پیامبرk از این حرف ناراحت شدند اما سخنی به زبان نیاوردند و میهمانان رفتند.
پیامبرk مجدداً به حضرت علیg دستور دادند که همان غذا را آماده کن و آن‌ها را دعوت کن. ماجرا به همان صورت تکرار شد. این بار بعد از تمام شدن غذا، پیامبرk مطلب خود را با آنان در میان گذاشتند. در روایات این‌گونه نقل شده است که آن حضرت فرمودند: «آیا تاکنون کسی از من، دروغی شنیده و یا خیانتی دیده است؟» و پس از بیان برخی مقدمات، فرمودند: «خدا مرا به رسالت مبعوث مرده است تا شما را به پرستش خدای یگانه دعوت کنم. اولین کسی که مرا تصدیق کند، وزیر، برادر، وصی و خلیفه‌ی من خواهد بود.» افراد حاضر در آن مجلس با تعجب به یکدیگر نگاه کردند، اما هیچ‌یک از آن‌ها به پیامبرk ایمان نیاورد. امیرالمؤمنینg که در آن زمان، سیزده ساله بود، برخاستند و گفتند: «یا رسول الله، من شهادت می‌دهم که شما رسول خدا هستی و آن‌چه فرمودید، حق است.» طبق برخی نقل‌ها، پیامبرk تا سه بار دعوت خود را تکرار کردند و در هر بار، تنها امیرالمؤمنینg حاضر به پذیرش دعوت آن حضرت شد. از این‌رو پیامبرk خطاب به حاضران فرمودند: «إن هذا إخی و وصیی و وزیری و خلیفتی فیکم فاسمعوا له و أطیعوا»^[۱۳۱] (این برادر من، وزیر من و خلیفه‌ی من در میان شماست. پس سخن او را پذیرفته و از او اطاعت کنید.)
این روایت را علمای اهل تسنن با سند متواتر نقل کرده‌اند.^[۱۳۲] در روایت دیگری به همین مضمون، پیامبر اکرمk در ادامه‌ی سخن خود، در مورد حضرت علیg می‌فرمایند: «یکون منی بمنزله هارون من موسی»^[۱۳۳]
بنابراین، همان‌طور که مشاهده می‌کنید، در آغاز دعوت علنی پیامبرk با اعلان رسالت، خلافت و وزارت حضرت علیg نیز اعلام می‌شود و این‌گونه نبوده که این امر در سال آخر زندگی پیامبرk و در روز غدیر تعییت شود. از همان روزی که دعوت علنی حضرت رسولk آغاز شد، خلافت و وزارت امام علیg نیز شروع شد.

 

شکل (۳-۲) میکرو کنترلر atmega 32 و پورتهای آن

مشخصات میکرو متر استفاده شده در این پایان نامه به شرح زیر می باشد:
حافظه ی Flash (قابل برنامه ریزی) : ۳۲K Bytes
تعداد دفعات قابل پاک کردن و برنامه ریزی دوباره :۱۰۰۰۰بار
حافظه ی EEPROM: 1024 Bytes وحافظه ی SRAM: 2kBytes
اسیلاتور کالیبره شده ی داخلی دارد.
تعداد پایه ها آن ۴۰ عدد است. (PDIP) و تعداد پین های ورودی و خروجی آن ۳۲ عدد است.
منبع تغذیه : برای ATmega32 ، ۴٫۵ - ۵٫۵  ولت است و برای ATmega32L ، ۲٫۷– ۵٫۵ ولت است.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

فرکانس کاری : برای ATmega32، ۰ – ۱۶ مگا هرتز بوده و برای ATmega32L ، ۰– ۸ مگا هرتز است.
۳-۲-۲ سنسور دماسنج مادون قرمز Mlx90614bci
طبق دستور العمل سنسور مادون قرمز Mlx90614bci باید برای اتصالش به میکرو کنترلر از دو مقاومت و یک خازن استفاده شود. ظرفیت خازن طبق دستور العمل باید ۰٫۱µf باشد. و مقدار مقاومت ها ۱۰ کیلو اهم باشد. همچنین ولتاژ عملکرد این سنسور نیز با ولتاژ کل سیستم فرق می کند که باید به صورت جداگانه تامین شود.
همان طور که قبلا بیان شد این سنسور برای اسکن محیط مورد نظر بر روی یک موتور الکتریکی قرار می گیرد. نحوه اتصال این سنسور با میکرو کنترلر در شکل (۳-۳) نشان داده شده است.

شکل (۳-۳) نحوه اتصال سنسور MLX91614 به میکروکنترلر

۳-۲-۳ نمایشگر LCD
برای نمایش دادن اطلاعات مورد نیاز از یک نمایشگر LCD 4*16 کاراکتری استفاده می شود. برای اتصال LCD به میکرو کنترلر از کل پورت A استفاده می شود. روی LCD چهار سطر وجود دارد که بر روی سطر اول دمای محیط بر حسب درجه سانتی گراد نمایش می دهیم، (برای مثال amb : 20) وبرروی سطر دوم دمای شئ را که حس می کند را بر حسب درجه سانتی گراد به نمایش می گذارد، (برای مثال abj : 30) و در صورت یافتن هدف مورد نظر، در سطر سوم پیغام find abject را نشان داده می شود. در سطر چهارم زاویه ای که هدف در آن واقع شده را بر حسب درجه نشان می دهد. (برای مثال angle : 105) در شکل (۳-۴) نحوه اتصال LCD به میکرو کنترلر نشان داده شده است. لازم به ذکر است که استفاده از LCD در این پایان نامه فقط جهت نمایش دادن و ثبت اطلاعات می باشد و در کاربرد واقعی اصلا به آن نیاز نمی باشد.
شکل (۳-۴) نحوه اتصال LCD به میکرو کنترلر به وسیله برنامه پروتئوس
۳-۲-۴ سروو موتور
با توجه به اینکه نیاز است سنسور ۱۳۰ درجه چرخش کند و محیط پیرامون را اسکن کند باید از موتور الکتریکی استفاده شود، موتور های موجود شامل موتور dc و استپر موتور و سروو موتور هستند، ولی با توجه به نیاز به دانستن زاویه در این پایان نامه از سروو موتور استفاده گردید لازم به ذکر است در بعضی از موارد لازم است که مکان و زاویه هدف نیز مشخص گردد. به همین دلیل زاویه هدف نیز در اینجا گزارش می شود.
چون وزن سنسور مادون قرمزی که باید به حرکت در آورده شود بسیار کم است نیاز به سروو موتور بزرگی نیست پس از یک سروو موتور کوچک با دقت بالا استفاده می شود. این سروو موتور micro servo 9g SG90 است که در شکل (۳-۵) نمایش داده شده است.
شکل (۳-۵) الف) شکل و ابعاد سروو موتور sg90
ب) رنگ سیم های سروو و مشخصات طول پالس های آن
این سروو موتور کوچک و سبک است. و قدرت خروجی بالایی دارد. این سرو حدود ۱۸۰ درجه می­چرخد.(۹۰ درجه در هر جهت)، این موتور برای استفاده در جاهایی با محدودیت فضایی، بسیار مناسب است.
مشخصات موتور استفاده شده به شرح زیر است:
وزن: ۹ گرم
ابعاد: ۲۹٫۰۵*۳۰٫۲۰*۱۲٫۲۵ میلیمتر.
گشتاور: ۱٫۸ kgf.cm
سرعت: ۰٫۱ ثانیه / ۶۰ درجه
ولتاژ کاری: ۴٫۸ ولت (۵ ولت)
پهنای باند مرده: ۱۰ sµ
محدوده دما کاری: ۰ درجه سانتیگراد تا ۵۵ درجه سانتیگراد
برای راه اندازی این سروو موتور کوچک نیاز به فرکانس بالا است در حالی که میکرو کنترلر تا ۸mhz را می تواند تامین کند در نتیجه باید از یک وسیله ای برای بالا بردن فرکانس میکرو کنترلر استفاده شود که در این پروژه از یک کریستال ۱۶mhz استفاده شده است. شکل (۳-۶) نحوه اتصال سروو موتور و کریستال خارجی را نشان می­دهد.
شکل (۳-۶) نحوه اتصال سروو موتور و کریستال خارجی به میکرو در پروتئوس
۳-۲-۵ واحد تغذیه
واحد تغذیه ی استفاده شده در این سیستم شامل اجزاء زیر است:
الف) آداپتور: برای تغذیه اصلی از یک اداپتور ۶٫۵ ولت یک آمپر استفاده شده است، اما در برد به دو مدار ۵ ولت و ۳٫۳ ولت نیاز است که برای این منظور از دو رگولاتور استفاده شد.

۲-۱۳-۴- مدل “هفت سی”
ایــن مــدل بــر مبنــای هفــت واژه کــه حــرف اول آنهــا “C” اســت بنــا شــده و از ایــن رو، مــدل “هفــت ســی” لقــب گرفتــه اســت. اجــزای ایــن مــدل بــه همــراه شــرح هــر یــک در شــکل شماره ۲-۲ نمــایش داده شده است.
تصویر ۲-۲: مدل هفت سی
خلق – ایجاد Create ایجاد و تفاهم جدید با کار با همکاران مشتریان و مؤسسات بیرونی
در دام انداختن مقید کردن Capture تعیین ایده های بهتر و مستند نمودن آنان
بسط- تسهیم Cantribute تسهیم ایده های خود برای کمک به دیگران

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

همکاری Collaborate تبادل دانش در سطح عمومی
صرف کردن Consume استفاده تمامی دانش جمعی برای آنچه که باید انجام دهیم
مبادله- ارتباط Comnunicate کمک به دیگران برای توجه به دانش و فایده دانش خارجی و بیرونی که ارزش فراگیری دارد
فرهنگ Culture بسط فرهنگ تسهیم دانش در تمامی سازمان
(میرفخرالدینی و همکاران، ۱۳۸۸، ۷۲)
۲-۱۳-۵- مدل «بکوویتز^[۵۲]» و «ویلیامز^[۵۳]»
اجــزای فرآینــد مــدیریت دانــش ارایــه شــده از ســوی «بکــوویتز» و «ویلیــامز» شــامل هفــت عامــل: جستجو، به کارگیری، یادگیری، تســـهیم، ارزیابی، ایجاد، نگهداری و حـــذف اســـت کـــه بایـــد بـــرای ایجـــاد سرمایه بر پایه دانش بصورت یکپارچه مدیریت شوند.
الف) جستجوی دانش: یــافتن اطلاعــات درســت، در زمــان مناســب.
ب) به کــارگیری دانش: بــه ایــن معنــا اســت کــه بتــوان خلاقانــه و مشــتر ی گرایانــه ،راه حــل هــای مناســب را بــه دســت آورد.
پ) یــادگیری دانش: بررســی در خصــوص یــافتن دلایــل موفقیــت یــا عــدم موفقیــت پــروژه هــای انجــام شــده بــه منظــور لحــاظ کــردن نتــایج آن در پــروژه هــای آتی برای انجــام اثر بخش آن ها.
ت) تســهیم دانش: در ایــن فــر آینــد، همکــاران، دانــش هــا ی خــود را بــه دیگــران انتقــال می دهنــد و ایــن امر، موجب گسترش پایه های دانش سازمانی می شود.
ث) ارزیــابی دانش: در ایــن فرآینــد بایــد دانــش هــای موجــود و نیازهــای فعلــی و آتــی دانــش ارزیــابی شــوند. بــرای ایــن کــار لازم اســت، میــزان رشــد پایــه هــای دانــش و نیــز دســتاوردهای ســرمایه گــذاری مرتبط با آن اندازه گیری شود.
ج) ایجــاد/ نگهــداری: بایــد دانــش هــای مهــم و اســتراتژیکی در ایــن فرآینــد توســعه یابنــد و دارایی های دانشی،نیز مورد توجه قرار گیرند.
چ) حــذف: در ایــن فرآینــد، دانش هــایی کــه از نظــر اســتراتژیک و کــاربرد دیگر، بــی معنــی هســتند باید از سیستم حذف یا در جایی دیگر انبار شوند. (میرفخرالدینی و همکاران، ۱۳۸۸، ۷۲)
۲-۱۳-۶- مدل «نوناکا^[۵۴]» و «تاکوچی^[۵۵]»
این مدل بر خلاف مدلهای پیشین، تمرکز خود را بر دو نوع دانش «آشکار» و «پنهان» مبذول داشته، به نحوه تبدیل آن ها به یکدیگر و نیز چگونگی ایجاد آن در تمامی سطوح سازمانی (سطح فردی، گروهی و سازمانی) توجه دارد.
بر پایه مدل «نوناکا» و «تاکوچی» مراحل زیر باید برای انتقال (تبدیل) این دو نوع از دانش، در سطوح گوناگون سازمان انجام شوند.

• • اجتماعی نمودن (پنهان به پنهان): انتقال دانش نامشهود یک فرد به فرد دیگر، (نحوه رفع مشکل برنامه- طراحی بصورت غیر معمول).

• • برای انجام موثر این فرایند باید میان افراد، فرهنگ مشترک و توانایی کار گروهی ایجاد شود، که با بهره گرفتن از نظریه ها ی اجتماعی و همکاری میسر می شود.

• • بیرونی سازی (نهان به آشکار): تبدیل دانش نامشهود به دانش مشهود.

• • در این حالت فرد می تواند، دانش خود را در قالب مطالب منظم (سمینار- کارگاه آموزشی) به دیگران ارائه دهد.

• • پیوند و اتصال برقرار کردن (آشکار به آشکار): در این مرحله، حرکت، از دانش آشکار فردی، به سمت دانش آشکار گروهی و ذخیره سازی آن صورت می پذیرد و با توجه به استفاده از دانش موجود، امکان حل مسائل از طریق گروه فراهم شده، به دنبال آن دانش، توسعه می یابد.

• • درونی سازی (آشکار به پنهان): در این مرحله دانش اشکار به دست آمده در سازمان، نهادینه می شود. همچنین گذراندن این مرحله برای افراد، آفرینش دانش ضمنی جدید شخصی را نیز در پی دارد (کسب دانش پنهان جدید از دانش آشکار موجود).

گذراندن مراحل چهارگانه بالا، باید به صورت پیاپی و حرکت حلزونی شکل، ادامه یابد، تا به این وسیله، هر مرحله ای، کامل کننده مرحله پیش از خود باشد و ضمن نهادینه شدن دانش در سازمان، باعث تولید و خلق دانش های جدید نیز شود. (میرفخرالدینی و همکاران، ۱۳۸۸، ۷۴و۷۳)
۲-۱۳-۷- مدل پایه های ساختمان دانش
این مدل توسط «پروبست^[۵۶]»، «روب^[۵۷]» و «رمهاردت^[۵۸]» (۲۰۰۲) به نام “مدل پایه های (سنگ بنای) ساختمان مدیریت دانش” نام گذاری شده است. طراحان مدل یاد شده، مدیریت دانش را به صورت سیکل دینامیکی می بینند که در چرخش دایم است. مراحل این مدل، شامل هشت جزء، متشکل از دو سیکل؛ درونی و بیرونی است.
سیکل درونی: به وسیله بلوک های: کشف (شناسایی)، کسب، توسعه، تسهیم، کاربرد (بهره برداری) و نگهداری از دانش، ساخته می شود.
سیکل بیرونی: شامل بلوک های اهداف دانش و ارزیابی آن است که سیکل مدیریت دانش را مشخص می نماید. کامل کننده این دو سیکل “بازخور” است.
شکل شماره ۲-۳، اجزای مدل مذکور (پایه های ساختمان دانش) را نمایش می دهد.
تصویر ۲-۳: مدل پایه های ساختمانی دانش
بازخورد
هدف های دانشی
ارزیابی
شناسایی
استفاده
نگهداری
کسب
توسعه
تسهیم
(میرفخرالدینی و همکاران، ۱۳۸۸، ۷۵)
نحوه عملکرد پایه های این مدل به شرح زیر است:
الف) تعیین هدف های دانش

عارف زیستن این دنیا را مرگ می داند.بنابراین برای رسیدن به زندگانی واقعی باید از این زندگی مرد.مردن او برای زندگی و زنده ماندن است. در حقیقت این مرگ برای زندگی است، نه برای نابودی کلی:

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

چون زیستن تو مرگ تو خواهد بود نامرده بمیر تا بمانی زنده
(مختار نامه، ص۱۲۵)
مرگ و تعالیم اخلاقی (یادکرد مرگ و اخلاقیات)
ادبیات ما، ادبیات تعلیمی است که سرشار از پند و اندرزهای حکیمانه.یکی از ابزارهای تعلیم و تربیت شعرا در ادبیات،مرگ است.مرگ همواره دست مایه ایی برای پرهیز از غفلت و غوطه ور شدن در شهوات و نفسانیات و توصیه به نیکویی و انجام عبادات بوده است.
مرگ در پیش و حساب از پس و دوزخ در راه به چه شادی خرفا خندۀ بسیار کنی
(عطار، دیوان، ص۶۷۰)
در نظر عارف، یاد مرگ باعث پرهیز از غفلت و بی خبری می شود.در این صورت انسان کمتر به شادی و خنده می پردازد.چرا که شادی و خنده ناشی از غفلت یا غفلت آور است.(یاد مرگ خنده زداست). انذار از مرگ برای عطف توجه به ناپایداری دنیا و زود گذری عمر و بهره گیری بهینه از وقت و فرصت است.
تو خفته ای ز دیر گه و عمر در گذر تو غافلی ز کار خود و مرگ در قفا
(عطار، دیوان، ص۷۰۷)
توصیه به اندیشه کردن از مرگ یا جنبۀ اغرایی دارد یا جنبۀ ارهابی. یا برای باز داشتن از غرور و تکبر و ظلم است یا برای تشویق به انجام اعمال پسندیده و خیر است.بنابراین بیشتر در جهت تربیت و سامان دهی اخلاقی است:
اندیشه کن از مرگ که شیران جهان را از هیبت شمشیر اجل زهره دریده است
(همان، ص۷۴۱)
شاید تنها ترس از مرگ باشد که انسان را از خیلی چیزها بازداشته است و به خیلی چیزها باورمند کرده است.این نوع ترس از مرگ که شاعران بزرگوار ما بیشتر از مرگ برای آن استفاده می کنند،ترس از عقوبت و مجازات های پس از مرگ است که ابزار انذار شده است. در مقابل مرگ همه چیز در نظر انسان فاقد ارزش است.در واقع ارزش و اعتبار آنها تنها زمانی است که فرد از مرگ غافل و بی خبر باشد.امّا زمانی به مرگ بیندیشد همه چیز رنگ می بازد:
ملک عالم را نظامی نیست در میزان مرگ سنجدی سنجد اگر خود فی المثل صد سنجد است
(همان، ص۷۴۸)
نصایح و اندرزهایی که با مرگ صورت می گیرد برای پرورش خصلت های پسندیدۀ فردی در جامعه و زندگی است.مخصوصاً برای بازداشتن از ظلم و زیاده خواهی هایی که باعث ظلم به دیگران می شود و منع از غوطه وری در نفسانیان و شهوات. یکی از مواردی که شاعران همواره برای بازداشتن از تکبّر و خود بزرگ بینی افراد استفاده کرده اند، ناتوانی و محکومیت آنها در برابر مرگ است مرگ برای افراد متکبر و ظالم نهایت ضعف و خواری است.
نه ای سندان و گر سندان و پتکی چو مرگ آید برهواری بلنگی
(اسرار نامه، ص۱۹۲)
نیستی در پنجۀ مرگ ار ز سنگ و آهنی گُردتر از رستم و رویین تر از اسفندیار
(عطار، دیوان، ص۷۸۰)
همواره یاد مرگ کردن و هراس آنرا در دل داشتن، نوعی خردمندی تلقّی شده است که بر هیأت و رفتار بیرونی انسان تأثیر می گذارد.یکی از معیارهای انسان شناسی و ارزش گذاری های اخلاقی عرفا و در کل شاعران،مرگ و یادکرد آنست.مثلاً فروتنی و تواضع که حالات متفکرانه ایی به شمار می روند از خصلتها و نتایج مرگ اندیشی قلمداد می شوند.در مقابل تکبّر و غرور نشانه ایی از یاد مرگ نکردن و غفلت از آن است:
نرگس چون چشم داشت پست شد از بیم مرگ سرو که آزاده بود گشت ز غفلت بلند
(عطار، دیوان، ص۷۵۶)
از این مورد می توان به عنوان تأثیر مرگ اندیشی بر رفتار و هیأت بیرونی اخلاق فردی نام برد.چرا که رفتار و کردار یک آدم مرگ اندیش با دیگران متفاوت است که نمونه بارز آن عزلت گزینی و ترک اجتماعات است که در بین عرفا چشمگیر و رایج بوده است.مرگ بیداری است. بیداری از یک عمر غفلت و بی خبری و پی بردن به اشتباهات زندگی که عمر گرانمایه در راه آنها تلف شده است.شاید در هنگام نزدیک شدن به مرگ، انسان از عمری زندگی پشیمان شود؛ چرا که به غفلت های خویش پی می برد. به همین سبب است که همواره به مرگ اندیشی توصیه شده است.انسان تا زمانی که مرگ را نزدیک نبیند یا یادی از مرگ نکند، به بازنگری و مرور اعمال و پندارهای خود نپردازد. از این روست که انسان در مرگ اندیشی به یاد گذشتۀ زندگی و بازبینی اعمال خود می افتد.زمانی به خصلت های ناپسند و خوی های اژدها صفت خود پی می برد که به مرگ بیندیشد:
در پوست هزار اژدها خفته تو راست چون مرگ در آید همه بیدار شوند
(مختارنامه، ص۱۴۶)
در مرگ اندیشی فرد به نقد و بررسی زندگی و کردارهای خویش می پردازد. به همین سبب است که از مرگ برای تنبیه و غفلت زدایی بهره گرفته اند:
چندان که ز مرگ می بگویم دل را تنبیه نمی افتد این غافل را
(همان، ص۱۸۷)
مرگ آینه ای برای آگاهی به اشتباهات و کارهای ناشایست خویش است. اگر مرگ نبود برای انسان مهم نبود که زندگی او چه طور می گذرد یا باید بگذرد. امّا وجود مرگ باعث شده است که فرد برای زندگی اش برنامه داشته باشد. برای او مهّم است که زندگی اش چگونه باید بشود.مرگ اندیشی نوعی بازگشت به زندگی برای بازبینی وقایع و کارهای است که فرد در طول عمر خویش انجام داده است.
اندیشۀ مرگ و یاد آن، سازندۀ رفتار و کردار آدمی است. باید و نبایدهایی که فرد برای خود قائل است در افراد مرگْ اندیش بیشتر از افرادی است که چندان به مرگ نمی اندیشند. مرگ برای افراد مرگْ اندیش باید و نباید طرح می کند.فرد خود را موظف به رعایت اصول و قوانینی می کند که در مرگ اندیشی بدانها آگاهی یافته است.خود مرگ بزرگترین منع کننده و بازدارنده است.بازدارنده از خیالات و آرزوهای دور و دراز و ممانعت از زیاده خواهی و حرص و آز که محرّک هایی برای ظلم و ستیزه جویی اند:
هر که او یکدم ز مرگ اندیشه داشت چون تواند ظلم کردن پیشه داشت
(مصیبت نامه، ص۹۲)
” پرواز را به خاطر بسپارِ”^[۹۱] فروغ نیز همان یادکرد آدمی از روز مرگ خویش است. انسان هنگامی که به مرگ خویش می اندیشد، حالت گرفتگی خاطر متفکرانه ای پیدا می کند که گویی جریان زندگی خود را مرور می کند و هستی خویش را به یاد می آورد.
ترس از مرگ
اندیشۀ مرگ وقتی بر ذهن و فکر انسان وارد شود،تمام غم و شادی های دنیایی فرد رخت برمی بندد.تنها یک چیز باقی می ماند،آنهم بیم مرگ است:
چون مرگ در رسید مقامات خوف رفت وز بیـم مرگ لرزه بر اعضا دراوفتاد
بـر خـویـشتن بـلرز اگرچه ز بیم مرگ آتـش بـه مغز صخرۀ صـما دراوفتاد
(عطار، دیوان، ص۷۶۰)
بیم مرگ مهمترین موضوعی است که در باب مسئلۀ مرگ، انسان با آن روبروست.امّا سؤال اینجاست که بیم مرگ بخاطر چیست؟ انسان برای چیست که اینهمه از مرگ می ترسد؟ برای رفع ترس از مرگ است که انسان خود را هیچ می انگارد.وقتی مرگ در زندگی باشد،بود و نبود انسان چه تفاوتی دارد؟ گویی انسان نه برای این زندگی آفریده شده است، بلکه برای حیات پس از مرگ خلق شده است. یادکرد مرگ آگاهی بخش است. آگاهی به اینکه فرد خود را محدود بداند یا به محدودیت خود معرفت یابد. به همین جهت است که در مرگ اندیشی انسان به هیچ انگاری (ناچیز انگاری) خود می رسد و بود و نبود خود را بی تفاوت و بی اهمیت می داند. منزلت او در دنیا به اندازۀ خللی است که نبود او در دنیا ایجاد می کرد! شاید دردمندانه ترین و در عین حال حقیرانه ترین نگاه به خویشتن(در کل انسان) بیان شیخ نیشابور باشد که می گوید:
چه کم شود چه بیش گر از تند باد مرگ یک شبنم ضعیف به دریا در اوفتاد
(عطار، دیوان، ص۷۶۰)
چه کم شود چه بیش گر از تند باد مرگ موری بمرد در همه اقصای بحر و بر
(همان، ص۷۶۹)
این صدای فکر تمام انسانهاست که گاهی با خود فکر می کنند؛ اگر او نبود زندگی چه کم داشت، حالا که هست چه چیزی به زندگی اضافه شده است و اگر دیگر نباشد و برود چه چیزی کم می شود.این طرز تفکّر و نگرش ناشی از جهان بینی است محوریت آن با حقیقت مطلق ، ثابت و تغییر ناپذیر است که فرد برای خود یا انسان های دیگر هیچ نقشی قائل نیست یا حداقل آنرا در حاشیه و سایه قرار داده است. البته در بیت امکان اینکه برای نفی تکّبر و غرور و سرکشی و خود بینی باشد نیز هست. ترس از مرگ گاهی مانع از طی طریق معرفت و سلوک روحانی است. در منطق الطیر از زبان یکی از پرندگان، امتناع و خودداری خود از طی طریقت و سیر حقیقت را مرگ می داند.به همین علّت ترس از مرگ بازدارنده از ورود به وادی معرفت دانسته شده است و در عرفان مذموم.از این رو از نگاه شیخ عطار، ترس از مرگ نوعی حجاب و مانعی قلمداد شده است که سالک را حقیقت باید از آن بگذرد.بر همین مبنا می توان استنتاج کرد که رسیدن به حقیقت و معرفت در گرو عدم هراس از مرگ و مرگْ اندیشی است.در ضمن نباید از یاد برد که مرگْ اندیشی خود لازمۀ درک حقیقت خواهد بود.ترس از مرگ عامل بازدارندگی از اندیشیدن و شناخت است.
دیگری گفتش که می ترسم ز مرگ وادی دور است و من بی زاد و برگ
ایـن چـنین کز مرگ می ترسد دلم جـان بـرآیـد در نـخـسـتیـن منـزلم
(منطق الطیر، ص۱۷۴)
انسان از مرگ می ترسد و می هراسد.بنابراین برای غلبه بر این ترس و نجات از آن، دنبال راه حل می گردد.برای این کار نخست باید علّت ترس از مرگ را دریافت،سپس در پی درمان و راه چاره برای مداوای آن برآمد.بهترین عملکردی که انسان در مقابل هراس از مرگ اتخاذ کرده است،آفرینش و خلق مفاهیم و معانی ای است در جهت توجیه مرگ و ضرورت وجوب آن برای خود.شاید مهمترین و مؤثرترین عملی که انسان در برابر هراس از مرگ انجام داده است،تبدیل مفهوم مرگ به زندگی یا حیات دوباره در تصوّرات و اندیشه های خویش است. عدم ترس از مرگ نشانۀ پختگی و اندیشمندی فرد است.همواره به از بین بردن و زدودن ترس و وحشتِ مرگ از خود تأکید شده است:
مرگ اگرچه بس درشت و ظالمست گردن آنرا نرم کردن لازمست
(منطق الطیر، ص۱۷۶)

برام به این نکته نیز اشاره کرد که به جز دو مورد از مطالعات مربوط به رابطه تورم و استقلال بانک مرکزی، هیچ یک از مطالعات دیگر این امکان را که جهت رابطه علیت بین این دو متغیر نه تنها ممکن است از سمت استقلال بانک مرکزی به تورم، بلکه از تورم به سمت استقلال بانک مرکزی باشد را بررسی نکردهاند. این دو استثنا کوکرمن (۱۹۹۲) و درهر^[۵۵] (۲۰۰۸) هستند.
کوکرمن (۱۹۹۲)، از روش متغیرهای ابزاری برای تخمین معادله رگرسیونی تورم شامل شاخص استقلال بانک مرکزی استفاده کرد. اما مشاهده کرد که شاخص استقلال بانک مرکزی در معادله به صورت معناداری وارد نشده است. او همچنین نرخ جابجایی رئیس بانک مرکزی را به عنوان یک پروکسی برای فقدان استقلال داخلی بانک مرکزی استفاده کرد؛ و مشاهده کرد که ضریب آن به لحاظ آماری معنیدار است. با توجه به این نتایج نتیجه گرفت که تاثیر غیر محتمل مثبت و معنادار متغیر نرخ جابجایی رئیس بانک مرکزی بر کاهش نرخ ارزش واقعی پول، مربوط به رابطه علیت از تورم به سمت نرخ تعویض رییس بانک مرکزی است. به علاوه، او یک آزمون علیت بین تورم و جابجایی رئیس بانک مرکزی انجام داد. نتایجی که باعث شد او نتیجه بگیرد که علیت بین دو متغیر از هر دو جهت در جریان است. درهر^[۵۶] و دیگران (۲۰۰۸)، نیز با بهره گرفتن از نمونهای شامل ۱۳۷ کشور، مدلی مقطعی از تورم را تخمین زد. آنان نرخ تعویض رئیس بانک مرکزی را درونزا در نظر گرفتند؛ اما نتیجه گرفتند که این متغیر به صورت معناداری در مدل رگرسیونی وارد نشده است. اما بر خلاف درهر، برام به این نتیجه رسید که استقلال بانک مرکزی و تورم به صورت برونزا تعیین میشوند؛ و با وجود این موضوع، همچنان همبستگی منفی قوی میان این دو متغیر حکمفرماست.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۲-۶- رابطه استقلال بانک مرکزی و رشد اقتصادی

بیشتر مطالعات تجربی بر رابطه بین استقلال بانک مرکزی و نرخ تورم تاکید میکنند. ولی تحقیقات محدودی هم رابطه بین استقلال بانک مرکزی و رشد اقتصادی را مورد بررسی قرار دادهاند. به نظر میرسد انگیزه اصلی این مطالعات، نتایج مطالعات قبلی در مورد رابطه بین استقلال بانک مرکزی و تورم باشد. به این معنی که اگر استقلال بانک مرکزی منجر به تورم کمتر شود، آیا این امر به قیمت تولید کمتر اتفاق خواهد افتاد؟ و یا برعکس با توجه به رابطه کوتاه مدت منحنی فیلیپس که به مفهوم قبول تورم بالاتر جهت دستیابی به تولید بیشتر است، بانکهای مرکزی وابسته (غیر مستقل) در جهت افزایش تولید واقعی هستند؟
با فرض اینکه افزایش استقلال بانک مرکزی باعث کاهش تورم میشود، پیرامون هزینه های ایجاد چنین هدفی دو رویکرد وجود دارد. دسته اول مطالعات بیان میکنند که استقلال بیشتر بانک مرکزی از طرفی منجر به کاهش تورم میشود؛ اما از طرف دیگر زیانهای بیشتری را به صورت کاهش تولید به اقتصاد تحمیل میکند. نتیجه مطالعات آنان بیانگر این است که استقلال بانک مرکزی برای اقتصاد بدون هزینه نیست.
گروه دوم مطالعات هیچ رابطه منفی بین رشد اقتصادی و استقلال بانک مرکزی پیدا نکردند. نتایج مطالعات این گروه این است که با وجود اینکه استقلال بانک مرکزی باعث کاهش تورم میشود، اما هیچ هزینه آشکاری برای اقتصاد ندارد. برخی مطالعات نیز به این نتیجه رسیدهاند که نه تنها استقلال بانک مرکزی هیچ هزینه آشکاری برای اقتصاد در بر ندارد، بلکه باعث کاهش تورم و افزایش رشد اقتصادی میشود.
روگوف (۱۹۸۵) در مطالعه خود نشان داد که یک بانک مرکزی مستقل و پایبند به ممانعت از بروز تورم، نوسانات و بیثباتی در میزان تولید را افزایش میدهد. بنابراین به عقیده او کاهش تورم توسط یک بانک مرکزی مستقل، به قیمت بروز اختلال در بخش تولید حاصل میشود؛ و چون بخش پولی در اقتصاد یک بخش غیر واقعی، و تولید بخشی واقعی است، به نظر میرسد در صورت وجود چنین ارتباطی بین این متغیرها، پذیرفتن اختلال در بخش غیر واقعی منطقیتر باشد.
گریلی، ماسیاندارو و تابلینی (۱۹۹۱)، با بهره گرفتن از شاخص استقلال بانک مرکزی خود، برای دوره زمانی ۱۹۵۰- ۱۹۸۸ در مورد ۱۸ کشور صنعتی، به این نتیجه رسیدند که استقلال بانک مرکزی هیچ تاثیر معناداری بر نرخ رشد تولید واقعی ندارد. آنها در پژوهش خود عنوان کردند که داشتن بانک مرکزی مستقل تقریبا مشابه یک ناهار مجانی است، به این معنی که با وجود داشتن فواید زیاد، از نظر عملکرد کلان اقتصادی هیچ هزینه آشکاری در بر ندارد. یعنی اینکه اگر کشوری تمایل داشته باشد نرخ تورم را بدون آسیب رساندن به رشد اقتصادی خود کاهش دهد، نیازمند این است که بانک مرکزی مستقلی داشته باشد.
دی لانگ^[۵۷] و سامرز (۱۹۹۲)، در مطالعه خود رابطه بین استقلال بانک مرکزی و رشد اقتصادی را در طی سالهای ۱۹۵۵-۱۹۹۰ بررسی کردند. آنان نشان دادند که یک رابطه مستقیم و معنیدار بین رشد اقتصادی و استقلال بانک مرکزی وجود دارد. این محققان در مطالعه خود به این نتیجه رسیدند که به ازای هر درصدی در افزایش استقلال بانک مرکزی، رشد اقتصادی سالانه ۴/۰ درصد افزایش پیدا میکند.
آلسینا و سامرز (۱۹۹۳) نیز در نمونه مورد بررسی خود که برای دوره زمانی ۱۹۵۵-۱۹۸۸ صورت گرفته است، در زمینه ارتباط بین رشد اقتصادی و استقلال بانک مرکزی به ارتباط معنیداری دست نیافتند. آنان همچنین بین تغییرپذیری رشد اقتصادی و استقلال بانک مرکزی، به نتیجهای نرسیدند. در مجموع نتایج مطالعات آنها بیانگر این موضوع است که استقلال بانک مرکزی ممکن است به دلایل زیر عملکرد واقعی اقتصاد را بهبود بخشد:
اول اینکه رفتار یک بانک مرکزی مستقل و فارغ از هر گونه فشار سیاسی، بهتر قابل پیشبینی است. چنین بانکی ثبات اقتصادی را بهبود میبخشد و عامل ریسک در نرخ بهره واقعی را کاهش میدهد. به عبارت دیگر بانک مرکزی مستقل، با محدود نمودن اعمال نفوذهای قبل از انتخابات در سیاست پولی و نیز کاهش شوکهای پس از انتخابات، اقتصاد را در مقابل سیکلهای تجاری سیاسی محافظت میکند.
دوم اینکه چون تورم شدید از طریق ایجاد اختلالات در نظام اقتصادی، تشویق و ترغیب به سمت فعالیتهای سودآور و یا افزایش ریسکهای متعدد، اثرات نامطلوبی بر عملکرد اقتصاد دارد، لذا میتوان انتظار داشت که استقلال بانک مرکزی عملکرد اقتصادی را بهبود بخشد.
کوکرمن و دیگران (۱۹۹۳) نیز در مطالعه خود به این نتیجه رسیدند که در کشورهای صنعتی، رشد تولید حتی بعد از کنترل عوامل ساختاری، ارتباطی با استقلال بانک مرکزی ندارد. ولی اگر شاخص استقلال بانک مرکزی نرخ تعویض رئیس بانک مرکزی در نظر گرفته شود، به این نتیجه رسیدندکه در کشورهای توسعه یافته استقلال بانک مرکزی اثر مثبتی بر رشد اقتصادی دارد. این محققین معتقدند که اختلاف نتایج بین کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته، بر این نکته دلالت میکند که وابستگی به مقامات سیاسی تنها زمانی برای رشد اقتصادی نامناسب است که سطح استقلال به اندازه کافی بالا باشد.
آکاند^[۵۸](۱۹۹۸)، نیز در مطالعه خود با بهره گرفتن از آزمون لوین^[۵۹] – رنلت^[۶۰]، شدت رابطه آماری بین رشد اقتصادی و شاخصهای مختلف استقلال بانک مرکزی را مورد بررسی قرار داد. او با بهره گرفتن از داده های ۵۶ کشور، به این نتیجه رسید که رشد اقتصادی همبستگی قوی با استقلال بانک مرکزی ندارد. همچنین او بیان کرد که نتایج مطالعات کوکرمن و دیگران در مورد تاثیر مثبت استقلال بانک مرکزی بر رشد، قابل اعتماد نیست.

۲-۸- خلاصه فصل

در این فصل، ابتدا به بیان تاریخچه و وظایف بانک مرکزی پرداخته شد. در ادامه، توضیحاتی در مورد استقلال بانک مرکزی و شاخصهای مختلف آن ارائه شد. سپس روابط بین استقلال بانک مرکزی با تورم و رشد اقتصادی، همچنین رابطه تورم و رشد اقتصادی مورد بررسی قرار گرفت. در فصل سوم نیز به روش شناسی پژوهش و معرفی روش های مورد استفاده برای تخمین مدلهای پژوهش پرداخته میشود.

 

فصل سوم:

روش شناسی پژوهش

۳-۱- مقدمه

پیش از تخمین مدلهای مربوط به تخمین روابط میان تورم، استقلال بانک مرکزی و رشد اقتصادی، لازم است که در این فصل به ارائه توضیحاتی در مورد روششناسی پژوهش و تبیین روش های مورد استفاده برای تخمین ارتباط میان متغیرها، پرداخته شود.

۳-۲- مدلسازی در قالب داده‌های پانل^[۶۱]

پانل دیتا (Panel Data) اصطلاحی برای تلفیق مشاهدات مقطعی کشورها، بنگاه‌ها و خانوارها و … طی دوره‌های زمانی چند ساله است. بنابراین در ادبیات اقتصادسنجی، اطلاعات آماری مربوط به داده‌های ادغام شده از سری زمانی و مقطعی را پانل دیتا میگویند، یعنی داده‌های مربوط به یک یا چندین متغیر در دوره‌ای خاص و برای چندین منبع مختلف. در بعضی مواقع، جدا کردن داده‌ها به صورت مقطعی و زمانی میسر نیست و یا تلفیق آن‌ها نتایج بهتری نسبت به تک تک آن‌ها به دست می‌دهد. در این شرایط استفاده از داده های تلفیقی متداول می‌باشد. مثلاً‌ در بررسی‌های تابع تولید، مسئله‌ای که وجود دارد این است که بتوان تغییرات تکنولوژیک را از صرفه‌های مقیاس تفکیک کرد. در این‌گونه موارد داده‌های مقطعی فقط اطلاعاتی را در مورد صرفه‌های مقیاس فراهم می‌آورند، در حالی که داده‌های سری زمانی اثرات هر دو را بدون هیچ‌گونه تفکیکی از اثراتشان نشان می‌دهند. به طور معمول در کارهای تجربی فرض می‌شود که بازده ثابت به مقیاس وجود دارد، لذا تغییراتی که به وجود می‌آید تنها ناشی از تغییرات تکنولوژیکی در نظر گرفته میشود که مسلماً این فرض شبهه ‌برانگیز بوده و جای سؤال دارد. با بهره گرفتن از داده‌های پانل شده می توان اثرات تکنولوژی و صرفههای مقیاس را به طور جداگانه مورد بررسی قرار داد.

۳-۲-۱- مزایای استفاده از داده‌های پانل

به کار بردن داده های پانل مزیت‌هایی دارد که آن را از روش‌های دیگر متمایز می‌سازد. در زیر به چند مورد از این مزیت‌ها اشاره میشود:

1. 1. داده‌های مقطعی صرف و سری زمانی صرف، ناهمسانی‌های فردی^[۶۲] را لحاظ نمی‌کنند. لذا ممکن است که تخمینهای تورشداری به دست دهند، در حالی با بهره گرفتن از داده های پانل می‌توان با لحاظ کردن متغیرهای ویژه فردی^[۶۳] این ناهمسانی‌ها را لحاظ نمود.

1. 1. داده‌های پانل دارای اطلاعات بیشتر، تغییرپذیری بیشتر، هم‌خطی کمتر، درجه آزادی بالاتر و کارایی بالاتر نسبت به سری زمانی و داده‌های مقطعی هستند. به خصوص اینکه یکی از روش‌های کاهش هم‌خطی، ترکیب داده‌های مقطعی و زمانی به صورت پانل است.

در محاسبه واریانس جامعه با توجه به مشاهدات مربوط به سری زمانی، واریانس به دست آمده از مشاهدات بر تعداد داده ها منهای تعداد پارامترها تقسیم می شود.

در حالی که در داده های تلفیقی داریم:

که معمولا در این حالت مخرج بزرگتر شده و بنابراین واریانس محاسبه شده کوچکتر از واریانس به دست آمده از داده های سری زمانی صرف میباشد و بنابراین کارایی تخمین افزایش مییابد.
به همین قیاس چنانچه آزمون  (آزمون معنیدار بودن کل رگرسیون) در دو حالت، یعنی سری زمانی و تلفیقی مقایسه شود، خواهیم داشت:
در مدل سری زمانی تنها:

در صورتی که در مدل تلفیقی F به صورت زیر محاسبه می گردد:

به وضوح مشخص است که مقدار Fدر مدل تلفیقی میتواند بزرگتر از مدل سری زمانی باشد، لذا احتمال معنیدار بودن کل رگرسیون یعنی وجود متغیرهایی توضیحی در مدل تلفیقی بیشتر خواهد بود.

1. 1. مطالعه مشاهدات به صورت پانل دیتا، وضعیت بهتری برای مطالعه و بررسی پویایی تغییرات نسبت به سری زمانی و داده‌های مقطعی دارد.

1. 1. روش پانل دیتا می‌تواند اثراتی که به سادگی توسط سری زمانی و داده‌های مقطعی آشکار نمی‌شوند را اندازه‌گیری ‌کند.

1. 1. روش پانل دیتا ما را قادر می‌سازد تا مشکل‌ترین مدل‌های رفتاری پیچیده را مطالعه کنیم. به طور مثال صرفه‌های اقتصادی و تغییرات تکنیکی بهتر می‌تواند توسط پانل دیتا بررسی و آزمون شوند.

1. 1. پانل دیتا از طریق فراهم کردن تعداد داده‌های زیاد (چندین هزار) تورش را پایین می‌آورد (بالتاجی^[۶۴]،۲۰۰۰ ).

۳-۲-۲- مدل کلی داده‌های پانل

در اینجا با ارائه یک مثال کلی به توضیح داده های پانل پرداخته میشود. فرض کنیم که  واحد تصمیم مجزا وجود دارد که با شاخص i از ۱ تا  شماره‌گذاری می‌شوند. همچنین m دوره زمانی متوالی که با شاخص t از ۱ تا m شماره‌گذاری می‌شوند وجود دارد. بنابراین، مجموع  مشاهده خواهیم داشت. متغیرها عبارتند از:
 : ارزش متغیر وابسته برای واحدi ام در دوره t ام.
 : ارزش متغیر توضیحی j ام برای واحد i ام در دوره t ام.

رگرسیون خطی این پانل، عبارت است از:

• •  

• • • • دیگر پارامترهای ژنتیکی

     

دیگر پارامترهای لازم عبارتند از:
تعداد جمعیت: ۱۰
احتمال جهش: بین ۰۱/۰ تا ۲/۰
احتمال آمیزش: بین ۸/۰ تا ۹۹/۰

• • مزایا

مسأله یافتن پایانه‏ها بر روی دو شهر تهران و تبریز با بهره گرفتن از الگوریتم ژنتیک اجرا شد. در مورد شهر مشهد زمان حل، با استفاده الگوریتم ژنتیک به ترتیب حدود ۸، ۴۸۵ و ۱۲۰۰ برابر سریعتر از روش‏های گرم و سرد کردن شبیه‏سازی شده، شمارش ضمنی و شاخه و کران اجرا شد. ابعاد شبکه شهر تهران حدود ۵ برابر شهر مشهد است، لذا مکان­ یابی پایانه ­های اتوبوس­رانی با بهره گرفتن از روش شاخه و کران (با بهره گرفتن از نرم‏افزار GAMS) مستلزم تقسیم کردن شهر به چند زیر ناحیه است. این مسأله بدون نیاز به تقسیم‏بندی با بهره گرفتن از الگوریتم ژنتیک حل شد که زمان اجرای آن ۳۰ برابر کمتر و میانگین دقت جواب نیز بیشتر از روش گرم و سرد کردن شبیه‏سازی شده است.

• • معایب

زمان مکان­ یابی پایانه‏های شهر مشهد برای تعداد پایانه‏های برابر با ۱، ۲ و ۳، با بهره گرفتن از الگوریتم ژنتیک، بیشتر از زمان حل مسأله مذکور با بهره گرفتن از روش شمارش ضمنی است. همچنین زمان حل، برای تعداد پایانه‏های برابر با ۲۰ با بهره گرفتن از الگوریتم ژنتیک بیشتر از زمان حل، با بهره گرفتن از دیگر روش‏ها است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

• • 1. 1. مکان‏یابی جایگاه‏های عرضه سوخت

     

نوبخت و همکارش در سال ۱۳۹۰ [۸] به مکان‏یابی جایگاه‏های عرضه سوخت پرداخته‏اند. پروژه تعیین تعداد و محل مناسب قرار‏گیری جایگاه‏های عرضه سوخت با بهره گرفتن از مدل برنامه‏ ریزی ریاضی است. در این تحقیق شهر مشهد برای مطالعه انتخاب شد. برای مکان‏یابی یک جایگاه عرضه سوخت، پارامترهای متعددی از قبیل فاصله طولی، فاصله زمانی، زمان‏های اتلاف شده، ارزش زمین و غیره را می‏توان مورد بررسی قرار داد، اما بررسی هر یک از عوامل فوق مستلزم انبوهی از آمار و اطلاعات است. از آنجاکه در خصوص محدوده مورد مطالعه محدودیت داده وجود دارد، این مطالعه به بررسی فاصله طولی (مسافت) محدود می‏شود. همچنین آمار و اطلاعات موجود بر اساس مطالعات جامع حمل و نقل شهر مشهد بوده که آن مطالعات شهر مشهد را به گونه‏ای تقریبا همگن (از نظر جمعیت، تراکم و حجم سفرها) ناحیه‏بندی کرده است.
در این مدل برای هر یک از نواحی محدوده مورد مطالعه کمیتی به نام پتانسیل تعریف می‏شود که نشان دهنده ارزش هر ناحیه بدون درنظر گرفتن نواحی اطراف برای احداث جایگاه است. همچنین برای در نظر گرفتن تاثیر نواحی مختلف بر یکدیگر، به هر زوج (i,j) از ناحیه‏ها کمیتی به نام «شاخص تقاضا» نسبت داده می‏شود که بیانگر کسری از پتانسیل موجود در ناحیه j برای خدمت گرفتن از یک پمپ بنزین در ناحیه i است. میزان خدمت‏دهی یک پمپ بنزین به نواحی پیرامون آن با افزایش فاصله نواحی از پمپ بنزین کاهش می‏یابد.

• • پتانسیل هر ناحیه

پتانسیل به نوعی مرتبط با تعداد وسایل نقلیه موجود است. به عبارت دیگر هر چه تعداد وسایل نقلیه موتوری موجود در یک ناحیه بیشتر باشد، آن ناحیه از پتانسیل بیشتری برای نیاز به سوخت و در نتیجه احداث جایگاه پمپ بنزین برخوردار است. اما خودروهای موجود در یک ناحیه ممکن است در تملک ساکنین آن ناحیه باشند و یا به علت انجام سفر در آن ناحیه حضور یافته باشند. پس لازم است ترکیبی از تعداد خودروهای ثابت )تحت تملک ساکنین( و خودروهای متحرک )سفرهای تولید و جذب شده( را به عنوان پتانسیل در نظر بگیریم. از آنجا که تعداد خودرو و تعداد سفر از یک جنس نیستند، برای ترکیب دو عامل از دو مفهوم سهم عوامل ثابت و سهم عوامل متحرک استفاده می‏شود.

• • • •  

     

• • • • • سهم عوامل ثابت

       

   

۶۸

۵- ضمائم…………………………………………………………………………………………………………………………………………..

۷۱

۶- منابع…………………………………………………………………………………………………………………………………………….

فصل اول:
کلیات
(Brassica napus L.) ۱-۱ گیاه شناسی کلزا
کلزا(Brassica napus L.) گیاهی یک­ساله، متعلق به خانواده Brassicacea یا Crucifera و جنس Brassica است و با نامهای rape، Oilseed rape، rapa، rappi، rapeseed شناخته می­ شود. کلزا آلوتتراپلوئید با ۱۹ جفت کروموزوم ۳۸X=4=n2 از تلاقی دو گونه شلغم روغنی(B.compestris/rapa L.) و کلم روغنی (B.oleracea) و دو برابر شدن کروموزم­ها در هیبرید حاصل به وجود آمده است. شکل ۱ که به مثلث یو^[۱] مشهور است روابط ژنومی گونه­ های رزاعی جنس براسیکا را نشان می­دهد (کیمبر، ۱۳۷۸).
شکل ۱- ۱ - روابط ژنتیکی گونه­ های دیپلوئید و تتراپلوئید جنس براسیکا (کیمبر، ۱۳۷۸).
از نظر گیاه­شناسی کلزا دارای دو تیپ پاییزه و بهاره است. در شرایط مطلوب عملکرد نوع پاییزه ۲۰ تا۳۰ درصد بیشتر از نوع بهاره است (دهشیری، ۱۳۷۹). کلزا یک گیاه سرمادوست و روز بلند بوده و بهترین رشد آن در دمای°C20-15 می­باشد. کلزا گیاهی است علفی با دوره رشد یک­ساله، شاخه­ های راست و منشعب و دارای ریشه­ای راست که طول و تعداد ریشه ­های فرعی بسته به نوع واریته متفاوت است. گل آذین آن از نوع خوشه است و اغلب گل­ها به رنگ زرد هستند. گل­ها کامل و دارای چهار کاسبرگ، چهار گلبرگ وچهارپرچم بلند و دو پرچم کوتاه، مادگی دو برچه­ای و میوه خورجین است که هر میوه خورجین دارای ۱۵ تا۴۰ بذر کوچک است بذر­های این گونه به رنگ سیاه هستند و نسبت روغن و پروتئین در بذر آن زیاد و مقدار الیاف در کنجاله کمتر است (کیمبر، ۱۳۷۸).
۱-۱-۱ ارقام کلزا
ژنوتیپ­های کلزا را ممکن است بر اساس مقدار اسیدهای اروسیک و اولئیک در روغن و مقدار گلوکوزینولات در کنجاله گروه­بندی نمود. ژنوتیپ­ها و یا گروه های ۱ و۲ را کلزا گویند (خواجه پور، ۱۳۸۳):
۱- ژنوتیپ­ها یا ارقامی که بیش از ۴۵ درصد اسید اروسیک دارند و برای استخراج اسید اروسیک مورد استفاده قرار می­گیرند. امروزه ارقامی را اصلاح کرده ­اند که ۴۵ تا ۵۵ درصد اسید اروسیک و یا مقدار بالایی اسید بهنیک^[۲] دارند و از آنها منحصرا” برای استخراج این اسیدها استفاده می­ کنند. روغن خالص این دو اسید (۹۰ تا ۹۵ درصد اسید اروسیک و ۸۵ درصد اسید بهنیک) کاربرد وسیعی در صنعت دارد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۲- ارقامی که اسید اروسیک آنها پائین است، اما مقدار زیادی اسید اولئیک و مقدار کمی اسید لینولنیک دارند. روغن این ارقام کاربرد وسیعی در صنایع مختلف دارد. یکی از کاربردها، تغییر اسید اولئیک به استرمتیل اولئات و مصرف آن به عنوان سوخت موتورهای دیزل است.
۳- ارقامی که کمتر از ۲ درصد اسید اروسیک در روغن و کمتر از ۳۰ میکرومول گلوکوزینولات در هر گرم کنجاله دارند و در گروه کانولا(canola) قرار می­گیرند. روغن کانولا کاربرد خوراکی داشته و کنجاله آن در تغذیه دام و طیور قابل استفاده است.
در یک تقسیم ­بندی دیگر ارقام کلزا را به ۴ دسته تقسیم می­ کنند (شهیدی و فروزان، ۱۳۷۶):
۱- کلزاهای سنتی^[۳]
ارقامی که حاوی ۶۰-۲۲ درصد اسید اروسیک در روغن و ۲۰۵-۱۰۰ میکرومول گلوکوزینولات در هر گرم کنجاله هستند و به ^[۴]HEAR معروف بوده و امروزه هنوز تولید می­شوند.
۲- ارقام یک­صفر^[۵]
معمولا واریته­های کانادایی بوده و حاوی کمتر از ۵ درصد اسید اروسیک در روغن و ۲۰۵-۱۰۰ میکرومول گلوکوزینولات در هر گرم کنجاله هستند. عبارت یک­صفر نشان­دهنده این است مقدار اسید اورسیک آن با کارهای اصلاحی کاهش داده شده است.
۳- ارقام دو­صفر^[۶]
نوع تکامل یافته ارقام یک­صفر بوده و حاوی کمتر از ۲ درصد اسید اروسیک در روغن و ۳۰-۱۸ میکرومول گلوکوزینولات در هر گرم کنجاله هستند. عبارت دو­صفر نشان­دهنده این است که علاوه بر اسید اروسیک، مقدار گلوکوزینولات نیز با کارهای اصلاحی کاهش داده شده است. رقم Tower اولین رقم کلزای دو­صفر تولید شده می­باشد.
۴- ارقام سه­صفر^[۷]
نوع اصلاح شده ارقام B.compestris بوده و اصطلاحا به آنها “Candle” می­گویند و حاوی حداقل میزان اسید اروسیک می­باشند. این ارقام علاوه بر اصلاح از نظر اسید اروسیک و گلوکوزینولات، از نظر فیبر نیز اصلاح گردیده­اند.

الف
ب
شکل ۱-۲- تصویری از گیاه کلزا: الف) گل، ب) گیاه (Foto © M.Wiora).
۱-۱-۲ کلزا و اهمیت اقتصادی آن
دانه­ های روغنی پس از غلات، دومین ذخایر غذایی جهان را تشکیل می­ دهند. این محصولات علاوه بر دارا بودن ذخایر غنی اسید چرب، حاوی پروتئین نیز می­باشند (Raymer, 2002). روغن­های خوراکی و کنجاله­های مغذی پروتئینی که حاصل فرایند روغن­کشی از دانه­ های گیاهان روغنی هستند، بخشی از غذای روزانه انسان و دام را تشکیل می­ دهند. علاوه بر این دانه­ های روغنی مصارف صنعتی، دارویی نیز دارند .(Adamsen and Cofflet, 2005)کلزای روغنی مهم­ترین گونه زراعی جنس براسیکا می­باشد و به احتمال قوی فرم وحشی آن به اروپا و آفریقای شمالی محدود می­ شود (کیمبر، ۱۳۷۸). کلزا در قرن ۱۹ به عنوان منبعی برای روغن­کاری موتور بخار استفاده می­شده و بخاطر مقادیر بالای گلیکوزینولات و طعم تند آن کمتر به عنوان غذای حیوانات و انسان مورد استفاده قرار می­گرفت. کلزای اصلاح شده دارای گلیکوزینولات کمتر و روغن خوش طعم­تری می­باشد. تولیدکنندگان آن اتحادیه اروپا، کانادا، ایالت متحده آمریکا، استرالیا، چین و هند می­باشند (Mollers, 2002). طبق بررسی­های بخش کشاورزی ایالت متحده آمریکا، کلزا سومین منبع روغن گیاهی در جهان در سال ۲۰۰۰ بعد از روغن سویا و نخل روغنی می­باشد (Albarrak, 2006). روغن کلزا حاوی اسید های چرب امگا ۶ و امگا ۳ به نسبت ۱:۲ است. روغن کلزا یکی از مهم­ترین روغن­های مفید برای قلب است و گزارش شده که میزان کلسترول و سرم تری گلسیرید را کاهش می­دهد و مانع به هم چسبیدن پلاکت­ها می­ شود. روغن Brassica napus L. بیشتر به شکل مارگارین و روغن سالاد مورد مصرف انسان می­باشد (۲۰۰۲ Mollers,). روغن این گیاه به علت دارا بودن کلسترول پایین، داشتن خاصیت آنتی اکسیدانی و اثرات بیولوژیکی مفید و ضدسرطان، برای سلامتی انسان مطلوب می­باشد ((Syed et al., 199. در سالهای اخیر، تولید کلزا به علت سازگاری آن به شرایط آب و هوائی مختلف مورد توجه است و نواحی کاشت آن از ۱۹۰۰۰ هکتار در سال ۲۰۰۰ به ۲۸۰۰۰ در سال ۲۰۰۶ افزایش یافته است (et al., ۲۰۰۷ Fanaei). دانه­ های روغنی کلزا با میانگین روغن ۴۰ درصد (براساس وزن خشک دانه)، برای مصارف روغن و غذا بکار می­رود و کنجاله آن به عنوان تغذیه دام استفاده می­ شود (McGregor, 1995 Kimber and). تولیدات جهانی روغن کلزا بالاتر از سویا وآفتابگردان است (Flagella et al., ۲۰۰۰). پارامترهای ژنوتیپی و محیطی مقدار و کیفیت روغن کلزا را تعیین می­ کنند (Flagella et al., ۲۰۰۲). با توجه به مصارف خوراکی و صنعتی و افزایش سطح زیر کشت آن در ایران و نقش مهمی که این محصول می ­تواند در کاهش وابستگی به خارج از کشور در زمینه واردات روغن گیاهی داشته باشد، افزایش میزان عملکرد این محصول مورد توجه قرار گرفته است.

ب
الف
شکل۱-۳- تصاویری از گیاه کلزا: الف) مزرعه کلزا، ب) بذر کلزا Foto © M.Wiora)).
۱-۲ تنش خشکی
در میان تنش­های مختلف که رشد ، متابولیسم و عملکرد گیاهان را در محیط­های طبیعی تحت تأثیر قرار می­ دهند، خشکی مهم­ترین عامل غیر­زنده­ای است که تولید محصولات کشاورزی را محدود می­سازد و ۴۰ تا ۶۰ درصد از اراضی کشاورزی جهان را تحت تاثیر قرار می­دهد ( .(Bery, 1997; Reddy et al., ۲۰۰۴
با وجود این که آب از فراوان­ترین ترکیبات روی زمین بوده و دو سوم از سطح زمین را آب فراگرفته، اما در بخش
عمده­ای از جهان کمبود آب، عامل محدود­کننده تولید محصولات کشاورزی شناخته می­ شود(Khajeh hosseini and Powell, 2003).
نقش آب در گیاهان عبارت است از:
۱- به عنوان یک یک ماده ساختمانی با هزینه متابولیکی خیلی کم عمل می­ کند.
۲- به عنوان یک محیط جهت انجام واکنش­های متابولیکی متابولیسم عمل می­ کند.
۳- کاهش نوسانات درجه حرارت.

۲-۲-۱-۳- شناسایی به روش BJ
در شناسایی به روش BJ که یکی از روش‌های شناسایی خطی سیستم‌های دینامیکی می‌باشد، ساختاری که برای سیستم در نظر گرفته می‌شود به صورت زیر است:

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

در این صورت معادله تابع، که به صورت بسط چند جمله‌ای ها برای سیستم به دست می‌آید برابر با معادله ۲.۱۰ می‌باشد:
(۲.۱۰
با ضرب چند جمله ای مخرج در دو طرف تساوی، رابطه ۲.۱۱ به صورت زیر بیان می‌گردد:
(۲.۱۱
با بهره گرفتن از معادله ۲.۱۱ و استخراج رگرسورهای سیستم و تخمین ضرایب چند جمله ای، سیستم شناسایی می‌گردد. در این روش نیز برای استخراج ماتریس ضرایب، می‌توان از روش حداقل مربعات خطا همانند دو روش بحث شده قبلی استفاده نمود]۲۴،۲۵،۳۰[.
۲-۲-۲- شناسایی خطی به روش مبتنی بر تحلیل زیر فضا
روش تحلیل زیر فضا N4SID¹ به عنوان جایگزینی برای روش های قدیمی شناسایی سیستم چند‌متغیره پیشنهاد شده‌اند. جذابیت روش زیر‌فضا در این است که تحقق فضای حالت سیستم را از روی داده های ورودی و خروجی تخمین می‌زنند]۲[.
تمام روش های N4SID مستقیما بیان فضای حالت سیستم را بدون استفاده از بیان پارامترهای خاص کانونیک سیستم مورد استفاده قرار می‌دهند]۲[.
در این روش نیاز به انتخاب یک پنجره از اطلاعات(M) داریم. اگر کل اطلاعات اندازه گیری شده سیستم N باشد، عموما بعد پنچره را به شکلی انتخاب می‌کنند که  باشد]۳۵-۳۱[.
پس از انتخاب M، ماتریس های هنکل^۲ به شکل زیر تشکیل می‌گردند:
——————————————————————–۱- Numerical methods for subspace system identification2-Henkel Matrix
(۲.۱۲
می‌توان نشان داد که با تعریف ماتریس های فوق و با بهره گرفتن از معادلات حالت سیستم خواهیم داشت:
(۲.۱۳
که در آن:

قدم بعدی از روش مبتنی بر زیر فضا، تخمین زیرفضای سیگنال یا به عبارتی فضای برد ماتریس رؤیت پذیری می‌باشد. روش‌های متعددی برای حل این مسئله بیان شده که ما به بررسی یکی از این روش ها می‌پردازیم]۲،۳۵[.
دراین روش ماتریس نگاشت عمود را در درون فضای پوچی ایجاد می‌کنیم. اگر دارای رتبه کامل بود ماتریس نگاشت به صورت زیر تعریف می‌گردد:
(۲.۱۴
به دلیل اینکه  اگر ماتریس  را از طرف راست بر روی معادله ۲.۱۳ اثر دهیم در این صورت داریم:
(۲.۱۵
در مرحله بعد با بهره گرفتن از تجزیه مقادیر منفرد ماتریس  به صورت زیر تجزیه می‌شود:
(۲.۱۶
که در آن S ماتریس مقادیر منفرد می‌باشد. تعداد عناصر غیر صفر مقادیر منفرد در واقع همان درجه واقعی سیستم است.
در مرحله بعد با بهره گرفتن از ماتریس  به صورتی که در زیر ارائه می‌گردد ماتریس ضرایب AوC تخمین زده می‌شوند:
به تعداد n ستون از ماتریس  را انتخاب و آن را  می‌نامیم. اولین m (تعداد خروجی) ردیف از ماتریس  همان C می‌باشد. ماتریس A از رابطه زیر به دست می‌آید:
(۲.۱۷
که در آن  همان  است وقتی اولین m ردیف آن برداشته شده باشد و  همان  است وقتی آخرین m ردیف آن برداشته شده باشد.
در گام بعدی ضرایب B و D به ترتیب زیر تخمین زده می‌شوند:
ماتریس  با حذف n ستون اول ماتریس به دست می‌آید:
(۲.۱۸
ماتریس H طوری محاسبه می‌شود که:
(۲.۱۹
از روی ماتریس H و مقایسه آن با رابطه زیر، ماتریس های B و D تخمین زده می‌شوند.

بدین ترتیب سیستم به روش مبتنی بر زیر فضا شناسایی می‌گردد.
۲-۳- شناسایی به روش های غیر خطی
در بخش ۲-۲ به بررسی روش‌های شناسایی‌خطی برای شناسایی سیستم های دینامیکی پرداختیم. در این بخش به بررسی تعدادی از روش‌های غیر خطی برای سیستم های دینامیکی خواهیم پرداخت.
۲-۳-۱-شناسایی به روش ARX غیر خطی(NLARX )
در فصل دو اشاره گردید که مدل ARX به صورت رابطه زیر می‌باشد:
(۲.۲۰
که در این رابطه y(k) به صورت زیر به دست می آید:
(۲.۲۱
اشاره گردید که در روش خطی، خروجی تخمین زده شده، جمع وزنی از مقادیر گذشته خروجی و ورودی ها که بردار رگرسور نامیده می‌شوند، می‌باشد. حال در روش غیر خطی تعریف متفاوتی برای خروجی تخمین زده شده ارائه می‌گردد، در این روش y(k) تخمین زده شده از رابطه۲.۲۲ به دست می‌آید]۲۴،۲۵[.
(۲.۲۲
ساختار روش شناسایی ARX غیر خطی در شکل (۲-۲)نشان داده شده است. در این روش رگرسورها و ماتریس ضرایب به‌صورت رابطه ۲.۲۳ در نظر گرفته می‌شود.
(۲.۲۳
(۲.۲۴
شکل(۲-۲):ساختار شناسایی به روش NLARX [36]
با توجه به شکل (۲-۲) و رابطه ۲.۲۴ در می‌یابیم که قسمت تخمین‌گر غیر خطی در این روش می‌تواند از بخش خطی و غیر خطی تشکیل یابد. در رابطه ۲.۲۴، L قسمت خطی و تابع g قسمت تخمین‌گر غیر‌خطی می باشد، تابع g که قسمت اصلی تخمین‌گر غیر خطی را تشکیل می‌دهد، می‌تواند هر یک از ساختار های غیرخطی ویولت، سیگموید‌نت، شبکه های عصبی و سایر شبکه های غیر خطی را به خود اختصاص دهد. ما در این رساله برای تخمین‌گر از شبکه سیگموید‌‌نت استفاده نموده ایم. g برای شبکه سیگموید‌نت در رابطه ۲.۲۵ نشان داده شده است.
(۲.۲۵
با توجه به آن‌چه بیان شد با بهره گرفتن از ماتریس رگرسورهای متشکل ازورودی ها و خروجی های گذشته و انتخاب مناسب تخمین‌گر غیر خطی پارامترهای سیستم را تخمین زده و سیستم را شناسایی می‌نماییم]۳۶،۳۹[.
۲-۳-۲-شناسایی به روش همرشتاین- وینر (NLHW¹ )

با عنایت به نظریات فقها و حقوقدانان به نظر می رسد،‌عمل زیانبار اکراهی، در صورتیکه، تهدید اجبار کننده یا اکراه کننده عادتاً قابل تحمل نباشد، برای مجبور و مکره، مسوولیتی در بر ندارد. و اجبار کننده دارای مسئولیت خواهد بود. بنابراین اگر وکیل دادگستری را مجبور نمایند تا اطلاعات و اسرار موکل خود را افشاء نماید و این اجبار به درجه ای باشد که عادتاً قابل تحمل نباشد و وکیل اسرار موکل خود را فاش کند، در این حالت به دلیل اینکه مکرَه کاری را بر خلاف متعارف انجام نداده و مرتکب تقصیر نشده، مسوول نمی شناسند و اجبار کننده دارای مسئولیت می باشد زیرا سبب قوی تر از مباشر است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۴ ـ ‌تقصیر
در خصوص تعریف تقصیر اختلاف نظر بسیار است. پلنیول استاد فرانسوی، تقصیر را چنین تعریف می کند:
«تجاوز از تعهدی که شخص به عهده داشته است». این تعریف کمکی به روشن شدن مفهوم تقصیر نمی کند. از جمع مواد ۹۵۳ تا ۹۵۱ قانون مدنی، می توان چنین تعریفی را از تقصیر استنباط کرد: «تقصیر عبارتست از انجام دادن کاری که شخص، به حکم قرارداد یا عرف، می بایست از آن پرهیز کند یا خودداری از کاری که باید انجام دهد». این تعریف همانند تعریف اول است و تنها خصوصیتی که دارد این است که به داوری عرف تکیه کرده است، ولی در آن معلوم نشده که چگونه باید به داوری عرف دست یافت و از این حیث نیاز به اصلاح و تکمیل دارد.
در تعریفی دیگر از تقصیر حقوقدانان چنین گفته اند: «تقصیر، تجاوز از رفتاری است که انسان متعارف در همان شرایط وقوع حادثه دارد». ^[۱۳۲]
در تعریفی کاملتر از تقصیر بعضی چنین گفته اند: «تقصیر عبارتست از انجام کار و یا ترک فعلی که اگر شخص متعارف و محتاط، در شرایط بیرونی و اجتماعی عامل فعل زیانبار قرار گیرد، چنین عملی را انجام ندهد». ^[۱۳۳]
همچنان که در مباحث قبلی گفته شد، ما مبنای مسئولیت مدنی در نقض حریم خصوصی را «تقصیر نوعی»: قرار دادیم و گفتیم منظور از تقصیر نوعی، همان تعریفی است که در بالا بدان اشاره شده است. اگر افعال ناقضین حریم خصوصی زیانبار و توام با تقصیر به مفهوم مذکور باشد. در اینصورت یکی از ارکان مسئولیت تحقق یافته و در صورت جمع سایر ارکان، فاعل یا فاعلین، مسؤول شناخته خواهند شد. در خصوص ضرر و زیانهایی که محجورین بواسطه نقض حریم خصوصی دیگران، به آنها وارد می آورند، ماده ۷ قانون مسئولیت مدنی و ماده ۱۲۱۶ قانون مدنی قدری موضوع را روشن کرده است. اگر سرپرست صغیر یا مجنون در نگهداری او مرتکب تقصیر شود و صغیر یا مجنون با نقض حریم خصوصی دیگران موجب ضرر و زیانی به آنها شود، در این حالت سرپرست صغیر یا مجنون مسوول پرداخت خسارت است، مگر اینکه استطاعت جبران تمام یا قسمتی از زیان وارده را نداشته باشد،‌که در اینصورت از مال صغیر یا مجنون، زیان جبران خواهد شد. اگر سرپرستان قانونی محجورین در نگهداری آنان دچار تقصیر نشوند و با این وجود،‌محجورین با نقض حریم خصوصی افراد، باعث ضرر و زیان به آنها شوند، در اینصورت خسارات وارده از اموال محجورین جبران خواهد شد. در پاره ای از موارد ممکن است محجورین به عللی فاقد سرپرست قانونی باشند، اگر این قبیل محجورین، حریم خصوصی دیگران را نقض کنند و باعث ضرر و خسارت به آنها شوند، چه کسی مسوول جبران ضرر و زیان وارده است؟
ماده ۷ قانون مسئولیت مدنی چنین فرضی را پیش بینی نکرده است و لیکن بعضی از حقوقدانان در پاسخ به این پرسش دو نظریه ابراز کرده اند. ^[۱۳۴]
اول: به استناد ماده ۱۲۱۶ قانون مدنی می توان خود محجور را مسوول دانست. در اینصورت عمل شخص غیر ممیز یا از مصادیق اتلاف به مباشرت است یا تسبیب، به موجب ماده ۳۳۱ قانون مدنی و قانون مسئولیت مدنی، رشید یا عاقل هنگامی مسوول است که مرتکب تقصیر شده باشد در صورتیکه ماده ۱۲۱۶ قانون مدنی،‌صغیر، مجنون و غیر رشید را مطلقاً مسوول جبران خسارات وارده قرار داده است. اعم از اینکه مرتکب تقصیر شده باشد یا نه و اعم از اینکه بی واسطه زیان را وارده کرده باشد یا با واسطه،‌اگر این نظریه را بپذیریم، مسئولیت محجورین در موارد تسبیب به مراتب سنگین تر از مسئولیت عاقل و رشید خواهد بود.
دوم: هرگاه مقام قضایی به وظایف خویش عمل نکند یا بگونه ای عمل نماید که تأخیر غیرمتعارف در رسیدگی و صدور حکم پیش بیاید و در این فاصله شخص محجور، فاقد سرپرست قانونی شود و در همین اثناء محجور با افعال خود موجب نقض حریم خصوصی دیگران شود و به آنها زیان وارد کند، به استناد ماده ۱۱ قانون مسئولیت مدنی و اصل ۱۷۱ قانون اساسی، مقام قضایی، مسوول و مکلف به جبران خسارت است. در صورتیکه مقام قضایی مرتکب تقصیر نشده باشد و بی سرپرست شدن محجور به دلایل دیگری باشد. با بهره گرفتن از اصول کلی مسئولیت مدنی،‌دولت به علت عدم برنامه ریزی دقیق و عمل نکردن به وظایف کلی خویش مسوول خسارت وارده می باشد.
ب ـ ورود ضرر مادی یا معنوی
ضرر، دومین رکن از ارکان چندگانه مسئولیت مدنی است. در تحقق مسئولیت، صرف وجود تقصیر کافی نیست، بلکه تقصیری موجب مسئولیت مدنی است که ضرر و خسارتی را به بار آورده باشد. حقوقدانان ضرر را رکن اصلی مسئولیت مدنی می دانند و اذعان می دارند، هدف از وضع قواعد این مسئولیت جبران ضرر و خسارت است و این موضوع را تفاوت اساسی بین مسئولیت مدنی و دیگر مسوولیتها می دانند. ^[۱۳۵]
از این رو، در این وادی، مفهوم ضرر و اقسام آن و شرایط ضرر قابل مطالبه را بررسی خواهیم کرد.
۱ـ مفهوم ضرر
ضرر در لغت به معنای زیان، نقصان، کاستی، از دست دادن، از بین رفتن، گم شدن، گمراه شدن، خلاف نفع و سود است. ^[۱۳۶] ضرر در عرف نیز به همین معانی استعمال می شود، یعنی هر جا که نقصی در اموال ایجاد شود یا منفعت مسلمی از دست برود یا به سلامت و حیثیت شخصی لطمه ای وارد آید می گویند ضرری به بار آمده است.
بعضی از فقها در تعریف ضرر چنین می گویند. ^[۱۳۷] «ضرر عبارتست از فوت آنچه انسان آنرا واجد است، خواه نفس یا عرض یا مال یا جوارح و اعضاء. بنابراین، اگر مال کسی یا عضوی از اعضای او به واسطه اتلاف یا تلف ناقص شود یا روحش از تن برود یا به عرض او لطمه وارد آید، خواه این لطمه از روی اختیار یا بدون آن باشد، در اینصورت می گویند ضرر بر او وارد آمده است. بلکه بر حسب عرف، عدم نفع هم در موردی که مقتضی آن تمام و کامل شده باشد ضرر به شمار می آید». بعضی دیگر از فقها در تعریف ضرر چنین گفته اند: «ضرر عبارت از نقص در نفس یا مال یا عضو بدن یا آبرو و مانند آن به نحو تقابل عدم و ملکه است». ^[۱۳۸]
در تعریفی دیگر از ضرر، گفته شده است: «ضرر، خلاف نفع است و به حکم عرف و لغت، ضرر در مال به معنای تلف چیزی از مال خود شخص یا مال فرد دیگری است، بدون آنکه برای آن منفعت یا عوضی منظور گردد، خواه مال تلف شده، عین باشد یا منفعت … و به عبارت دیگر ضرر عبارت است از، بیرون ساختن عین یا منفعتی که در اختیار کسی است بدون عوض». ^[۱۳۹]
همچنین بعضی اظهار نموده اند: «آنچه از لفظ ضرر در عرف ظاهر است، نقصی در مال یا آبرو یا نفس انسان یا شأنی از شؤون اوست که ایجاد شده یا مقتضی نزدیک آن، به نحوی که عرف آن را موجود فرض نماید».^[۱۴۰]
لفظ ضرر، در متون قانونی تعریف نشده است، لیکن در قوانین مختلف، مصادیق آن به اسامی متفاوتی دیده می شود، مانند «خسارت دادرسی»، «خسارت تأخیر تأدیه»، «ضرر مادی و معنوی». در مسئولیت مدنی، آن نقصی مورد نظر است که «حقوق قانونی» افراد را مورد تعرض قرار داده باشد. ممکن است عرفاً ضرری متوجه فردی شده باشد، اما آن امر ضرر مورد نظر در تحقق مسئولیت مدنی تلقی نشود. از این رو گرچه گاهی عرف یا اخلاق حکم به جبران خسارت می کند، امّا حقوق به سهولت چنین حکمی صادر نمی کند.
در زندگی اجتماعی، سود و زیان، ارتباط نزدیک با یکدیگر دارند. به این معنا که ممکن است نفع یک شخص، ضرر شخص دیگر محسوب شود. اما همۀ این زیانها ایجاد مسئولیت نمی کنند. زیرا بسیاری از این زیانها لازمه زندگی جمعی است. برای مثال؛ هرگاه در اثر تبلیغات، مردم به سوی محصولی خاص گرایش یابند و از خرید محصولات مشابه چشم پوشی نمایند، به صاحبان این محصولات خسارت وارد آمده، اما عرف آنرا در خور جبران نمی شمارد. در ماده یک قانون مسئولیت مدنی، ملاحظه نمودیم که:‌ «هر کس بدون مجوز قانونی و … موجب ضرر مادی یا معنوی دیگری شود، مسوول جبران خسارت ناشی از عمل خود می باشد».
ضرر مورد نظر در تحقق مسئولیت مدنی ضرر شخصی است، نه ضرر نوعی، مراد از ضرر شخصی، آن گونه ضرری است که بر یک شخص وارد می شود. بر خلاف ضرر نوعی که آنرا منبعث از عمل نوعاً زیان بار می دانند. هر چند در برخی موارد یا به نسبت برخی اشخاص زیانی را موجب نشود. بعبارت دیگر ضرر را باید با توجه به موقعیت و اوضاع و احوالی که خواهان و متضرر دارد سنجید و نه بطور کلی، برای مثال؛ محروم شدن یک فروشنده جزء از چند مشتری همیشگی اش بر اثر تبلیغات گمراه کننده یکی از رسانه های همگانی، برای وی زیانبار خواهد بود، در حالی که برای یک فروشنده بزرگ، محروم شدن از چند مشتری، چندان زیانبار تلقی نمی شود.
۲ـ مفهوم ضرر ناشی از نقض حریم خصوصی
معنای به ظاهر ساده ضرر، در زندگی پیچیده امروزی که نهادها و تأسیسات نوینی آنرا آکنده نموده، با فراز و نشیبها و نوسانات خاصی رو به رو شده است. دست آوردهای علمی و فن آوری های جدید، مفهوم ضرر را در حقوق حریم خصوصی متمایز با سایر ضررها کرده است. در وادی امر و در عرف به این گونه ضررها توجه کمتری می شود و یا بعضی، این قبیل خسارتها را ضرر و زیان نمی دانند. برای مثال؛ کپی رایت و یا تکثیر غیر مجاز آثار سمعی و بصری به قدری در جامعه رواج دارد که عمده مردم، حقی را برای صاحبان آن آثار قائل نمی شوند. تکثیر غیر مجاز آن محصولات را بعنوان «ضرر» صاحبان آنها قلمداد نمی کنند. بنابراین تا ماهیت، فلسفه وجودی، چگونگی کارکرد و دیگر مسائل حریم خصوصی روشن نشود، نمی توان به آسانی مفاهیمی چون ضرر را در این مقوله حقوقی تعریف کرد.
با وجود مسائل موصوف، از آنجا که در کشور ما قانونی راجع به «حقوق حریم خصوصی» منحصراً وجود ندارد و این حقوق در قوانین مختلف بصورت جزئی و پراکنده در نظر قانونگذاران قرار گرفته، و اینکه علماء حقوق در مباحث نظری، بسیار ناچیز به آن پرداخته اند و فقط منابع اندکی در خصوص این رشته موجود است، لذا نمی توان به تعریفی جامع و مانع در مورد «ضرر ناشی از نقض حریم خصوصی» رسید. اما این بدین معنی نیست که معنای ضرر در حقوق حریم خصوصی با سایر مسوولیتها در امور مدنی تفاوت دارد.
برای رسیدن به «مفهوم ضرر ناشی از نقض حریم خصوصی» باید ارزش ها، هنجارها، دین و عرف هر جامعه ای را در نظر داشت. زیرا هر جامعه ای با جامعۀ دیگر متفاوت خواهد بود و به تبع این امر، معنای ضرر و مصادیق آن نیز در هر یک از جوامع، متمایز از جوامع دیگر خواهد شد.
علاوه بر عناوین کلیدی مذکور، نوع نظام حکومتی هر جامعه نیز در تعیین مفهوم این گونه ضرر مؤثر است. چنانکه تصور هر یک از نظامهای کمونیسم، سرمایه داری و اسلام از مفهوم حریم خصوصی و ضرر ناشی از آن با دیگری متفاوت است.
بطور کلی می توان در مفهوم ضرر ناشی از نقض حریم خصوصی چنین گفت؛ هرگاه حریم خصوصی اشخاص (اعم از جسمانی، ارتباطات و اطلاعات و غیره مورد تجاوز و تعرض دیگران قرار گیرد و در اثر این تجاوز، اموالی از بین برود یا در آن اموال، نقصی ایجاد شود یا منفعت مسلمی از دست برود، یا به سلامت و حیثیت و عواطف شخص و خانواده اش لطمه ای وارد آید، اینجاست که مفهوم ضرر در مقوله حریم خصوصی متجلی می شود.
۳ـ اقسام ضرر ناشی از نقض حریم خصوصی
ضرر و زیانی که در حقوق حریم خصوص قابل تصور است را می توان به ضررهای مالی یا مادی و ضررهای معنوی تقسیم بندی کرد. بر این اساس اقسام ضررها را از لحاظ طبیعت و ماهیت، تحت دو عنوان مالی و معنوی به اختصار مورد بررسی قرار می دهیم.
۱ـ۳ـ ضرر مالی یا مادی
ضرر مالی یا مادی که از آن به عنوان مفهوم خاص ضرر و خسارت و از جبران آن به عنوان هدف قدیمی نظریۀ مسئولیت مدنی یاد شده، ^[۱۴۱] عبارت است از «تفاوت دارایی کنونی زیان دیده و دارایی او به فرض عدم وقوع عمل زیان آور». ^[۱۴۲] از دیگر تعاریف که در این زمینه عرضه شده می توان به «اخلال در مصلحتی واجد قیمت مالی» ^[۱۴۳] اشاره نمود.
بعضی در تعریف ضرر مالی چنین گفته اند:
«زیانی است که در نتیجۀ از بین رفتن اعیان اموال (مانند سوختن خانه و کشتن حیوان) یا کاهش ارزش اموال و مالکیت معنوی یا از بین رفتن منفعت و حق مشروع اشخاص به آنان می رسد».^[۱۴۴]
برخی دیگر تقلیل ارزش یا تلف حقوق و توانایی های مالی شخص از هر قبیل، مانند حق مالکیت و سایر حقوق عینی و مطالبات و حق التألیف و حق الاختراع را ضرر مادی محسوب کرده اند. ^[۱۴۵]
ضرر مادی از لحاظ تحقق آن، ممکن است به صورت تلف شدن یا عدم النفع باشد. برای مثال؛ اگر تاجری به دلیل چاپ خبری خلاف واقع در یک نشریه، فرصت انجام یک معامله پر سود را از دست بدهد، این عمل نشریه، به عنوان فعل زیانبار مانع از افزایش دارایی زیان دیده شده است. و یا هنگامیکه شبکه تلویزیونی با پخش تصاویری از زندگی خصوصی بازیگر معروف سینما و گزارشی از آن و ورود به حریم خصوصی وی، نامبرده را در دید هوادارانش کم ارزش می نماید و حیثیت و آبروی او در منظر طرفدارانش کم می شود و بر این اساس، تهیه کننده ای که پیشنهاد بازی در یک فیلم معروف را به بازیگر داده، بر اثر پخش فیلم از شبکه تلویزیونی، از پیشنهاد خود پشیمان می شود. پخش کنندگان و متعرضین به حریم خصوصی بازیگر، به منافع مالی و اقتصادی وی لطمه وارد نموده و موقعیت و فرصت دارای ارزش مالی را از وی سلب کرده و این عمل آنها منجر به زیان های مادی برای بازیگر شده است.
ضرر شامل از بین رفتن مال یا تفویت منفعت است. منافع ممکن الحصول در بند ۳ ماده ۹ قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب ۳۱/۶/۱۳۷۸، بعنوان خسارت و ضرر، مورد قبول قانونگذار ایرانی قرار گرفته است.
صدمه به حقوق معنوی و فکری مانند علامت تجاری و صنعتی، حق اختراع و تألیف و خلق آثار فکری و ادبی نیز در مفهوم خسارت مالی نهفته است اگرچه ممکن است خسارت غیرمالی نیز به همراه داشته باشد. زیرا امروزه مال فقط منحصر به اشیاء خارجی و مادی نیست بلکه هر چه بتواند در رفع نیازمندیهای بشری مفید فایده باشد و دارای ارزش اقتصادی باشد به لحاظ عرفی مفهوم مال بر آن صادق است.
ضررهای مادی گاهی با نقض حریم خصوصی دیگران بوجود می آیند. اموالی چون اموال معنوی یا فکری، جنبه مادی ندارند ولی دارای ارزش مالی فراوان می باشند و همانند اموال مادی قابل تقویم و نقل و انتقال هستند. این اموال یا حقوق مالی، مصادیق فراوانی دارند و مهمترین آنها حق طبع و چاپ، حق اختراع، علامت تجاری، طرح ها و مدلهای صنعتی، اطلاعات و اسرار محرمانه تجاری می باشند. این اموال بیشتر جنبه مالی داشته و با پول قابل ارزیابی هستند. در صورتیکه این حقوق مورد بهره برداری یا تجاوز دیگران قرار گیرد، صاحبان حقوق، می توانند جبران خسارت را از ناقضین، بخواهند. زیرا متجاوزان به اینگونه حقوق، با نقض حریم خصوصی دیگران، باعث خسارت به آنها شده و حقوق مالی که صاحبان آن حقوق با اِعمال حق خود بدست می آورند را دچار اختلال می نمایند. این تجاوز، علاوه بر ضرر معنوی باعث ضرر مالی و مادی به دارندگان حقوق می شود و قانونگذاران بسیاری از کشورها برای این موضوع مهم ارزش اخلاقی و معنوی خاصی قائل شده اند. ^[۱۴۶] بطور مثال؛ قانون ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی و علائم تجاری مصوب ۷/۸/۱۳۸۶ در مواد ۶۱ و ۶۰ خود، دارندگان حقوق تحت حمایت این قانون را به رسمیت شناخته و فعالیتهای افراد دیگر بجز مالکان و اشخاصیکه از آنها اجازه دارند را غیرقانونی اعلام کرده و متخلفین علاوه بر مجازاتهای مقرر به جبران خسارت نیز محکوم خواهند شد.
۲ـ۳ ضرر معنوی
در قوانین بسیاری از کشورها، ضرر معنوی به عنوان یکی از اقسام ضرر پذیرفته شده ولی جز در موارد استثنایی، از آن تعریفی بعمل نیامده است و در موارد محدودی در قوانین برخی کشورها، بطوری در قانون تعریف شده است. این تعاریف بیشتر به بیان مصادیق آن پرداخته، و در واقع، تعریف گویایی از ضرر معنوی به دست نداده اند. مواردی مانند، صدمه بدنی و روحی، لطمه بر شخصیت و عزّت و شرف و شهرت و اعتبار شخصی یا خانوادگی، سلب آزادی، تجاوز به حریم منزل یا اسرار خانوادگی، توهین، تحقیر، از جمله مصادیقی است که در این تعاریف قانونی مورد توجه قرار گرفته است.
بطور مثال: در قانون مدنی کشورهای ایتالیا و ونزوئلا و فیلیپین موارد مذکور را بعنوان ضرر و خسارت معنوی برشمرده اند.
کنفرانس حقوق اروپایی در سال ۱۹۶۹ در لندن و در موافقت نامه پایانی خود تصریح نمود که اصطلاح «ضرر معنوی» یا غیر مالی باید در مورد ضررهایی بکار برده شود که نمی تواند مستقیماً به پول تقویم شود. دائره المعارف بین المللی حقوق تطبیقی ضرر معنوی را اینگونه تعریف کرده است:
«ضرر معنوی عبارت از هر گونه ضرر غیر مالی که در نتیجۀ مداخله در حقوق مربوط به شخصیت بوجود می آید؛ یا مسلتزم دخالت در حیطه شخصیت است و انواع مختلف آن مانند: درد بدنی و اندوه و رنج روحی ناشی از بر هم خوردن تعادل شخص یا تغییر قیافه یا تغییر شکل بدن و اندامهای آن و ناراحتی ناشی از این تغییر یا ترس از بدتر شدن درد یا ترس از مرگ زودرس جنبه های گوناگون پدیده مداخله در شخصیت محسوب می گردند».
در نظام حقوقی «کامن لا» ضرر معنوی تبیین شده و مصادیقی از قبیل، درد و رنج، از دست دادن توانایی و استعدادهای بالقوه یا بالفعل، تهدید بدنی، ایجاد ترس و شوک و یا خسارت وارد بر مصالح و متعلقات غیربدنی مانند شهرت و اعتبار را ضرر معنوی نامیده شده است.
در نظام حقوقی اسلام، ضرر معنوی از قواعدی چون لاضرر، غرور و تسبیب استنباط می شود. پیش بینی مجازات برای بزه هایی نظیر قذف، افترا، توهین، فحاشی، ناسزا واموری دیگر از این دست، تاکیدی بر جبران ضرر معنوی است.
در نظام حقوقی ایران و در هنگام تأسیس دادگستری، خسارت معنوی مورد توجه قانونگذار قرار گرفت و برای اولین بار در ماده ۲۱۲ مکرر قانون مجازات عمومی مصوب ۷/۱۱/۱۳۰۴ و سپس در ماده ۴ قانون اصلاح بعضی از مواد قانون آئین دادرسی کیفری مصوب مردادماه ۱۳۳۲ و آنگاه در ماده ۹ قانون آئین داردسی کیفری مصوب ۱۳۳۵ و سرانجام در قانون مسئولیت مدنی مصوب ۱۳۳۹ در مواد مختلفی مورد پیش بینی قرار گرفت و پس از انقلاب اسلامی در قانون اساسی و قانون مجازات اسلامی و آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری، این موضوع مورد توجه قرار گرفته است.
قانونگذاران ایرانی چه قبل و چه بعد از انقلاب در خصوص «ضرر معنوی» تعریف جامعی ارائه نداده اند و فقط به مصادیق ضرر معنوی در قوانین مختلف بسنده کرده اند.
دکتر هدایت اله سلطانی نژاد در کتاب خسارت معنوی خود پس از ارائه تعاریف گوناگون از نظامهای حقوقی مختلف راجع به «ضرر معنوی» تعریفی از آن بدین شکل ارائه کرده است:
«ضرر معنوی عبارت است از خسارت وارد بر شخص و شخصیت او یا هر نوع خسارت وارد بر شخص که به طور مستقیم جنبه مالی ندارد اعم از روح و جسم و اعتبار و احساسات و عواطف یا هر گونه خسارت غیرمالی بر شخص و حقوق مربوط به آن، یا خسارت وارد بر خود شخص و متعلّقات غیرمالی او».
ضرری که در نقض حریم خصوصی بیشتر دخالت دارد «ضرر معنوی» است. یعنی به زیان دیدگان از نقض حریم خصوصی بیشتر لطمات و صدمات معنوی وارد می شود تا مادی. چگونه می توان ضررهای عاطفی وارد شده بر شخصی که فیلم خانوادگی اش افشاء شده را جبران کرد. آنچه از دست رفته با پول بدست نمی آید و به همین جهت نیز گروهی اینگونه ضررها را جبران ناپذیر می دانند و از آلایشهای مادی مبرا می شناسند.

طرفداران این مکتب جغرافیایی معتقدند در علم جغرافیای شهری، پدیده های گوناگون فضای زندگی را نمی توان به طور جداگانه و مستقل از یکدیگر مطالعه کرد. در واقع در مکتب ساختار گرایی، پدیده های جغرافیایی یا شهری به طور مجزا در کنار هم قرار نمی گیرد. بلکه هر پدیده ی جغرافیایی شهری جزئی از کل ساختاری است و تنها در درون این ساختار می توان آن را تحلیل کرد، زیرا کل ساخت فضای زندگی بر هر پدیده ی جغرافیای شهری اثر میگذارد یا به عبارت دیگر هر موضوع جغرافیای شهری را با توجه به موضوعات و پدیده های دیگر و در درون یک ساخت جغرافیایی می توان بررسی کرد.( شکوئی، ۱۳۸۸۵: ۱۲۳ )

•  

•  

•  

• نظریه رفتار انسانی

این تئوری توسعه و گسترش فضایی- کالبدی شهرها را نتیجه رفتار انسانی می داند و معتقد است که در طی پروسه ی تکاملی، به همان گونه که خود انسان تکامل می یابد، شهرها هم گسترش و توسعه میابند. شهرها به منزله انسان مادینه ای هستند که متولد می شوند، بالغ می گردند، تولید مثل میکنند و بالاخره می میرند.^[۶] (استوارت چیپین) یکی از بانیان این نظریه معتقد است برای این که بتوانیم تصویری حقیقی از چگونگی و توسعه شهرها بدست دهیم لازم است تا پروسه ی تکامل اجتماعی انسان را به دقت مطالعه کرده و از خطوط عمده ی آنها برای تعیین آینده که به صورت برنامه ریزی های شهری عرضه می گردند، مدد بگیریم (ادیبی، ۱۳۵۶: ۱۲۰). ^[۷](دورکیم) تمرکز و تراکم جوامع و اشکال فضایی ناشی از آن را معلول روابط اجتماعی می داند که به نوبه ی خود تأثیری محلی بر روابط اجتماعی دارد. مصنوعات مادی حکم قالبهایی را دارند که ریخته گری اعمال و کنش های ما ناگزیر درون آن انجام میشود. ( افروغ، ۱۳۷۷: ۳۷-۳۵)

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

•  

•  

•  

• نظریه اقتصادی

بر اساس این دیدگاه، رشد و توسعه کالبدی شهر، محصول و زاده پروسه ی اقتصادی است. این تئوری معتقد است که عامل اقتصادی، بارزترین و اصلی ترین عاملی است که سیما و کالبد شهرها را شکل داده و چگونگی نحوه ی رشد آنها را تعیین می کند. عده ای از محققان معتقدند، نه تنها شهرهای اولیه، بلکه شکل گیری بسیاری از شهرهای قرون وسطای اروپا را نیز باید در قلمرو تجاری آنها جستجو کرد. در این نظریه توسعه کشاورزی تحت تأثیر رشد و توسعه ی شهری قرار می گیرد (شکوئی، ۱۳۸۵: ۱۴۳).

•  

•  

•  

• رشد پیوندی

به دنبال افزایش جمعیت شهری، برای پاسخگوئی به نیازهای جمعیت اضافی شهر باید فضاهای خاصی (اراضی ذخیره) را برای تازه واردان شهری تدارک دید. در این راستا اولین بحثی که برای چنگ اندازی و تسلط مورد نظر قرار می گیرند، دروازه های حصار پیرامون شهرها هستند. برای دستیابی بر این فضای بیرونی به حصار شهر آغاز می شود و شهر به تریج از لاک و حصار خود بیرون می آید. گاهی شهر گامی فراتر می نهد و پس از خروج از حصار، اراضی سبز و خرم روستاهای نزدیک را زیر سلطه و نفوذ خود میگیرد. زمین های اطراف شهر با کمترین بها، از مالکیت روستائیان خارج می شود و پس از برش و منطقه بندی، روی اراضی معاملات پرسود انجام شده، سپس با ساخت مساکنی قشری تازه به بدنه ی شهری پیوند می خورد. اما این رشد ضرورتاً همانند تنه ی درختی نیست که در قشریابی خود هماهنگی و توازن خاصی را نشان بدهد. چه بسا بر اثر فشار جمعیتی و تولیدی، ممکن است شرایطی بر هسته ی شهر تحمیل شود که نتواند به تبع ویژگیهای توپوگرافیک به گونه ای موزون بر گسترش خود تداوم بخشد و با انتقال اضطراری و ناگهانی بخشی از بار سنگین جمعیتی و تولیدی بر اراضی که تازه در اختیار گرفته است، گرهی بر نوار توسعه ی شهری بزند و از هماهنگی گسترش شهری بکاهد( فرید، ۱۳۷۵: ۱۶۱-۱۶۰)

زودترین(دیرترین) زمان شروع فعالیت j ام

T

یک حد بالا بر طول زمانبندی پروژه

t= 0,1,2,…,T

اندیس زمان

(t-1,t]

بازه زمانی متناسب با پریود t

۱-۱-۱) فعالیت ها

یک پروژه متشکل از تعدای فعالیت است که به شکل کارها^[۲۱] ، وظایف^[۲۲] و یا عملیات^[۲۳] مشخص میشوند. به منظور تکمیل یک پروژه با موفقیت، تمام فعالیت های آن باید به صورت کامل انجام گیرند. هر فعالیت ممکن است یک یا چند حالت^[۲۴] داشته باشد که هر یک از حالات را یک mode گویند. روش انجام هر فعالیت مشخص کننده طول زمان انجام آن است. بدین معنا که هر حالت ممکن است بر زمان انجام فعالیت که آن را بر مبنای پریودهای زمانی پروژه بیان میدارند(معمولا هر پریود زمانی برابر یک واحد زمانی در نظر گرفته میشود)تاثیرگذار باشد. همچنین ممکن است هر حالت بر میزان مصرف منابع موثر باشد. ما برای نشان دادن یک پروژه از گراف جهت دار هم بند G(V,E) استفاده میکنیم که در آن ,n}…V={1,2, فعالیتهای پرو ژه را نشان میدهد که در آن فعالیت های اول و آخر فعالیتهای مجازی هستند و بقیه فعالیتها، فعالیتهای حقیقی پروژه هستند.} M_j ={۱,۲,…, را مجموعه حالتهای jام مینامیم که در آن بیانگر تعداد اجزای M_j است. برای هر j ، d_jm را مدت زمان قطعی^[۲۵] انجام فعالیت j طبق حالت m است.s_j را زمان شروع و f_j را زمان پایان فعالیت j ام قرار می­دهیم. S = (s₁,s₂,…,s_n) را بردار زمان شروع فعالیت و f = (f₁,f₂,…,f_n) را بردار زمان های پایان فعالیتهای پروژه می نامیم. مجموعه جوابهایی که ازنظر زمانی و محدودیت های تقدمی موجه هستند را زمانبندیهای موجه زمانی^[۲۶] و مجموعه جوابهایی که با توجه به محدودیت های منابع موجه هستند را زمانبندی های موجه منبعی^[۲۷] مینامیم. بنابراین اشتراک این دو مجموعه بیانگر مجموعه زمانبندی های موجه^[۲۸] است. از نظر پیوستگی فعالیت های پروژه به دو دسته فعالیتهای قابل شکسته شدن^[۲۹] و غیر قابل شکسته شدن^[۳۰] تقسیم میشود. در فعالیت های غیر قابل شکسته شدن به محض شروع فعالیت اجازه قطع انجام آن را تا زمان تکمیل فعالیت نداریم، اما هنگامیکه یک فعالیت قابل شکسته شدن است قبل از به اتمام رسیدن آن میتوان آن را قطع کرد و منابع مورد استفاده آن را به یک فعالیت دیگر منتقل کرد و در زمان های بعدی دوباره آن فعالیت را ادامه داد که البته ادامه دادن آن میتواند با هزینه همراه باشد و یا مستلزم زمان بیشتری برای اجرا باشد. برای مثال بتن ریزی سقف یک ساختمان فعالیتی غیر قابل شکسته شدن است، ولی عملیات گودبرداری قابل شکسته شدن است.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۱-۱-۲) روابط تقدمی

معمولا در انجام یک پروژه به دلیل محدودیت منابع، محدودیت های تکنولوژیکی و نوع فعالیتها، نمیتوان فعالیتهای پروژه را مستقل از هم در نظر گرفت. به طور کلی دو نوع محدودیت تقدمی بین فعالیتهای یک پروژه وجود دارد که به صورت حداقل فاصله زمانی^[۳۱] و حداکثر فاصله زمانی^[۳۲] بیان می شود و هر کدام دارای چهار حالت مختلف هستند
که عبارتند از: رابطه پایان به شروع^[۳۳] ، شروع به شروع^[۳۴] ، شروع به پایان^[۳۵] و پایان به پایان^[۳۶] است. روابط منطقی بین فعالیت های پروژه میتواند به صورت ترکیبی از این عوامل کنترل کننده نیز تعریف شوند. اگر در یک زمانبندی پروژه کلیه محدودیت های تقدمی را در نظر بگیریم، به آن محدودیت های تقدمی عمومی^[۳۷] گفته میشود. درحالت وجود محدودیت های تقدمی عمومی، بین فعالیتها هم رابطه وابستگی مینیمم و هم ماکزیمم وجود خواهد داشت که ممکن است در این حالت منجر به ایجاد حلقه در قالب پنجره های زمانی^[۳۸] شود که وجود پنجره های زمانی باعث میشود مساله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع به شدت Np-hard شود، به طوریکه نرم افزارهای فعلی زمانبندی پروژه غالبا قابلیت تحلیل این نوع روابط وابستگی را ندارند. در مدل RCPSP کلاسیک که در این پایان نامه مورد بحث است تنها رابطه تقدمی FS^min = ۰ در نظر گرفته میشود که این ساده ترین نوع رابطه تقدمی است.

۱-۱-۳)منابع

منابع مورد استفاده فعالیت های یک پروژه براساس ماهیت و مقدارشان دسته بندی میشوند، که کاملترین آنها عبارتند از: منابع تجدید پذیر^[۳۹] ، منابع تجدید ناپذیر^[۴۰] ، منابع تجدیدپذیر جزئی^[۴۱] و منابع با محدودیت دوگانه^[۴۲] .

۱-۱-۳-۱)منابع تجدید پذیر

منابعی قابل تجدید محسوب می شوند که صرفنظر از طول مدت پروژه، در هر یک از دوره های زمانی پروژه مقداری ثابت باشند و تنها محدودیت آنها مقداراستفاده از آنها در طی یک دوره پروژه باشد. مقدار این منابع بر حسب واحد منبع د ر دوره اندازه گیری میشود. منابعی همچون ماشین آلات، تجهیزات و نیروی انسانی نمونه هایی ار منابع تجدید پذیر هستند.

۱-۱-۳-۲)منابع تجدید ناپذیر

منابعی غیر قابل تجدید محسوب میشوند که مقدار آنها برای کل طول مدت زمان اجرای پروژه محدود باشد، به عبارت دیگر مقدار این منابع با استفاده ازآنها کاهش مییابد و در دوره یا دوره های بعد تجدید نمی شود ولی در هر دوره زمانی به شرط آنکه از حداکثر مقدار در دسترس آن تجاوز نکنیم، به همان اندازه می­توان از آن استفاده کرد. میزان سرمایه و انرژی نمونه هایی از این منابع هستند.

۱-۱-۳-۳)منابع تجدیدپذیر جزئی

این نوع منبع اولین بار توسط بوچر^[۴۳] و همکارانش(۱۹۹۷) معرفی شد]۴[. در این مورد منبع مورد نظر برای استفاده در تعدادی از دوره ها محدود هستند، به عنوان مثال کارگران در یک کارگاه محدودیت مجموعه ساعات کار در هفته دارند به طوریکه مثلا حداکثر ساعات کاری آنها نباید از چهل ساعت در هفته بیشتر شود و در عین حال این تعدادساعات کاری برای هر کارگر در هر هفته قابل برنامه ریزی است و چهل ساعت فوق در هفته تجدید میشود. بوچر همچنین نشان داد که منابع تجدیدپذیر و تجدیدناپذیر حالت های خاصی از این نوع منبع هستند.

۱-۱-۳-۴)منابع با محدودیت دوگانه

منابعی که نه تنها در هر دوره محدودیت در استفاده شدن دارند بلکه مقدار آنها در کل پروژه نیز محدود است. محدودیت بودجه نمونه بارز این نوع منبع است که علاوه بر محدود بودن کل بودجه در طول انجام پروژه میزان آن نیز میتواند در هر دوره زمانی محدود باشد. تالبوت^[۴۴] (۱۹۸۲) نشان داده است که هر منبع با محدودیت دوگانه را میتوان با دو منبع که یکی تجدیدپذیر و دیگری تجدیدناپذیر است نمایش داد]۵[ و بنابراین این حالت قابل تبدیل به دو حالت بالا است.

۱-۱-۴)تابع هدف

حل هر مسئله زمانبندی پروژه با توجه به هدف یا اهداف خاصی صورت میگیرد. در اکثر مسائل زمانبندی پروژه کمینه سازی مدت زمان اجرای پروژه^[۴۵] به عنوان تابع هدف مورد استفاده قرار میگیرد. مدت زمان اجرای پروژه عبارتست از فاصله زمانی بین شروع و پایان پروژه. چون معمولا زمان شروع پروژه را در لحظه زمانی t = 0 در نظر میگیریم وبا توجه به مجازی بودن فعالیتهای اول و آخرشبکه، کمینه کردن طول مدت اجرای پروژه معادل است با کمینه کردن بزرگترین زمان پایان فعالیتها (f_max) و نیز معادل است با کمینه کردن بزرگترین زمان شروع فعالیتها (s_max) ، به عبارت ریاضی داریم:
Min f_max Min s_max
نوع دیگری از توابع هدف که در زمانبندی پروژه بسیار با اهمیت است کمینه کردن هزینه های پروژه است که این نوع تابع هدف به دو دسته توابع هدفی که در آن بحث هزینه- زمان مطرح است و توابع هدفی که بحث هزینه-منبع مطرح است تقسیم می شود.. توابع هدف انواع مختلفی میتوان داشته باشد که بحث بر روی آنها خارج از مباحث این پایان نامه است اما برای آگاهی بیشتر میتوان به منبع[۱] مراجعه کرد. در این پایان نامه تابع هدف مورد نظر ما مینیمم کردن زمان تکمیل پروژه است.

۱-۱-۵)شکل نمایش

برای نمایش فعالیتهای یک پروژه و روابط تقدمی بین فعالیتها به طور کلی دو شیوه نمایش مطرح شده است. در هر دو شیوه نمایش از یک گراف همبند جهت دار G(V,E) که V نودهای گراف و E یالهای گراف را نشان میدهد استفاده میشود. در شیوه اول شکل نمایش که به روش AON ^[۴۶] نام دارد و به شبکه گرهی معروف است، نودهای گراف نشان دهنده فعالیتهای پروژه و یالهای جهت دار گراف نشان دهنده روابط تقدمی بین فعالیتها هستند. در روش دوم که به روش AOA ^[۴۷] نام دارد و به شبکه برداری معروف است، یالهای جهت دار گراف فعالیتهای پروژه و نودهای گراف رویدادهای^[۴۸] پروژه را نشان میدهد. رویداد یک لحظه زمانی است و احتیاجی به صرف زمان وهزینه و منابع نداردو فقط زمان شروع و پایان فعالیتها را در روش نمایش شبکه برداری نشان میدهد. در شبکه های AON فعالیتهای اول و آخر پروژه فعالیتهای مجازی هستند و فقط بیانگر شروع و پایان پروژه هستند و نیاز به صرف هزینه و زمان و منبع نیستند. در شبکه های AOA برای نمایش روابط تقدمی بین فعالیتها گاهی از یالهای مجازی نیز استفاده میشود. معمولا در زمانبندی پروژه که تابع هدف مینمم کردن زمان اجرای پروژه است از شبکه های AON برای نمایش پروژه استفاده میشود. مزیت شبکه های AON بر شبکه های AOA در این است که انواع روابط تقدمی بین فعالیتها را میتوان در شبکه AON نمایش داد اما در شبکه AOA فقط میتوان رابطه تقدمی FS^min = ۰ را نمایش داد. علارغم کاربردی تر بودن شبکه های AON این طور نیست که شبکه های AOA کاملا بلااستفاده باشند، قدرت محاسباتی شبکه های AOA و درک بالای محاسبات توسط آنها باعث شده تا هنوز هم پایه بسیاری از مقالات جدید علمی در زمینه زمانبندی پروژه باشد، از طرف دیگر نمایش فعالیتهای پروژه در تکنیکهای پرت (Pert) و گرت (Gert) بر اساس شبکه هایAOA انجام میپذیرد. ما در این پایان نامه استفاده از شبکه های AON را برای حل مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع انتخاب میکنیم به این دلیل که اکثر نرم افزارهای کامپیوتری به خاطر سادگی رسم شبکه ها در طرز نمایش AON از این روش استفاده میکنند.

۱-۲)انواع مسائل زمانبندی پروژه با محدودیت منابع

مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع جزء معروفترین مسائل زمانبندی پروژه است که از سال ۱۹۵۰ ذهن محققین را به خود مشغول کرده است و هزاران مقاله ، تز فوق لیسانس و دکترا در این زمینه ارائه شده و هنوز هم این تحقیقات ادامه دارد. یکی از انواع مهم مسئله زمانبندی پروژه که تحت حالات مختلف فعالیتها، منابع و تابع هدف ایجاد میشود مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع میباشد که خود این مسئله با توجه به شرایط و فرضیات حاکم بر پارامترهای مسئله دارای مدل های بسیار زیادی است. ما قصد داریم تنها دو مدل معروفتر مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع را در ادامه معرفی کنیم.

۱-۲-۱)مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع در حالت کلاسیک (RCPSP)

شکل کلاسیک مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع، در ادبیات موضوع زمانبندی پروژه کاملا شناخته شده است و به علت کاربرد فراوان و داشتن خواص مفید برای تجزیه تحلیل سایر مسائل مورد بررسی قرار گرفته است. در این مسئله فرض بر آن است که برای هر فعالیت پروژه تنها یک حالت اجرا وجود دارد. روابط تقدمی بین فعالیتها تنها ازنوع FS^min و مقدار آن برابر صفر است. هر فعالبت برای اجرای خود به یک یا تعدادی منبع تجدیدپذیر نیاز دارد و سایر انواع منابع در این مسئله دیده نشده است. طول اجرای هر فعالیت j ، برابر d_j و مقدار آن مشخص و قطعی است. میزان استفاده فعالیت j ام از منبع k ام را با r_jk نمایش میدهیم که مقدار آن نیز قطعی و مشخص است. در این مدل فعالیتها غیر قابل شکسته شدن هستند، به عبارت دیگر قطعی کار وجود ندارد. مقدار در دسترس منبع تجدیدپذیر از نوعR k را با AR_K نمایش میدهیم که مقدار آن در هر دوره زمانی مقداری صحیح و ثابت است. تابع هدف مسئله RCPSP یافتن یک زمانبندی است که محدودیت های تقدمی و منابع را ارضا کرده و موجه باشد و دارای کمترین طول زمانبندی در تکمیل پروژه باشد. مسئله RCPSP کلاسیک ترین مسئله عنوان شده در زمانبندی پروژه با محدودیت منابع است به همین خاطر الگوریتم های بیشماری اعم از روش های دقیق و ابتکاری درچند دهه اخیر برای آن پیشنهاد گردیده که در مرجع [۱] به بررسی تعدادی از آنها پرداخته است. برای داشتن تعریف بهتر و فشرده تر از مسئله RCPSP تعریف ذیل را از مرجع [۱] در ادامه میاوریم: شبکه ای از فعالیتها با مدت زمان اجرای قطعی و به شکل عدد صحیح مثبت، مفروض است. روابط تقدمی در این شبکه به ساده ترین شکل یعنی CPMبوده و تاخیر زمانی نیز در نظر گرفته نمی شود. یک یا چند منبع تجدیدپذیر با سطح دسترسی از پیش تعیین شده موجود است که میزان مصرف هر فعالیت از هر یک از آنها مقداری صحیح و مثبت میباشد. هدف یافتن برنامه ای است که در حین ارضای محدودیتهای تقدمی و منابع فوق الذکر، مدت زمان اجرای پروژه را کمینه بسازد. از آنجاییکه مسئله مورد نظر ما در این پایان نامه مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع در حالت کلاسیک است، در ادبیات موضوع به شرح بیشتر روند مطالعات بر روی این مسئله در چند دهه اخیر میپردازیم.

۱-۲-۲)مسئله زمانبندی پروژه با منابع محدود چندحالته^[۴۹] (MRCPSP)

در این مسئله برای هر فعالیت j چندین روش انجام وجود دارد که M_j را برابر مجموعه روش های انجام فعالیت j ام در نظر میگیریم. در این مسئله منابع میتواند تجدیدپذیر، تجدیدناپذیر و یا شامل هر دو گونه باشد. همچنین قطع فعالیت بعد از شروع و قبل از اتمام هر فعالیت امکان پذیر نمی باشد و پس از آنکه حالتی برای اجرای یک فعالیت انتخاب شد نمیتوان آن را در حین اجرای فعالیت تغییر داد. روابط تقدمی بین فعالیت ها فقط از نوع FS^min است و مقدار آن نیز برابر با صفر است. در این مسئله نیز همه پارامترها به صورت عدد صحیح و مثبت فرض می شود. در واقع مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع چند حالته تعمیمی از مسئله RCPSP است که در آن فعالیتها حالتهای متنوعی برای اجرا دارند و منابع نیز متنوع هستند. در حالت کلی میتوان چهارمسئله بسیار مهم تبادل زمان – هزینه^[۵۰] و تبادل زمان – منبع^[۵۱] و تبادل هزینه – منبع^[۵۲] و مسئله تبادل منبع – منبع^[۵۳] را زیرمجموعه ای از مسائل MRCPSP دانست. در بحث تبادل هزینه – زمان، میتوان با افزایش هزینه ها زمان انجام پروژه را کاهش داد مسائل CTCTP ^[۵۴] و DTCTP ^[۵۵] جزء مسائل مهم در این رده هستند. همچنین در بحث زمان – منبع میتوان با افزایش بعضی از منابع زمان اجرای فعالیتها را کاهش داد، مسائل CTRTP ^[۵۶] و DTRTP ^[۵۷] جزء مهمترین مسائل در این رده هستند. همچنین در بحث تبادل منبع – منبع با افزایش بعضی منابع و کاهش منابع دیگر زمان انجام فعالیتها را کاهش داد. از آنجاییکه مسئله MRCPSP تعمیم از مسئله RCPSP است بنابراین این مسئله نیز جزء مسائل بهینه سازی Np-hard است، بنابراین در چند دهه اخیر الگوریتم های دقیق و ابتکاری زیادی برای حل آن ارائه شده است. با توجه به گستردگی زیاد مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع به دلیل اینکه هر مسئله در این حیطه دارای سه جزء منبع و فعالیت و تابع هدف است که با تغییر هر یک از این اجزاء مسئله جدیدی به وجود می آید ما فقط دو مسئله مهم را در این حیطه توضیح دادیم و علاقه مندان برا ی آشنایی با انواع مسائل زمانبندی پروژه با محدودیت منابع میتوانند به منبع ]۱[ مراجعه کنند. ما فقط عناوین چند مسئله بسیار مهم را در ادامه میاوریم:از مسایل مهم در این حیطه میتوان به مسئله سرمایه گذاری منابع^[۵۸] ، مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع و فعالیتهای قابل شکسته شدن^[۵۹] ، مسئله تسطیح منابع^[۶۰] ، مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع و جریان نقدی تنزیل داده شده^[۶۱] ، مسئله هزینه – زمان با روابط پیش نیازی عمومی^[۶۲] و…میتوان اشاره کرد.

فصل دوم
مروری بر ادبیات زمانبندی پروژه

مقدمه

از آنجاییکه مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع برای آن روش حل دقیقی وجود ندارد (به خصوص در ابعاد بزرگ) در چند دهه اخیر روش های دقیق و ابتکاری و فرا ابتکاری زیادی برای حل مسئله پیشنهاد شده است که ما در این فصل مروری بر این تلاشها خواهیم داشت.

۲-۱)روش های دقیق

در روش های دقیق در انتهای اجرای الگوریتم جواب بهینه مسئله به دست میاید. از جمله این روشها میتوان به روش برنامه ریزی خطی، برنامه ریزی صفر – یک، برنامه ریزی عدد صحیح ، برنامه ریزی غیر خطی و برنامه ریزی پویا و روش های شاخه و کران و … اشاره کرد. ازآنجاییکه در مسئله RCPSP در ابعاد بزرگ روش های فوق در زمان معقول قادر به حل این مسئله نمی باشند معمولا فقط در ابعاد کوچک برای حل مسئله RCPSP مورد استفاده قرار میگیرند. در بین روش های دقیق حل مسئله RCPSP روش شاخه و کران از کارایی بالاتری نسبت به روش های دیگر برخوردار است. در استفاده از روش برنامه ریزی صفر – یک در حل مسئله RCPSP میتوان به تلاشهای پریتسکر^[۶۳] و همکارانش(۱۹۶۹) در منبع ]۶ [ و همچنین به تلاشهای پاترسون^[۶۴] و روس^[۶۵] (۱۹۷۴) در منبع ]۷ [ اشاره کرد. در استفاده از روش برنامه ریزی پویا در حل مسئله RCPSP میتوان به تلاشهای کراسر^[۶۶] و باتربای^[۶۷] (۱۹۶۶) در منبع ]۸ [ و همچنین به تلاش پتروویچ^[۶۸] (۱۹۶۸) در منبع ]۹ [ اشاره کرد. در استفاده از روش شاخه – کران برای حل مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع میتوان به تلاشهای دمولمستر^[۶۹] و هرولن^[۷۰] (۱۹۹۷) در منبع ]۱۰ [ و تلاشهای بروکر^[۷۱] و همکارانش(۱۹۹۸) در منبع ]۱۱ [ و نیز از تلاشهای دورند نف^[۷۲] و همکارانش (۲۰۰۰) میتوان اشاره کرد]۱۲[. علاقه مندان برای مطالعه مروری بر روش های دقیق حل مسئله RCPSP میتوانندبه منبع ]۱[ مراجعه کنند. ار آنجاییکه ما در این پایان نامه قصد داریم الگوریتم فراابتکاری ASO را برای حل مسئله RCPSP به کار بگیریم و آن را با سایر الگوریتم های فراابتکاری مشهور مقایسه کنبم به همین دلیل از شرح زیاد ادبیات موضوع روش های دقیق در حل مسئله RCPSP خودداری می نماییم.

۲-۲)روش های حل ابتکاری^[۷۳]

در این قسمت ما به روش های مختلف ابتکاری برای حل مسئله زمانبندی پروژه با محدودیت منابع می پردازیم. از آنجاییکه مسئله RCPSP یک مسئله Np-hard است مدیران پروژه در ابعاد بزرگ این مسئله به یک زمانبندی نزدیک به بهینه اما در زمان معقول رضایت می دهند. روش های ابتکاری قادر به حل مسئله RCPSP در زمان معقول و جواب نزدیک به بهینه هستند. بهترین استفاده از روش های حل ابتکاری برای مسئله RCPSP میتوان به تلاشهای کولیش^[۷۴] و هارتمن^[۷۵] (۱۹۹۹) اشاره کرد و نیز یافته های هارتمن و کولیش (۲۰۰۰) جزء بهترین الگوریتم های ابتکاری در حل مسئله RCPSP هستند ]۱[. روش های حل ابتکاری مسئله RCPSP به دو بخش روش های حل ابتکاری سازنده^[۷۶] و روش های حل ابتکاری بهبود^[۷۷] دهنده تقسیم می شوند، که ما هر کدام از آنها را به صورت جداگانه در ادامه میاوریم]۱[ . روش های حل ابتکاری سازنده از یک برنامه خالی شروع میشود و فعالیتها را یکی یکی اضافه میکند تا یک برنامه زمانبندی شدنی به دست آید. برای رسیدن به این هدف در روش های حل ابتکاری سازنده از دو مرحله استفاده میکنند، در مرحله اول ابتدا فعالیتها را به وسیله استفاده از قوانین اولویت^[۷۸] ترتیب خاصی طبق قانون اولویت مورد استفاده به فعالبتها میدهند و در مرحله دوم با بهره گرفتن از یک طرح تولید زمانبندی^[۷۹] یک زمانبندی موجه که در آن هم روابط تقدمی و هم محدودیت منابع رعایت شده است تولید میشود. برای آشنایی با این دو مرحله مهم روش های حل ابتکاری سازنده در ادامه انواع قوانین اولویت و انواع طرح تولید زمانبندی را معرفی میکنیم. روش های حل ابتکاری بهبود دهنده جواب موجه تولیدشده به وسیله روش های حل ابتکاری سازنده را گرفته و آن را بهبود می بخشد.

تروریسم در زمان صلح تابع حقوق داخلی هر کشور و حقوق بین الملل بشر و حتی بین الملل کیفری است اما تروریسم در خلال درگیری های مسلحانه تابع مقررات حقوقی مذکور و علاوه بر آن، حقوق بشردوستانه می باشد. زیرا درگیری های مسلحانه تابع حقوق بشردوستانه هستند و در حقوق بشردوستانه، ممنوعیت حمله به هدف های غیرنظامی، اعم از افراد غیرنظامی و اموال غیرنظامی، وجود دارد و هدفهای غیرنظامی از حمایت های خاصی برخوردارند، اما در مواردی اقدامات تروریستی صریحاً منع شده اند.
این موضوع را که عملیات تروریستی در حین درگیری های مسلحانه تابع حقوق بشردوستانه است می توان در برخی از معاهدات ضد تروریستی نیز ملاحظه نمود. از جمله عهدنامه ۱۹۷۰ در مورد منع گروگان گیری، عهدنامه ۱۹۹۷ در مورد بمب گذاری های تروریستی و عهدنامه ۱۹۹۹ در مورد تأمین مالی تروریسم. (ضیایی بیگدلی، سال ۱۳۹۲، صص ۶۰-۵۸)
۲-۶-۱- تعریف حقوق بشردوستانه^[۱۶]
در ابتدا ضروری است بیش از پرداختن به تروریسم و حقوق بشردوستانه به تعریف، منابع و جایگاه حقوق بشردوستانه در سازمان ملل متحد پرداخته و سپس ارتباط تروریسم و حقوق بشردوستانه را مورد بررسی قرار خواهیم داد.
قاعده تحریم جنگ و منع توسل به زور، به رغم آن که در زمره قواعد آمره حقوق بین الملل عام است، اما متأسفانه نتوانسته کارآیی کامل و موثری داشته باشد. به عبارت دیگر، حقوق بین الملل در زمینه حقوق توسل به زور با موفقیت چندانی مواجه نبوده است، بنابراین دولت ها به دلیل شکست در اجرای کامل و موثر قاعده فوق، تمامی تلاش و توان خود را در جهت تهیه و تدوین قواعد ناظر بر جنگ به کار برده اند. (ضیایی بیگدلی، همان، ص ۲۲).

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

حقوق بشردوستانه به عنوان یکی از شاخه های حقوق بین الملل و بخشی از حقوق جنگ یا حقوق مخاصمات مسلحانه مجموعه مقررات و قواعد حقوق بین الملل است که ضمن تعیین حقوق حمایت از افراد انسانی اعم از رزمنده یا غیر رزمنده (غیرنظامی) و اموال غیرنظامی و حقوق طرف های متخاصم در مخاصمات مسلحانه اعم از بین المللی یا غیر بین المللی، تکالیف افراد انسانی و طرف متخاصم را نیز در آن مخاصمات مشخص می کند. (ضیایی بیگدلی، همان، ص ۲۶)
حقوق بشردوستانه به عنوان یکی از شعبه های حقوق بین الملل، مقام و موقعیتی حساس و برجسته دارد، مشحون از اصول انسانیت و متضمن قواعد حمایتی و تعهدات عام الشمول برای افراد و گروه های انسانی، دولت ها، سازمان های بین المللی و به طور کلی هر تایعی از حقوق بین الملل است که به نوعی مستقیم یا غیر مستقیم درگیر یک مخاصمه مسلحانه و حتی در مواردی درگیر یک شورش یا آشوب مسلحانه داخلی با آستانه بالا هستند و هم چنین با اختلاف نظر بسیاری در مبارزه با تروریسم قابلیت اعمال را دارد. (همان، ص ۲۳)
قلمرو اجرای حقوق بشردوستانه حتی دولت های غیرمتخاصم یا بیطرف را شامل می شود، دلیل این شمولیت گسترده، حساسیتی است که جامعه جهانی به موضوع مهم جنگ و توسل به زور را دارد.
اسناد بین المللی موجود، قواعد عرفی و سایر قواعد حقوق بین الملل و حقوق داخلی مربوط و به خصوص موضوع شناسایی حقوق بشردوستانه در نظام ملل متحد به رغم سکوت منشور، مویّد توسعه، تحول و طی مراحل تکامل این شاخه از حقوق بین الملل است. توسعه کمی و کیفی حقوق بشردوستانه به اضافه تقویت ضمانت اجراهای آن اعم از کیفری یا غیرکیفری موجب می شود تا حد ممکن از طعم تلخ واقعیت جنگ کاسته شود. (همان، ص ۲۴)
۲-۶-۲- منابع حقوق بشردوستانه
مقررات و قواعد حقوق بشر دوستانه، سابقه دیرینه ای در حقوق بین الملل دارد و بخشی از احکام دینی و الهی از جمله احکام اسلامی، به آن اختصاص دارد. حقوق بشردوستانه اساساً دارای ریشه های عرفی است اما سابقه تدوین و جمع‌ آوری قواعد آن به قرن هفدهم میلادی باز می گردد. (همان، ص ۲۹)
منابع حقوق بشر دوستانه به طور کامل مستقل از منابع حقوق بین الملل نیستند، به خصوص منابعی چون قواعد آمره، عرف، معاهدات و اصول کلی حقوقی، جایگاه ویژه ای در حقوق بشردوستانه دارد. ما این شعبه از حقوق بین الملل پیش تر و مهم تر از همه منابع، دارای یک سلسله اصول بنیادی و زیربنایی است که کلیه قواعد آن به نوعی متأثر از اصول یاد شده اند. و نباید مغایر با آن ها، باشند.
این اصول عبارتند از: اصل کرامت انسانی، اصل رفتار انسانی و عدم تبعیض، اصل ضرورت نظامی، اصل محدودیت، اصل تفکیک، اصل تناسب، اصل ممنوعیت تحمیل رنج و آلام بیهوده و غیر ضروری، اصل ممنوعیت مقابله به مثل مسلحانه، اصل یا شرط مارتنس^[۱۷]، این اصل یا شرط مکمل سایر اصول است و بدین معناست که رزمندگان و غیرنظامیان تحت حمایت و اقتدار اصول و مقررات بین المللی ناشی از عرف مسلم اصول بشردوستانه و اصول وجدان عمومی باقی می ماند. امروزه اصول مذکور از حد قواعد عرفی فراتر رفته و تبدیل به قواعد آمره شده اند. البته نمی توان نقش دکترین و رویه قضایی بین المللی از جمله آراء و نظرات مشورتی دیوان بین المللی دادگستری و آراء دادگاه های کیفری بین المللی برای یوگسلاوی سابق و رواندا و قطعنامه های سازمان های بین المللی، از جمله قطعنامه های سازمان ملل متحد، و به ویژه قطعنامه های شورای امنیت و اعمال حقوقی یک جانبه دولت ها را از نظر دور داشت. قواعد حقوق بشردوستانه تعهدات عام الشمول هستند. ^[۱۸] و در ذیل به مهم ترین منابع حقوق بشردوستانه پرداخته می شود. (همان، ص ۳۰)
الف) عرف: عرف جایگاهی بس مهم و اساسی در حقوق بشردوستانه دارد. عهد نامه های لاهه صریحاً به حقوق عرفی پرداخته اند. قوانین و مقررات داخلی برخی از کشورهای بزرگ از جمله ایالات متحده آمریکا، انگلیس و فرانسه سهم موثر و عمده ای در شکل گیری حقوق بشردوستانه عرفی داشتند. (همان، ص ۳۱)
ب) معاهدات: مهم ترین منابع حقوق بشردوستانه معاهدات است. اکثر قابل ملاحظه ای از معاهدات بشردوستانه، معاهدات عام یا قانون ساز می باشند و در حقوق بشردوستانه معاهدات خاص یا قراردادی کمتر جایگاهی یافته اند، هر چند منعی در این مورد وجود ندارد. مهم ترین معاهدات بشردوستانه را می توان به سه دسته: عهدنامه های لاهه، عهدنامه های ژنو و سایر معاهدات مربوط تقسیم نمود. عهدنامه های لاهه مشتمل بر دو عهدنامه ۱۸۹۹ و عهدنامه های ۱۹۰۴ و ۱۹۰۶ و هفت عهدنامه ۱۹۰۷ می باشد که هنوز در مواردی که عهدنامه های ژنو پاسخ گو نمی باشد، پاسخ گو هستند. به علاوه، امروزه بسیاری از مقررات عهدنامه های مذکور جنبه عرفی یافته اند، شاید از این روست که دوران حکومت مقررات عهدنامه های لاهه و قواعد عرفی ناشی از آن ها و نیز اعلامیه های مربوط را «حقوق لاهه» می نامند. (همان، ص ۳۳)
به موازات اجرای حقوق لاهه و در جهت تکمیل مقررات آن حقوق ژنو شکل گرفت. مهم ترین معاهدات تشکیل دهنده آن عهدنامه های چهارگانه ۱۹۴۹ می باشد. امروزه با الحاق کلیه کشورها به عهدنامه های مذکور، مقررات آن به معنای واقعی کلمه جنبه عام الشمول و حتی بسیاری از قواعد آن ها جنبه آمره یافته اند.
در سال ۱۹۷۷ با مساعدت کمیته بین المللی صلیب سرخ، دو پروتکل به عنوان پروتکل های الحاقی، به عهدنامه های ۱۹۴۹ ژنو به تصویب رسید. اولین پروتکل مربوط به مخاصمات مسلحانه بین المللی و مکمل عهدنامه های چهارگانه ژنو و دومین پروتکل در زمینه مخاصمات مسلحانه غیر بین المللی است که به بیان خود پروتکل، توسعه و تکمیل ماده ۳ مشترک عهدنامه های مذکور می پردازد. در سال ۲۰۰۵ پروتکل سوم الحاقی به عهدنامه های مذکور به تصویب رسید. این پروتکل برای انتخاب یک نشان متمایز کننده (کریستال سرخ) به اضافه صلیب سرخ، هلال احمر و شیرخورشید سرخ است. متعاقب عهدنامه ها و پروتکل های مذکور معاهدات و پروتکل های بسیار دیگری که به نوعی مربوط به موضوعات حقوق بشردوستانه است به تصویب رسیده است. (همان، ص ۳۳-۳۲)
ج) اصول کلی حقوقی: هر چند در حقوق بشردوستانه، به اصول کلی حقوقی نسبت به سیایر منابع کمتر بها داده شده است اما در واقع اصول کلی حقوقی در حقوق بشردوستانه نقشی تقریباً به همان اندازه مهم ایفا می کند. از سوی دیگر بسیاری از قواعد عرفی و معاهده ای بشر دوستانه بر اصول کلی حقوقی مبتنی است.
از جمله اصول کلی حقوقی قابل اجرا در حقوق بشردوستانه عبارتند از: اصل وفای به عهد، اصل حسن نیت، اصل عدالت و نصفت، اصل منع سوء استفاده از حق، اصل جبران کامل خسارات، اصلی که بنا بر آن هیچ کس نباید قاضی اعمال خود گردد، اصل استایل (منع تناقض گویی به ضرر دیگری). امروزه اکثر اصول کلی حقوقی تبدیل به قواعد آمره شده اند. (همان، ص ۳۳)
۲-۶-۳- جایگاه حقوق بشردوستانه در نظام ملل متحد
منشور سازمان ملل متحد به رغم پرداختن به مقوله حقوق بشر به موضوع حقوق بشردوستانه ورود پیدا نکرده است و هیچ مقرره صریحی در این خصوص وجود ندارد، هر چند در زمان تدوین منشور، حداقل حقوق لاهه به عنوان بخش قابل ملاحظه ای از حقوق بشردوستانه در مخاصمات مسلحانه حاکم بوده است.
سیاست بی توجهی منشور به مقوله حقوق بشردوستانه، عمدی به این دلیل بوده که مبادا پرداختن به آن، به حقوق توسل به زور، به خصوص قواعدی چون منع توسل به زور و تحریم جنگ آسیب رساند اما جالب توجه اینکه اندکی پس از شروع به کار سازمان ملل متحد، کنفرانس ۱۹۴۹ ژنو با مساعدت های آن سازمان و کمیته بین المللی صلیب سرخ ، چهار معاهده خاص مربوط به حقوق بشردوستانه را مورد تصویب قرار داد. متعاقباً همکاری های موثر میان ارکان مختلف سازمان ملل متحد و کمیته بین المللی صلیب سرخ به عنوان نهاد ناظر بر اجرای عهدنامه های مذکور صورت گرفت و اقدامات و تصمیمات مهمی از ناحیه سازمان در رابطه با تهیه و تنظیم و رعایت حقوق بشردوستانه انجام پذیرفت. به خصوص اینکه شورای امنیت در موارد بسیاری، نقض حقوق بشردوستانه را تهدید علیه صلح و امنیت بین المللی قلمداد کرده است و دبیر کل سازمان نیز به نوبه خود در کنفرانس حقوق بشر در تهران در سال ۱۹۶۸ اعلام نمود که توسعه حقوق بشردوستانه وظیفه سازمان ملل متحد است. شاید یکی از دلایل تأسیس «اداره امور بشردوستانه»^[۱۹] در دبیرخانه سازمان ملل متحد در سال ۱۹۹۱ انجام این رسالت سازمان بوده است.
در مقابل سکوت منشور ملل متحد در مورد مقوله حقوق بشردوستانه عهدنامه های چهارگانه و پروتکل دوم الحاقی نیز ذکری از منشور ملل متحد و سازمان ملل متحد نکردند و تنها در ماده ۸۹ پروتکل یکم الحاقی به تعهد طرف های متعاهد به همکاری با سازمان ملل متحد و مطابق با منشور ملل متحد در وضعیت های نقض های فاحش عهدنامه ها و یا این پروتکل به صورت انفرادی یا جمعی پرداخته شده است. البته در پروتکل مذکور به اصول و اهداف ملل متحد اشاره شده است. (ضیایی بیگدلی، همان، ص ۳۴)
۲-۷- مفهوم جنگجویان خارجی در قطعنامه شماره ۲۱۷۸ شورای امنیت
نظر به اهمیت نابودسازی جنگجویان خارجی، در راستای سیاست و چارچوب قانونی جدید برای اقدامات بین المللی در واکنش به خطر، با عنوان کلی «تهدیدهای ناشی از اقدامات تروریستی بر صلح و امنیت بین المللی»، قطعنامه شماره ۲۱۷۸ شورای امنیت در مورخه ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۴ در فضای سیاسی بر اساس فصل هفتم منشور به اتفاق آراء صادر گردید.
۲۴ سپتامبر ۲۰۱۴ موقعیتی خاص و ویژه برای شورای امنیت بود زیرا این شورا برای ششمین بار در طول تاریخ هفتاد سال کاری خود در سطح بالاترین مقامات دولت های عضو یعنی در سطح سران تشکیل شد. شورای امنیت جدیدترین قطعنامه خود را به بهانه مقابله با داعش، ولی با عنوان کلی تهدیدهای ناشی از اقدامات تروریستی بر «صلح و امنیت بین المللی» تصویب کرد. عنوانی که از سال ۲۰۰۱ تاکنون همه ساله چندین مصوبه این شورا را به خود اختصاص داده است. در این زمینه ۲۰ روز پیش بود که شورای امنیت از همین عنوان برای تصویب قطعنامه به شماره ۲۱۷۰ علیه داعش استفاده کرده بود. برجسته ترین ویژگی قطعنامه جدید این است که بر اساس فصل هفتم و همچنین با اتفاق آراء اعضاء صادر گردیده است. (قابل دسترسی در خبرگزاری فارس، آبان ۹۳)
۲-۷-۱- تعریف جنگجویان خارجی^[۲۰]
مطابق قطعنامه ۲۱۷۸ مورخه سپتامبر ۲۰۱۴ شورای امنیت^[۲۱]، جنگجویان تروریست خارجی عبارتند از: «افرادی که با هدف اجراء، برنامه ریزی، آماده سازی برای، شرکت در اقدامات تروریستی یا ارائه یا دریافت تعلیمات تروریستی، از جمله در ارتباط با جنگ های مسلحانه، به کشور دیگری غیر از کشور اقامت یا هویت خود سفر می کنند» تعریف می نماید.
۲-۷-۲- پیشینه جنگجویان خارجی
در سال های اخیر، جهان شاهد ظهور «طالبان های» جدیدی بوده است که تکفیری خوانده می شوند و عملاً شکل گسترش یافته تر و افراطی تر همان بدنه اصلی طالبان^[۲۲] افغانستان هستند. گروه های وهابی ـ سلفی تکفیری کوچک و بزرگی که عمدتاً‌در جریان تهاجم آمریکا علیه حکومت صدام در عراق پدید آمدند، و مشهورترین آن ها با نام گروه داعش، (دولت اسلامی عراق و شام) هم اکنون در عراق و سوریه مشغول تدارک حملات علیه مسلمانان این کشور است، همچون طالبان افغانستان داعیه تأسیس امارات و خلافت اسلامی در پهنه منطقه شام بزرگ و در آینده جهان اسلام را دارند، و در مناطقی که این اواخر قدرت را در دست گرفتند، بسان طالبان افغانستان به اجرای قوانینی منحط تحت نام شریعت دست زدند که باز هم بسان طالبان حاصلی جز بدنام کردن اسلام و مسلمانان در سطح جهانی ندارد. و نکته جالب و قابل تأمل در زمان سربرآوردن این نوع طالبان سال های اخیر، همزمانی ظهور آن ها با تأسیس ده ها شبکه ماهواره ای شیعه و سنی با پایگاه ها و دفاتری در کشورهای غربی است که در کنار بازوی نظامی گروه های تکفیری به ایجاد نفرت و دشمنی میان شیعیان و اهل سنت مشغول اند و به صورت عملی جنگ فرهنگی و رسانه ای و مذهبی تمام عیاری را میان مسلمانان به راه انداختند. این همزمانی ظهور گروه های تکفیری که به قتل عام گاه بسیار فجیع مسلمانان اعم از شیعه و سنی می پردازند، با پیدایش ده ها شبکه ماهواره ای ریز و درشت که به صورت شبانه روزی به گسترش نفرت مذهبی میان شیعیان و سنی ها دست می زنند، می تواند به صورتی آشکار منشأ واحد و مشترک ظهور مسلمان کشی های دهه ها وسال های اخیر یعنی جهان غرب را نمایان کند، جهانی غربی که طی این سال ها تقریباً تمامی توان نظامی، سیاسی، مالی، رسانه ای و اطلاعاتی خود را به شکل علنی در اختیار این گروه های نظامی و فرهنگی تکفیری قرار داده است تا این گروه ها با جذب حداکثری مسلمانان خسته از حکومت های فاسد و خودکامه وابسته و شرایط اقتصادی و اجتماعی بسیار نابسامان در غالب کشورهای اسلامی با نام «جهاد»، آنها را به قتل عام وسیع یکدیگر بکشانند، و این همان راز ظهور این گستره وسیع از گروه های نظامی و فرهنگی سلفی ـ تکفیری سنی و شیعه طی سال های اخیر در جهان اسلام است. (سایت بصیرت، ۱۳۹۲)
۲-۷-۳- زمینه های تاریخی پیدایش جنگجویان خارجی
داعش را چه کسی به وجود آورد و چه کسانی از حضور داعش سود می برند؟ مهم ترین پرسش این روزهای خاورمیانه است. بی ثباتی در عراق و سوریه، خاص برخی کشورهای منطقه است تا بتوانند اهداف خود را پیش ببرند. کشورهایی که ناگهان پس از شروع بهار عربی تغییر سیاست های عمده ای در سیاست خارجی خود ایجاد کردند و از یک تئوری به تئوری دیگر رجوع کردند. داعش نیز در ابتدا توانست در نبود فشارهای منطقه ای و فرامنطقه ای اهداف خود را به راحتی در عراق و سوریه پیش ببرد و ناگهان برای خود اعلام خلافت کند. آنها برنامه های گوناگونی برای خود تدارک دیدند. این گروه با برنامه ترین گروه تروریستی دنیاست که از لایه های پیچیده برخوردار است. نیت خوانی و کشف اسرار این گروه، دو لایه آشکار وپنهان دارد. لایه آشکار آن همین خبرهای هر روزه ای است که از سرزمین های تحت تصرف آنها شنیده می شود. اما برای پی بردن به لایه پنهان نیاز واکاوی بیشتری است.
یکی از اهداف آشکار این گروه موضوعی به نام برهم زدن نظم مرزهای موسوم به سایکس پیکویی است. در این باره شبه نظامیانی که خود را اعضای خلیفه ی اسلامی می خوانند و از حلب تا استان دیالی در شرق عراق گسترش یافته اند، هشدار داده اند که قصد دارند سایر مرزها را در هم شکنند. مرزهایی که خطوط کشورهای تازه تأسیس منطقه را شکل داده است.
داعش اعلام کرده است مزرهای ساختگی سایکس پیکو^[۲۳] را در هم خواهد شکست. سایکس پیکو مرزهایی است که در سال ۱۹۱۶ بین فرانسه و انگلستان طرح ریزی شد و از دل آن کشورهایی مثل عراق، سوریه، اردن و چند کشور دیگر پدید آمد. داعش معتقد است که در جهان اسلام هیچ مرزی وجود ندارد و هیچ ملیتی وجود ندارد. این اظهارات رویای خلیفه خودخوانده اسلامی را نشان می دهد. او قصد دارد از مرزهای سایکس پیکو که توسط دو کشور استعمارگر کهنه پی ریزی شده عبور کند و مرزهای تازه ای را ترسیم کند.
ترسیماتی که توسط «مارکس سایکس» و «فرانسیس ژرژپیکو» ترسیم شده است ، ایرادات فراوانی دارد. یکی از انتقادهایی که به این مرزها وارد شده است این است که خط کشی ها بدون توجه به منافع منطقه ای و بر اساس منافع اروپایی ترسیم شده است. این مرزهای مصنوعی ملت های مصنوعی هم به بار آورده است. ملت های ساختگی بدون هویت تاریخی مشترک. (اصفهانی، ۱۳۹۳، ص ۲۴)
بخش اعظم مسلمانان این منطقه تا پیش از جنگ جهانی نخست در اختیار امپراتوری عثمانی بودند اما با زوال امپراتوری عثمانی و تسلط فرانسه و انگلیس بر این منطقه، آنها مرزهای خود را ساختند و تقسیمات جدیدی در خاورمیانه به وجود آوردند. پس از اینکه امپراتوری عثمانی نتوانست در مقابل کشورهای مدرن اروپایی قدعلم کند سرزمین های وسیعی را از دست داد که برای ناسیونالیست های عثمانی گران تمام شد. (همان، ص ۲۵)
۲-۷-۴- مبانی و نظرات موجود درباره جنگجویان تروریست خارجی
دولت سازی داعش^[۲۴] با تقویت بنیه مالی و به یمن رسانه‌های اجتماعی در حال تثبیت و گسترش است . عالم سیاست، عالم کوچک نمایی و بزرگ نمایی‌های غیر واقع بینانه است؛ کوچک نمایی دشمن و بزرگ نمایی قدرت خود. هرچند چنین رویکردهایی می توانند کاربردهای داخلی قابل توجه داشته باشند، ولی اگر منجر به تاثیرگذاری بر تصمیم گیریهای سیاسی، نظامی، امنیتی و…. هرکشوری شود، یا تصمیم گیرندگان دچار توهم ناشی از این کوچک انگاری‌های دشمن و بزرگ نمایی‌های خودی شوند، بیشترین ضربه را به خود و واقعیات موجود زده اند.
داعش، یکی از واقعیات جهان امروز است. اگرچه دست پرورده و نتیجه سیاست‌های غلط برخی کشورهای منطقه و کشورهای غربی در سوریه و عراق است، ولی امروز مانند غول چراغ جادو از شیشه خارج شده است و برای حامیان سیاسی- مالی گذشته و کشورهایی که با سیاست‌های غلط خود زمینه ساز تقویت داعش شدند، دیگر کوچک ترین اعتبار و ارزشی قایل نیست.
کوچک انگاشتن داعش یا بزرگ نمایی قدرت مخالفان داعش هرچند در کوتاه مدت ممکن است از جهاتی برای مردمی که زیر سلطه داعش روز و شب خود را طی می کنند، یا نیروهای محلی که در مقابل داعش مقاومت می کنند، مفید و موثر باشد، ولی در درازمدت به عادی شدن اوضاع و تثبیت بیشتر این گروه تروریستی منجر خواهد شد.
داعش، در رویای خلافت گسترده خود در یک سال گذشته گام‌های مهمی برداشته است. گام هایی که در عرف سیاسی و روابط بین المللی می توانند علامت ونشانه یک کشور و یا زمینه ساز تشکیل کشور باشند. دقیقا مشابه اسراییل که در صدد تشکیل کشوری یهودی در مرزهای مشخصی  برآمد و با حمایت کشورهای غربی و سازمان ملل به رویای تاریخی خود دست یافت؛  داعش امروز، بدون حمایت ظاهری سازمان ملل و یا کشورهای غربی، درحال گسترش مرزهای خود تحت ریاست خلافت خودخوانده ابوبکر بغدادی است و در گوشه و کنار جهان برای خلیفه خودخوانده بیعت می گیرد و نیروهای محلی را جذب می کند.
داعش امروز بر سرزمینی بزرگ تر و با جمعیتی بیش تر از بسیاری از کشورهای جهان در مرزهای جغرافیایی مشخص که از سوریه و عراق تصرف کرده و با بهره گیری از ارتش مجهز به سلاح های پیشرفته، سازمان مالی، تشکیلات حکومتی، و توانایی تیلیغاتی مدرن حکومت می کند. و این ویژگی ها ـ سرزمین، جمعیت، حکومت، استقلال از کشورهای اصلی ـ واقعیتی است که دنیای امروز با بی توجهی از آن عبور کرده است. مقابله با این پدیده شوم، با کوچک انگاری داعش و نادیده گرفتن قدرت نمایی هایی که در سایه قساوت و وحشی گری و ارعاب با شیوه های بربریت قرون وسطایی و با کمک رسانه های مدرن به طور مشخص توییتر و یوتیوب در صدد جلب توجه افکار عمومی جهان و جذب نیروی بیشتر از اقصی نقاط دنیا است، امکان پذیر نیست.
داعش، گام به گام درحال تغییرمرزها، دولت سازی به سبکی جدید، و متفاوت از نرم‌های پیشین بین المللی مبتنی بر توافقنامه سایکس پیکو است، و سوگمندانه باید گفت که در این اقدام خود موفق عمل کرده است. گروهی تروریستی که توانسته در مدتی کوتاه دولت سازی کند و خلیفه‌ای در برد جهانی اعلام کند و ظاهرا همه دنیا را هم به چالش گرفته است.
دولت سازی داعش با تقویت بنیه مالی و به یمن رسانه‌های اجتماعی در حال تثبیت و گسترش است. تقویت مالی که پس از حمله به موصل ودستبرد و غارت بانک‌ها و موسسه‌های مالی این منطقه بدست آورد، و از قبل فروش نفت قاچاق، گروگانگیری، کمک‌های پیدا و پنهان حامیان سیاسی و اقتصادی، عتیقه فروشی، جزیه و انواع و اقسام مالیات و فدیه و… درصدد بی‌نیاز شدن از پشتوانه‌های مالی پیشین خود است.
بعلاوه، داعش به یمن شبکه‌های اجتماعی، با تبلیغات و جنگ روانی گستره خود و با توحش بی‌سابقه‌ای که نمونه اخیرش را با سوزاندن خلبان اردنی به نام خود ثبت کرد، طی یک سال گذشته همواره جزو مهم ترین اخبار رسانه‌های اصلی جهانی بوده است. واقعیت آن است که داعش غده‌ای بدخیم در منطقه است که با شیوه‌های پیش پا افتاده و تصور کارامد بودن چند بمباران هوایی توسط نیروهای ائتلاف، نمی توان به مقابله با آن پرداخت. تاخیر در شناخت نحوه مقابله با این پدیده، فقط و فقط به گسترش و همه گیر شدن این غده در منطقه می انجامد.  (کدیور، ۱۳۹۳، ص ۱۶)
۲-۷-۵- ادبیات و مفاهیم قطعنامه ۲۱۷۸ شورای امنیت
۲۴ سپتامبر، موقعیتی خاص و ویژه برای شورای امنیت بود. زیرا این شورا برای ششمین بار در طول تاریخ ۷۰ سال کاری خود، در سطح بالاترین مقامات دولت های عضو یعنی در سطح سران تشکیل شد. در این جلسه ۴ ساعته، شورا جدیدترین قطعنامه خود را به بهانه مقابله با داعش ولی با عنوان کلی «تهدیدهای ناشی از اقدامات تروربستی بر صلح و امنیت بین المللی» تصویب کرد، عنوانی که از سال ۲۰۰۱ تا کنون همه ساله چندین مصوبه این شورا را به خود اختصاص داده است. در این زمینه، ۲۰ روز پیش بود که شورا از همین عنوان برای تصویب قطعنامه ۲۱۷۰ علیه داعش استفاده کرده بود. برجسته ترین ویژگی قطعنامه جدید اینست که بر اساس فصل هفتم منشور و هم چنین با اتفاق آرای اعضا صادر گردیده است.

TEMED

۶۵۰ میکرو لیتر
۲/۷۰ میکرو لیتر

ابتدا محلول اکریل آمید ۳۰ درصد را درون مزور ریخته، سپس TBE (x1) را اضافه و محلول به حجم ۶۵ میلی‌لیتر رسانده شد. پس از هم زدن و یک نواخت کردن محلول به صورت هم زمان محلول TEMED و APS 10 درصد اضافه کرده و به سرعت محلول را مخلوط نمودیم. سپس محلول آماده شده را با دقت داخل شیشه مخصوص تانک عمودی الکتروفورز ریخته و سپس شانه مخصوص را داخل شیشه و روی ژل قرار دادیم. این نکته لازم به یاد آوری است که در هنگام گذاشتن شانه روی ژل باید از به وجود آمدن حباب جلوگیری کرد. زیرا مانعی جهت حرکت باندها در خلال الکتروفورز بوده و باعث می‌شود که باندها در داخل ژل به خوبی حرکت نکنند. همچنین در هنگام ریختن ژل درون شیشه‌ها باید به این نکته مهم توجه کرد که مواد به صورت یکنواخت حل شده باشند، در صورت عدم یکنواخت بودن محلول باعث کمانی شدن روند حرکت باندها روی ژل می‌شود.
۳-۸-۲ آماده سازی دستگاه الکتروفورز عمودی
در این پژوهش از دستگاه الکتروفورز عمودی مدل VSTA-1002M استفاده شد. قطر ژل در این تحقیق ۲ میلی‌متر و ابعاد ژل ۳۵×۲۵ بوده است. هنگام استفاده از این نوع ژل بایستی شیشه‌های مخصوص آن کاملا با آب شسته و به الکل آغشته و سپس با یک دستمال عاری از هرگونه کرک و آلودگی خشک گردد. فضا سازها^[۵۶] را آغشته به وازلین کرده و روی شیشه زیرین قرار داده و سپس شیشه رویی نیز روی فضا سازها و شیشه زیرین قرار می‌گیرد. برای اینکه دو شیشه به همراه فضا سازها خوب به همدیگر بچسبند از گیره‌های مخصوص استفاده می‌شود. پس از تزریق محلول ژل به داخل شیشه‌ها مدتی صبر کرده تا ژل درون شیشه جامد شده و سپس شیشه را در یخچال قرار داده تا ژل خنک شود (تا چاهک‌ها به‌خوبی شکل بگیرند). ولتاژ دستگاه برای هر دو جایگاه بر روی ۴۰۰ ولت تنظیم شد که به مدت ۲۲ ساعت به طول انجامید.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۳-۸-۳ رنگ آمیزی با نیترات نقره
رنگ­ آمیزی محصولات SSCP ژن GH با نیترات نقره انجام شد. در این روش باندها با وضوح بیشتری قابل مشاهده هستند. رنگ _­آمیزی نیترات نقره حساسیت بیشتری نسبت به رنگ­ آمیزی ژل آگارز (اتیدیوم بروماید) دارد، علاوه بر این ژل اکریل آمید مدت طولانی‌تری قابل نگهداری است.
۳-۸-۳-۱ مراحل انجام رنگ آمیزی نیترات نقره:
بعد از تمام شدن الکتروفورز عمودی، بافر تانک تخلیه شده و گیره‌ها باز می‌شوند و سپس شیشه از دستگاه جدا می‌شود. سپس شیشه‌ها روی یک سطح صاف قرار داده و به آرامی از هم جدا گردد.
برای رنگ­ آمیزی ژل ­اکریل ­آمید از سه محلول استفاده شده که عبارتند از:
محلول ثابت کننده^[۵۷]
جدول ۳- ۸ مواد لازم جهت تهیه محلول ثابت کننده

مواد استفاده شده

مقدار مواد

آب مقطر
اتانول (۹۶ درصد)
اسید استیک (۱۰ درصد)

۳۶۰ میلی لیتر
۴۰ میلی لیتر
۲۰۰۰ میکرو لیتر

محلول رنگ ­آمیزی^[۵۸]
جدول ۳-۹ مواد لازم جهت تهیه محلول رنگ‌آمیزی

مواد استفاده شده

مقدار مواد

آب مقطر

۲۰۰ میلی لیتر

نیترات نقره

۲/۰ گرم

فرضیه

متغیر

ضریب

آماره ی t

احتمال
(P-Value)

نتیجه ی آزمون

فرضیه ی سوم

عرض از مبدأ
(_۰β)

۰٫۰۵۳۷۵۶

۶٫۶۹۶۳۹۸

۰٫۰۰۰۰

تأیید فرضیه

Log(EFT/EFT)
(_۱β)

۰٫۵۳۱۹۰۳

۲٫۳۴۵۶۳۷

۰٫۰۱۹۷

Dec* Log(EFT/EFT)
(_۲β)

۰٫۰۳۲۶۳۵-

۲٫۶۶۶۶۱۷-

۰٫۰۰۸۱

Dec* Log(EFT/EFT)*INF
_۳)β)

۰٫۰۵۳۴۰۷-

۱٫۶۳۷۱۹۲-

۰٫۰۰۲۷

همانطور که در جدول ۴-۱۹ ملاحظه می شود ، مقدار ضریب _۲β دارای مقداری منفی است که نشان از چسبندگی هزینه ی حسابرسی دارد، همچنین مقدار ضریب _۳β دارای مقداری منفی است که نشانی از رابطه معکوس میان تورم و چسبندگی هزینه ی حسابرسی است، همچنین مقدار آماره ی t کمتر از ۰٫۰۵ است که نشان دهنده ی معنا داری این متغیر است . در نتیجه نرخ تورم بر چسبندگی هزینه های حسابرسی اثر گذار است . نکته ی قابل تأمل در مورد متغیر نرخ تورم این است که این عامل باعث کاهش شدت چسبندگی هزینه ی حسابرسی شده است . اگر یک بار دیگر به فرضیه ی دوم برگردیم می بینیم که میزان شدت چسبندگی هزینه ی حسابرسی بدون وجود هیچ عاملی از جمله نرخ تورم ۶۱٫۳۹% می باشد . حال در این فرضیه با اضافه شدن نرخ تورم به مدل میزان چسبندگی به میزان ۴۴٫۵۸% رسیده است (_۳β_۲+β_۱+β) . پس با اضافه شدن نرخ تورم ، به این مطلب می رسیم که نرخ تورم با وجود اینکه بر چسبندگی هزینه ی حسابرسی اثر گذار است اما این اثر ، اثری کاهشی بوده و باعث کاهش شدت چسبندگی می شود .دلیل اقتصادی این موضوع را نیز می توان این گونه بیان کرد که هنگامی که تورم در کشوری وجود دارد ، در نتیجه اکثر اقلام هزینه ای شرکتها بالاجبار و بدون اختیار افزایش پیدا می کند . در نتیجه تمامی مدیران شرکتها به دلیل آنکه با بحران مالی مواجه نشوند به فکر کاهش هزینه های خود خواهند افتاد بنابراین شرکت رابه سمت کاهش هزینه ها هدایت می کنند که این موضوع نیز به نوبه ی خود باعث کاهش چسبندگی هزینه ی حسابرسی خواهد شد . بر اساس نتایج به دست آمده در مورد این فرضیه ، با اطمینان ۹۵% می توان فرضیه ی سوم را تأیید کرد .

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

مدل برآورد شده ی فرضیه ی سوم به صورت زیر خواهد بود :

۴-۵-۴) آزمون فرضیه ی چهارم
فرضیه ی چهارم این تحقیق ادعا می کند هزینه های عملیاتی حسابداری نسبت به تغییرات در آمدی فروش چسبندگی دارند . در نتیجه می توان فرضیه های صفر و یک را به صورت زیر نوشت :
H₀ : هزینه های عملیاتی حسابداری نسبت به تغییرات در آمدی فروش چسبندگی ندارند.
H₁ : هزینه های عملیاتی حسابداری نسبت به تغییرات در آمدی فروش چسبندگی دارند .
همانند سه فرضیه ی قبل ، ابتدا با بهره گرفتن از آزمون F لیمر انتخاب بین روش داده های تابلویی و یا داده های تلفیقی را مورد بررسی قرار می دهیم :

۳-۴-۱۹ . مصاحبه…………………………………………………………………………………………….۹۵
۳- ۵ . برچسب‌گذاری…………………………………………………………………………………………………..۹۸
۳-۶ . تجزیه و تحلیل و تفسیر داده ها………………………………………………………………………….۱۰۰
۳-۶-۱ . توصیف……………………………………………………………………………………………۱۰۱
۳-۶-۲٫ تحلیل………………………………………………………………………………………………..۱۰۱
۳-۶-۳٫ تفسیر…………………………………………………………………………………………………۱۰۲
۳-۶-۴ .یادآوری عاطفی…………………………………………………………………………………..۱۰۲
۳-۷٫کیفیت (روایی و پایایی )……………………………………………………………………………………….۱۰۴
۳-۸ . پایایی………………………………………………………………………………………………………………۱۰۶
۳-۹٫ تعمیم پذیری…………………………………………………………………………………………………… ۱۰۶
۳-۱۰٫ آسیب پذیری……………………………………………………………………………………………………۱۰۷
فصل چهارم: یافته‌های پژوهش…………………………………………………………………………………..۱۰۹
۴-۱٫ اولین تصویر……………………………………………………………………………………………………..۱۱۰
۴-۲٫ تصویری دیگر…………………………………………………………………………………………………..۱۱۱
۴-۳٫ مقدمه………………………………………………………………………………………………………………۱۱۱
۴-۴٫انقلاب اسلامی ……………………………………………………………………………………………………۱۱۲
۴-۴-۱٫گفتمان اسلامی سازی………………………………………………………………۱۱۷
۴-۴-۲٫ترویج فرهنگ حجاب و عفاف………………………………………………….۱۲۱
۴-۵٫جنگ و تاثیر آن بر شکل گیری هویت……………………………………………………………………۱۲۲
۴-۵-۱٫نسل سوخته…………………………………………………………………………….۱۲۳
۴-۵-۲٫همکاری،تعاون،تربیت سیاسی،وطن دوستی………………………………… ۱۲۵
۴-۵-۳٫پیوند مدرسه با اجتماع،مسئولیت پذیری دانش آموزان………………….۱۲۵
۴-۵-۴٫آموزش و پرورش ،تحرک اجتماعی،نقش والدین و دانش آموزان……۱۲۶
۴-۵-۵٫جابه جایی در نظام ارزش ها……………………………………………………..۱۲۸
۴-۶٫گفتمان پاسخگویی و کارآیی……………………………………………………………………..۱۳۱
۴-۶-۱٫ گفتمان پاسخگویی و کارآیی و تاثیر آن بر بعد آموزشی………………..۱۳۱
۴-۶-۲٫گفتمان پاسخگویی و کارآیی و تاثیر آن بر بعد پرورشی:گسست ایدئولوژیک………………………………………………………………………………………..۱۳۸
۴-۶-۳٫پیامد گفتمان پاسخگویی و کارآیی بر شکل گیری هویت معلم……….۱۴۰
۴-۶-۳-۱٫گفتمان مدرنیته:آغاز شکل گیری هویت معلم به مثابه ماشین آموزش…………………………………………………………………………………..۱۴۱
۴-۶-۳-۲٫پیامد گفتمان معلم به مثابه ماشین آموزش:انجماد معناشناختی،هویت منزوی و در حاشیه معلم ………………………………………………………۱۴۴
۴-۶-۳-۳٫گفتمان امنیتی……………………………………………………………………….۱۴۸
۴-۷٫تاثیر روابط بر شکل گیری هویت…………………………………………………۱۴۹
۴-۷-۱٫خانواده :اولین نهاد تاثیرگذار بر شکل گیری هویت حرفه ای…………۱۵۰
۴-۷-۲٫علاقه به معلمی………………………………………………………………………..۱۵۳
۴-۸٫فرهنگ و تاثیر آن بر شکل گیری هویت………………………………………………………………….۱۶۰
۴-۸-۱٫نمای کلی از فرهنگ…………………………………………………………………۱۶۰
۴-۸-۲٫برخی محصولات فرهنگی شناسنده(معرف ) فرهنگ……………………۱۶۲
۴-۸-۳٫سبک زندگی……………………………………………………………………………۱۶۶
۴-۸-۳-۱٫تقسیم ساعات شبانه روز……………………………………………۱۶۷
۴-۸-۳-۲٫چادر و پوشش بسیار ساده معلمی………………………………۱۶۸
۴-۸-۳-۳٫الگوی تغذیه و مدیریت بدن………………………………………۱۷۰
۴-۸-۴٫جنسیت:جایگاه زنان در فرهنگ و تاثیر آن بر شکل گیری هویت……۱۷۱
۴-۸-۴-۱٫ازدواج تحمیلی………………………………………………………..۱۷۹
۴-۹٫تحصیل در دانشگاه……………………………………………………………………………………….۱۸۱
۴-۹-۱٫ تاثیر برنامه درسی صریح برآماده شدن برای معلمی………………………۱۸۱
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۴-۹-۲٫ تاثیر برنامه درسی پنهان دانشگاه بر شکل گیری هویت…………………۱۸۴
۴-۱۰٫پایان تحصیل در دانشگاه و اضطراب از ورود به مدرسه به عنوان معلم………………………۱۸۸

عنوان صفحه
شکل ۲-۱- نمایش سلسله مراتبی مسئله تصمیم ۲۲
شکل ۲-۲- یک زنجیره تامین ساده ۳۲
شکل ۲-۳- نمای کلی یک زنجیره تامین توسعه یافته ۳۲
شکل ۲-۴- نمای یک زنجیره تامین ویژه ۳۳
شکل ۳-۱- مراحل توسعه مدل ترکیبی AHP-GP 57
شکل ۳-۲- معیارهای ارزیابی و انتخاب تامین کنندگان ۶۱
فهرست جدول ها
عنوان صفحه
جدول ۲-۱- تفاوت مدل های تصمیم گیری با شاخص ها و اهداف چندگانه ۱۸
جدول ۲-۲- ارزش گذاری شاخص‌ها نسبت به هم ۲۳
جدول ۲-۳- شاخص تصادفی ۲۶
جدول ۲-۴- رابطه بین متغیرهای انحراف از آرمان مثبت و منفی ۲۷
جدول ۲-۵- صورت بندی آرمان ۳۰
جدول ۲-۶- معیارهای ارائه شده توسط دیکسون ۳۹
جدول ۲-۷- معیارها و زیرمعیارهای ارائه شده توسط الرام ۴۰
جدول ۲-۸- معیارها و زیرمعیارهای ارائه شده توسط مین ۴۱
جدول ۲-۹- معیارها و زیرمعیارهای ارائه شده توسط چو ۴۲
جدول ۲-۱۰- معیارها و زیرمعیارهای ارائه شده توسط رزمی و همکاران ۴۳
جدول ۲-۱۱- معیارهای ارائه شده توسط دمیرتاس ۴۳
جدول ۲-۱۲- طبقه بندی رهیافتهای ارزیابی تأمین کننده ۴۷
جدول ۳-۱- متغیرها و پارامترهای مدل ۶۱
جدول ۴-۱- ماتریس مقایسات زوجی معیارهای اصلی شرکت اسنوا اصفهان ۷۰
جدول ۴-۲- ماتریس مقایسات زوجی زیر معیارهای معیار اصلی کیفیت در شرکت اسنوا اصفهان ۷۰
جدول ۴-۳- ماتریس مقایسات زوجی زیر معیارهای معیار انعطاف پذیری در شرکت اسنوا اصفهان ۷۱
جدول ۴-۵- اولویت بندی زیرمعیارهای کیفیت با بهره گرفتن از روش AHP 71
جدول ۴-۶- اولویت بندی زیرمعیارهای انعطاف پذیری با بهره گرفتن از روش AHP 72
جدول ۴-۷- اولویت بندی نهایی معیارها در شرکت اسنوا اصفهان با بهره گرفتن از روش AHP 73
جدول ۴-۸- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به معیار قیمت مواد اولیه ۷۳
جدول ۴-۹- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به معیار تحویل به موقع ۷۴
جدول ۴-۱۰- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به معیار انعطاف پذیری در حجم ۷۴
عنوان صفحه
جدول ۴-۱۱- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به معیار انعطاف پذیری در بهبود کیفیت ۷۵
جدول ۴-۱۲- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به معیار هزینه حمل و نقل ۷۵
جدول ۴-۱۳- وزن نسبی تامین کنندگان نسبت به زیر معیار استحکام ۷۶
جدول ۴-۱۴- ماتریس تصمیم تامین کنندگان با توجه به زیر معیارهای کیفیت ۷۶
جدول ۴-۱۵- محاسبات ترکیب وزنی تامین کنندگان با توجه به زیر معیارهای کیفیت در شرکت اسنوا اصفهان ۷۷
جدول ۴-۱۶- محاسبات ترکیب وزنی تامین کنندگان با توجه به معیارها و زیرمعیارها در شرکت اسنوا اصفهان ۷۷
جدول ۴-۱۷- اولویت بندی نهایی تامین کنندگان با بهره گرفتن از روش AHP 78
جدول ۴-۱۸- اطلاعات مربوط به عملکرد هر یک از تامین کنندگان ۷۹
جدول ۴-۱۹- مقدار آرمان برای هر هدف ۸۰

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

جدول ۵-۱- اولویت بندی معیارهای اصلی با بهره گرفتن از روش AHP 83
جدول ۵-۲- اولویت بندی زیرمعیارهای کیفیت با بهره گرفتن از روش AHP 84
جدول ۵-۳- اولویت بندی زیرمعیارهای انعطاف پذیری با بهره گرفتن از روش AHP 84
جدول ۵-۴- اولویت بندی نهایی معیارها در شرکت اسنوا اصفهان با بهره گرفتن از روش AHP 85
جدول ۵-۵- اولویت بندی نهایی تامین کنندگان با بهره گرفتن از روش AHP 86
فصل اول
کلیات پژوهش
۱-۱-مقدمه

مبحث دوم : بررسی کمپ ماده ۱۶ – راه سعادت کرمانشاه
کلیات
درمورد نحوه اداره تشکیلات کمپ ماده ۱۶ در شهرستان کرمانشاه، شیوه ی پذیرش مددجویان ( این توضیح الزامی است با عنایت به نحوه معرفی مددجویان و صدور قرار تامین کیفری ( وجه التزام ) می بایست لفظ متهم در خصوص مددجویان استعمال گردد اما با عنایت به رسالت مرکز، در خصوص افراد معرفی شده لفظ مددجو بکار برده شده است ) و نحوه برخورد قضایی و تصمیمات قضایی در این خصوص اجمالا معروض می دارد در راستای تبصره ۲ ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر اصلاحی سال ۱۳۸۹ مراکزی تحت عنوان مراکز درمان اجباری معتادان پیش بینی گردید بدین ترتیب که معتادان موضوع ماده ۱۵ قانون مرقوم مکلف به مراجعه به این مراکز جهت کاهش آسیب و درمان گردیده اند ، لهذا بدواً راجع به نحوه مراجع مددجویان باتوجه به اطلاق تبصره ۲ ماده ۱۶ اصولا مانعیتی جهت پذیرش هر یک از مراجعین نمی باشد . لیکن باتوجه به تنظیم پروتکلی توسط وزارت کشور راجع به شیوه اداره ، نحوه نگهداری و وضعیت مراجعین من جمله عدم ابتلای به بیماریهای مسری و عفونی از قبیل HIV و هپاتیت و غیره … کارتن خواب بودن و ولگرد بودن مددجویان از نمونه شرایط پذیرش می باشد که این شرایط سخت گیرانه مانع بزرگی در جهت پیشبرد اهداف مبارزه با مواد مخدر و کاهش آسیب های اجتماعی می باشد ، که می طلبد این قسم محدودیتها برای افرادی که اصولا قبلا به بیماریهای این چنینی هستند برداشته شوند تا اهداف متعالی مبارزه با اعتیاد تا سرحد امکان برآورده شود . ضمناً با توجه به تخصیص یکی از شعب دادسرای عمومی و انقلاب اسلامی شهر کرمانشاه به امور مرکز درمانی ماده ۱۶ قانون مبارزه با مواد مخدر و تصدی این جانب در دفتر شعبه با حضور در مرکز مذکور طی شرح آتی در چهار گفتار جداگانه :۱- ساختار فیزیکی ۲- نحوه پذیرش و اقدامات قضایی در خصوص مددجویان ۳- تمهیدات و اقدامات درمانی در زمان نگهداری در مرکز ۴- نحوه ترخیص و اقدامات مراقبتی پس از خروج .
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

گفتار اول: ساختار فیزیکی
این مرکز در محیط فیزیکی با متراژ ۱۲۸۰۰ متر با بخش ها و سوله های به متراژ تقریبی ۲۰۰۰ متر که متاسفانه بیشتر فضای آن بلااستفاده و به صورت زمین های کشاورزی مانده است ، این مرکز در منطقه سراب نیلوفر کرمانشاه تحت نظر شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان کرمانشاه و با بودجه مصوب مدیریت و اداره می گردد . که از بدو ورود دارای بخش هایی به شرح آتی می باشد :
۱-بخش افسر نگهبانی که با حضور مامورین نیروی انتظامی از پرسنل انتظامی شهر کرمانشاه ، کادری مشتمل بر ۳ افسر نگهبان به صورت چرخشی و شیفتی و سه سرباز به صورت ثابت تشکیل می شود که مسئولیت ممانعت از خروج مددجویان و حفاظت از مجتمع را بر عهده دارند که البته مسلما این تعداد از پرسنل برای حفظ و نظم و امنیت کفایت نمی نماید .
۲-محوطه داخلی که شامل محوطه هواخوری به متراژ تقریبی ۳۰۰ متر و سالن های ورزشی به متراژ ۶۰ متر ، سالن های خواب که بصورت تخت های دو تخت و از سه سالن جداگانه ۲۰۰ متری تشکیل گردیده و بخش درمانگاه به بهداری ، مشاوره مددکاری ، شیفت اداری ، آرایشگاه و کلاس های فنی و حرفه ای که هرکدام دارای وظیفه های خاص که در تفصیل بیان می گردد می باشد .
۳-محوطه پشتی که شامل خبازخانه جهت تهیه نان ، آشپزخانه ، حمام ها و دستشویی ها که هرکدام شامل۴یونیت جداگانه می باشند که به استحضار می رساند که هرکدام از این بخش ها توسط مددجویان و بانظارت پرسنل کنترل می شود .
گفتار دوم : نحوه پذیرش و اقدامات قضایی در خصوص مددجویان
همانطور که در مقدمه بیان شد مددجویان معرفی شده با تشکیل پرونده در دادسرای عمومی و انقلاب و با مجوز قضایی به مرکز نگهداری ماده۱۶ معرفی می شوند . که نحوه معرفی به سه شکل صورت میگیرد :
۱-مرسوم ترین و رایج ترین روش پذیرش با حضور مددجو به دادسرا و تشکیل پرونده در مرجع قضایی با تنظیم فرم های مربوطه در چهار برگ که بدوا با اخذ مشخصات کامل و درخواست خود مددجو مبنی بر قبول وابستگی مواد مخدر و تقاضای معرفی به مرکز جهت انجام اقدامات درمانی و ترک اعتیاد شروع و با تفهیم اتهام مبنی بر تجاهر به اعتیاد به مواد مخدر ( قرار تامین وجه التزام صادر و تعهد نامه ای مبنی بر تمکین به مقررات پروتکل ماده ۱۶ از ایشان اخذ و طی شرحی به مرکز مربوط اعزام می گردند وپرونده در ایام درمان ایشان با قرار تعلیق تعقیب به مدت ۶ ماه بایگانی موقت می شود ، ضمنا در فرجه های زمانی معین گزارش روند درمان مددجویان به شعبه ارائه می گردد و عندالزوم ارشادات قضایی بعمل می آید .
۲-معرفی مددجو از طریق نیروی انتظامی می باشد که مددجو به وسیله مرجع انتظامی با اخذ دستور قضایی که معمولا در طرح های مصوب به صورت جمعی و جلب شده طی لیستی پس از کسب دستور از مقام قضایی که بصورت پی نوشت که مبنی بر ” پذیرش مددجویان وفق پروتکل اقدام گردد ” ، که پرسنل مرکز در همان روز معرفی پس از غربالگری هر یک از معرفی شدگان که مشمول پروتکل باشند را پذیرش و سریعا مراتب را جهت تشکیل پرونده قضایی به شعبه تخصصی دادسرا وفق شرحی که در روش اول ذکر شد اعلام می نمایند .
۳-معرفی مددجویان توسط اردوگاه متکدیان چشمه سفید می باشد که این مرکز طی رسالتی که دارد از نام آن پیداست بصورت گشتهای روزانه و اکیپ های جداگانه به جمع آوری متکدیان سطح شهر اقدام می نمایند که در خصوص متکدیان ولگرد ، کارتن خواب که معتاد می باشند طی لیستی ، با اخذ مجوز قضایی از مقامات مذکور افراد را به مرکز درمانی سراب نیلوفر معرفی می نمایند که پرسنل مرکز همان گونه که در روش دوم گذشت با اعلام مراتب جهت تشکیل پرونده قضایی در شعبه اختصای دادسرا ظرف همان روزپذیرش اقدام می نماید . متذکر می گردد که جهت تشکیل پرونده و اخذ تعهد و صدور قرار تامین کیفری حضور مددجویان در دادسرا ضروری می باشد ، البته باید بیان نمود که علاوه بر روش های معمول در برخی موارد خاص مددجویان توسط شعبات غیراختصاصی و بادرخواست مددجو معرفی می شوند که این افراد نیز به تشکیل پرونده قضایی و اعلام گزارشات ماهیانه به شعبه اختصاص ماده۱۶ معرفی می شوند.
گفتار سوم : تمهیدات و اقدامات درمانی نگهداری
مددجویان پس از گذراندن مرحله تشکیل پرونده قضایی و معرفی شدن به مرکز در بدو ورود وفق پروتکل مربوطه به واحد غربالگری معرفی می شوند که این واحد وظیفه جداسازی مددجویان را به شرح ذیل دارد :
الف : افراد زیر ۱۷ و بالای ۶۵ سال
ب: داشتن مدرک مستند مبتنی بر اشتغال یا تحصیل
ج:به همراه داشتن برگه یا کارت معتبر مراجعه به مراکز درمانی مجاز ( ماده ۱۵) که نشان دهنده آن باشد که فرد تحت پوشش خدمات یکی از مراکز درمانی سوء مصرف مجاز قرار دارد .
د: داشتن بیماری شدید جسمی ، روانی یا مسری ( عفونی ) و همچنین معلولان جسمی یا ذهنی که قادر به انجام کارهای روزمره به تنهایی نباشند .
هــ : افراد دارای خانواده که مراقبت وی را بپذیرند .
و:زنان
ز:داشتن گواهی پزشک مبنی بر مصرف قانونی و مجاز مواد قانونی مثل متادون و پتدین برای سایر بیماریها مانند سرکانها یا دردها .
ترخیص و سایرین جهت تشکیل پرونده به واحد اداری معرفی می شوند . در پرونده واحد اداری مشخصات کامل فرد اخذ و در بایگانی قرار میگیرد . پس از پذیرش در واحد اداری و تشکیل پرونده مرحله نظافت پرونده به واحد اداری معرفی می شوند . در پرونده واحد اداری مشخصات کامل فرد اخذ و در بایگانی قرار میگیرد . پس از پذیرش در واحد اداری و تشکیل پرونده مرحله نظافت ( استحمام و تراشیدن سر ) تحویل لباس های تمیز به مددجویان می باشد. برای کلیه مددجویان پذیرش شده جهت جلوگیری از مبتلا شدن به بیمارهای جمعی واکسن هپاتیت باید تزریق گردد که متاسفانه این امر به نوبه خود یکی از مهمترین اصول بهداشتی چنین مراکزی می باشد فعلا در مراکز ماده۱۶کرمانشاه اعمال نمی گردد و پس از مرحله نظافت مددجویان جهت تشکیل پرونده مددکاری به واحد معرفی می شوند که عمده ترین کار این واحد تماس با خانواده مددجویان جهت اطلاع و پیگیری های پس از خروج مددجویان می باشد ، واحد درمانگاه یا MMT ( متادون درمانی ) : اصولا وظیفه این واحد تشکیل پرونده درمانی جهت مددجویان می باشد . نحوه درمان به دو صورت:
۱-درمان با متادون: دراینگونه مراکز ، چون بیماران بصورت زندانی تحت محافظت شدید هستند و دسترسی آن ها به مواد مخدر کاملا از بین رفته است ، بنابراین مقادیر کمتری از متادون مورد نیاز است . لازم به توضیح است که روند بالای متادون در مراکز ماده ۱۵ به آن علت داده می شود که بیمار از وسوسه مصرف دوباره مخدرها در امان باشد و متادون ، مانع از ایجاد وسوسه گردد . اما در مراکز ماده ۱۶ ، چون دسترسی به هیچگونه مخدری وجود ندارد ، پس حداقل متادون مورد استفاده قرار می گیرد ، در حدی که بیمار فقط احساس خماری نکند . از آن جا که بیماران موجود در مراکز ماده ۱۶ ، بی خانمان و بی پول بوده و طبعا مواد مخدری با کیفیت بسیار پائین و نیز با فاصله های چند روزه مصرف می کرده اند ، می توان با حداقل متادون (حدود۱mgیا cc3) بیماران را تحت درمان قرار داد و نتیجه کاملا مطلوبی نیز دریافت کرد . در صورت نیاز و صلاحدید پزشک ، روانشناس و پرستار مرکز ،می توان دوز دریافتی بیمار را بالا برد اما این افزایش روز بسیار کمتر از مراکز ۱۵ بوده و در حدود ۴-۳ سی سی می باشد . بطوریکه در حال حاظر در مجتمع ماده ۱۶ کرمانشاه ، حداکثر روز دریافتی بیماران ،mg30(معادلcc6) است و در این حد و اندازه نیز ، نتایج بدست آمده کاملا راضی کننده است .
۲-پرهیز مدار:کسانیکه به مرکز وارد می شوند ، بصورت اختیاری تحت درمان با متادون قرار میگیرند یعنی هیچ اجباری برای استفاده از متادون وجود ندارد فقط کسانیکه بصورت خود معرف یا خانواده معرف به مجتمع معرفی شده اند از ۳ روز متادون میتوانند استفاده کنند .و در خصوص مددجویان پرهیز مدار بدون دریافت هیچ گونه ای داروی درمانی یا متادون طی دوره تحت درمان قرار می گیرند و فقط تحت نظر پزشک مرکز ودوز کنترل شده داروی آرام بخش یا مسکن استفاده می نمایند.
کسانیکه از مواد محرک ( شیشه) استفاده کرده اند در صورت تمایل تحت درمان با داروهای روانپزشکی و ویزیت مرتب پزشک و روانپزشک قرار میگیرند چون متادون در مصرف کنندگان شیشه کاربرد ندارد .
از بدو ورود کلیه کسانی که وارد می شوند به مدت ۳ روز از سهمیه متادون برخوردار می باشند که این سهمیه در خصوص مددجویان معرفی شده از طریق مراجع انتظامی و اردوگاه چشمه سفید تا پایان دوره درمان می باشد و برای سایر مددجویان که به بصورت خود معرف یا شاکی خانواده می باشند فقط تا سه روز متادون تعلق میگیرد . طول درمان برای مددجویان پرهیز مدار۴۵نفر روز تا دو ماه می باشد ، در زمان حضور مددجویان در مرکز برنامه روزانه کلی که در روئیت کلیه مددجویان می باشد اجرا می شود که بصورت مختصر به آن اشاره می شود . ساعت ۶ صبح بیدار باش ،۶تا۵/۶ نظافت شخصی و انجام فرایض مذهبی ، ۵/۶ الی۷ دعا و نیایش ، ۷ الی ۸ مراسم پرچم و نرمش صبحگاهی که بصورت دسته جمعی و با حضور کلیه مددجویان در محوطه هوا خوری و محل پرچم انجام می شود .
دعای پرچم بدین شرح است : « ما در اینجا هستیم چون دریافتیم مواد زندگی ما را غیر قابل کنترل ساخته بود ، ما به تغییر تعهد داده ایم برای آنها که دوستمان دارند مهم نیست که بهبودی چقدر دشوار است ، ما با هم تلاش میکنیم تا بهبود یابیم و جای درست خود را در اجتماع پیدا کنیم آمین . » ساعت۸تا۹صرف چای و صبحانه به صورت جمعی در محل استراحتگاه . ساعت ۹ الی ۱۰ نظافت داخل و خارج مجتمع که به صورت شیفتی و نوبتی بین مددجویان تقسیم می شود . ساعت۱۰ الی ۱۱ توزیع متادون و ویزیت MMT که این مرحله در خصوص مددجویان متادون درمان (MMT) می باشد . ساعت۱۱الی ۱۲ ویزیت پزشک جهت سایر مددجویان و مددجویانی که احساس بیماری می نمایند . ساعت ۱۲ الی ۱۳ مشاوره فردی ، گروهی توسط روانشناس و انجام مددکاری توسط مددکار و تکمیل فرم های مددکاری جهت ضمیمه نمودن پرونده مددکاری می باشد، ساعت ۱۳ الی ۱۴ صرف نهار و چای ، ساعت۱۴الی۱۵ آموزش مطالعه و گذارندن اوقات فراغت ( استراحت ) ، ساعت ۱۵الی۱۷ آموزش فنی و حرفه ای که مرکز دارای یک بخش فنی و حرفه ای که فعلا دارای رشته برق خودرو و بدون هزینه و به صورت درخواستی و تمایل مددجویان با گذراندن یک دوره ۱ماهه و ارائه مدرک فنی و حرفه ای زیر نظر سازمان فنی و حرفه ای می باشد ، ساعت ۱۷الی۱۸ گروه درمانی توسط گروه های همتا ( ۱۲ قدمی ) برنامه ای است که توسط مددجویان و اعلام درد و رنج های خود و کتاب ۱۲ قدمی NA به بیان تجربیات خود و راهکارهای عملی جهت درمان به مددجویان کمک می نمایند ، ساعت ۱۸ الی ۲۰ استفاده از وسایل ورزشی ( باشگاه ) که مشمول میزهای پینگ پنگ ، فوتبال دستی بصورت سالن سرپوشیده و والیبال و فوتبال به صورت محوطه آزاد می باشد . ساعت ۲۰الی۲۱ صرف شام و چای ، ساعت ۲۱ الی ۲۲ استفاده از وسائل صوتی و تصویری که به صورت همگانی در اختیار کلیه مددجویان قرار میگیرد ساعت ۲۲ شب ساعت خاموشی می باشد . در مورد کلیه مددجویان به شرحی که گذشت پس از گذراندن دوره های درمانی با اعلام نظریه پزشکی و مددکاری و اخذ دستور مقام قضایی ترخیص می شوند ولی در بین دوره و با درخواست خانواده مددجو و اخذ تعهد به درمان در مراکز خصوصی احتمال ترخیص مددجو پس از اخذ دستور قضایی می باشد .
گفتار چهارم : نحوه ترخیص و اقدامات مراقبتی پس از خروج
به شرحی که در فصل دوم گذشت مددجویان (MMT و پرهیز مدار ) پس از گذراندن دوره های درمانی و اعلام گزارشات و اصله از مرکز با صدور دستور مقام قضایی ترخیص می شوند که این امر در شعبه اختصاصی دادسرا موجب خارج شدن پرونده از بایگانی موقت و صدور قرار موقوفی تعقیب می شود ، پس از ترخیص مددجویان باتوجه به نحوه پذیرش آنان که اکثرا به صورت اجباری می باشد یقینا جهت دستیابی به اهداف متعالی و جلوگیری از اتلاف سرمایه های مالی و انسانی باید آیین نامه ها و مصوبات دقیقی تدوین و اجرا گردد که متاسفانه در مرکز درمانی کرمانشاه به علت نداشتن امکانات مالی و نداشتن آدرس دقیق از مددجویان واحد مددکاری که مسئول اجرای مراقبتهای پس از ترخیص می باشد. امکان انجام این امر بسیار ضعیف می باشد در شهر کرمانشاه جهت مراجعه مددجویان پس از ترخیص در مرکز DIS( مرکز کاهش آسیب ) می باشند که بصورت خصوصی اداره می شوند و برای مددجویان متادون درمان کارت متادون یک ساله صادر که میتوانند به مراکز مجاز( مرکز وحدت واقعه در شهرک تعاون و مرکز ثامن الائمه ( ع ) واقعه در مسکن ) مراجعه و تا یکسال بصورت رایگان متادون دریافت نمایند .
فی الجمله معروض می دارد در عصر حاضر که هر چند وقت متاسفانه مواد مخدر یا روانگردان جدیدی پا به عصر پیکار با انسانیت می گذارند و چه بسا هیچ قانون منعی برای استفاده از آن مقرر نکرده است می طلبد سیاست های مبارزه با مواد مخدر چه در زمینه عرضه و چه در خصوص از بین بردن بازار خرید و قوانین مربوطه به روز بوده تا امید مردم و خانواده ها و وحشت ایشان از ابتلای فرزندانشان به مواد مخدر کمتر شود بطور مثال مدت بسیار زیادی بود که مواد روانگردان پا به عرصه میدان گذاشته بود و تنها قانونی که به عقیده نگارنده بازدارندگی کافی نداشت قانون مواد روانگردان مصوب سال ۱۳۵۴ بود که بصورت ناقصی به جرم انگاری پرداخته بود و پس از اینکه جامعه این نقص قانون را به صورتی دردناک احساس کرد در سال ۱۳۸۹ مجمع تشخیص مصلحت نظام با اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر سال ۱۳۷۶ مواد روانگردان را نیز در شمول قانون آورد. علیهذا موفقیت تلاش های انجام شده مرهون مسئولان ، همراهی مردم ، فرهنگ سازی ، حمایت های مالی و خصوصا ایجاد اشتغال مستمر برای جوانان و معتادان بهبود یافته آموزش های مستمر و مراقتهای ویژه می باشد.
نتیجه گیری و پیشنهاد ها
در اداره کمپ ماده ۱۶، از ابتدای کار خوشبختانه دو روش فوق الذکر یعنی درمان با متادون همراه با روش پرهیزمدار دوشادوش هم بوده اند. یعنی اولاً اشخاصی از خوردن متادون امتناع کرده و مستقیماً وارد برنامه های NA می شوند (نمایندگان و مدرسان NA به طور مرتب در مجتمع حضور می یابند) و درثانی کسانی هم که متادون مصرف می کنند در این برنامه ها شرکت می کنند و همزمان از دو درمان بهره می برند. مشکلی که مجتمع دارد مشکل نرم افزاری نیست، بلکه مشکل سخت افزاری است. یعنی هم قوانین که برای آن گذاشته شده، بسیار کارآمد و کارشناسی است و هم مدیریت و افراد شاغل در آن، به نحو احسن خدمت می کنند.
اما مشکلات سخت افزاری: این مکان که در حال حاضر مجتمع ماده ۱۶ است، درآغاز گاوداری و سپس مکانی برای برگزاری مجالس عروسی بوده و جهت تمامی مقاصدی که مدنظر بنیانگذاران طرح ماده ۱۶ بوده است کافی و وافی نمی باشد. حتی در صورتی که این مشکل را در نظر نگیریم، از ظرفیت حداکثر ۱۰۰ نفری آن، به میزان ۲ یا ۳ برابر استفاده می شود که طبعاً موجب نارسایی خدمت و مشکلات اجرایی خواهد شد.
این محل اتاق های انفرادی قرنطینه برای افرادی که سم زدایی می شوند ندارد.
آب لوله کشی ندارد و همواره با مشکلات بهداشتی ناشی از کمبود آب دست به گریبان است.
گازلوله کشی ندارد و برای پخت و پز و به ویژه در زمستان با مشکلات عدیده ای روبروست (مثلاً گرم نگهداشتن خوابگاه ها)
موتورخانه جهت حمام ندارد و آبگرمکن آن برای استفاده ۲۵۰ نفر، جواب نمی دهد.
در قوانین پروتکل مربوط به مجتمع های ماده ۱۶، تعداد پرسنل های خاصی پیش بینی شده که هیچکدام رعایت نمی شوند. مثلاً برای هر ۱۰۰ بیمار یک پزشک، یک پرستار، یک روانشناس و یک مددکار اجتماعی و حداقل ۴ مسئول شیفت پیش بینی شده که اکنون عملاً به ازای هر ۲۵۰ تا ۳۰۰ نفر از معتادین، یک پزشک، یک پرستار، فقط ۳ روز در هفته روانشناس، ۳ روز در هفته مددکار و فقط ۲ مسئول شیفت (که تازگی به یک نفر کاهش پیدا کرده) انجام وظیفه می کنند. در این صورت به هر بیمار عملاً یک سوم مراقبت های پزشکی و یک ششم مراقبت های روانی پیش بینی شده می رسد و با حجم کار بسیار زیاد پرسنل، عملاً خروجی مطلوبی در دراز مدت نخواهد داشت. هر چند که پرسنل مجتمع کوشیده اند با اضافه کاری و علیرغم عدم دریافت حق و حقوق مناسب، این نقیصه را جبران کنند. اما این کمبود در دراز مدت اثرگذار خواهد بود و برای پرسنل دیگر انرژی انجام کار باقی نخواهد ماند. در پروتکل پیش بینی شده که برای شیفت های عصر و شب نیز پزشک و پرستار و روانشناس و مددکار موردنیاز است اما تاکنون به همین تعداد پرسنل فقط برای شیفت صبح بسنده شده است. بدیهی است ادامه این روند به فلج کامل مجتمع و تداخل وظایف منجر خواهد شد.
متأسفانه مشکلی که در اکثر ادارات دولتی وجود دارد، در اینجا نیز گریبانگیر مجتمع ماده ۱۶ شده و آن کاغذ بازی بسیار و هدر رفتن وقت است. به عنوان نمونه در حوزه کاری پزشکی، درخواست چند قلم داروی کاملاً ضروری تا وصول آن حداقل ۳ تا ۴ ماه زمان می برد و در این فاصله بیماران نیازمند این دارو یا صدمه دیده اند یا اصلاً ترخیص شده و به داروی شدیداً موردنیاز خود نرسیده اند. به همین صورت در مورد سایر درخواست های کاملاً مشروع مجتمع عمل می شود. مثلاً در زمستان، گاه چندین روز نفت و گازوئیل به مجتمع نمی رسد (بخاطر مشکلات اداری شرکت نفت) و علیرغم فعالیت های مدیریت مرکز، موانع بسیاری در پیش است تا مددجویان در وسط زمستان از سرما منجمد نشوند و صدها مثال از این قبیل که اگر دستورالعملی از جانب دادستان محترم به ادارات ذی ربط صادر گردد که درخواست های مجتمع را در اولویت و حتی به صورت اورژانسی قرار دهند، با امید به خدا این مشکل حل خواهد شد.
با وجود اینکه قوانین بسیار خوبی برای اداره مجتمع گذاشته شده اما به عنوان یک پیشنهاد عنوان می شود که کار ترخیص برخی مددجویانی که ترخیص آنها به تشخیص پزشک یا مدیریت مرکز فوریت دارد (مثلاً بیماری عفونی حادی دارند یا …) با مسئولیت پزشک یا مدیریت مجتمع انجام شود و پس از آن با ارائه مدارک لازم به نظر دادستان محترم برسد.
مجتمع به لحاظ سخت افزاری، قابلیت پذیرش بیش از ۱۰۰ نفر را ندارد و استفاده تعداد بسیاری از امکانات آن (با توجه به استاندارد نبودن ساختمان مجتمع جهت این امر) عواقب بدی به دنبال خواهد داشت. به عنوان مثال تعداد دستشویی های مجتمع ۵ باب است که فقط پاسخگویی ۱۰۰ نفر می باشد و ۴ باب حمام هم فقط برای ۸۰ تا ۹۰ نفر کافیست. به این ترتیب مشکلاتی همچون اسهال خونی، شپش و گال همه گیر خواهد شد و زحمات همه پرسنل به باد خواهد رفت.
علیرغم اینکه برای مراقبت های پس از خروج جلساتی برگزار و قرارهایی گذاشته شد، این قرارها به هیچ وجه کافی نبوده و فقط حدود یک دهم از خروجی مجتمع را دربر می گیرد. در شرایطی که اکثر مددجویان مجتمع از هیچ سرپناهی برخوردار نیستند و این مورد را به عنوان مشکل اصلی در عود اعتیاد عنوان می کنند، هیچ راهکاری توسط بهزیستی و شهرداری که متولیان این امر هستند ارائه نشد. گرمخانه ها و پناهگاهها، فقط شبها را پوشش می دهند و در طی روز، اگر مددجویی که می خواهد پاک بماند نیاز به استراحت یا تجدید قوا یا حتی غذا داشته باشد. ناچار از روی آوردن به خانه های تیمی مصرف موادمخدر است که در نتیجه دوباره به دام اعتیاد خواهد افتاد. در درجه بعد اشتغالزایی آنهاست که شهرداری فقط تعداد ۲۰ یا ۳۰ نفر را به صورت موقت قبول کرده که در مقابل ۱۵۷۲ نفری که تاکنون ترخیص شده اند بسیار قلیل به نظر می رسد. به طور کلی مراقبت های پس از خروج و ادامه روند درمان در خارج از مجتمع، جایگاه بسیار مهمی دارد که به آن بی توجهی شده و تا این مشکل حل نشود، چنین مجتمع هایی در سراسر کشور بازدهی مطلوب را نخواهند داشت.
منابع
۱- آیین نامه اجرایی مراکز نگهداری ،درمان و کاهش آسیب معتادان موضوع ماده قانون مبارزه با مواد مخدر با اصطلاحات و الحاقات بعدی
۲- آیین نامه مراقبت بعد از خروج معتادان
۳- اس میلی نورمن، ضرغامی مهران ،روانپزشکی اعتیاد، انتشارات معاونت پزوهشی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی مازندران، چاپ اول، ۱۳۸۱
۴-امیریان محمدجواد، شریف آبادی امراللهی، فارماکولوِِزی قانونی، انتشارات مرکز تحقیقات پزشکی قانونی،چاپ اول،۱۳۹۱
۵-باقری پور، سیدمحمد(بی تا)، اعتیاد چیست و علل آن چیست؟انتشارات اطلاعات،چاپ اول،۱۳۸۸
۶- برزای، علی، کتابشناسی اعتیاد، نشر علم و دانش،۱۳۸۸
۷- جان آبادی، عظیم، موادمخدر چیست؟،ناشر مهراوش،چاپ اول، ۱۳۸۶
۸- جنوبی،پیمان،بیکاری یکی از عوامل موثر در فقرجامعه،دبیرخانه ستادمبارزه با موادمخدر،چاپ اول، ۱۳۸۷

نمودار شماره ۱- شغل نمایندگان پیش از ورود به مجلس

وضعیت تحصیلی نمایندگان:

شناخت وضعیت کمی و کیفی تحصیلات نخبگان سیاسی هر کشوری از موضوع های حائز اهمیت بررسی های جامعه شناسی سیاسی است، چرا که سطح تحصیلی گروه های اجتماعی رابطه مستقیمی با پایگاه اجتماعی و علایق طبقاتی آنان دارد. در واقع هر اندازه رفاه و ثروت افراد جامعه بیشتر و بالاتر باشد، انتظار می رود که از سطح آموزشی بهتری برخوردار باشند. علاوه براین هر اندازه سطح تحصیلات وآگاهی نمایندگان از اضاع و احوال داخلی و بین المللی بالاتر باشد، به طور حتم آنان با عقلانیت بیشتری در فرایند تصمیم گیری های مهم سیاسی مشارکت خواهند کرد.( ازغندی ۱۳۸۵،ص ۱۷۵ )

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

قبل از اینکه به بررسی آماری وضعیت تحصیلی نمایندگان بپردازیم، لازم است به دو نکته توجه گردد: نخست تحصیلات نمایندگان به دو صورت است،یا فارغ التحصیل رشته های مختلف مراکز آموزش عالی بودند یا اینکه از نظام آموزشی حوزوی بهره گرفته اند. البته تعدادی از نمایندگان نیز به تحصیل هر دو نوع نظام آموزشی پرداخته اند. به عبارت دیگر برخی اساس کارشان دروس حوزوی است و در کنار آن به دنبال فراگیری تحصیلات دانشگاهی رفته اند . برخی دیگر هم زمان با تحصیل علوم جدید از دروس حوزوی بهره برده اند.در هر حال این تفاوت در مراکز آموزشی و سطح و میزان تحصیلات نمایندگی در ارزیابی کارنامه آنان بسیار مهم است.
دوم برای دستیابی به پاسخی مناسب برای این سوال که سطح سواد و تحصیلات نمایندگان تا چه اندازه در کارآمدی آنان موثر می باشد، استفاده از منابع منتشر اداره امور فرهنگی و روابط عمومی مجلس از مناسب ترین منابع است.
سطح تحصیلات نمایندگان مجلس هفتم در سه مقطع کارشناسی،کارشناسی ارشد و دکترا قرار دارد و از ۲۹۱ نماینده ۴۲ نفر از تحصیلات حوزوی برخوردارند و از ۲۴۹ نفر باقی مانده، ۳۳درصد (۸۳ نفر) دارای مدرک دکترا، ۳۶ درصد مدرک کارشناسی ارشد و ۲۶ درصد مدرک کارشناسی دارند. نمایندگان مجلس هفتم دارای مدرک دانشگاهی غیر پزشکی در سطح تحصیلی کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا را بیشتر فارغ التحصیلان رشته های علوم اجتماعی و انسانی تشکیل می دهند. در مرحله دوم دارندگان مدرک علوم ریاضی و فنی و شیمی هسته ای قرار دارند. و بر خلاف مجالس سابق تنها ۱۰ نفر دارای مدارک دیپلم و فوق دیپلم می باشند.
از مجموع ۱۲ نماینده زن مجلس هفتم دو نفر یعنی عشرت شایق دیپلمه و مهرانگیز مروتی دارای مدرک کاردانی، یک نفر یعنی فاطمه رهبر کارشناسی ارتباط تصویری،پنج نفر کارشناسی ارشد(فاطمه آجرلو، روانشناسی؛ فاطمه آلیا، علوم سیاسی؛ نیره اخوان بیطرف، فقه و مبانی حقوق اسلامی؛ رفعت بیات، جامعه شناسی؛ عفت شریعتی، مدیریت برنامه ریزی) و چهار نفر دارای مدرک دکترا بودند: لاله افتخاری،رشته الهیات؛الهام امین زاده، حقوق بین الملل؛ هاجر تحریری،فلسفه و تربیت؛ نفیسه فیاض بخش،فلسفه.
جدول شماره ۲- تحصیلات نمایندگان شخصی

تحصیلات	دوره هفتم مجلس شورای اسلامی
	فراوانی	درصد
دیپلم	۲	۸/۰
کاردانی	۸	۲/۳
کارشناسی	۶۶	۸/۲۶
کارشناسی ارشد	۹۰	۱/۳۶
دکترا	۸۳	۳/۳۳
جمع	۲۴۹

در کنار هم قرارگرفتن این دو موضوع این نکته را می­رساند که انسان همان‌طور که باید نسبت به رابطه با خدا به­عنوان یک رابطه درونی و قلبی تلاش ­کند و این رابطه را با نماز تقویت نماید، باید با بندگان خدا نیز رابطه داشته باشد، که البته این هم رابطه­ای غیرمستقیم با خداست؛ بدین معنی که انسان وظایفی نسبت به بندگان خدا دارد که با هدف اطاعت از خدا باید آن وظایف را انجام دهد.
کلمه زکات در اصل فرهنگ دینی اعم از اسلامی و غیر اسلامی، شامل هر نوع انفاقی می‌شود که به قصد اطاعت خدا انجام گیرد. در عرف نیز زکات به یک قسم از عبادات مالی اطلاق می‌­شود که به اشیاء خاصی تعلق می‌گیرد؛ ولی نه در اصل لغت و نه در اصل فرهنگ عام اسلامی اختصاص به این حکم ندارد. زکات یعنی رسیدگی مالی به دیگران^[۶۶۶].
زکات در اصطلاح قرآن به هرگونه انفاقی که در راه خدا اعم از این­که واجب یا مستحب باشد اطلاق شده است. این آیه شریفه بر این تعریف از زکات دلالت می­ کند:
إِنَّما وَلِیُّکُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذینَ آمَنُوا الَّذینَ یُقیمُونَ الصَّلاهَ وَ یُؤْتُونَ الزَّکاهَ وَ هُمْ راکِعُون^[۶۶۷]
بخشیدن انگشتر در حال رکوع به­ طور مسلم زکات مالی در اصطلاح فعلی نبوده و به­عنوان بذل فی سبیل الله است. و زکات اصطلاحی در آیه شریفه إِنَّمَا الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَ الْمَساکینِ^[۶۶۸] … است^[۶۶۹].
از آثار و فواید زکات که حضرت صدیقه هم بدان اشاره فرموده­اند، می­توان به پاکی نفس انسان اشاره کرد. دلبستگی به مال دنیا که مانع از علاقه به آخرت و انس با خدا و عبادت خدا می‌شود، با دادن زکات از بین می‌رود.
فایده دیگر زکات، فایده دنیوی آن است که بدین معنا می­باشد که با دادن زکات روزی انسان در این عالم وسعت می­یابد. اطاعت خدا و رعایت احکام الهی باعث می‌شود که خدای متعال باب رحمتی را به روی انسان به گونه‌ای غیر قابل حساب باز کند.
هم­چنان­که خداوند متعال می­فرماید:
وَ مَنْ یَتَّقِ اللَّهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً وَ یَرْزُقْهُ مِنْ حَیْثُ لا یَحْتَسِب^[۶۷۰]
که این مسأله یکی از دلایل زیاد شدن روزی به­وسیله زکات است.

۶٫۸٫۴٫ آثار زکات در قرآن

ایشان حکمت تشریع و وجوب زکات را عبارت از پاک­سازی نفس وزیاد شدن رزق و روزی بیان می­فرمایند که قسمت اول این فراز یعنی « تَزْکِیَهً لِلنَّفْسِ» تلمیح به این آیات شریفه دارد:
خُذْ مِنْ أَمْوالِهِمْ صَدَقَهً تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَکِّیهِمْ بِها^[۶۷۱]
الَّذی یُؤْتی‏ مالَهُ یَتَزَکَّى^[۶۷۲]
و قسمت دوم از فراز یعنی « وَ نَماءً فِی الرِّزْقِ» اشاره به آیه شریفه وَ ما آتَیْتُمْ مِنْ زَکاهٍ تُریدُونَ وَجْهَ اللَّهِ فَأُولئِکَ هُمُ الْمُضْعِفُون^[۶۷۳]

۷٫۸٫۴٫ روزه، تحکیم اخلاص، و حج رفعت دین

«وَالصِّیامَ تَثْبیتاً لِلْاِخْلاصِ، وَ الْحَجَّ تَشْییداً لِلدّینِ»
در ادامه حضرت صدیقه یکی از حکمت‌های تشریع روزه را مورد تأکید قرار می‌دهند. البته قابل ذکر است بیان این حکمت‌ها وتأکید بر روی آن به معنای انحصاری بودن آن نمی ­باشد. بلکه با توجه به موقعیت، حکمت متناسب را انتخاب فرموده‌اند.روزه در اسلام عبارت از عدم خوردن و آشامیدن و مفطرات دیگر است که به قصد قربت به خداوند انجام می­گیرد و در فقه به­ طور مفصل بیان شده است. اخلاص هم انجام کاری است که فقط برای اجرای امر خداوند متعال انجام می­گیرد.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

دلیل این­که حضرت فاطمه از بین تمامی اعمال عبادی فقط روزه را تثبیت کننده اخلاص معرفی می­ کنند بدین جهت است که روزه ویژگی برجسته‌ای دارد که در سایر عبادات نیست، و آن این است که چون روزه یک عمل امساکی است و عبادتی است که قوامش به ترک است، جای هیچ ریایی ندارد^[۶۷۴]، آن­گونه که تصمیم و اراده و اختیار انسان در هنگام روزه جلوه می­ کند، در هیچ عبادتی متجلی نمی­ شود. و چون برخلاف عبادات دیگر می­باشد که از افعال اعضاء و جوارح و در معرض دید و اطلاع مردم است و به­همین جهت اخلاص را بیشتر استوار می­نماید.
در باب عظمت روزه از امام محمدباقر به نقل از رسول اکرم روایت شده است که فرمودند:
«عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ‏ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ الصَّوْمُ لِی وَ أَنَا أَجْزِی‏ بِهِ^[۶۷۵]‏»
و معنای این جمله خداوند متعال ­که می­فرماید: «خودم پاداشش را می­دهم» کنایه از اهتمام و بزرگداشت این عمل است، زیرا هر عملی که مورد توجه زیاد و اهتمام شخص باشد خود بالمباشره آن­را انجام می­دهد^[۶۷۶].
حضرت فاطمه تا این قسمت از عبادات و حکمت­هایی سخن گفته­اند که عمدتاً جنبه شخصی و فردی داشتند. اما با بیان این جمله «وَ الْحَجَ تَشْییداً لِلدّینِ» شروع به پرادختن به مسائلی می­نمایند که عمدتاً شامل مسائل اجتماعی می‌شوند.
حج از نظر باطن، ترک علایق و کوچ کردن انسان است و از نظر ظاهر همان اجتماع عظیم است که آیین یکتاپرستی و توحیدی را تقویت می‏کند.
حج دارای ابعاد فردی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی است. این­که در هر سال مسلمانان از نقاط مختلف جهان در کنگره عظیم حج گرد هم می­آیند این فرصت را ایجاد می­ کند که مسلمانان از مصالح جهان اسلام پاسداری نمایند، از جمله ابعاد اجتماعی- سیاسی حج است.
اما از نظر بعد فردی حج، این زمینه را فراهم می­ کند تا از حاجی رفع تکبر و خودبینی شود و پی به حقارت و ناچیزی خود برده و حالت تسلیم و خشوع در برابر فرمان­های الهی در او به وجود آید.
امیرالمؤمنین علی در بخشی از خطبه قاصعه به این نکته تأکید نموده می­فرمایند:
«أَ لَا تَرَوْنَ أَنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ اخْتَبَرَ الْأَوَّلِینَ مِنْ لَدُنْ آدَمَ ص إِلَى الْآخِرِینَ مِنْ هَذَا الْعَالَمِ بِأَحْجَارٍ لَا تَضُرُّ وَ لَا تَنْفَعُ وَ لَا تُبْصِرُ وَ لَا تَسْمَعُ فَجَعَلَهَا بَیْتَهُ‏ الْحَرَامَ‏ الَّذِی جَعَلَهُ [اللَّهُ‏] لِلنَّاسِ قِیَاماً ثُمَ‏ وَضَعَهُ بِأَوْعَرِ بِقَاعِ الْأَرْضِ حَجَراً وَ أَقَلِّ نَتَائِقِ الدُّنْیَا مَدَراً وَ أَضْیَقِ بُطُونِ الْأَوْدِیَهِ قُطْراً بَیْنَ جِبَالٍ خَشِنَهٍ وَ رِمَالٍ دَمِثَهٍ وَ عُیُونٍ وَشِلَهٍ وَ قُرًى مُنْقَطِعَهٍ لَا یَزْکُو بِهَا خُفٌّ وَ لَا حَافِرٌ وَ لَا ظِلْفٌ ثُمَّ أَمَرَ آدَمَ وَ وَلَدَهُ أَنْ یَثْنُوا أَعْطَافَهُمْ نَحْوَهُ فَصَارَ مَثَابَهً لِمُنْتَجَعِ أَسْفَارِهِمْ وَ غَایَهً لِمُلْقَى رِحَالِهِمْ تَهْوِی إِلَیْهِ ثِمَارُ الْأَفْئِدَهِ مِنْ مَفَاوِزِ قِفَارٍ سَحِیقَهٍ وَ مَهَاوِی فِجَاجٍ عَمِیقَهٍ وَ جَزَائِرِ بِحَارٍ مُنْقَطِعَهٍ حَتَّى یَهُزُّوا مَنَاکِبَهُمْ ذُلُلًا یُهَلِّلُونَ لِلَّهِ حَوْلَهُ وَ یَرْمُلُونَ عَلَى أَقْدَامِهِمْ شُعْثاً غُبْراً لَهُ قَدْ نَبَذُوا السَّرَابِیلَ وَرَاءَ ظُهُورِهِمْ وَ شَوَّهُوا بِإِعْفَاءِ الشُّعُورِ مَحَاسِنَ خَلْقِهِمُ ابْتِلَاءً عَظِیماً وَ امْتِحَاناً شَدِیداً وَ اخْتِبَاراً مُبِیناً وَ تَمْحِیصاً بَلِیغاً جَعَلَهُ اللَّهُ سَبَباً لِرَحْمَتِهِ وَ وُصْلَهً إِلَى جَنَّتِهِ…^[۶۷۷]»
آیت الله مصباح یزدی در توضیح این فراز از خطبه فدکیه چنین می­نویسند:
«حضرت فاطمهمی‌فرمایند: حج باعث می‌شود که دین به صورت ساختمانی رفیع، بلند، زیبا و باشکوه باشد. شاید منظور این باشد که اگر حج تشریع نشده بود و مسلمان‌ها موظف نبودند که هر سال چنین اجتماع باشکوهی را در آن‌جا تشکیل دهند ابهت اسلام برای جهانیان نمایان نمی‌شد. در چنین مراسمی، عظمت اسلام و جامعه اسلامی به نمایش گذاشته می‌شود و قطعاً دیدن این مناظر باشکوه توسط غیر مسلمان‌ها و حتی نقل و توصیف این مراسم، آن‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهد و این سؤال را برای آن‌ها ایجاد می‌کند که: این چه جاذبه‌ای است که مردم را این چنین به سرزمینی می‌کشاند که نه آب و هوایی دارد و نه وسائل خوش‌گذرانی؟
عمده فلسفه حج تشیید دین است؛ یعنی حج بنای دین را محکم و با شکوه می‌کند. اگر حج نبود بنای دین، بنایی ضعیف، خاموش، آرام و بی‌رمق بود و مردم از آن استفاده‌ای نمی‌کردند و خیلی‌ها از آن غافل می‌شدند و این باعث می‌شد که از خیلی از برکات محروم شوند؛ اما وجود حج باعث شد که بنای دین رفیع و باشکوه باشد و دل‌ها را مجذوب کند تا مشمول رحمت فراوان الهی قرار گیرند^[۶۷۸].»

۸٫۸٫۴٫ توصیه به روزه­داری و حج در آیات قرآن

«وَ الصِّیامَ تَثْبیتاً لِلْاِخْلاصِ» در این فراز از خطبه شریفه وجوب روزه­داری و نیز ثمره آن که اخلاص در عمل است، به­ طور مجزا دو آیه شریفه را به ذهن متبادر می­ کنند:
آیه شریفه یاأَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا کُتِبَ عَلَیْکُمُ الصِّیامُ کَما کُتِبَ عَلَى الَّذینَ مِنْ قَبْلِکُمْ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُون^[۶۷۹]
که به وجوب روزه اشاره می­ کند و آیهفَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصاً لَهُ الدِّین^[۶۸۰] که به داشتن خلوص در عبادات که در بیان حضرت فاطمه نتیجه روزه­داری بیان شده است، اشاره دارد.
«وَ الْحَجَّ تَشْییداً لِلدّینِ»
کنگره عظیم اسلامی حج، ضمن استحکام پایه­ های اسلام، قدرت و توان مسلمانان را در زمینه ­های مختلف فکری، فرهنگی، نظامی و سیاسی افزایش می­دهد. این بخش از خطبه حضرت زهرا اشاره به آیه شریفهوَ أَذِّنْ فِی النَّاسِ بِالْحَجِّ یَأْتُوکَ رِجالاً وَ عَلى‏ کُلِّ ضامِرٍ یَأْتینَ مِنْ کُلِّ فَجٍّ عَمیقٍ لِیَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ وَ یَذْکُرُوا اسْمَ اللَّهِ فی‏ أَیَّامٍ مَعْلُوماتٍ^[۶۸۱] دارد.

۹٫۸٫۴٫ عدالت نظام­بخش قلب­ها

«وَ الْعَدْلَ تَنْسیقاً لِلْقُلُوبِ»
این فراز از خطبه فدکیه متمرکز بر مفهوم عدالت است. حضرت فاطمه در این عبارت عدالت را زمینه سامان­مندی اجتماعی تبیین می‌کنند.
برای تعریف عدالت فرمایش حضرت علی به­عنوان تعریف جامع و کامل بیان می­ شود.
حضرت امیرالمؤمنین علی عدل را چنین تعریف می­فرمایند:
«الْعَدْلُ یَضَعُ‏ الْأُمُورَ مَوَاضِعَهَا^[۶۸۲]»
و حضرت صدیقه نیز در عبارتی مختصر اما پرمحتوا، فلسفه عدالت را پیوند دل­ها می­دانند.
در نقطه مقابل عدالت، ظلم قرار دارد. عدالت موجب هماهنگی بین دل­ها خواهد بود و ظلم سبب گسستن دل­ها از هم­دیگر می­باشد. لذا وجود ظلم در جامعه گسسته شدن نظام جامعه و رو در رویی طبقات مختلف و حکومت­ها و ملت­ها را در پی خواهد داشت؛ ولی نتیجه عدالت، اعتماد افراد، حکومت­ها و ملت­ها به یکدیگر و ارتباط عمومی و همبستگی اجتماعی و تفاهم خواهد بود.
بنابراین، بنا به تعبیر صدیقه طاهره برای تنسیق قلب­ها باید عدل و قسط را گسترش داد تا سکون و امنیت اجتماعی تامین شده و همه افراد از زندگی متوسط بهره­مند گردند.

۱۰٫۸٫۴٫ معرفی عدالت به­عنوان هدف پیامبران در قرآن

هدف و وظیفه انبیاء آن است که چنان ایمان به خدا و معاد را در مردم زنده کنند و چنان اخلاق و طرز تفکر الهی را در تاروپود فرد و جامعه به وجود آورند که خود مردم به عدالت برخیزند و جامعه عادلی را تشکیل دهند. در نتیجه استقرار عدالت اجتماعی یکی از مهمترین اهداف انبیاء الهی بوده است. که در این آیه شریفه به آن اشاره شده است:
لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَیِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْکِتابَ وَ الْمیزانَ لِیَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ^[۶۸۳]

۱۱٫۸٫۴٫ امامت اهل بیت عامل اتحاد امت مسلمان است.

«وَ طاعَتَنا نِظاماً لِلْمِلَّهِ، وَ اِمامَتَنا اَماناً لِلْفُرْقَهِ»

- عدم وجود پایگاه دانشی و بانک اطلاعات از مشخصات و عملکرد پیمانکاران برون‌سپاری
— فرصت‌های برون‌سپاری شهرداری قم
- وجود ظرفیت‌های بخش خصوصی در حوزه‌های فنی مهندسی مدیریت شهری
- وجود ظرفیت‌های بخش خصوصی در حوزه خدمات شهری
- وجود ظرفیت‌های بخش خصوصی در حوزه نگهداری فضای سبز
- وجود ظرفیت‌های بخش خصوصی در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات
— تهدیدهای برون‌سپاری شهرداری قم
- کمبود ظرفیت بخش خصوصی و عدم رقابتی شدن خدمت در برخی از فرآیندها
- عدم مبنای قانونی برای اعمال نظارت دستگاه‌های نظارتی شهرداری و حسابرسی موردنیاز بر بخش خصوصی

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

- نبود استاندارد کاری مشخص در برون‌سپاری‌ها
- ریسک‌های مربوط به قرارداد و موارد حقوقی در برون‌سپاری
- پایین بودن کیفیت خدمات و یا محصولات پیمانکار
- هزینه‌های پنهان و اضافی
- اصلاحات و تغییرات در قرارداد
- کاهش یادگیری سازمانی به علت واگذاری وظایف به یک شرکت خارج از سازمان
- ریسک‌های محیطی در برون‌سپاری
- تغییرات پیوسته نیازمندی‌ها
مروری بر مطالعات گذشته
مروری بر پژوهش‌های صورت گرفته در ایران و جهان بیانگر این مطلب است که درزمینه موضوع حاضر پژوهشی در بستر مطالعاتی آن (مدیریت شهری) به‌صورت مستقیم و جامع انجام نگرفته است، اما پژوهش‌های در خصوص آسیب‌شناسی نظام برون‌سپاری در حوزه‌های مختلف و اثرات آن انجام‌گرفته است که به برخی از این پژوهش‌ها به‌طور خلاصه اشاره می‌شود.
الف: تحقیقات داخلی
— در تحقیقی که توسط آقای سلمانی و همکاران تحت عنوان «ارزیابی تجربه برون‌سپاری خدمات بهداشتی در شهر: امکانات و خدمات ارائه‌شده در پایگاه‌های بهداشتی دولتی و برون‌سپاری شده تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی تهران» در سال ۱۳۹۲ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله پژوهشی حکیم چاپ‌شده است. هدفش مقایسه امکانات ارائه خدمت در پایگاه‌های برون‌سپاری شده و پایگاه‌های دولتی است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل نحوه نظارت و استانداردهای نظارتی بر رفتار بخش خصوصی تأثیر مستقیم دارد. ضمناً روش تحقیق از نوع مطالعه مقطعی بوده و جامعه آماری، کلیه پایگاه‌های بهداشتی تحت پوشش دانشگاه بررسی شدند. ابزار گردآوری پرسشنامه محقق ساخته بوده است که در آخر محقق نتیجه گرفت: که بین دانش و برنامه‌های کارکنان پایگاه‌های دولتی و برون‌سپاری شده اختلاف معناداری وجود نداشت. درنتیجه نحوه نظارت و استانداردهای نظارتی بر رفتار بخش خصوصی تأثیر مستقیم دارد. ازآنجایی‌که ناظران، بیشتر به ساختار فیزیکی و استانداردهای تجهیزاتی اهمیت داده‌اند، بخش خصوصی نیز آن را رعایت کرده است. پایگاه‌ها وظایف ذاتی شبکه بهداشت را مانند بخش دولتی انجام داده بودند. (سلمانی و همکاران،۱۳۹۲)
— در تحقیقی که توسط خانم حجاری دهقی و همکاران تحت عنوان «آسیب‌شناسی و ارزیابی ریسک‌های فرایند برون‌سپاری شرکت توزیع برق شهرستان اصفهان به بررسی مزایا، معایب و تعیین زیرساختارهای آسیب‌شناسی برون‌سپاری در شرکت توزیع برق اصفهان» در سال ۱۳۹۲ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در دومین همایش ملی علوم مدیریت نوین ارائه‌شده است. هدفش آسیب‌شناسی و ارزیابی ریسک‌های فرایند برون‌سپاری در شرکت توزیع برق در بازه زمانی اسفند ۹۱ تا تیر ۹۲ است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل ریسک‌های ناشی از منابع انسانی ضمناً روش تحقیق از نوع مطالعه مقطعی بوده و جامعه آماری مدیران و کارشناسان و نیروی پیمانکار شرکت بوده است. ابزار گردآوری پرسشنامه که محقق نتیجه گرفت: که منابع انسانی در فرآیندهای فعالیت بیشترین نقش را دارد. (حجاری دهقی و همکاران، ۱۳۹۲)
— در تحقیقی که توسط آقای خدا وردی و همکاران تحت عنوان «راهبرد برون‌سپاری؛ فواید، مشکلات و چالش‌ها» در سال ۱۳۸۹ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه تخصصی پارک‌ها و مراکز رشد چاپ‌شده است؛ که در محقق نتیجه گرفت: که هر چه خدمت ملموس‌تر و استاندارد پذیرتر باشد، تمایل به برون‌سپاری آن افزایش می‌یابد. (خدا وردی و همکاران، ۱۳۸۹)
— در تحقیقی که توسط خانم کاوسی و همکاران تحت عنوان «بررسی سطح تمایل به برون‌سپاری بر اساس ویژگی‌های واحدهای مختلف بیمارستانی از دیدگاه مدیران و کارکنان در بیمارستان‌های منتخب دانشگاه علوم پزشکی شیراز،۱۳۸۹» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه بیمارستان چاپ‌شده است. هدفش استفاده از ماتریس تصمیم‌گیری، سطح تمایل مدیران به برون‌سپاری خدمات به‌صورت استاندارد تعیین‌شده و الگویی برای تصمیم‌گیری در مورد برون‌سپاری است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل میزان (ناملموسی، تفکیک‌ناپذیری، ناهمگونی،‌پیچیدگی و عدم اطمینان تقاضای) خدمات بیمارستانی بیشتر باشد، تمایل کمتری به برون‌سپاری آن وجود دارد. ضمناً روش تحقیق از نوع مقطعی بوده و جامعه آماری مدیران بیمارستان‌ها و کارکنان واحدهای تغذیه، پرستاری، رادیولوژی و آزمایشگاه در بیمارستان‌های منتخب ابزار گردآوری پرسشنامه که در محقق نتیجه گرفت: یکی از دلایل وجود تفاوت بین نتایج حاصل از ماتریس تصمیم‌گیری خدمات رادیولوژی و آزمایشگاه و تمایل به برون‌سپاری خدمات ازنظر مدیران، عدم توجه کافی مدیران به ویژگی‌های واحدهای مختلف بیمارستانی در حین تصمیم‌گیری جهت واگذاری این خدمات می‌باشد. به‌عبارت‌دیگر در غالب اوقات مدیران بدون توجه به ویژگی‌های خدمات، با توجیه کاهش هزینه‌ها، اقدام به برون‌سپاری خدمات می‌نمایند؛ بنابراین بهتر است برون‌سپاری واحدهای بیمارستانی بر اساس اصول علمی باشد. (کاوسی و همکاران، ۱۳۹۰)
— در تحقیقی که توسط خانم موسی زاده و همکاران تحت عنوان «شناسایی و اولویت‌بندی واحدهای بیمارستانی قابل برون‌سپاری بر اساس شاخص‌های مرتبط: یک مطالعه کیفی» در سال ۱۳۹۲ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله سلامت و بهداشت چاپ‌شده است. هدفش بهره‌گیری از نظرات خبرگان سلامت به‌منظور شناسایی و اولویت‌بندی واحدهای بیمارستانی قابل برون‌سپاری و شاخص‌های مدنظر است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. سؤال اهم شامل شاخص‌های کیفیت، رضایت ذی‌نفعان ضمناً روش تحقیق از نوع کیفی کاربردی بوده و جامعه آماری ۲۹ واحد بیمارستانی ابزار گردآوری پرسشنامه که در محقق نتیجه گرفت: استفاده از برون‌سپاری به‌منظور مدیریت کارآمد منابع، افزایش کیفیت و رضایت ذینفعان است. با توجه به وجود قابلیت برون‌سپاری در میان بسیاری از بخش‌های بیمارستانی می‌توان از آن در اداره بیمارستان‌ها بهره برد و با تعریف شاخص‌های مشخص میزان موفقیت را سنجید. (موسی زاده و همکاران، ۱۳۹۲)
— در تحقیقی که توسط خانم برومند و کیخاونی‌موسی تحت عنوان «برون‌سپاری فعالیت‌های خدماتی شرکت‌ها» در سال ۱۳۸۹ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه مدیریت کسب‌وکار چاپ‌شده است. هدفش کمک به تصمیم‌گیری سازمان در استفاده از چارچوب مناسب تصمیم‌گیری برای برون‌سپاری فعالیت‌های خدماتی (شناسایی عوامل مهم برون‌سپاری و بررسی مدل‌های مختلف برون‌سپاری) است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. سؤال اهم شامل عوامل مؤثر در برون‌سپاری خدمات در شرکت‌های توزیع تهران بزرگ و نواحی شرکت توانیر کدم‌اند؟ اولویت‌بندی این عوامل چگونه است؟ و چه چارچوبی برای برون‌سپاری در این سازمان مناسب است؟ ضمناً روش تحقیق از نوع توصیفی بوده و جامعه آماری شرکت‌های توزیع نواحی و تهران بزرگ شرکت توانیر ابزار گردآوری پرسشنامه و مصاحبه به‌صورت توأمان که محقق نتیجه گرفت: با توجه به متغیر تعدیلی مطرح در مورد اصلی بودن فعالیت مطرح‌شده در مقابل غیر اصلی بودن آن و اینکه فعالیت‌های موردنظر دارای اهمیت زیادی در استراتژی کلان شرکت بوده و موفقیت سازمان درگرو این فعالیت‌ها است، لذا پیشنهاد می‌شود فعالیت اصلی خود را تقویت کنید چون بقا و اعتبار سازمان شما خیلی به این مورد بستگی دارد. نسبت به فعالیت اصلی سازمان خود تمرکز و توجه بیشتری را اختصاص دهید و آن را برون‌سپاری نکنید. شناسایی فعالیت‌های غیر اصلی و واگذاری این فعالیت‌ها به برون سازمان، نیز به سازمان‌ها امکان می‌دهد که علاوه بر ارتقای کارایی کارکنان، بتوانند بر روی فعالیت‌هایی تمرکز کنند که خود بهتر و بهینه‌تر انجام می‌دهند و بقیه فعالیت‌ها را به بیرون واگذار نمایند. (برومند و کیخاونی‌موسی، ۱۳۸۹)
— در تحقیقی که توسط آقای اصغری زاده و همکاران تحت عنوان «مدل برون‌سپاری خدمات و وارانتی با بهره گرفتن از روش تصمیم‌‌گیری چند معیاره» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله پژوهشنامه‌ مدیریت اجرایی چاپ‌شده است. هدفش کمینه کردن هزینه‌های انجام تعمیر و همچنین بیشینه کردن رضایت مشتریان است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. سؤال اهم شامل یافتن راه‌حلی برای برنامه‌ریزی تعمیر محصولات معیوب در زمان وارانتی است ضمناً روش تحقیق از نوع پرومتی بوده و جامعه آماری شرکت مهرگستر ابزار گردآوری فرم‌های اطلاعاتی ظرفیت پیمانکاران که در محقق نتیجه گرفت: با داشتن یک سیستم خدمات پس از فروش مناسب به‌عنوان گامی مؤثر در جهت افزایش فروش به شمار می‌رود؛ با کاهش زمان انتظار برای تعمیر محصول یا کاهش فواصل در ارسال محصول برای تعمیر، می‌توان افزایشی برای رضایت مشتری متوقع بود. شرکت‌ها به سمتی پیش می‌روند که فعالیت‌های غیر اصلی و حتی در برخی موارد، فعالیت‌های اصلی خود را به شرکت‌های دیگری که در موضوع موردنظر دارای تخصص و توانایی می‌باشند، واگذار می‌کنند تا تجهیزات، منابع و به‌طورکلی ظرفیت آزادشده را در امور دیگری که از ارزش‌افزوده‌ی بالاتری برخوردار است درگیر کنند. (اصغری زاده و همکاران، ۱۳۹۰)
— قاضی‌زاده فرد و اتابکی (۱۳۹۱)، در پژوهشی با عنوان معرفی الگوی برون‌سپاری در سازمان‌های نظامی می‌پردازند. در این پژوهش به بررسی مزایا و معایب و انواع برون‌سپاری به مقوله برون‌سپاری در سازمان‌های نظامی پرداخته است. پژوهش از نوع کیفی بوده و با روش کتابخانه‌ای و از طریق بررسی مقاله‌های داخلی و خارجی، کتاب‌ها، وب‌گاه‌ها و پایان‌نامه‌ها و به‌صورت تحلیل محتوا، موارد مرتبط با موضوع تحقیق گردآوری، بررسی، تجزیه‌وتحلیل، مقایسه، تفسیر و مورداستفاده قرارگرفته است. سپس فرضیه‌هایی مبنی بر رشد اجرای برون‌سپاری در سازمان‌های امروزی، وجود مزایا و معایب برای اجرای برون‌سپاری و تحلیل آن‌ها از سوی سازمان‌های برون سپارنده و وجود ملاحظه‌های خاص در اجرای برون‌سپاری در سازمان‌های نظامی بررسی شد. سپس به بیان مزایا و معایب عمومی و کلی برون‌سپاری پرداخته شد که در هر سازمانی امکان وقوع دارد. از مهم‌ترین مزایای برون‌سپاری می‌توان به طرفه جویی مالی، تمرکز بر فعالیت راهبردی، دستیابی به فناوری‌های برتر، بهبود کیفیت، افزایش بهره‌وری و بهره‌مندی از تخصص و مهارت نیروی انسانی متعلق به تأمین‌کنندگان اشاره کرد. در این میان مخاطره‌هایی مانند کاهش روحیه کارمندان، کاهش ارزش، ورود فروشنده به بازار، کاهش واپایش و نظارت و وابستگی به ارائه‌دهندگان خدمت نیز می‌توان برای برون‌سپاری متصور شد.
— در تحقیقی که توسط آقای احمدی و همکاران تحت عنوان «بررسی عوامل مؤثر در برون‌سپاری فعالیت‌های هتل‌ها با بهره گرفتن از ویژگی دارایی‌های خاص در تئوری هزینه تراکنش (TCE)» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه علمی - پژوهشی مطالعات جهانگردی چاپ‌شده است. هدفش شناسایی و درک عواملی که در تصمیم‌گیری مدیران هتل‌ها در برون‌سپاری فعالیت‌های هتلداری نقش دارند، است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل میان خاص بودن انسانی دارایی‌ها با برون‌سپاری فعالیت‌های هتلداری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. ضمناً روش تحقیق از نوع پیمایشی بوده و ابزار گردآوری پرسشنامه و مصاحبه‌های نیمه ساخت‌یافته که در محقق نتیجه گرفت: دارایی‌ها خاص زمانی و دارایی‌های خاص فیزیکی رابطه مثبت و معناداری با برون‌سپاری فعالیت‌های هتلداری نداشته و هتل‌ها بیشتر مایل‌اند که خود آن فعالیت‌ها را بر عهده بگیرند. وجود چهار نوع دیگر دارایی‌ها می‌تواند سبب شود که مدیران هتل‌ها تمایل بیشتری به برون‌سپاری فعالیت‌های خود داشته باشند. (احمدی و همکاران، ۱۳۹۰)
— در تحقیقی که توسط آقای آسوشه و همکاران تحت عنوان «شناسایی عوامل حیاتی موفقیت در مدیریت ریسک برون‌سپاری سیستم‌های اطلاعاتی در بانک‌های تجاری ایران» در سال ۱۳۸۸ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله نشریه مدیریت فن‌آوری اطلاعات چاپ‌شده است. هدفش عوامل مؤثر در موفقیت مدیریت ریسک برون‌سپاری سیستم‌های اطلاعاتی را در بانک‌های تجاری ایران است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل شناسایی ریسک‌های برون‌سپاری سیستم‌های اطلاعاتی ضمناً روش تحقیق از نوع توصیفی - پیمایشی بوده و جامعه آماری خبرگان حوزه بانکداری تجاری ابزار گردآوری پرسشنامه که محقق نتیجه گرفت: مهم‌ترین ریسک‌ها و درنهایت عوامل مؤثر در موفقیت این‌گونه ریسک‌ها هستند. ۱- بستن قراردادهای کوتاه‌مدت یا تغییر در قرارداد به‌صورت دوره‌ای برای افزایش انعطاف‌پذیری. ۲- حفظ ظرفیت‌های کلیدی در داخل شرکت، درحالی‌که تکنولوژی برون‌سپاری می‌شود. ۳- به‌کارگیری یک شرکت مشاوره‌ای واسط ۴- مدیریت عملکرد از طریق استاندارد ساختاریافته مناسب ۵- استخدام متخصص درزمینه مسائل قانونی برای کاهش ریسک‌های قانونی ۶- ایجاد یک دفتر مدیریت برنامه جهت متمرکز کردن و بهینه کردن برنامه‌ریزی ۷- ایجاد پایگاه داده مسائل و مشکلات ۸- فعال کردن تحلیل، ردیابی و گزارش کردن نتایج ۹- تفکر عمیق پیرامون طیف وسیعی از ریسک‌هایی که سازمان شما با آن مواجه است ۱۰- درک درخواست کارفرما توسط پیمانکار ۱۱- حمایت و مشارکت مدیران عالی ۱۲- انتخاب درست پیمانکار ۱۳- تعدد قراردادهای بین کارفرما و پیمانکار ۱۴- توجه دقیق به مشکلات خاص مشتری ۱۵- داشتن یک دیدگاه درست از قرارداد برون‌سپاری ۱۶- دانستن هدف برون‌سپاری. (آسوشه و همکاران، ۱۳۸۸)
— در تحقیقی که توسط آقای عالم تبریز و شایسته تحت عنوان «ارزیابی و اولویت‌بندی برون‌سپاری فرآیندهای کاری مالیات ستانی در سازمان امور مالیاتی با رویکرد TOPSIS فازی» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله پژوهش‌نامه مالیات چاپ‌شده است. هدفش برون‌سپاری فرآیندهای سازمان و تغییر و تحولات در این جهت منطبق باسیاست‌های بلندمدت، استراتژی و اهداف است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. سؤال اهم شامل این است که چگونه باید برون‌سپاری استراتژیک را با موفقیت به انجام رساند. ضمناً روش تحقیق از نوع توصیفی بوده و جامعه آماری خبرگان سازمان امور مالیاتی ابزار گردآوری پرسشنامه که محقق نتیجه گرفت: شیوه ارائه‌شده در این تحقیق به دلیل روشمندی ریاضی و استفاده از مفهوم نزدیکی گزینه منتخب به حل ایده آل مثبت و دوری آن از حل ایده آل منفی از پذیرش بسیار خوبی جهت تصمیم‌گیری‌های گروهی جهت انتخاب و رتبه‌بندی گزینه‌ها، در میان صاحب‌نظران برخوردار است. (عالم تبریز و شایسته، ۱۳۹۰)
— در تحقیقی که توسط خانم الفت و همکاران تحت عنوان «چارچوبی برای تصمیم برون‌سپاری راهبردی (مطالعه موردی: تعیین راهبردهای تأمین مجموعه‌های تولیدی بدنه خودرو سمند)» در سال ۱۳۹۱ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه مطالعات مدیریت صنعتی چاپ‌شده است. هدفش تعیین راهبردهای برون‌سپاری در مورد مجموعه‌های تولیدی بدنه خودرو سمند است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. سؤال اهم شامل انتخاب راهبرد مناسب تأمین عناصر زنجیره ارزش یک شرکت تولید است ضمناً روش تحقیق از نوع توصیفی بوده و جامعه آماری مدیران و کارشناسان واحد برنامه‌ریزی و مطالعات استراتژیک، مدیران و کارشناسان معاونت مهندسی بدنه و معاونت خودرو سواری و سرپرستان و کارگران سالن شاتل ابزار گردآوری کتابخانه‌ای – مصاحبه ساخت‌مند که محقق نتیجه گرفت: تقریباً در مورد هیچ مجموعه تولیدی تأمین‌کننده قوی وجود ندارد. ازاین‌رو تقویت تأمین‌کنندگان فعلی و حتی ایجاد تأمین‌کنندگان جدید توصیه می‌شود. با توجه به ضعف رقابتی شرکت در ۸۰٪ از مجموعه‌های تولیدی (۲۶ مجموعه از ۳۳ مجموعه) و نیز فقدان تأمین‌کنندگان توانمند در شرایط کنونی، تقویت توانمندی شرکت در حوزه‌های فناوری، کیفیت و قیمت توصیه می‌گردد. (الفت و همکاران، ۱۳۹۱)
— در تحقیقی که توسط آقای حسینیان و همکاران تحت عنوان «آسیب‌شناسی نظام نگه داشت منابع انسانی در ناجا (موردمطالعه فرماندهی انتظامی استان همدان)» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه مطالعات مدیریت انتظامی چاپ‌شده است. هدفش شناخت آسیب‌های نظام نگه داشت منابع انسانی در ناجا است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل ضعف بهداشت جسمی بر نظام نگه داشت منابع انسانی ناجا تأثیر دارد. ضمناً روش تحقیق از نوع پیمایشی بوده و جامعه آماری کلیه کارکنان فرماندهی انتظامی شهرستان همدان و معاونت‌های تابعه استان همدان ابزار گردآوری پرسشنامه محقق ساخته که محقق نتیجه گرفت: که ضعف بهداشت جسمی و روانی هم‌چنین ضعف در سیستم پرداخت حقوق و مزایا و نیز ضعف در سیستم ارائه خدمات رفاهی بر نظام نگه داشت منابع انسانی ناجا تأثیر داشته و هرگونه بی‌توجهی و سهل‌انگاری که موجب افزایش این ضعف در سازمان ناجا گردد. باعث آسیب‌های مختلفی به‌نظام نگه داشت منابع انسانی خواهد شد. (حسینیان و همکاران، ۱۳۹۰)
— در تحقیقی که توسط آقای مهر علیزاده و همکاران تحت عنوان «آسیب‌شناسی عوامل درونی و بیرونی نظام فنی و حرفه‌ای استان خوزستان در چارچوب اهداف و انتظارات نظام جامع آموزش مهارت و فناوری» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است؛ و هدفش آسیب‌شناسی عوامل بیرونی (فرصت‌ها و تهدیدها) و عوامل درونی (قوت‌ها و ضعف‌ها) نظام آموزش فنی و حرفه‌ای استان خوزستان است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل راهکارهای رسیدن به شرایط مطلوب نظام آموزش فنی و حرفه‌ای خوزستان کدم‌اند. ضمناً روش تحقیق از نوع ترکیبی بوده و جامعه آماری کلیه مدیران و مربیان سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای استان خوزستان است ابزار گردآوری پرسشنامه و مصاحبه که محقق نتیجه گرفت: که در نظام فنی و حرفه‌ای استان خوزستان، در ارزیابی محیط بیرونی، تهدیدها بر فرصت‌ها غلبه داشته و در ارزیابی محیط درونی، قوت‌ها بر ضعف‌ها غلبه دارند. (مهر علیزاده و همکاران، ۱۳۹۰)
— در تحقیقی که توسط آقای مشبکی و خادم تحت عنوان «آسیب‌شناسی ارزیابی کارایی کارکنان معاونت نیروی انسانی ناجا» در سال ۱۳۹۰ انجام‌شده است و چکیده تحقیق آن در مجله فصلنامه مطالعات مدیریت انتظامی چاپ‌شده است. هدفش آسیب‌شناسی ارزیابی کارایی کارکنان معاونت نیروی انسانی ناجا است که در راستای تحقیق این هدف فرضیه‌ها تدوین گردید. فرضیه اهم شامل روش کنونی ارزیابی کارکنان ناجا مطابق با اهداف و منظورهای آیین‌نامه ارزیابی کارایی است. ضمناً روش تحقیق از نوع پیمایشی بوده و جامعه آماری شامل کلیه کارکنان معاونت نیروی انسانی ناجا به تعداد ۲۹۰ نفر بوده است. ابزار گردآوری پرسشنامه محقق ساخته که محقق نتیجه گرفت: روش کنونی ارزیابی کارکنان ناجا مطابق با اهداف و منظورهای آیین‌نامه ارزیابی کارایی نمی‌باشد. ارزیابی کارایی در تعیین میزان توان و مهارت کارکنان ناجا از اثربخشی لازم برخوردار است. ارزیابی کارایی در تعیین میزان حمایت سازمانی از کارکنان ناجا معنادار نیست. ارزیابی کارایی در ایجاد انگیزه در کارکنان ناجا نقش مؤثری دارد. ارزیابی کارایی به ارائه بازخورد عملکرد کارکنان ناجا منتهی گردیده است. نتیجه‌گیری: ارزیابی کارایی نتوانسته است به تصمیمات مدیریتی اعتبار ببخشد. ارزیابی کارایی در شناسایی عوامل محیطی مؤثر بر کارایی کارکنان ناجا مؤثر نبوده است. (مشبکی و خادم، ۱۳۹۰)
ب: تحقیقات خارجی
— در تحقیقی که توسط سی رنبرگ در سال ۱۹۹۶ در کشور امریکا انجام گردید؛ نتایج تحقیق نشان داد که روند واگذاری خدمات پرستاری بین سال‌های ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۵ یک رشد دو برابری را در برداشته است و این امر به دلیل آن است که برون‌سپاری در این حوزه با یک موفقیت خوبی به همراه بوده است.
— در تحقیقی دیگر که توسط سوزان یانگ در سال ۲۰۰۴ در کشور استرالیا در بخش خدمات درمانی و بهداشتی انجام پذیرفته است نتایج حاکی از آن است که به‌جز دو قسمت داروخانه و رادیولوژی، هیچ‌کدام از بخش‌های بیمارستان‌های تحت مطالعه برون‌سپاری انجام‌نشده است.
—در تحقیقی دیگر که توسط چای یانگ هسپا در سال ۲۰۰۹ در کشور تایوان درزمینه توجه به مقوله برون‌سپاری در سازمان‌های خدماتی انجام گردیده است نتایج نشان می‌دهند که در این کشور مقوله برون‌سپاری به‌طورجدی موردتوجه نبوده و با آن به‌صورت محافظه‌کارانه برخورد می‌شود.
—در تحقیقی دیگر که توسط لاسیر در سال ۲۰۰۲ در کشور فرانسه انجام‌گرفته است نتایج حاکی از آن است که برون‌سپاری در بخش‌های دولتی می‌تواند باعث کاهش تصدی‌گری مناسب و هدفمند شود و اگر به این مقوله به‌صورت جدی و یکپارچه در دستگاه‌های دولتی توجه شود منافع و دستاوردهای خوبی به‌ویژه در کاهش هزینه‌ها ایجاد می‌شود.
—در تحقیقی دیگر که توسط یانگ در سال ۲۰۰۵ در کشور کانادا انجام پذیرفت نتایج تحقیق حاضر که درصدد شناسایی عوامل تأثیرگذار بر موفقیت برون‌سپاری بود، نشان داد که پنج عامل استراتژی، کیفیت، مدیریت، اقتصاد و فناوری ازجمله مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر موفقیت برون‌سپاری محسوب می‌گردند.
—در تحقیقی دیگر که توسط مکدوناد در سال ۲۰۱۰ با موضوع بررسی برون‌سپاری نظامی از منظر اقتصادی انجام گرفت نتایج این تحقیق نشان داد که اثر بلندمدت سطح برون‌سپاری را بر مجموع مخارج نظامی قابل برآورد بوده ورقمی حائز اهمیت است.
—در تحقیقی دیگر که توسط لری لاک در سال ۲۰۰۶ با موضوع واپایش بودن یا نبودن برون‌سپاری نظامی انجام گردید. هدفش ارزیابی کاربرد برون‌سپاری در جنبه‌های نظامی بود. و درنهایت نتیجه گرفت که برون‌سپاری در برخی از حوزه‌های نظامی ازلحاظ کاربردی و هزینه‌ای قابل‌اجرا و مطلوب است.
—در تحقیقی دیگر که توسط لاستینی و همکاران در سال ۲۰۰۱ در امریکا، استرالیا و اروپا با انجام مصاحبه با مدیران شرکت‌ها و سازمان‌ها در خصوص روند برون‌سپاری در طی سال‌های قبل انجام گرفت نتایج این تحقیق حاکی از آن بود که ۸۴ درصد از این شرکت‌ها و سازمان‌های تحت مطالعه، کل یا بخشی از فعالیت‌ها یا فرایندهای سازمانی خود را برون‌سپاری نموده‌اند
—در تحقیقی دیگر که توسط هارتلی در سال ۲۰۰۲ در حوزه برون‌سپاری نظامی انجام گرفت، نتایج این تحقیق نشان داد که اعتماد می‌تواند همکاری بین خریدار و تأمین‌کننده را در برون‌سپاری نظامی بلندمدت افزایش دهد.
فصل سوم:
روش‌شناسی پژوهش
۳-۱- مقدمه

ضرب المثل معروف نیاز، مادر اختراع است را همه شنیده ایم. آیا در سازمانها و شرکتهای بزرگ کشور نیاز به داشتن فناوری واقعا بطور کامل حس شده بود که بی حد وحصر وارد سازمانها شد؟ وظیفه فناوری در کجای فرایندهای قدیمی و دستی شرکتها و سازمانهای کشور تعریف شده بود؟ آیا فناوری آمده بود که همان سیستم های حتی مکانیزه دستی نشده را سرو سامان دهد یا اینکه توانایی های دیگری هم داشت؟ کدام سازمان بر اساس توانمندی فناوری، سیستم‌های خودراتحلیل، طراحی و پیاده سازی کرد ؟ چه کسانی در سازمانها بطور کامل بر توانمندی فناورهای وارد شده واقف بودند؟ استفاده از این فناوری بیشتر جنبه کاربردی داشت یا تبلیغاتی ومد‌؟_ و آیا مدیران ارشدی که به زحمت قادر به خاموش و روشن کردن کامپیوترها بودند می توانستند توانمندی این سیستم را در فرایند تولید حس کنند؟ هنوز هم در بعضی از سازمانها هیچگونه نیازی به داشتن سیستم های برنامه‌ریزی حس نمی شود، ولی در برخی از آنها نیاز کاملا مشهود است. سازمانهایی که احساس نیاز کرده اند، می توانند ابتدا باتشکیل یک تیم با تجربه از شرکتهای صاحب نظر ، گروهIT و کارشناسان مرتبط سازمان، به امکان سنجی پذیرش ERP اقدام کنند.
انتقال سیستمهای جزیره ای قبلی به سیستم ERP ، علاوه بر تحمیل هزینه بر سازمان یکی از مراحل بسیار حساس پیاده سازی ERP است که عموما منجر به شکست پروژه می شود، چرا که به دلیل داشتن یک پایگاه داده مجتمع و سیستم های نرم افزاری کاملا یکپارچه، بین اجزای سیستم ERP، هم از نظر ارتباطات داده ای و هم نرم افزاری، ایجاد شده است و در مرحله انتقال داده ها ازسیستم های قدیم که ساختاری کاملا متفاوت با ساختار نرم افزاری ERP دارند یکسری از فضاهای اطلاعاتی این سیستم بنا به متفاوت بودن ساختار سیستم جدید مقدار نمی گیرند(خالی می ماند) که نتایج و گزارشات حاصل از اجرا دارای خطای بسیار زیاد و دور از واقعیت بوده که همین موضوع سازمان را با مشکلات عدیده ای روبرو خواهد کرد. شکایات کاربران و نارضایتی مدیران ارشد از عملکرد سیستم در این مرحله بسیار مشهود است و اگر بطور منطقی وعلمی با اینگونه مشکلات برخورد نشود، شکست پروژه قطعی است. برای جلوگیری از بروز اینگونه مشکلات می بایستی یک تیم بسیار قوی از کارشناسان آی تی و کارشناسان مرتبط با عوامل اجرایی تشکیل، تا نسبت به نحوه انتقال داده ها بصورت صحیح تصمیم گیری شده و فضاهای بدون مقدار قبل از اجرای سیستم طوری ترمیم شوند که روی عملکرد کلی سیستم کمترین تنش وارد شود . [۸]

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

کاملاً روشن است که پیاده سازی موفقیت آمیز ERP به افرادی که تیم های پیاده سازی را تشکیل می دهند بستگی دارد (از جمله کارکنان واحدهای اجرایی و سیستم های اطلاعاتی).این نرم افزار بسیار پیچیده است و تغییرات کسب و کار و موفقیت آن به هر یک از این افراد بستگی دارد و سازمان پس از اتمام کار پروژه باید آمادگی جابجائی و از دست دادن این دسته از پرسنل را داشته باشند. شرکت های مشاوره ای و سایر شرکت ها که دنبال جذب این گونه پرسنل هستند با حقوق و مزایای بالاتر از آن چیزی که شما می توانید پرداخت کنید به آنها پیشنهاد می دهند سعی کنید با روش های مختلف از جمله پرداخت های جانبی آنها را حفظ نمائید. اما اگر اجازه بدهید آنها بروند، شرکت های مشاوره ای آنها را جذب کرده و شما در صورت نیاز به خدماتشان شاید مجبور شوید حتی تا دو برابر پرداخت های قبلی هزینه نمائید.
اغلب سازمان ها تمایل دارند که تیم های پیاده سازی ERP را بعد از اتمام پروژه به کارهای دیگر بگمارند. نرم افزار نصب می شود تیم ها شکل می گیرند اما بعد از اتمام پروژه افراد نمی توانند به راحتی به سر کار خود بازگردند حالا دیگر تیم پیاده سازی افرادی بسیار ارزشمند هستند چون کاملاً با نرم افزار خو گرفته اند و در ارتباط با فرایندهای سازمان و ارتباطشان با سیستم جدید حتی از کارکنان واحدهای مرتبط مسلط تر هستند. شرکت های دیگر نمی توانند اینگونه نیروها را به مشاغل قبلی برگردانند چرا که کارهای بسیاری پس از راه اندازی سیستم می بایست انجام پذیرد تنها استخراج اطلاعات به منظور نوشتن گزارشات مورد نظر ممکن است تا یک سال طول بکشد.
ERP به خاطر تغییراتی که در سازمان ها ایجاد می کند مورد انتقاد قرار می گیرد، در بررسی های اخیر مشاورین، چندین شرکت پس از پیاده سازی ERP دچار مشکل در عملکردشان شده اند اما رقم واقعی بسیار زیاد است. عمده ترین دلیل آن این است که همه کارها با آن روشی که قبلاً انجام می پذیرفته بسیار متفاوت است وقتی کارکنان نمی توانند کارشان را به مهارت گذشته انجام دهند مضطرب می شوند و کسب و کار سازمان دچار مشکل خواهد شد. شرکت هایی که می خواهند سیستم ERP را پیاده نمایند چندان آسوده نخواهند بود. واقعاً این زمان بسیار کم است اگر واقعاً جایی در این زمان پیاده سازی شده حتماً یا سازمان کوچک بوده یا فرایند پیاده سازی مربوط به یک بخش یا بخش هایی از سازمان بوده است و یا فقط بخشی از آن (به طور مثال بخش مالی) پیاده سازی شده است. اما یک نکته را فراموش نکنید به پیاده سازی صحیح و تأثیرات شگرف آن روی کسب و کارتان بیشتر اهمیت بدهید تا زمان پیاده سازی چرا که برای راه اندازی صحیح حتی ممکن است بین ۱ تا ۳ سال زمان نیاز باشد.
فصل سوم
روش تحقیق
فصل ۳: روش تحقیق
۳-۱ مقدمه
برای مکانیزه کردن سازمان بصورت یکپارچه یعنی ایجاد سیستم های اطلاعاتی جامع راه های مختلفی وجود دارد. بعنوان  مثال مطالعه همه جانبه گردش اطلاعات  و فرایند های  کاری در سازمان و سپس طراحی بانکهای اطلاعاتی و نهایتا  با برنامه نویسی، سیستم های مورد نیاز تولید  می شوند. روند فوق بسیار زمانبر و هزینه بر است. اما با انتخاب بسته های نرم افزارهای ERP می توان راه میانبر را انتخاب کرد و از مزایای آن بهره مند شد. در این روش به جای برنامه نویسی و ایجاد  سیستمهای اطلاعاتی که مخصوص یک سازمان خاص  تولید می شود، از برنامه های استاندارد از پیش نوشته و آماده شده استفاده می گردد. لازم  به توضیح است که شرکت های تولید کننده نرم افزار ERP استاندارد، برنامه های از پیش آماده را بر اساس بهترین تجارب  انجام فرایندها در سطح جهان تولید می نمایند که از مزایای مهم بکارگیری ERP  بشمار می رود.
مزیت مهم سیستم های ERP یکپارچه کردن  فرایندهای سازمان است . اما نقطه تمایز ERP های استاندارد، تعریف فرایندهای کاری بر اساس بهترین روش کسب و کار در سطح  جهان است  که البته  در صورت  لزوم  و بر اساس نیاز سازمان  می توان  فرایندهای  مزبور را بومی سازی نمود و به جای بکارگیری  بهترین  روش انجام کار، روش موجود سازمان  را پیاده کرد. [۹]
۳-۲ بکارگیری مدیریت منابع سازمانی در صنعت برق
علت گرایش سازمانها به برنامه ریزی منابع سازمانی به این صورت است که در ERP ها برای حوزه های کاری مختلف سازمان (مانند :مالی – نیروی انسانی …) برنامه های جداگانه ای آماده شده است که سازمان  را قادر می سازد با تشخیص نیازهای خود، قسمتی و یا تمام حوزه های کاری خود را تحت  پوشش سیستم ERP قرار دهد. به هریک از برنامه های جداگانه فوق که بر اساس فرایند های حوزه کاری خاص نوشته می شوند ماجول می گویند. در ERP های استاندارد ماجولها کاملا قابل اتصال به یکدیگر بوده و به تنهایی نیز قابل پیاده سازی میباشند. در واقع زیر بنا و مشخصات ERP های استاندارد  به صورت زیر است :
فرایند های تجاری را می توان بوسیله یک زنجیره  ای از فعالیت  با Alert های  مختلف  و زمان احضار^[۵۲] ایجاد نمود.
سیستم ها باید  پارامتریک و به هم پیوسته باشند.
رابط های کاری باید استاندارد و یک شکل باشند.
بدلیل  مزایای فوق، شرکت های معتبر همواره سعی در انتخاب ERP استاندارد دارند ، زیرا بدلیل  پشتیبانی زیاد و اعمال  تغییرات  ونیاز هایی که از طرف  سایر مشتریان اعلام  می شوند ، پیوسته توانایی و امکاناتشان افزایش یافته دانش فنی آنها بطور مداوم انتقال می یابد.
در زیر برخی مشکلات اطلاعاتی صنعت برق شمرده شده است:
کمبود اطلاعات موجب اعمال مدیریت بر اساس احساس می شود. وجود اطلاعات ز یادی مدیریت شانسی و وابسته به اطلاعات موجود را به دنبال دارد در حالیکه در دسترس بودن به موقع اطلاعات صحیح و مناسب، مدیریت بر اساس اطلاعات واقعی و تصمیمگیری ها هوشمندانه را به همراه دارد. این در حالیست که در بسیاری از موارد فقدان اطلاعات صحیح و دسترسی به موقع به آن گرفتاری بسیاری از مدیران صنعت است و از طرفی عدم دسترسی اطلاعات دقیق و به موقع از مشکلات بزرگ صنعت است.
نیاز به آنالیز هزینه ها - درآمدها بر پایه محصول و مشتری، انعطاف در پاسخ گویی به تغییرات در ملزومات کسب و کار و اعمال تغییرات در روش انجام کسب و کار از نیازهای مهم صنعت است که هم اکنون پاسخگویی به آن دشوار است.
تصویر اطلاعات صنعت مبهم است. درمورد میزان بازدهی صنعت اطلاعات کافی در دست نیست.
در برخی موارد، فرایند های کاری غیر موثر که از کارایی لازم برخوردار نیستند، اجرا می شوند.
خلاصه ای از مشکلات نرم افزاری صنعت برق را می توان بصورت زیر بیان نمود:
نرم افزار ها ی موجود به صورت ناپی وسته ومجزا می باشند.
نرم افزارها بر طبق اصول مهندسی نرم افزار ساخته نشده و یانمی شوند.
خروجی نرم افزارها فاقد اطلاعات تحلیلی است و تجز یه وتحلیل اطلاعات آن دشوار ی ا ناممکن است.
پتانسیل انفورماتیکی کشور پاسخگوی نیازهای نرم افزاری صنعت نیست.
هرساله مبلغ قابل توجهی صرف تولید یا خرید نرم افزار ها یی می شود که با استراتژ ی ها ی کلی صنعت تطابق نداشته و انتظارات کاربران را نیز برآورده نمی کنند.
برنامه ها ی نرم افزاری بر اساس وضعیت موجود تهیه و اجرا می شوند اعمال تغییر و تبدیل در برنامه های نرم افزاری موجود کند و پردردسر است.
اغلب، وجود واسطه ی کاربری نامناسب، موجب می شود تا بیشتر کاربران تمایلی به استفاده از نرم افزارها نداشته باشند.
نرم افزارها ی تولید شده بطورمناسب و موثر بکارگرفته نمی شوند.
ریسک پروژه های نرم افزاری بالاست.
درصد پروژه ها ی نرم افزاری شکست خورده و مشکل دار در صنعت زیاد است.
ویژگیهای پروژه های نرم افزاری مشکل دار را می توان بصورت زیر خلاصه نمود:
هزینه بیش از حد انتظار: هزینه پیش بینی شده ۳۵/۱ هزینه شده.
زمان بیش از حد انتظار : زمان پیش بینی شده ۵/۱  زمان پروژه.
عدم توانایی در پوشش فرا یند های عمده تجار ی .
عدم توانایی در ارائه فواید پیش بینی شده.
۳-۳ آماده سازی بستر برای پیاده سازی
پیاده سازی سیستم ERP می تواند مزایای بسیاری را برای سازمان ها به ارمغان آورد، اما باید توجه داشت که این مزایـا و بهبود فرآیندها به راحتی قابل دستیابی نیست و پیاده سازی یک سیستم ERP به صورت موفق در یک سازمان بسیار مشکل است.[۱۰]
ERP یک راه حل نرم افزاری سودمند برای مدیریت کسب و کار است که بخش های مختلف یک سازمان را بـه طـور یکپارچه در یک سیستم نرمافزاری واحد مدیریت می کند. اما پیاده سازی ERP به طور موفق در یک سازمان امری چالش برانگیز است و موفقیت سازمان ها در استقرار سیستم ERP به پـارامتر هـای مختلفـی وابسـته اسـت. یکـی از مهمتـرین ایـن پارامترهـا بکارگیری یک متدولوژی مناسب برای پیاده سازی ERP در سازمان هاست.
سیر تکاملی نرم افزار ERP از یک سو به شدت متاثر از سیر تکاملی سخت افزارها و نرم افزارهای کامپیوتری و از سوی دیگر متاثر از تحولات صورت گرفته در زمینه مدیریت سازمانها و محیط رقابتی حاکم بر آنهاست. از زمانیکه کامپیوترها در زمینه کسبوکار بکار گرفته شدند تمایل به خودکارسازی فرایندهای زنجیره تامین پدیدار شد. هدف اصلیERP، یکپارچهسازی همه واحدها و زیرمجموعه های یک شرکت در یک سیستم کامپیوتری منفرد است که میتواند پاسخگوی کلیه نیازهای بنگاه باشد. در حقیقت نسل جدید ERP، برخلاف نسل اول که به خودکارسازی تراکنشها محدود میشد، نسل قدرتمندی است که از سیستمهای موجود بعنوان اهرمی برای افزایش کارایی در مدیریت تراکنشها، بهبود تصمیمگیری و دستیابی به راه های بیشتری برای تبدیل عملیات کسبوکار به تجارت الکترونیکی استفاده می کند. از گامهای این سیرتکاملی، که در اواخر ۱۹۹۰ آغاز شد، داخل شدن هوش کسب و کار و دیگر نرم افزارهای کاربردی در آن بود.
به گونه ای که بر اساس مطالعاتی که صورت گرفته تاکنون درحدود ٧۵% موارد، پیاده سازی ERP با مشکل مواجه شده و یـا در حین پیاده سازی آن، فراتر از برنامه زمانی و بودجه اولیه عمل شده است. لذا با وجود مزایای متعدد ERP قبل از تصمیم برای پیاده سازی آن، بایستی یک متدولوژی مناسب انتخاب و از ابعاد مختلف بررسی شود. بسته های نرم افزاری ERP مختلفی در بازار موجود است و عرضه کنندگان مختلفی آن را در اختیار سازمان ها قرار می دهند. بدیهی است که ERP عرضه شـده توسـط هر یک از عرضه کنندگان متدولوژی پیاده سازی خاصی را دنبال می کند و تفاوت هایی نیز بین آنها وجود دارد. در ایـن قسمت برای سهولت در سه متدولوژی متعارف پیاده سازی ERP که مربوط به شرکت های اوراکل^[۵۳]، ساپ^[۵۴] و اپیکور^[۵۵] هستند انتخاب و به اجمال بررسی و سپس از نقطه نظر ساختار، قابلیت سفارشی سازی، تعداد فازها و غیره با یکدیگر مقایسه می کنیم. [۱۱]
۳-۳-۱ متدولوژی ^[۵۶]ASAPشرکت ساپ که در سال ۱۹۷۲ توسط ۵ تن از مهندسین سابق آی بی ام تشکیل شد، در حال حاضر بـه عنـوان پرفـروش ترین تولید کننده ERP در دنیا شناخته شده است. این شرکت حدود ۴۰% از بازار ERP دنیا را بـه خـود اختصـاص داده اسـت. ASAP متدولوژی این شرکت برای پیاده سازی ERP است. ASAP از ۵ فاز متوالی تشکیل شده است. این فازهـا در زیـر توضیح داده شده اند. شکل ۱ فازهای پنجگانه این متدولوژی را نشان می دهد.
شکل (۳-۱) - فازهای متدولوژی ASAP
فازاول- آماده سازی پروژه
در این فاز کارهای ابتدایی آماده سازی پروژه انجام می شود. همچنین در این مرحله، تهیه منشور پروژه، ایجاد ساختار و سـازمان پروژه، بازبینی و تصحیح طرح و استراتژی پیاده سازی اجرای راه حل، ایجاد تیمهای کاری پروژه و تخصیص وظایف، تهیه طـرح و برنامه عملیاتی پروژه به صورت تفصیلی، تعریف نیازمندیهای فنی، برگزاری جلسات آغازین جهت شروع پروژه، شناسایی مدل لازم برای انجام فرایند شناخت ، مدلسازی و تحلیل نیازمندی ها و… انجام می گردد.[۱۲]

تکثیر ژن­های hrpW , hrpG با واکنش زنجیره­ای پلیمراز
طراحی آغازگرهای مناسب
توالی مطلوب آغازگر و غلظت مناسب آن از فاکتورهای اساسی ایجاد حداکثر Specificity و efficiency در PCR است. یک آغازگرضعیف طراحی شده می‏تواند موجب عدم تولید یا تولید ناچیز محصول همراه با محصولات غیراختصاصی و یا ایجاد دایمر شود.
ژن­های hrpW , hrpG به‏عنوان ژن­های هدف در این مطالعه انتخاب و طراحی پرایمر براساس آن انجام گرفت، بدین منظور ابتدا توالی کامل این ژن­ها از سایت اطلاعات NCBI با شماره دستیابی ۱۱۵۵۳۳۶ و ۱۱۵۶۹۹۳ به ترتیب برای ژن­های hrpW , hrpG جستجو شد و سپس جایگاه‏های آنزیمی موجود بر روی این توالی‏ها توسط نرم افزار Vector NTI بررسی و بدین منظور برای طراحی آغازگرها از نرم افزار oligo7 استفاده گردید.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

با شناسایی جایگاه­های uniqe در ناقل­های کلونینگ و همچنین ناقل بیانی و از طرفی نبود جایگاههای مذکور در ساختار نوکلئوتیدی ژن‏ها، سه جایگاه BamHI/ SacI , XbaI به ترتیب در انتهای َ۵ و َ۳ آغازگرها قرار داده شد. آغازگرهای hrpW2 , hrpW1 با جایگاه برشیXbaI در آغازگر رفت و همچنین SacI در آغازگر برگشتی مربوطه و آغازگرهای hrpG4 , hrpG3 با جایگاه‏های BamHI , XbaI به ترتیب در آغازگر‏های رفت و برگشت به‏گونه ­ای که ORF مربوطه را خوانش نمایند، با موفقیت استفاده شد.
بهینه­سازی شرایط واکنش زنجیره­ای پلیمراز
در یک واکنش زنجیره­ای پلیمراز که توسط آنزیم­ های با خاصیت پلیمرازی مانند Taq یا pfu صورت می‏گیرد عوامل مختلفی درگیرند، که هر کدام با توجه به حساسیت این واکنش می ­تواند به نوبه­ی خود بر روند نتیجه ­گیری موثر باشند، با توجه به این امر در این پژوهش ابتدا با کمک Taq دی.ان.آن پلیمراز و تست­های شیب دمایی و رقت شرایط بهینه برای عوامل مختلف و موثر در انجام واکنش ایجاد شد. آزمایش‏های اولیه مشخص کرد که غلظت ۲۵-۵۰ نانوگرم بر مایکرولیترDNA (رقت یک بیستم) در ترکیب واکنش مناسب­ترین است.
در ادامه تیتراسیون غلظت­های مختلف منیزیوم و آغازگرها، منیزیوم با غلظت ۱ میلی مولار و آغازگرها با غلظت ۲ پیکومول در مایکرولیتر برای هر کدام آغازگرها بدست آمد، که این شرایط باعث تکثیر مناسب قطعه­های مورد هدف بصورت تک باند با جلوگیری از تکثیر محصولات ناخواسته شد، بهترین دمای اتصال برای آغازگرها و همچنین زمان بهینه این رخداد نیز با آنزیم Taq دی.ان.آ پلیمراز و طی تست شیب دمایی انجام شد، که بهترین دمای اتصال ۶۳ و ۶۱ به ترتیب برای پرایمرهای hrpW1/2 , hrpG3/4 و مدت زمان ۵۰ ثانیه برای اتصال آغازگرها انتخاب گردید. افزایش دما نسبت به مقدار بهینه، باعث عدم تکثیر مناسب قطعه شده و کاهش دما، تکثیر قطعات غیراختصاصی به همراه داشت. در نهایت و پس از بهینه­سازی شرایط واکنش زنجیره­ای پلیمراز، این واکنش با آنزیم pfu دی.ان.آ پلیمراز در حجم ۵۰-۲۰ مایکرولیتری انجام شد و تک باند‏های مورد انتظار به صورت ۹۱۲ و ۷۹۲ جفت باز حاصل شد (شکل ۴-۳). استفاده از آنزیم pfu به‏دلیل قابلیت این آنزیم در تصحیح خطا در طی فرایند تکثیر و همچنین عدم اضافه کردن نوکلئوتید A به انتهای محصول واکنش نسبت به Taq دی.ان.آ پلیمراز می­باشد.
۷۹۲bp
۹۱۲bp
۷
۶
۵
۴
۳
۲
۱
L
شکل۴-۳- واکنش زنجیره­ای پلیمراز با Taq دی.ان.آ پلیمراز و شیب دمایی جهت بهینه­سازی بهترین دمای اتصال
L: مارکر Kb1، ۱: کنترل منفی، ۲-۳-۴: hrpW، ۵-۶-۷: hrpG
الکتروفورز محصول واکنش زنجیره­ای پلیمراز
شکل زیر نمایانگر تکثیر کارآمد قطعات ۹۱۲ و ۷۹۲ جفت بازی مربوط به ژن‏های hrpG , hrpW می­باشد. علی­رغم استفاده از ۵ مایکرولیتر محصول واکنش زنجیره­ای پلیمراز باندهای موردنظر با وضوح بالا و به‏صورت تک باند، حکایت از شرایط بهینه آزمایش دارند. همچنین عدم وجود باند در چاهک مربوط به کنترل منفی دلالت بر عدم آلودگی در آزمایش مذکور می‏باشد.
۷۹۲bp

L

۱

L
۹۱۲bp

• nm) 549(

شکل (۴-۹) بررسی اثر PH روی درصد تخریب فوتوکاتالیزوری رنگ رودامین B
(غلظت آلاینده mg/L20، فوتوکاتالیزور mg7=ZnO و mM3= K2S2O8و زمان تابش ۳۳۰ دقیقه)
۴-۳-۵ نتایج بررسی اثرات زمان تابش
جهت بررسی اثر زمان تابش آزمایشاتی مطابق با روش (۳-۶-۵) انجام شد. نتایج آزمایشات در شکل (۴-۱۰) و (۴-۱۱) بیانگراینمطلباستکهباافزایشزمانتابش، جذب رنگ در nm354 و ۵۴۹ λmax= های کاهش می یابد. با توجه به این دو شکلعمل تخریب آلاینده در اثر واکنش با سطح فتوکاتالیست رخ می دهد و همین طور حضور O₂ و H₂Oلازمه تخریب فوتوکاتالیزوری می باشد. مکانیزم عمل آن ها بدین صورت است که در اثر برخورد نورUV به سطح فوتوکاتالیزورZnO مطابق واکنش های ( ۱-۲۱) تا (۱-۲۷) موجب ایجاد جفت پرانرژی الکترون / حفره می شود. اکسیژن جذب شده روی سطح ZnO نیز با به دام انداختن الکترون از ترکیب مجدد الکترون ـ حفره جلوگیری می کند و منجر به تشکیل رادیکال آنیونی سوپر اکسید می شود و همین طور H₂O و OH^- جذب شده در سطح ZnO نیز در اثر واکنش با حفره های ایجاد شده منجر به تشکیل رادیکال های قوی و اکسنده  می شود.
حضور  و  به عنوان اکسنده های اولیه در فرایند تخریب فوتوکاتالیزوری ناهمگن بسیار مورد قبول می باشد.
رادیکال قوی و اکسنده  که از طریق H₂O و اسیدهای معدنی جذب شده روی سطح ZnO حاصل شده قدرت کافی برای تخریب کامل رنگ را دارا می باشد. مطابق شکل (۴-۱۰) در زمان های بالاتر از ۳۰۰ دقیقه تنها مقدار کمی افزایش در درصد تخریب مشاهده می شود و بررسی درصد تخریب در زمان تابش ۴۲۰ دقیقه بیانگر ثابت شدن درصد تخریب رنگ مورد نظر می باشد. بنابراین زمان بهینه برای فوتوکاتالیزور ZnO/C,N,S بدون حضور عامل اکسنده، ۷ ساعت با درصد تخریب۴۹% و ۶۲% بترتیب در طول موج های nm 354و ۵۴۹ می باشد.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

شکل (۴-۱۰) بررسی اثر زمان تابش روی درصد تخریب رنگ رودامین B بدون حضور اکسنده،
شرایط واکنش (غلظت آلاینده mg/L20، فوتوکاتالیزور mg7=ZnO و ۹= PH)
شکل(۴-۱۱) افزایش درصد تخریب رنگ را در حضور عامل اکسنده پتاسیم پراکسو دی سولفات نسبت به افزایش زمان تابش نشان می دهد و بیانگر این است که علاوه بر مکانیزم فوق الذکر حضور پتاسیم پراکسو دی سولفات سبب شتاب دادن به واکنش تخریب شده و زمان بهینه را برای ZnO از۷ ساعت به ۵ ساعت کاهش می دهد. مکانیزم عمل آن مطابق واکنش های (۴-۷) تا (۴-۱۲)در قسمت اثر اکسنده K₂S₂O₈بیان شده است.
در زمان بالاتر از ۱۵۰ دقیقه افزایش در درصد تخریب کندتر می شود. واضح است که میزان تخریب ، با افزایش زمان تابش افزایش می یابد، اما با افزایش مدت تابش سرعت تخریب کاهش می یابد.
علت این امر شاید به دلیل برقراری سنتیک شبه مرتبه اول است. به علاوه بین رنگ و ترکیبات حد واسط برای جایگیری روی سطح کاتالیست رقابت وجود دارد و حضور مولکول های آلی کوچک تشکیل شده در اثر افزایش زمان تابش که بر سطح فوتوکاتالیزور جذب شده و تولید  یا  (زمانی که K₂S₂O₈در محیط وجود دارد) که مؤثر برای حمله به رنگ رودامین Bو شتاب دهنده به عمل تخریب بود را کاهش داده بدین ترتیب سبب ثابت شدن درصد تخریب می شوند.
(شکل۴-۱۱) بررسی اثر زمان تابش روی درصد تخریب رودامین B در حضور اکسنده،
شرایط واکنش (غلظت آلاینده mg/L20، فوتوکاتالیزور mg7=ZnO ، mM3=[K2S2O8] و ۹= PH)
۴-۳-۶ نتایج بررسی اثر حضور و مقدار کاتالیزور
جهت بررسی اثرحضور و مقدار کاتالیزور در تخریب رنگ آزمایشاتی مطابق با روش (۳-۶-۶) انجام شد. در مرحله اول به منظور درک این نکته که حضور فوتوکاتالیزور عامل اصلی در تخریب است یا فقط عامل بهبود دهنده در انجام واکنش نمونه رنگی یک بار در حضور فوتوکاتالیزورZnO و بار دیگر در غیاب آن تحت تابش دهی قرار گرفتند. آزمونهای انجام شده به طور واضح نشان دادند که حضور فوتوکاتالیزور یک عامل اساسی برای انجام واکنش فوتوکاتالیزوری است. نتایج حاصل از این قسمت در دو طول موج بررسی شده در شکل (۴-۱۲) نشان داده شده است.

• nm) 354 (

• nm) 549 (

شکل )۴-۱۲ (اثر حضور فوتوکاتالیزورZnO/C,N,S (غلظت آلاینده mg/L20)
مطابق شکل) ۴-۱۲) با مقایسه درصد تخریب در سیستم های UV به تنهایی،  ،  و  درمییابیم که حضورفوتوکاتالیزور یک عامل اساسی برای انجام واکنش فوتوکاتالیزوری است.
همان طوری که در بخش اول بیان شد، مطابق واکنش های (۱-۲۱) تا (۱-۲۷) در اثر تابش نور UV به سطح ZnO با باند گپ ev2/3 سبب ایجاد جفت پر انرژی الکترون ـ حفره می شود که حفره با قدرت اکسید کنندگی بالا به آسانی با مولکول های آلاینده برخورد کرده و سبب تخریب کامل آنها می گردد و همین طور رنگ های جذب شده بر سطح فوتوکاتالیزور به ترتیب واکنش های اکسایشی و کاهشی در اثر برخورد با حفره و الکترون ایجاد شده انجام می دهند.
در مرحله دوم جهت دست یابی به مقدار بهینه از فوتوکاتالیست های اکسیدروی آلاییده با C,N,S، مقادیر مختلف آنها به طور جداگانه مورد سنجش قرار گرفتند. نتایج این قسمت در شکل (۴-۱۳) نشان داده شده است.
نتیجه آزمایشها نشان دادند که با افزایش مقدار فوتوکاتالیست سرعت فرایند تخریب افزایش می یابد. با این وجود افزایش میزان تخریب با افزایش مقدار کاتالیزور رابطه مستقیم ندارد، به طوریکه از مقدار خاصی از فوتوکاتالیزور شاهد ثابت شدن و حتی کاهش درمیزان تخریب هستیم.
در توضیح آن می توان گفت که در ابتدا با افزایش مقدار فوتوکاتالیست جفت های حفره/ الکترون با سرعت زیاد و به مقدار بیشتر تشکیل می شوند که عوامل پیش برنده فرایند تخریب هستند. در ادامه با افزایش مقدار فوتوکاتالیزور احتمال باز ترکیب حفره/ الکترون از یک طرف و احتمال کاهش میزان نفوذ نور فرابنفش به سایت های فعال از سوی دیگر منجر به کاهش سرعت و میزان تخریب می شوند .
شکل(۴-۱۳) اثر مقدار فوتوکاتالیزورZnO روی درصد تخریب تخریب رنگ رودامین B بعد از ۳۳۰ دقیقه تابش،
شرایط واکنش(غلظت آلاینده mg/L20، غلظت اکسنده mM3=K2S2O8 و ۹= PH)
۴-۳-۷ نتایج بررسی اثر غلظت رنگ
جهت بررسی اثر غلظت رنگ در فرایند تخریب فوتوکاتالیزوری آزمایشاتی مطابق روشی که در بخش (۳-۶-۷) ذکر شده است استفاده شد. نتایج آزمایشات نشان دادند که سرعت و راندمان فرایند تخریب، با افزایش غلظت رنگ کاهش می یابد. گمان می رود که در غلظتهای بالای رنگ، به دلیل اشغال مواضع فعال سطح کاتالیزور تولید رادیکال های  ، کاهش می یابد. عامل اصلی در فرایند تخریب فوتوشیمیایی تولید رادیکالهای هیدروکسیل و برخورد مؤثر آنها با مولکولهای رنگ است. با افزایش غلظت رنگ، پرتوهای نور فرابنفش که در محیط منتشر شده اند، توسط مولکولهای رنگ جذب می شوند و به سطح نیمه رسانا نمی رسد.
به این ترتیب هم سرعت تولید رادیکالهای هیدروکسیل و هم احتمال برخورد بین آنها و مولکولهای رنگ کاهش می یابد. کاهش در سرعت واکنش در چنین شرایط قابل انتظار است. نتایج بدست آمده در شکل (۴-۱۴) نشان داده شده است.

• nm) 354 (

nm)549 (
شکل (۴-۱۴) بررسی اثر غلظت آلاینده روی درصد تخریب رنگ رودامین B نسبت به زمان،
شرایط واکنش (مقدار فوتوکاتالیزور mg7=ZnO، غلظت اکسنده mM3=K2S2O8 و ۹=PH)
۴-۳-۸ نتایج بررسی اثر سرعت چرخش دور مگنت
بررسی اثر سرعت چرخش دو مگنت بر طبق روشی که در بخش (۳-۶-۸) ذکر گردید انجام شد. همانطور که در شکل (۴-۱۵) نشان داده شده است، هرچه سرعت چرخش مگنت بیشتر شود، تعداد و شدت برخورد بین آلاینده با سطوح فعال کاتالیزور بیشتر شده بدین ترتیب این عامل مؤثر در تسریع فرایند تخریب فوتوکاتالیزوری می باشد.
شکل (۴-۱۵) تأثیر سرعت چرخش مگنت روی درصد تخریب رنگ رودامین B بعد از ۳۳۰ دقیقه تابش،
شرایط واکنش (غلظت آلاینده mg/L20، مقدار فوتوکاتالیزور mg7=ZnO، ۹=PH، غلظت اکسنده mM3=( K2S2O8
۴-۳-۹ نتایج بررسی اثر یون های معدنی
جهت بررسی اثر نمکهای معدنی بر روی تخریب داروی بتامتازون سدیم فسفات، آزمایشاتی مطابق با روش (۳-۶-۹) انجام شد.
وجود یونهای معدنی موجود در پساب های صنعتی حاوی رنگ، امری عادی است. عموماً پسابها شامل مخلوطی از آلاینده ها، حلال ها و مواد آلی می باشند. این مواد می توانند در اشغال مواضع فعال سطح ZnO با هم رقابت نموده و با غیر فعال سازی سطح ZnO سرعت تخریب رنگ را کاهش دهند. ضمناً این مواد ممکن است به عنوان غربال های نوری عمل نمایند و مانع از جذب فوتون ها توسط کاتالیزور شوند.
نتایج آزمایش ها در شکل (۴-۱۶) نشان داده شده است، همان طور که در شکل دیده می شود تأثیر آنیون ها روی درصد تخریب رودامین Bدر حضور فوتوکاتالیزور به صورت زیر خواهد بود.
Cl^->SO₄^2->CO₃^2->NO₂^-
شکل (۴-۱۶) تأثیر حضور آنیون ها روی درصد تخریب رنگ رودامین B بعد از ۳۳۰ دقیقه تابش ،
شرایط واکنش (غلظت آلاینده mg/L20، مقدار فوتوکاتالیزور mg7=ZnO، غلظت اکسنده mM3=K2S2O8 و ۹= PH و چرخش دور مگنت: rpm80 و غلظت آنیون ها: M1/0).

کانون توجه

رویه‌های انجام دادن کار

مشتری و کارکنان

مشتری، کارکنان و جامعه

مفهوم کیفیت

مطابقت با معیارهای تولیدکننده

مطابقت با معیارهای مشتری یا کیفیت مشتری‌گرا

مطابقت با معیارهای مشتری، کارکنان و جامعه، کیفیت مشتری، کارکنان و جامعه‌گرا

آثار مثبت

ترویج روش‌های آماری کنترل کیفیت، اعتلای مستمر سطح کیفیت، اهمیت برقراری روابط مناسب با عرضه‌کنندگان مواد

رضایت مشتری، مقایسه رقابتی الگوی خودارزیابی

برقراری ارتباط با جامعه، رضایت مشتری، رضایت کارکنان، آثار مثبت مالی و غیرمالی

منطق RADAR و جایگاه آن در مدل تعالی EFQM

“خط‌مشی سازمان‌یافته برای مورد پرسش قرار دادن عملکرد یک سازمان”

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

منطق RADAR چارچوب ارزیابی پویا و ابزار مدیریتی قدرتمندی است که خط‌مشی سازمان‌یافته‌ای جهت مورد پرسش قرار دادن عملکرد یک سازمان ارائه می‌دهد ("تارنمای رسمی EFQM,").
شکل ‏۲‑۳ منطق RADAR
منطق RADAR در بالاترین سطح، بیان می‌کند که یک سازمان به موارد زیر نیاز دارد:
مشخص کردن نتایجی که سازمان به‌عنوان بخشی از استراتژی قصد دارد به آن‌ها دست یابد. “سعی داریم به چه چیزی دست یابیم؟”
برنامه‌ریزی و توسعه مجموعه‌ای از خط‌مشی‌های یکپارچه برای رسیدن به نتایج موردنیاز هم در زمان حال و هم در آینده. “چگونه می‌توانیم سعی کنیم تا به آن دست یابیم؟”
به‌کارگیری خط‌مشی‌ها به یک روش نظام‌مند برای تضمین پیاده‌سازی. “چگونه/کجا/کی این خط‌مشی پیاده‌سازی شده است؟”
ارزیابی و تصحیح خط‌مشی‌های بکار رفته بر مبنای کنترل و تحلیل نتایج به‌دست‌آمده و فعالیت‌های یادگیری در حال اجرا. “چگونه می‌سنجیم که آیا این خط‌مشی کار می‌کند؟ ما چه چیزی یاد می‌گیریم و چه پیشرفت‌هایی می‌توانند شکل گیرند؟”
RADAR یک ابزار ساده اما قدرتمند مدیریتی است که می‌تواند با روش‌های گوناگونی برای یاری‌رساندن به پیشرفت مداوم اعمال شود:
ارزیابی بلوغ خط‌مشی‌هایی که شما پیاده‌سازی کرده‌اید.
ارزیابی تعالی نتایج به‌دست‌آمده.
کمک به تشکیل دادن پروژه‌های پیشرفت.
برای حمایت از تحلیل قدرتمند، اجزای RADAR می‌توانند به مجموعه‌ای از ویژگی‌ها تقسیم شوند که شامل رهنمود پیرامون چیزی است که ما از یک سازمان انتظار داریم.

ارزیابی توانمندسازها

وقتی توانمندسازها را ارزیابی می‌کنیم ما به خط‌مشی‌های پذیرفته‌شده، چگونگی به‌کارگیری آن‌ها و ارزیابی و تصحیح اثربخشی و بهره‌وری آن‌ها توسط سازمان در طول زمان نظاره می‌کنیم. ازنقطه‌نظر عملی، این بدان معناست که ما به دنبال موارد زیر هستیم:
خط‌مشی‌های سالم و یکپارچه‌ای که دست‌یافت‌های استراتژی سازمان را حمایت می‌کنند.
به‌کارگیری سازمان‌یافته در بین کلیه نواحی مرتبط سازمان که اجرای تصحیح را در زمان‌بندی مناسب امکان‌پذیر می‌سازند.
ارزیابی که صورت می‌پذیرد، بنابراین سازمان می‌تواند بفهمد که خط‌مشی به چه میزان خوب کار می‌کند و به چه میزان مؤثر پیاده‌سازی شده است.
فعالیت‌های یادگیری متقبل شده برای تعیین راه‌های جایگزین و جدیدِ کار کردن.
پیشرفت‌های در حال اجرا به‌عنوان نتیجه‌ای از ارزیابی و یادگیری یا بستن حلقه.
شکل ‏۲‑۴ ارزیابی توانمندسازها

ارزیابی نتایج

در هنگام ارزیابی نتایج، ما در ابتدا به ربط آن‌ها به استراتژی سازمان و قابلیت استفاده آن‌ها در مرور پیشرفت این اهداف اصلی دقت داریم و سپس خود عملکرد نتایج را نظاره می‌کنیم. ازنقطه‌نظر عملی شما باید دنبال موارد زیر باشید:
نتایجی که به‌وضوح نشان می‌دهند که سازمان در استراتژی‌های کلیدی برای معیار در حال پیشرفت است.
داده‌های مورد اعتمادی که می‌توانند برای ایجاد فهم واضح از مسائل در حال رخداد برای گروه‌های سهامداری، محصولات و پردازه‌ها قطعه‌بندی شوند.
تمایلات مثبت در یک دوره سه‌ساله.

Martinsons, Davison, & Tse, 1999)

ارزیابی مبتنی بر فعالیت

(Hasan & Gould, 2001)

تحلیل عملکرد خارجی

محک‌زنی

(Marr, 2004; Pemberton, Stonehouse, & Yarrow, 2001)

بهترین روش‌ها

(Asoh, Belardo, & Neilson, 2002)

تحلیل متمایل به پروژه

الگوهای اجتماعی

(Bresnena, Edelmanb, Newell, Scarbroug, & Swan, 2003)

مدل مدیریت پروژه مدیریت دانش

(Kasvi, Vartiainen, & Hailikari, 2003)

تحلیل متمایل به سازمان

سرمایه فکری

(Edvinsson, 1997; Sveiby, 1998)

به منظور شناسایی ابزارها، معیارها و شاخص­ های مناسب برای سنجش مدیریت دانش، مروری گسترده بر نوشته‌های پیشین صورت گرفت، که نتایج در ادامه تشریح می­گردد.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۲-۵- مفهوم سازی پیاده سازی مدیریت دانش

تا کنون در خصوص پیشینه مدیریت دانش، کاربردهای آن، قابلیت‌های ارزیابی و نتایج پیاده‌سازی آن از سوی پژوهشگران مطالبی مشروح بیان گردید، حال در اینجا می‌خواهیم با یک رویکرد جامع و بر اساس مطالب پیشین، به شناسایی و استخراج مهمترین شاخص‌ها و عوامل به‌کاررفته از سوی پژوهشگران و نظریه‌پردازان جهت ارزیابی، سنجش، اولویت‌گذاری و شناسایی وضعیت مدیریت دانش بپردازیم.
برای این منظور مروری گسترده بر پژوهش های صورت گرفته در داخل و خارج از کشور طی ۵۰ سال اخیر انجام گرفت. نتایج این بررسی به شرح ذیل ارائه می‌گردد.
دیدگاه­ هایی متمایز در خصوص نقش دانش در عملکرد سازمان‌ها وجود دارد. دراکر (۱۹۹۲) به طور گسترده نتایج مطالعات خود را چنین بیان کرده است: “دانش، تنها منبع معنی­دار امروزی است” (Drucker, 1992). والش (۲۰۰۱) ادعا می­ کند که مزیت رقابتی نهایی در توانایی یادگیری برای انتقال آن یادگیری در تمامی مؤلفه­ ها و به سرعت عمل کردن به آن، نهفته است (Walsh & Ungson, 1991). اکثر مباحثات و مذاکرات در ادبیات حول ماهیت دانش و چگونگی نگهداری آن در سازمان‌ها در گردش است (Ehin, 2008). پژوهشگران، همچنین درباره اهمیت اینکه دانش در شبکه ­های مختلف سازمانی تعبیه شده است، بحث کرده ­اند (Argote, 1993) و نهایتاً تأکید شده است که، در این زمینه، اهمیت مفهوم “مخازن (انبارهای) دانش” بینشی را درباره “چرایی دشواری انتقال انواع مختلف دانش در سازمان” فراهم می­ کند (یکی از معماها و مسائل اساسی در پژوهش مدیریت دانش).
در مطالعه ۵۶۳ هتل ایالات متحده، انز و همکاران (۲۰۰۶) دریافتند که سرمایه ­گذاری در سرمایه فکری اثر قابل توجهی بر قابلیت سوددهی دارد. آنان سه مؤلفه اصلی سرمایه فکری (دانش) شامل: دانش سرمایه انسانی (مهارت ­ها و تجربیات)، سرمایه فرایند (دانش عملیاتی شرکت شامل فرایندها، سیاست­ها و روندها)، و سرمایه مشتری (ارزش یک نام تجاری^[۵] و توانایی آن در جذب و نگهداری مشتری) را شناسایی نمودند. توجه ویژه در این مقاله سطح دانشی است که در تمامی سطوح کاری، نگهداری می­ شود (Fan et al, 2006).
به­ طور بسیار کلی، سوسای و کاندامپولی (۲۰۰۲) اظهار داشتند که مدیریت دانش، برای بازاندیشی شاخص­ های اساسی مدیریت، ضروری است. به عبارتی آن‌ها بر تأثیر تطابق سبک رهبری و سیاست­ها و مأموریت­های سازمانی با پیاده­سازی مدیریت دانش تأکید داشتند.
والش و آنگسون (۱۹۹۱)، ابعاد دانش در یک سازمان را از نظر مفهومی در چهار گروه افراد، ساختار، فرهنگ سازمانی، و ساختار فیزیکی محل کار طبقه‌بندی نموده ­اند (Walsh & Ungson, 1991). در ادامه شاوا و ویلیامز (۲۰۰۹) این ابعاد
را ایده‌هایی مهم ‌در حوزه گردشگری دانسته و مورد بررسی قرار دادند (Shawa & Williams, 2009). در این میان برخی از مجاری مستقیم و غیرمستقیم جریان دانش، از سوی برخی پژوهشگران تقسیم‌بندی شده است. از این حیث،
مجاری غیرمستقیم جریان دانش شامل ملاحظات، فشار تجاری و انجمن‌های تجاری و سمینارها، گردهمایی‌ها و منبع‌یابی دلایل تغییرپذیری انسان؛ و مجاری مستقیم، سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، فرانشیر، سرمایه‌گذاری‌های مشترک، مدیریت قراردادها، و نظم و مقررات و آموزش را شامل می‌شوند (Fan et al 2009; Kacker, 1988; Hjalager, 2002). همچنین، فان و همکاران (۲۰۰۹) در ارزیابی انتقال و مدیریت دانش در سازمان‌های صنعت گردشگری در زمینه نوآوری، خصوصاً تمرکز بر یکپارچگی دیدگاه‌های مدیریت، برخی از مکانیزم‌های کلیدی انتقال دانش در صنعت گردشگری را بیان نمودند. آن‌ها برخی متغیرهایی را که در مدیریت دانش در حوزه هتلداری بااهمیت می‌دانستند در قالب چارچوب مدیریت دانش در راستای نوآوری در صنعت هتلداری مطرح و اجزای این چارچوب را شامل: تسهیم دانش (حجم دانش تسهیم شده، تکنیک‌های تسهیم، موانع تسهیم)، کسب دانش (موانع کسب، امکانات، فرصت‌های تعامل اجتماعی)، و نگهداری دانش (رویه‌های عملیاتی، روش‌های نگهداری) دانسته ­اند (Fan et al, 2009).
برای ارزیابی “عملکرد عملیاتیِ” مدیریت دانش، مرکز کیفیت و بهره‌وری آمریکا^[۶] (۱۹۹۶) و مرکز مشاوره کسب و کار آرتور اندرسون^[۷]، ابزار ارزیابی مدیریت دانش را در سال ۱۹۹۹ توسعه دادند. این ابزار مورد استفاده مؤسسات برای انتخاب نوع مدیریت دانش، شامل ۵ عنصر اساسی: استراتژی و رهبری؛ فرهنگ؛ تکنولوژی؛ ارزیابی؛ و فرایند مدیریت دانش بود. چهار عامل
کلیدی موفقیت در این راستا، روند پذیرش مدیریت دانش، افراد درگیر در مدیریت دانش، پشتیبانی از ساختار سازمانی برای مدیریت دانش، و فناوری اطلاعات بکار رفته در مدیریت دانش معرفی شده‌اند. این در حالی است که ون (۲۰۰۹) برخی مشکلات را برای مدل ارزیابی مدیریت دانش مطرح کرده است. اهداف چندگانه مدیریت دانش، ارزیابی دشوار مدیریت دانش، ارتباط مدیریت دانش با مسائل فازی، و ارتباط مدیریت دانش با رفتارشناسی فردی از آن جمله می‌باشد (Singh, 2008).
آلی (۱۹۹۷) فعالیت‌های مدیریت دانش سازمانی را در قالب، ایجاد دانش، نگهداری دانش، تسهیم دانش و نوآوری دانش تقسیم‌بندی نموده است. این تقسیم‌بندی می‌تواند به ارزیابی فعالیت مدیریت دانش سازمانی کمک کند. این

تبدیل دانش ضمنی به دانش صریح ازطریق بیان کردن و اظهار داشتن دانش ضمنی، تبدیل آن به دانش صریح یعنی به صورت مکتوب و مستند در آوردن ایجاد می‌شود. مثلاً مدیر شرکتی براساس تجربیات چندساله خود روش جدیدی را برای مدیریتی‌کردن شرکت تدوین کند. این مرحله با نام تسخیر دانش نیز شناخته شده است (جیر^[۳۷]، ۲۰۰۱).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

انتشارسازی^[۳۸] یا ترکیب از دانش صریح به دانش صریح
تبدیل دانش صریح به دانش صریح از طریق افرادی که دارندگان دانش هستند، در دانش یکدیگر سهیم می ‌شوند و دانش خود را با یکدیگر مبادله می ‌کنند صورت می ‌گیرد.
ازطریق‌انتشارسازی، دانش می‌تواند در تمامی سازمان به‌کار گرفته شود، کارکنان با در اختیار گرفتن چند گزارش مکتوب و ترکیب آن گزارشات با یکدیگر به یک دانش جدید دست می ‌یابد که به آن ترکیب دانش می ‌گویند(دوستار و کریمی،۲:۱۳۸۱).
درونی سازی از دانش صریح به دانش ضمنی
تبدیل دانش صریح به دانش ضمنی کارکنان را قادر می‌سازد دانش را در پاسخ و رفتار خود به‌گونه‌ای ادغام کنند که در مواجهه با موقعیت یا مشکلی که کاربرد دانش لازم است بتوانند آن را به کار ببرند.
درونی سازی یعنی فرایند کسب دانش از منبعی صریح، بدین معنی که شخص می‌‌تواند تجربه خواندن گزارش کارگاه را با تجربه‌های پیشین ترکیب کند (آذری،۴۷:۱۳۸۰).
۲-۲-۵- مفهوم مدیریت دانش، فرآیندها و مزایای آن
۲-۲-۵- ۱- تعاریفی از مدیریت دانش
در طول مدت زمان کوتاهی که از تولد مدیریت دانش می‌گذرد تعاریف متعددی برای توصیف این علم ارائه شده است که به برخی از آن‌ها اشاره می کنیم:
به نظر جونز،مدیریت دانش یک رویکرد سیستماتیک یکپارچه جهت شناسایی، مدیریت و تسهیم تمام دارایی های اطلاعاتی سازمان است که شامل بانک های اطلاعاتی، مدارک، سیاست ها و رویه ها می باشد(جونز،۲۰۰۳).
مدیریت دانش عبارت است از «توانایی اداره کردن دانش مورد نیاز و ضروری سازمان‌ها» (اسپکر و کورت، ۱۹۹۷).
داونپورت و پروساک در سال ۱۹۹۸ مدیریت دانش را بدین گونه تعریف می‌کنند: مدیریت دانش عبارتند از تلاش برای کشف گنج نهفته در ذهن افراد و تبدیل این گنج پنهان به دارایی سازمان به‌طوری که مجموعه وسیعی از افرادی که در تصمیم‌گیری‌های سازمان دخیل هستند، بتوانند از آن استفاده کنند (صیف و کرمی، ۱۳۸۳: ۲۱).
مدیریت دانش عبارت است از «کسب نظام‌مند دانش، اشتراک، خلق و کاربرد دانش به منظور افزایش ارزش سازمان» (بالکوم، ۱۹۹۹: ۱).
مدیریت دانش عبارت است از «تشخیص موثر، آفرینش، توسعه، حل، استفاده، ذخیره و اشتراک دانش به منظور ایجاد رویکردی جهت تبدیل دانش ضمنی به دانش صریح» (شان هونگ، ۲۰۰۰: ۱۳).
مدیریت دانش یعنی «مدیریت سازمان به طرف نوآوری مستمر براساس دانش سازمانی که عبارت از پشتیبانی ساختار سازمان، تسهیل، استفاده از تکنولوژی با تأکید به کار جمعی و انتشار دانش» (گامبل، ۲۰۰۰: ۱۶).
مدیریت دانش عبارت است از «مدیریت کردن تجدیدنظر مداوم در رابطه با دانش‌هایی که به طرف سازمان در جریان است، تا بدین صورت دانش مورد نیاز با کار و حرفه کارکنان دراختیار آن‌ها قرار گیرد» (برتلس، ۲۰۰۲: ۲).
مدیریت دانش «نظارت و مدیریتی است آشکار بر دانش سازمانی به منظور رسیدن به اهداف مهم و ضروری آن سازمان» (چی، ۲۰۰۵: ۱۰).
فرهنگ اصطلاحات مدیریت دانش مدیریت دانش را « فرهنگ فرایند سیستماتیک جستجو، انتخاب، سازماندهی، پالایش و نمایش اطلاعات می داند به طریقی که درک کارکنان درزمینه ی خاص بهبود یابد و اصلاح شود و سازمان بصیرت ودرک بهتری از تجربیات خود کسب کند»( تابنده و دیگران ، ۱۳۹۰، ۱۰۵۲)
مدیریت دانش خلق ،تفسیر،اشاعه و استفاده ،حفاظت و نگهداری وپالایش دانش را دربر می گیرد.با نگاهی اجمالی به تعاریف مدیریت دانش می توان دریافت که مدیریت دانش باتئوری و عمل رابطه دارد. ( مقیمی، رمضان، ۱۳۹۰ :۲۳)
مدیریت دانش ناظر بر مجموعه ای از فرایند ها است که طی آن جریان دانایی در یک جامعه به صورت مستمر و فزاینده هدایت می شود.
حضور مدیریت دانش در سازمان ها یک مقطع کوتاه نمی باشد، بلکه مستمراً در سازمان وجود داشته که فرایندی شامل تولید یا گردآوری و شناسایی دانش، طبقه بندی، ذخیره و مستندسازی دانش، توزیع و نشر دانش و کاربرد دانش است.( عنایتی ، عالی پور ، ۱۳۹۰، ۹۳)
مدیریت دانش به عنوان ابزاری قدرتمند،با مدیریت دارایی های دانشی آشکار وپنهان سازمان ،فعالیت های دانشگاه ها را از مسائل آموزشی وپژوهشی فراتر می برد و باعث تحقق رسالت جدید دانشگاه ها در عصر دانش می شود.لازم به ذکراست که دانشگاه ها به عنوان مخازن عظیم دانش نقش مهمی در خلق و انتقال دانش به عنوان یکی از منابع حیاتی توسعه وپیشرفت احتماعی ایفا می کنند.( خدایی و دیگران، ۱۳۹۲، ۲۶)
در یک جمع‌بندی کلی از تعاریف مدیریت دانش، مدیریت دانش را می‌توان بدین گونه تعریف کرد: «مدیریت دانش عبارت است از اعمال مدیریت و زمینه سازی برای تبدیل دانش ضمنی به دانش صریح در داخل یک سازمان از طریق گردآوری، به اشتراک گذاری و استفاده از دانش به عنوان یک سرمایه سازمانی در راستای دستیابی به اهداف سازمان».
۲-۲-۵- ۲- رشد و توسعه مدیریت دانش
رشد و توسعه مدیریت دانش از دو جابجایی بنیادین حاصل می‌شود:
کوچک سازی
طی دهه هشتادکوچک سازی، استراتژی محبوب ‌کاهش‌ بالاسری ‌و ‌افزایش سود بود. استراتژی کوچک‌سازی منجر به از دست رفتن دانش مهم سازمانی شد، زیرا کارکنان با ترک کار، بازنشستگی دانشی را با خود می‌برند که طی سال‌ها در آن‌ها تجمیع شده بود (ابیلی و موفقی، ۱۳۸۲). با گذشت زمان، سازمان‌ها متوجه شدند که آن‌ها اطلاعات و تجربه با ارزش را از دست داده اند و اینک مصمم اند خود را از تکرار این اشتباه، مصون بدارند.
این امر مدیریت را واداشت در تلاشی برای حفظ و نگهداری کارکنان دانش برای سود آینده شرکت استراتژی «مدیریت دانش» را اتخاذ کنند. سازمان‌ها اینک سعی می‌کنند با به کارگیری تکنولوژی و سیستم‌ها، دانش انباشته در ذهن کارکنان خود را به دست آورند، تا بتوان آن را به آسانی با دیگران در درون سازمان تسهیم کنند. دانش ذخیره شده در سیستم تبدیل به یک منبع قابل استفاده مجدد می‌شود که می‌تواند ثروت مزیت رقابتی را که شامل ظرفیت‌های ثابت سازمانی، بازده‌های تسهیل کننده و هزینه‌های پایین تر است را فراهم کند.
توسعه تکنولوژی
توسعه تکنولوژی علاقه به «مدیریت دانش» را به واسطه دو منبع افزایش داده است. رشد انفجاری منابع اطلاعاتی مانند اینترنت و روند شتابان تغییر تکنولوژی اطلاعات، بر حیات فرد و سازمان تأثیرگذاشته است.
«مدیریت دانش» تلاشی برای تطبیق با انفجار اطلاعات و سرمایه‌گذاری بر دانش روزافزون در محل کار است. توسعه تکنولوژی تسهیم جهانی اطلاعات را در سرتاسر قاره‌ها ممکن می‌سازد و می‌تواند به عنوان ابزاری در درون سازمان برای بکارگیری کارآمدتر دانش خدمت کند. بدست آوردن و گردآوری دانش و تجربه جمعی در پایگاه‌های اطلاعاتی می تواند به سازمان‌ها کمک کند «بدانند واقعاً چه می دانند» و سپس این دانش را به صورت سیستماتیک منظم مورد بهره برداری قرار دهد (مجدم، ۱۳۷۹).
۲-۲-۵- ۳- فرآیندهای مدیریت دانش
نوناکا و تاکئوچی بین فرآیندهای مختلف دانش تمایز ایجاد کرده اند.به طور کلی،فرایندهای دانشی با عنوان مختلفی مانند«زنجیره ارزش دانش »،«جریان دانش »،«سیستم انتقالی دانش»، «چرخه یادگیری اجتماعی»، .«فعالیت های ایجاد و توزیع دانش »شناخته می شوند. ( مقیمی، رمضان، ۱۳۹۰ :۲۲)
بوسیلیر و شیرر (۲۰۰۲) عنوان می‌کنند که مدیریت دانش دارای شش فرایند اساسی است که شامل:

1. 1. شناسایی دانش ۲٫ تحصیل دانش ۳٫ خلق دانش ۴٫ ذخیره سازی و سازماندهی دانش ۵٫ تسهیم‌شدن ۶٫ استفاده و بکارگیری دانش می‌باشد.

اما آن‌ها تأکید می‌کنند که قبل از پرداختن به فرایند مدیریت دانش در موسسات و سازمان‌ها ابتدا باید نیاز به دانش مورد شناسایی قرار گیرد و مشخص شود کدام حوزه یا بخش سازمان نیاز به دانش جدید دارد.
شناسایی نیاز به دانش
دانش پیش از این که بتواند خلق شده یا به اشتراک گذارده شود، نیاز به آن باید مورد شناسایی قرار گیرد. همچنین خواسته‌ها و نیازهای مورد توقع از آن باید معین شود تا به یافتن دانش صحیح به هنگام تولیدآن منجرگردد نیاز به دانش هنگامی خودنمایی می‌کند که فعالیتی دریک زمینه جدید شروع می شود.
برای مثال به هنگام به کاربردن ابزار، تکنیک یا یک فن‌آوری جدید. احتمال‌های مختلفی برای منجر شدن به شناسایی به دانش ممکن است وجود داشته باشد.
یک تحلیل از فرآیندهای درحالت فعالیت می تواند کمبودها را بشناسد که منجر به نیاز به دانش اضافی می‌گردد.
به هنگام آغاز یک فعالیت جدید این سؤال باید پرسیده شود که آیا دانش موجود می‌تواند در عملی کردن آن فعالیت کمک کند.
شروع کار در زمینه‌های کاری جدید.
تغییرات در محیط، مثلاً نسخه‌های جدید یک زبان برنامه نویسی.

چنگ است عریـان فـش ســرش، صــدره بریشم در بـرش
بسته پلاسـین میـزرش، زانـوش پنــهان بـین در او
(۲/۳۷-۳۸)
شاعر در بیت زیر نی را مانند کودکی حبشی تصور کرده و ده انگشت نی زن را به ترکان زیبا تشبیه نموده و نه سوراخ نی را نه چشم دانسته است.
نـایسـت چــون طفــل حبـش، ده دایگـانش تـرک فــش
نه چشم دارد شوخ و خوش، صد چشم حیران بین در او
(۲/۳۹)
۲-۷-۶- قرآن و علوم دینی
خاقانی با قرآن نیز به میزان گسترده‌ای آشنایی داشته و علاوه بر اشاره به داستان‌های قرآنی گاه در ابیات خود قسمتی از آیات را ذکر کرده است و از آن‌ها در کمال بخشی سخنان خود بهره جسته است.
چــــون کمـــــان و تیــــر شـــــد نــــون والقــــلم
نشـــره‌ی فتـــح ایـــن و آن خـــواهـــد نمــود
(۵/۳۶)
جـــام فـــرعـــونـــی خبــــر ده تـــا کجـــاســـت؟
کــاتــــش مـــوســـی عیـــان بنمـــود صبــح
(۵/۴)
خاقانی در بیت زیر به آیه‌ی ۶۸ سوره‌ی نحل« وَ اوحی رَبُّکَ اِلَی النَّحلِ اَن اَتَّخِذی مِنَ الجبالِ بُیُوتاً وَ مِنَ الشَّجَرِ وَ مِمّا یَعرِشوُنَ» اشاره می‌کند.
چــو یزدان وحی کـرد از غیـب سوی نحـل و مـی‌شایست
اگـر تـو سـوی خاقـانـی فرسـتی نـامـه‌ای، شـایـد
( ۵/۷۱)
هم چنین او در بیت زیر به صور اسرافیل توجه کرده و خشم ممدوح را به صور اول و رضایت او را به صور دوم مانند کرده است.
چــــون دو نفـــــخ صــــور در خشـــــم و رضـــــاش
زهـــر و پـــازهــــر روان بیــــنی بــــه هــــم
(۵/۱۲۱)
۲-۷-۷- مدح
مدایح خاقانی را دو قسمت کرده‌اند: نخست مدایح شاهان و امرا که بیشتر جنبه‌ی کسب روزی دارد و دوم مدح بزرگان دین و آزادمردان که مدایح آزاد نامیده می‌شود. در مدح نوع اول، شاعر اعمال ممدوح را بسیار محیّرالعقول جلوه می‌دهد؛ اما در مدایح نوع دوم یعنی مدایح آزاد چنین اغراق‌هایی دیده نمی‌شود.
مفــــخر اول بشـــــر خــــوانــــش کـــــه دهـــــر
مهـــدی آخـــرزمــــان مـــی‌خـــوانـــــدش
(۵/۱۰۱)
امـام شـرع و سلطــان طــریقــت نــاصــرالـــدیــن، آن
کـه تا رایـات او آمد نگـون شد فـرق بـددینــان
(۱/۴۹)
« هر چند خاقانی شاعری مدیحه سراست و ممدوحان او اغلب، صاحبان قدرت و مکنت و بزرگان سلطنتی هستند اما او در اکثر قصاید خود، روح بلند پروازی دارد که دارای طبعی منیع بوده و مقاصدی برتر از آن چه مدیحه سرایان دیگر داشته‌اند را تعقیب می‌کرده و این مناعت طبع و روح بلند پرواز او سبب شده که او قریحه و استعداد شاعری را فقط برای کسب مال و جاه به کار نیندازد.» (خاقانی، ۱۳۸۵: سی و یک و سی و دو)

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۲-۷-۸- نرد و شطرنج
خاقانی علاوه بر ذکر نام این دو بازی در اشعار خود به ابزارهای این دو بازی و اصطلاحات آن اشاره می‌کند و به مقتضای حال و تناسب سروده‌های خود از اصطلاحات آن‌ها برای ساخت ترکیبات زیبا و بدیع بهره می‌برد.
زایــــــن دوتـــــا کعبتیــــن و ســـــــی مهــــــره
گــــــــرو رقعــــــه‌ی قــــــدر مــــاییـــــم
دســـت خـــون اســـت و هفـــده خصــل حـــریـــف
وه کـــــه در ششــــدر خطــــر مـــــاییـــــم
(۶/۷۱ـ۷۲)
خاقانی در بیت دیگری از ششدر گشادن نام برده که ششدر مرحله‌ای از بازی نرد است که بازیگر در هر شش خانه نتواند بازی موفق انجام دهد.
عــــزم او چــــون مهــــره‌ای خــــواهـــد فشـانـــد
ششـــدر هفــــت آســـمان خـــواهــد گشــاد
(۷/۱۰۶)
یا در بیت زیر نشان می‌دهد که بازی شطرنج در آن روزگار ناپسند بوده است.
بـــــــــاد دستــــــــار مـــــــــؤذن در ربــــــــود

قصد بردن سود و تقسیم آن میان اعضا از خصایص شرکت‏های تجاری است.قاعده‏ بر این است که هریک از شرکا به نسبت سهم خود در نفع و ضرری که به موجب‏ ترازنامهء سالانه تعیین می‏شود،سهیم باشند،مگر آن‏که برای یک یا چند نفر از آن‏ها در مقابل انجام دادن عملی سود زیادتری منظور شود.چنان‏که ماده ۳۵ قانون تجارت‏ (مصوب ۱۳۱۱)برای بعضی از سهامداران به موجب رأی مجمع عمومی سهام ممتازه‏ پیش‏بینی شده است لیکن ایجاد این نوع سهام مشروط به این است که اساس‏نامه آن را تجویز نموده باشد(تبصره ۲ از ماده ۲۴ ل.ا.ق.ت).تقسیم زیان نیز به نسبت سرمایهء شرکا تقسیم می‏گردد و اساسا صحیح نیست شریکی شرط کند که به هیچ وجه زیان‏های‏ شرکت را متقبل نخواهد شد؛چنین شرطی باطل است لیکن این بطلان موجب انحلال‏ شرکت(شخص حقوقی)نمی‏گردد،زیرا اسباب انحلال در شرکت‏های تجاری‏ مخصوص از سوی قانون‏گذار احصا گردیده است^[۴۱].

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

بند دوم: انواع شرکتهای تجاری
از شرکت هایی که در ماده ۲۰ قانون تجارت به آن اشاره شده، شرکت سهامی است. ماده۴ لایحه قانونی ۱۳۴۷ این شرکت را به دو نوع تقسیم کرده است: شرکت سهامی خاص و شرکت سهامی عام. با این کیفیت می توان گفت که قانون تجارت هشت نوع شرکت تجاری به شرح زیر پیش بینی کرده است:
۱. شرکت تضامنی :این شرکت از حداقل دو نفر شریک تشکیل می شود که شریک ضامن خوانده می شوند. ویژگی تعهد این شرکا این است که هر یک از آنان مسئول پرداخت تمام طلب شرکت در مقابل طلبکاران است و مسئولیتش به آورده ای که به شرکت آورده، محدود نمی شود. هرگاه طلبکاران شرکت نتوانند با مراجعه به شرکت، طلب خود را دریافت دارند، می توانند پس از انحلال شرکت به شریک مراجعه کنند و شریک باید از دارایی شخصی خود طلب طلبکاران را بپردازد. این امر موجب شده است که قانون گذار فرانسه، چنین شرکایی را تاجر تلقی کند و آنها را در صورت عدم قدرت به پرداخت دینشان مانند تجار حقیقی، مشمول قوانین ورشکستگی کند.^[۴۲]

2. 2. شرکت نسبی :شرکت نسبی از جنبه های مختلف نظر شرکت تضمنی است؛ ولی برخلاف شرکت اخیر، مسئولیت شرکای شرکت به نسبت مالکیت آنها در سرمایه شرکت تعیین می شود. برای مثال، هرگاه شرکت، سه نفر شریک داشته باشد و هر یک از شرکا، مالک یک سوم سرمایه شرکت باشند، هر شریکی باید یک سوم از طلب طلبکاران شرکت را بپردازد. اگر طلبکاران به شرکت مراجعه کنند وشرکت قادر به پرداخت تمامی دیون خود به طلبکاران نباشد، طلبکاران می توانند بقیه طلب خود از شرکت را از شرکا بگیرند؛ اما چون مسئولیت شرکا تضامنی نیست، طلبکاران فقط یک سوم از مطالبات خود را از هر شریک می گیرند و برای دو سوم دیگر باید به دو شریک دیگر مراجعه کنند. برای نمونه، اگر سرمایه شرکت ۹۰۰ هزار ریال و سهم الشرکه هر شریک ۳۰۰ هزار ریال باشد، هرگاه دارایی شرکت حین تقاضای طلبکاران فقط ۹۰۰ هزار ریال، اما طلب طلبکاران ۱۲۰۰۰۰۰ ریال باشد، طلبکاران بابت ۳۰۰ هزار ریال باقی مانده از طلب خود ـ که شرکت قادر به پرداخت آن نبوده است ـ می توانند به هر شریک فقط تا سقف ۱۰۰ هزار ریال مراجعه کنند که این مقدار را هر شریک باید از دارایی شخصی خود پرداخت کند. قانون گذار ایران مقررات راجع به شرکت نسبی را از مقررات شرکت مدنی و اصول حقوق اسلامی اقتباس کرده است و در حقوق اروپایی نمی توان برای آن شرکتی مشابه نامه برد.

2. 2. شرکت با مسئولیت محدود :این شرکت نیز از حداقل دو شریک تشکیل می شود؛ ولی در آن، برخلاف شرکت های تضامنی و نسبی، مسئولیت شرکا در قبال طلبکاران شرکت محدود به آورده آنها در شرکت است. در مثال مذکور، اگر دارایی شرکت با مسئولیت محدود ۹۰۰ هزار ریال باشد و برای پرداخت طلب طلبکاران کافی نباشد، طلبکاران بابت باقی مانده طلب خود، یعنی ۳۰۰ هزار ریال دیگر، نسبت به دارایی شخصی شرکا حقی نخواهد داشت. وجوه مشترک این شرکت با شرکتهای تضامنی و نسبی این است که اولاً سرمایه شرکت به صورت سهام نیست، بلکه هر شریکی درصدی از سرمایه را مالک است که از آن به سهم الشرکه تعبیر می شود؛ ثانیاً سهم الشرکه را نمی توان بدون رضایت سایر شرکا به دیگران منتقل کرد.

2. 2. شرکت سهامی خاص :این شرکت از حداقل سه شریک تشکیل می شود و ویژگی بارزش این است که صاحبان سرمایه، که به سهامدار تعبیر می شوند، دارای اوراق سهم هستند نه اینکه مانند شرکت های پیش گفته، سهم الشرکه داشه باشند. در این نوع شرکت، سرمایه به سهام مساوی تقسیم شده و هر شریک مالک تعدادی از این سهام است. فرض کنیم سرمایۀ شرکتی که از سه سهامدار تشکیل شده، بالغ بر ۹۰۰ هزار ریال باشد و هر یک از آنها یک سوم این مبلغ را به شرکت آورده باشند و سرمایه شرکت نیز به ۹۰۰ سهام ۱۰۰۰ ریالی تقسیم شده باشد. در چنین صورتی، هر یک از شرکا، مالک ۳۰۰ سهم است و می تواند تعداد از آنها را به کسانی که می خواهند منتقل کند. علی الاصول، این انتقال آزاد است و این امر، از دیگر خصایص عمده شرکت سهامی خاص به شمار می رود. شرکت سهامی خاص دو ویژگی دیگر نیز دارد. اول اینکه در آن، مسئولیت سهامداران محدود به مقدار سهام آنهاست، چیزی که در مورد شرکت با مسئولیت محدود نیز صادق است؛ دوم اینکه مؤسسات شرکت، یعنی شرکای اولیه آن، نمی توانند با پذیره نویسی، یعنی با مراجعه به عموم مردم، سرمایه شرکت را تأمین کنند و آورندگان سرمایه فقط خود مؤسساتن هستند.

2. 2. شرکت سهامی عام :آنچه در مورد شرکت سهامی خاص گفته شد، در مورد شرکت سهامی عام نیز صادق است، جز اینکه اولاً در این نوع شرکت، سهامداران باید لااقل پنج نفر باشند؛ ثانیاً مؤسسان می توانند برای تشکیل سرمایه شرکت، با انتشار اوراق پذیره نویسی، اشخاص ثالث را در تأمین سرمایه سهیم کنند.

2. 2. شرکت مختلط غیر سهامی :این شرکت ترکیبی است از شرکت تضامنی و شرکت با مسئولیت محدود؛ با این توضیح که یک یا چند نفر از شرکا در قبال اشخاص ثالث دارای مسئولیت تضامنی اند و عده ای دیگر از شرکا، مسئولیتشان محدود به آورده آنهاست. در حقوق فرانسه فقط شرکای اخیر تاجر نیستند؛ اما در حقوق ما، همان طور که خواهیم دید هیچ یک از شرکای این شرکت، چه ضامن و چه غیر ضامن، تاجر تلقی نمی شوند. به علاوه شرکای غیر ضامن، به عنوان شریک ، نه حق اداره کردن شرکت را دارند و نه اداره امور شرکت از وظایف آنان به شمار می رود.^[۴۳]

2. 2. شرکت مختلط سهامی :این نوع شرکت ترکیبی است از شرکت تضامنی و سهامی خاص. به این ترتیب که یک یا چند نفر از شرکا در قبال اشخاص ثالث دارای مسئولیت تضامنی اند و عده دیگر که از آنها به سهامدار تعبیر می شود. مسئولیتشان محدود به آورده آنهاست. تفاوت این نوع شرکت با شرکت مختلط غیر سهامی در این است که سرمایه شرکت به سهام تقسیم شده است و شرکای سهامدار حق مدیریت بر شرکت را ندارند و مدیریت شرکت فقط به شرکای ضامن مربوط می شود.

2. 2. شرکت های تعاونی : همان طور که قبلاً گفته شد، شرکت های تعاونی الزاماً شرکت تجاری نیستند، بلکه اگر موضوع آن تجاری نباشد، شرکت تجاری محسوب نمی شوند. این شرکت ها انحصاراً تابع قانون بخش تعاونی (مصوب ۱۳۷۰) هستند و تنها تصفیه آنها تابع مقررات تصفیه در قانون تجارت است(تبصره ۱ ماده ۵۴ قانون ۱۳۷۰).

قانون ۱۳۷۰ شرکت تعاونی را تعریف نکرده است. ولی از مجموع مقررات این قانون، به ویژه از ماده یک آن چنین استنباط می شود که قانون گذار از روح قانون شرکتهای تعاونی مصوب ۱۳۵۰ دور نشده است. در واقع شرکت تعاونی را هنوز هم می توان شرکتی تلقی کرد که اشخاص به منظور رفع نیازمندی های مشترک و بهبود وضع اقتصادی و اجتماعی خود از طریق خود یاری و کمک متقابل تشکیل می دهند؛ هدفی که قبلاً در ماده ۲ قانون شرکت های تعاونی ۱۳۵۰ پیش بینی شده بود و با طبیعت شرکت های تعاونی موضوع قانون تجارت نیز تطبیق می کرد. در این شرکتها فعالیت اشخاص عضو ، عمده سرمایه شرکت را تشکیل می دهد. حتی در قانون جدید بر کار اعضا بیشتر از گذشته تأکید شده است؛ چه تنها اشخاصی می توانند عضو شرکت تعاونی شوند که از اشخاص حقیقی باشند(ماده ۸ قانون ۱۳۷۰). مع ذلک، به منظور تشویق اشخاصی که تخصص و حرفه ای دارند و سرمایه در اختیار ندارند، قانون تشویق اشخاصی که تخصص و حرفه ای دارند و سرمایه در اختیار ندارند، قانون تسهیلات بی شماری در نظر گرفته است که توسط دولت یا بانکها ممکن است به شرکتهای تعاونی اعطا شود. ما در فصل مربوط به شرکتهای تعاونی به این تسهیلات نیز اشاره خواهیم کرد.
این هشت نوع شرکت، شرکتهای تجاری مهم هستند؛ اما تنها شرکتهایی نیستند که در عمل موجودند. در حال حاضر، به انواع شرکتها روز به روز افزوده می شود که بر حسب موضوع و فعالیت، ثابت یا ثابت نبودن سرمایه شان، و یا برحسب سهیم بودن دولت در سرمایه آنها و نسبت این شراکت، قواعد راجع به آنها متفاوت است. مع ذلک باید توجه داشت که هر چند این شرکتها گوناگون اند، قالبهای عمدۀ آنها، در واقع، همان قالبهایی است که قانون تجارت تهیه کرده است. البته اقتباس فعالان تجاری از قالب شرکت سهامی بیش از قالبهای دیگر است.^[۴۴]
گفتار چهارم: نحوه تعیین اقامتگاه اشخاص حقوقی
هر شرکت تجاری به دلیل داشتن شخصیت حقوقی، دارای اقامتگاهی است که مستقل از اقامتگاه شرکاست و باید معین شود. فواید تعیین اقامتگاه شرکت عبارت اند از:
۱.هرگاه قانون برای تأسیس شرکت در محلهای خاص(مثل مناطق آزاد تجاری) تسهیلاتی(از جمله تسهیلاتی مالیاتی) معین کرده باشد، اثبات وقوع اقامتگاه شرکت در این محل ها مزایایی در بر دارد.

2. 2. اقامتگاه شرکت معین می کند که شرکت تابعیت چه کشوری را دارد.

2. 2. دادگاه صلاحیت دار برای صدور حکم ورشکستگی شرکت، دادگاه محل اقامت خود شرکت است(ماده ۴۱۳ق.ت). برای صدور حکم ورشکستگی شرکت، طلبکاران فقط باید به دادگاه محل اقامت شرکت مراجعه کنند.

2. 2. برای اقامه دعوا علیه شرکت نیز طلبکاران علی الاصول می توانند به دادگاهی مراجعه کنند که اقامتگاه شرکت در حوزۀ آن واقع است.

معمولاً مرکز اصلی شرکت در اساسنامه معین می شود و شرکت، حین ثبت، باید دارای مرکز اصلی باشد؛ اما آیا تعیین اقامتگاه به میل شرکت است یا اینکه اقامتگاه تعیین شده در اساسنامه باید با محلی که شرکت واقعاً در آنجا واقع است تطبیق کند؟ اگر به فرضی شرکتی در اساسنامه تهران را به عنوان اقامتگاه خود معین کن، ولی مرکز اصلی اش در عمل، کرج باشد، از نظر اشخاص ثالث اقامتگاه شرکت در تهران است یا در کرج؟
ستوده تهرانی معتقد است: «چون طبق ماده ۱۰۱۰ قانون مدنی اشخاص برای خود می توانند اقامتگاه انتخابی تعیین نمایند و چون در اساسنامه شلرکت مرکز اصلی شرکت صراحتاً باید تعیین شود، اقامتگاه شرکت تجارتی را می توان همان محلی دانست که در اساسنامه تعیین شده است». به عبارت دیگر، می توان «محل مرکز اصلی تعیین شده در اساسنامه را اقامتگاه شرکت دانست». البته این نظریه تا این حد قابل قبول است که اقامتگاه تعیین شده در اساسنمامه باید اقامتگاه شرکت تلقی شود؛ ولی ماده ۱۰۱۰ قانون مدنی را نمی توان دلیل این دانست که شرکت می تواند یک اقامتگاه اساسنامه ای داشته باشد و یک اقامتگاه واقعی. ماده ۱۰۱۰ درست عکسِ این نظر را القا می کند و آن، این است که اقامتگاه غیرواقعی فقط در صورتی می تواند مورد استناد قرار گیرد که اشخاص ثالث، طی قراردادی با شرکت آن را قبول کرده باشند. برای مثال، هرگاه شرکت در تهران اقامتگاه واقعی دارد و در قراردادی خاص با یکی از مشتریان خود محل دیگری جز تهران را به عنوان اقامتگاه معرفی کند، اقامتگاه اخیر فقط برای این قرارداد خاص معتبر است و اقامتگاه شرکت نمی تواند محلی جز تهران باشد، یعنی محلی که مرکز اصلی شرکت در آنجاست. این است که ماده ۱۰۱۰ قانون مدنی مقرر کرده است: «اگر ضمن معامله یا قراردادی طرفین معامله یا یکی از آنها برای اجرای تعهدات حاصله از آن معامله، محلی غیر از اقامتگاه حقیقی خود انتخاب کرده باشد، نسبت به دعاوی راجعه به آن معامله همان محلی که انتخاب شده است اقامتگاه او محسوب خواهد شد …». مفهوم مخالف این ماده این است که شخص نمی تواند اقامتگاه غیر واقعی داشته باشد و در نتیجه، اگر اقامتگاه واقعی شرکت با اقامتگاه اساسنامه ای او متفاوت باشد، اشخاص ثالث می توانند اقامتگاه اساسنامه ای او را نادیده بگیرند، البته، عکس این قضیه نیز صادق است. اگر اشخاص ثالث از اقامتگاه واقعی شرکت اطلاعی نداشته باشند، می توانند اقامتگاه مندرج در اساسنامه را اقامتگاه شخص حقوقی تلقی کنند؛ چه اشخاص را نمی توان مجبور به جستجوی اقامتگاه واقعی شرکت کرد. ^[۴۵]
گفتار پنجم:شرایط تغییر اقامتگاه اشخاص حقوقی
گفتیم که اقامتگاه شرکت در اساسنامه یا شرکتنامه معین می شود. در این صورت تغییر اقامتگاه تابغ تغییر اساسنامه یا شرکتنامه خواهد بود. ماده ۱۱۱ قانون تجارت، در مورد شرکت با مسئولیت محدود، تغییر اساسنامه را به تصمیم اکثریت عددی شرکایی که لااقل سه ربع سرمایه را نیز دارا هستند، واگذار کرده است، مگر آنکه اساسنامه اکثریت دیگری مقرر کرده باشد. ماده ۸۳ لایحه قانونی ۱۳۴۷ نیز هر گونه تغییر در مواد اساسنامه را منحصراً در صلاحیت مجمع عمومی فوق العاده می داند. در مورد سایر شرکت ها قانون گذار ماده ای را به تغییر اساسنامه و شرایط آن اختصاص نداده است. بنابراین در مورد این شرکتها اصول کلی حاکم بر شرکتهای تجاری قابل اعمال اند و ممکن است هر موردی با مورد دیگر تفاوت داشته باشد. آنچه مسلم است این است که تغییر اقامتگاه نباید موجب تشدید تعهدات شرکا شود. بنابراین، اگر تغییر اساسنامه موجب تشدید تعهدات بعضی شرکا شود فقط توافق کلیه شرکا قادر به تغییر اقامتگاه شرکت خواهد بود. در سایر موارد،  به نظر ما تصمیم اکثریت برای تغییر اقامتگاه کافی است.
مع ذلک، چون تغییر اقامتگاه شرکت در تغییر تابعیتش تأثیر دارد، تغییر اقامتگاه تا آن حد مجاز و مؤثر است که به تغییر تابعیت شرکت نینجامد، والا تغییر اقامتگاه در همان شرایطی صورتی خواهد گرفت که تغییر تابعیت شرکت صورت می گیرد . البته صرف تغییر نشانی شرکت از محلی به محل دیگر یک شهر، تغییر اقامتگاه تلقی نمی شود تا لازم باشد که برای انجام دادن آن اساس نامه تغییر کند^[۴۶].
مبحث سوم:تعیین تابعیت شرکتهای تجاری در حقوق بین الملل
در این مبحث در قالب چند گفتار زیر به ارائه تعیین تابعیت شرکتهای تجاری در حقوق بین الملل می پردازد :
گفتار اول: تعریف و مفهوم تابعیت
گفتار دوم:تعیین تابعیت شرکتهای تجاری در مبحث تعارض قوانین
گفتار سوم:تعیین تابعیت شرکتهای تجاری در مبحث وضعیت بیگانگان
گفتار چهارم : تعیین تابعیت در حقوق بین الملل
گفتار اول: تعریف و مفهوم تابعیت
بند اول : تعریف تابعیت
تابعیت در لغت به معنی تابع بودن و پیروی کردن است.^[۴۷] در اصطلاح تابعیت عبارت است از رابطه‌ای سیاسی که فردی یا چیزی را به دولتی مرتبط می‌سازد به طوری که حقوق و تکالیف اصلی وی از همین رابطه ناشی می‌شود ماند تابعیت هر کس نسبت به دولت متبوع  و تابعیت کشتی و هواپیما، در حقوق‌های مذهبی ملاک تابعیت مذهب است و فاقد مذهب معین نسبت به اهل آن مذهب، اجنبی یا کافر محسوب می‌شد.
تابعیت ممکن است به صورت ایقاع باشد، مانند موارد ذکر شده در ماده ۹۷۶ قانون مدنی و یا به صورت قرارداد و عقد باشد، مانند موارد مندرج در ماده ۹۷۹ به بعد قانون مدنی.^[۴۸]
شرکت نیز در لغت به معنی شریک شدن و همدست شدن در کاری می‌باشد.^[۴۹] شرکت^[۵۰] در اصطلاح حقوقی عبارت است از اجتماع حقوق چند مالک در شیء معین به نحو اشاعه^[۵۱]. http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=42808 یعنی اگر چند نفر بر یک شیء به طور مشاع حقوقی داشته باشند، شریک در آن مال بوده و از اجتماع آنها شرکت به وجود می‌آید، خواه به حکم قانون باشد؛ شرکت قانونی یا قهری است، مانند شرکت وراث در ترکه. یا به تراضی و اختیاری باشد.^[۵۲] شرکت عقدی یا شرکت قراردادی هم ممکن است به صورت شرکت تجاری باشد یا به صورت شرکت مدنی. در شرکت مدنی چون حق مالکیت مشاع به شریکان تعلق دارد، شخصیت حقوقی مستقل به وجود نمی‌آید.^[۵۳] البته اگر موضوع فعالیت آن کار تجارتی باشد، در حکم شرکت تضامنی است^[۵۴].
شرکت تجاری^[۵۵] نیز نوعی از شرکت عقدی است که به موجب قوانین تجارت صورت می‌گیرد و منشاء پیدایش شخصیت حقوقی در حقوق خصوصی می‌شود و گاهی خود آن شخصیت حقوقی ( نه عقد شرکت ) را هم شرکت نامند. این اصطلاح در مقابل شرکت مدنی استعمال می‌شود^[۵۶].
اشخاص حقوقی مانند اشخاص حقیقی به وجود می‌آیند، زندگی می‌کنند و می‌میرند. به وجود آمدن آنها در حقیقت تشکیل و ثبت قانونی آنها است. زندگی و حیاتشان همان فعالیتی است که برای رسیدن به اهداف خاص خود عهده‌دار می‌گردند. مرگ اشخاص حقوقی هم انحلال آنها است^[۵۷].
بند دوم : مفهوم و معنای تابعیت شرکت
بعضی از حقوق دانان در این که شرکت تابعیتی داشته باشد، تردید کرده اند و اصولاً استعمال لفظ تابعیت را در مورد شرکت غیر صحیح تلقی می‌کنند. به نظر این دسته تابعیت رابطه‌ای است حقوقی که کشور خاصی را به یکی از اعضای تشکیل دهنده جمعیتش مرتبط می‌کند. این ارتباط جنبه معنوی دارد و میان دولت و افراد انسانی تابع آن که دارای احساسات و علائق هستند، برقرار می‌گردد. که این در مورد شرکت صدق نمی‌کند و این به این معنی است که تابعیت شرکت وجود ندارد. اما دسته دیگر این فکر را مورد انتقاد قرار داده و قیاس میان تابعیت شرکت‌ها و تابعیت افراد را نادرست دانسته اند.از نظر این حقوقدانان وقتی صحبت از تابعیت افراد می‌شود، منظور رابطه‌ای سیاسی میان افراد و دولت استو پیدا کردن تابعیت یک فرد به این هدف صورت می‌گیرد که مشخص شود آیا در رابطه با دولت خاص ، این فرد می‌تواند از حقوقی مثل رأی دادن و انتخاب شدن در یک نهاد قضایی یا تقنینی برخوردار شود و یا این که خدمت نظام را در کدام کشور باید انجام دهد و امثال این موارد. در حالی مه تابعیت شرکت به معنی به منزله تأیید این نکته است که حیات یک شرکت الزاماً تابع یک سیستم حقوقی است. بنابراین اولاً تابعیت شرکت برخلاف تابعیت افراد حقیقی ، نمی‌تواند جز براساس یک نفع مادی مطرح شود. ثانیاً ممکن است تابعیت شرکت توسط یک قاضی تعیین شود. به عبارت دیگر  یک قاضی به یک شرکت تابعیت خارجی اعطا کند. زیرا در این جا صحبت از حاکمیت در میان نیست ، بلکه سخن از این است که تشکیل ، طرز کار و انحلال شرکت تابع کدام قانون ملی است. امروزه اغلب قوانین در کشور‌ها برای شرکت‌هایی که دارای شخصیت حقوقی هستند،  تابعیت قائل اند و عرف نیز این امر را پذیرفته و اصطلاح تابعیت شرکت را همه به کار می‌برند.
بند سوم : فواید داشتن تابعیت برای شرکت‌ها
۱-  تعیین تابعیت شرکت مشخص می‌کند که آیا تشکیل ، طرز کار یا انحلال شرکت به موجب قانون کشور متبوع شرکت صحیح بوده یا خیر؛ زیرا این نکته عموماً مورد قبول است که اعتبار شرکت و طرز کار و انحلال آن تابع قانون کشور متبوع شرکت است.
۲-  در بسیاری موارد قانونگذار داخلی امتیازاتی برای اتباع یک کشور مقرر می‌کند که در صورتی به شرکت‌ها و اشخاص حقوقی واقع در کشور مورد نظر تسری می‌یابدکه اشخاص اخیر، تابع آن کشور تلقی شوند. برعکس، در بعضی موارد پرداخت بعضی از عوارض فقط به عهده شرکت‌هایی است که داخلی تلقی شوند.
۳-  دولت‌ها در صورتی مکلف اند از شرکتی حمایت دیپلماتیک کنند که آن شرکت تابع آنها باشد.
۴-  از نظر مالیاتی، هر گاه شرکت‌های خارجی به موجب کنوانسیون یا قانون‌های داخلی از پرداخت بعضی مالیات‌ها معاف باشند، تعیین این نکته که شرکت داخلی یا خارجی است حائز اهمیت است.
۵-  در اغلب کشور‌ها شرکت‌های خارجی در صورتی می‌توانند فعالیت اقتصادی داشته باشند که به آنها اجازه مخصوصی داده شود که اتباع داخلی اصولاً از اخذ آن معاف هستند.
۶-  هر گاه شرکت خارجی تلقی شود، مقررات ارزی در انتقال ارز به خارج از کشور محل شرکت، برای او شرایط آسان تری قائل خواهند بود^[۵۸].

1. 1. 1. 1. ارزیابی گزینه­ های موجود برای معیارها:

      ( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

هر روش صحیحی که برای تصمیم ­گیری مورد استفاده قرار می­گیرد، به عنوان ورودی، نیاز به ارزیابی گزینه­ های موجود در ازای هر معیار دارد. بسته به نوع معیار این ارزیابی ممکن است در برخی از موارد عینی( واقعی) بوده( با توجه به مقیاس­های مورد اندازه ­گیری رایج و قابل فهم) و برخی دیگر از ارزیابی­ها ممکن است ذهنی( قضاوتی) باشد، که منعکس کننده­ نوع ارزیابی ارزیاب است. پس از ارزیابی ابزار تصمیم ­گیری انتخاب شده، می­توان از آن برای رتبه ­بندی گزینه­ های مورد­نظر استفاده کرد و یا برای انتخاب زیرمجموعه­ای از مناسب­ترین گزینه­ ها بهره­گرفت.

•  

•  

•  

• اعتبار دادن به راه­حل موجود برای مسئله­ مورد بحث:

گزینه­ های مورد استفاده توسط ابزار تصمیم ­گیری باید همیشه برای نیازمندی­ها و نیز اهداف تصمیم ­گیری دارای اعتبار باشد. در برخی از موارد ممکن است استفاده از ابزار تصمیم ­گیری به شکل صحیح خود صورت نگیرد. در مورد مسائل پیچیده ممکن است گزینه ­هایی مورد توجه تصمیم­ گیران و یا کارفرمایان باشد که مستلزم وجود اهداف و نیازمندی­های بالاتری است.
فرایند تصمیم ­گیری باید با شناسایی تصمیم­ گیران و نیز کارفرمایان همراه بوده و همچنین سبب کاهش تضادهای ممکن بر سر تعریف مشکل، نیازمندی­های آن و نیز اهداف و معیارها گردد. در دهه­های گذشته تلاش­ های بسیاری در زمینه­ روش­های چند­معیاره و استفاده از آن در مدیریت گزینه­ های پیچیده انجام شده است. از زمانی که مسئولیت­ تصمیم­ گیران افزایش یافت محققان دریافتند که در برخی موارد اختلافاتی میان تئوری­های منطقی و آنچه که در واقعیت دیده می شود وجود دارد. به عبارت دیگر، در همه­ موارد تصمیم­ گیران نمی ­توانند روشی را به عنوان بهترین گزینه­ ممکن انتخاب کنند. همچنین در این زمینه دیده شده که تصمیم­ گیران در ترکیب اطلاعات به بهترین نحو نیز دارای مشکل هستند( حاتمی- ماربینی، ۲۰۱۳). به دلیل محدودیت­های تصمیم­ گیران در فرایند تصمیم ­گیری، روش­های تحلیلی می ­تواند برای تعیین ارزش واقعی گزینه­ ها به کمک آن­ها آید. همچنین به دلیل تفاوت نظرهای عمده­ای که در بین گروه ­های مختلف( مانند شرکت­ها، آژانس­ها و غیره) وجود دارد، روش­های تصمیم ­گیری چند­معیاره می ­تواند به یکی از روش های ضروری برای مقایسه گزینه های موجود در حیطه تجارت، صنعت، دولت و …. تبدیل شود. این روش برای طبقه ­بندی گزینه­ ها و بر اساس وزن­دهی کاربر به معیارهای مختلف صورت می­گیرد. روش­های چند­معیاره همچنین روشی نسبی­ را برای تصمیم ­گیری در مواردی بر عهده دارد که با عدم قطعیت مواجه هستیم. این روش تصمیم­گیرنده را قادر می­سازد که از بین گزینه­ ها یکی را انتخاب کند. در واقع برای مسائل مختلف از روش­های چندمعیاره­ گوناگونی استفاده می شود و متاسفانه انتخاب نوع روش چند­معیاره برای هر مشکل مورد نظر بسیار لازم و حیاتی است( برانس و همکاران، ۱۹۸۶).انتخاب این روش معمولا برعهده تصمیم­گیرنده بوده و بر اساس میل وی صورت می­گیرد( نیکولیک و همکاران، ۲۰۰۹).
اخیراً روش­های تصمیم ­گیری چندمعیاره به منظور تصمیم­سازی مناسب، با در نظر گرفتن مجموعه معیارها، کاربرد زیادی در زمینه ­های مختلف علمی داشته است (خدابخشی و جعفری،۱۳۸۹). لحاظ کردن این تحقیق در یک محیط تصمیم ­گیری چند معیاره، روش­های قابل اجرایی را برای یک تصمیم ­گیری علمی برای مشکلاتی که دارای معیارهایی گوناگونی هستند در دسترس قرار می­دهد( کیکر و همکاران، ۲۰۰۵).
منطق فازی^[۹] و روش­های آن که توسط پروفسور عسگر لطفی زاده در سال ۱۹۶۵ ارائه شده، امروزه جای خود را در ارزیابی اثرات توسعه باز نموده است(ماهینی، ۱۳۹۰). نظریه مجموعه­های فازی، نظریه­ای برای اقدام در شرایط اطمینان می­باشد. این نظریه قادر است بسیاری از مفاهیم و متغیرها و سیستم­هایی را که مبهم و نادقیق هستند، چنانچه در عالم واقع اکثرا چنین است، صورت­بندی ریاضی ببخشد و زمینه را برای استدلال، استنتاج، کنترل و تصمیم ­گیری در شرایط عدم اطمینان فراهم آورد(طاهری، ۱۳۷۸). پژوهشگران زیادی از سال ۱۹۶۵ تاکنون در توسعه این مفهوم تلاش کرده و آن را در زمینه ­های مختلف به کار بسته­اند. که در این مورد ژاپنی­ها گوی سبقت را ربودند و از این علم در ساخت وسایل برقی مختلفی از قبیل تلوزیون، دوربین و یخچال استفاده کرده و سود سرشار اقتصادی بردند. از سال ۱۳۶۶ این موضوع علمی در دانشگاه شهید باهنر کرمان نیز به عنوان موضوعی برای پژوهش قرار گرفت و افرادی به مطالعه آن علاقمند شدند(ماشین­چی، ۱۳۷۹).

•  

• ارزیابی اثرات توسط ماتریس فازی

ارزیابی اثرات توسعه شامل چندین مرحله برای محاسبه تمام اثرات بالقوه موجود در طرح­های توسعه می­باشد که عبارت است از: ۱- شناسایی فعالیت­های پروژه و خصوصیات محیط­زیست ۲- شناسایی و پیش ­بینی اثر ۳- محاسبه اهمیت اثر.
بر­این اساس ماتریس کنش متقابل در دو فاز احداث (ساختمانی) و بهره ­برداری پروژه جهت محاسبه اهمیت اثر تشکیل می­ شود. این ماتریس دارای چندین سطر و ستون است. در ستون­های این ماتریس فاکتور­های محیط­زیستی که در مرحله قبل شناسایی و وزن­دهی شده ­اند، آورده می­ شود و سطر­های آن فعالیت­های پروژه نوشته می­ شود. در روش ماتریس فازی در محل تلاقی اجزای فعالیت و پارامتر­های محیط­زیست در صورتی که اثری وجود داشته، اهمیت اثر^[۱۰] با استفاده۱۰ معیار و توسط منطق فازی محاسبه می­ شود. هدف استفاده از ماتریس فازی در این تحقیق، نشان دادن ویژگی و خصوصیات کیفی اثر بر اجزاء محیط­زیست با بهره گرفتن از منطق فازی می­باشد. استفاده از منطق فازی بدین سبب می­باشد که همیشه در ارزیابی اثرات ابهام و عدم­قطعیت در اطلاعات وجود دارد و امکان اندازه ­گیری دقیق اثرات در محیط­زیست وجود ندارد. تئوری مجموعه فازی^[۱۱] و منطق فازی، به عنوان نظریه­ای ریاضی برای مدل­سازی و صورت­بندی ریاضی ابهام و عدم­قطعیت موجود در ارزیابی اثرات بوده و ابزاری بسیار کارآمد و مفید برای این منظور به شمار می­رود(لوتسما، ۱۹۹۷).
در طراحی و هدایت مطالعات تعیین آثار محیط­زیستی می­توان از رویکردی انعطاف­پذیر که دارای فعالیت های زیر است استفاده کرد:
اول: تعیین جنبه­ های پروژه پیشنهادی، ضرورت پروژه و گزینه ­هایی که می­توان در نظر گرفت
و یا تعیین کرد. این فعالیت شامل موارد و اطلاعات زیر است:

• نوع پروژه و چگونگی کارکرد آن؛

• محل پیشنهادی؛

• مدت زمان لازم برای ساخت آن؛

• ستانده­های محیط­زیستی بالقوه در طی مرحله( فاز) عملیاتی؛

• تشخیص ضرورت انجام پروژه در مکان پیشنهادی؛

• گزینه­ های منظور شده؛

فعالیت دوم: منظور کردن مقررات ضروری و مناسب مقوله­ های محیط­زیستی که می ­تواند مربوط به ساخت و اجرای پروژه پیشنهادی باشد.تعیین فرصت و مجال مناسب برای تشخیص مسائل محیط­زیستی معنی­دار و آثار مرتبط با پروژه به این فعالیت کمک می­ کند.
فعالیت سوم: تشخیص آثار بالقوه پروژه مورد نظر. در این زمینه، مرور ادبیات موجود آثار عمومی پروژه­ های مشابه، کار مناسبی است. کار دیگر می تواند تشخیص آثار بالقوه از طریق تهیه ماتریس­های کنش متقابل باشد. ماتریس فهرستی است از عملیات پروژه که در مقابل آن فهرست عوامل محیط­زیستی قرار دارد، به نحوی که بتوان نقاط کنش متقابل را به طور منظم مورد مطالعه قرار دارد.
فعالیت چهارم: توصیف محیطی که تحت تاثیر پروژه قرار می­گیرد. این فعالیت امکان تشخیص عوامل محیط­زیستی مناسب برای مطالعه در جریان را فراهم می­سازد. برای این کار پایگاه­های اطلاعاتی کامپیوتری در خور توجهی درباره مسائلی مانند کیفیت هوا، آب، انواع بوم­ها در مناطق جغرافیایی، گونه­ های در معرض تهدید و خطر، ویژگی­های تاریخی و باستان­شناسی مناطق جغرافیایی، و انواع متعدد عوامل اقتصادی- اجتماعی مانند تراکم جمعیت، سطح درآمد و خصوصیات زیربناها و… وجود دارد.
فعالیت پنجم: پیش ­بینی آثار که از نظر فنی پرچالش­ترین فعالیت است. پیش ­بینی آثار( در صورت امکان) به کمی کردن و یا دست کم توصیف کیفی آثار مورد انتظار پروژه پیشنهادی بر روی عوامل گوناگون محیط­زیستی است. برای پیش ­بینی آثار، طیف وسیعی از فنون از جمله استفاده از قیاس­های تمثیلی از طریق مدل­های ریاضی پیشرفته وجود دارد. در یک مطالعه معین، بر حسب دسترس یا عدم دسترس به اطلاعات و الگوهای ریاضی خاص ممکن است از فنون متعددی استفاده شود.

مقدمه
خریداران در تصمیم ­گیری برای فرایند خرید با سوالات و اما و اگرهای بسیاری روبرو هستند. تنوع محصولات مختلف باعث شده مشتریان با حق انتخاب­های فراوانی روبرو باشند. از سوی دیگر سازمان­ها دریافته­اند که هزینه­ جذب مشتریان جدید پنج برابر حفظ مشتریان کنونی است. از دست دادن یک مشتری تنها از دست دادن یک قلم فروش نیست بلکه فراتر از آن، از دست دادن کل جریان خریدهایی است که مشتری می­توانسته است در طول زندگی خود انجام دهد (۱). طی دو دهه­ گذشته سازمان­های بسیاری به اهمیت رضایتمندی مشتریان خود واقف شده و دریافته­اند که حفظ مشتریان موجود به مراتب کم هزینه­تر از جذب مشتریان جدید است. بعلاوه وجود رابطه­ قوی بین رضایتمندی مشتریان و سودآوری مورد پذیرش واقع شده و تامین و ارتقای رضایتمندی مشتریان به هدف عملیاتی بسیار مهم سازمان تبدیل شده است. در شرایط رقابتی موجود رسالت واقعی سازمان­ها درک نیازها و خواسته­ های مشتریان و ارائه راهکارهایی است که رضایت مشتریان را در پی داشته باشد. برتری در بازار فقط با تامین رضایت مشتری، ابداع و نوآوری و ارائه کیفیت و خدمات برتر بدست می ­آید (۲). با گذر از اقتصاد سنتی و شدت یافتن رقابت در ابعاد نوین، رفتار خرید مشتری به صورت رکن اصلی و محور تمام فعالیت­های شرکت­ها و سازمان­ها درآمده است؛ به نحوی که از دیدگاه رقابتی، بقا و تداوم حیات آنها در گرو شناسایی و جذب مشتریان و رفتار خرید آنها می­باشد (۳). رفتار خرید مصرف کننده فعالیت­های ذهنی، احساسی و فیزیکی­ای را که افراد هنگام انتخاب، خرید، استفاده و دور انداختن محصولات و خدماتی که برای ارضای نیازها و خواسته­هایشان به کار می­گیرند را شامل می­ شود (۴). نگرش هر چه مثبت­تر باشد احتمال وقوع رفتار خرید در آینده بیشتر و بیشتر خواهد بود. یکی از راه­های ایجاد نگرش مثبت در مشتریان که با آن می­توان احساسات مثبت را شکل داد تحریک با یک محرک است. در شرایط یکسان و معمولی شوق فرد برای خرید افزایش می­یابد فقط به خاطر اینکه با دیدن چیزی تحریک می­ شود (۵).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

بازاریابان چند سالی است از نوستالژی^[۱] استفاده می­ کنند تا مشتریان را تحت تاثیر قرار دهند و روی رفتار آنها در خرید محصولات ورزشی اثر مثبت بگذارند (۶). هالبروک و اسچیندلر^[۲] (۱۹۹۱) نوستالژی را به عنوان « سلیقه­ای (علاقه کلی، نگرش مثبت یا اثر مطلوب) نسبت به مقوله­ای (افراد، اماکن یا اشیاء) که بیشتر رایج بوده (محبوب، مد روز یا اسطوره زمان) در زمانی که فرد جوان­تر بوده ­است (در اوایل دوران بلوغ، در بلوغ، در دوران کودکی، و یا حتی قبل از تولد)» تعریف کرده ­اند (۷).
رابطه نوستالژی با متغیرهای مختلف رفتار مصرف ­کننده یکی از موضوعاتی است که ذهن پژوهشگران حوزه بازاریابی را به خود مشغول دانسته­است.
بیان مسئله
بازاریابی موفق با درک چرایی رفتار مصرف ­کننده آغاز می­ شود، رفتار مصرف ­کننده شامل فرایندهای روانی و اجتماعی گوناگونی است که قبل و بعد از فعالیت­های مربوط به خرید و مصرف وجود دارد. سازمانی که از چگونگی واکنش مصرف­ کنندگان نسبت به ویژگی­های مختلف کالا، قیمت و دستاویزهای تبلیغاتی آگاهی داشته باشد در مقابل رقبای خود از امتیاز ویژه برخوردار است، چنین است که سازمان­ها و مراکز آموزشی درباره ارتباط بین محرک­های بازاریابی و واکنش مصرف ­کننده پژوهش­های بسیاری به عمل آورده­اند (۸). کلیه تصمیمات و فرایندهای بازاریابی بر پایه­ درک رفتار مصرف ­کننده می­باشد و تصور اتخاذ تصمیمات کلیدی بر پایه­ عدم درک رفتار مصرف ­کننده غیرممکن است. بدون دسترسی به دانش رفتار مصرف ­کننده و داشتن درک صحیح از آن پیش بینی واکنش نسبت به نیازها و تمایلات مشتریان امکان­ پذیر نیست (۹)، از این رو تلاش علم بازاریابی بر این است که شیوه ­های رفتار مصرف ­کننده را تحت تاثیر قرار دهد. این تلاش­ها برای سازمان­ها، مشتریان و جامعه تاثیرهایی را به همراه دارد (۳). عامل کلیدی و اساسی سقوط یا شکست سازمان­های ورزشی عدم اجرا و به کارگیری استراتژی صحیح مدیریت رفتار مشتری و تکنیک­هاست. رفتار مخاطب ورزشی به عنوان یک فرایند تصمیم ­گیری و فعالیت فیزیکی است که شخص را وادار به مشاهده، تصمیم ­گیری، استفاده و در اختیار قرار گرفتن محصولات و خدمات ورزشی، تماشای رقابت­های ورزشی یا شرکت در تمرینات ورزشی می­نماید(۱۰).
بنا به موارد فوق­الذکر در اهمیت توجه به رفتار خرید مخاطب ورزشی هیچ شکی وجود ندارد. یکی از مقولاتی که می ­تواند بر روی رفتار خرید مخاطب ورزشی تاثیرگذار باشد مقوله نوستالژی است نوستالژی عبارت است از؛ “احساسی شیرین و تلخی که بیشتر همراه با شادی و آرامش است اما توام با غم از دست دادن اوقات خوش گذشته". شناخت بهتر از پیشینه و نتایج نوستالژی می ­تواند برای بازاریابان ورزشی ارزشمند باشد، به شرطی که قادر به القاء نوستالژی به منظور دامن زدن به یک نتیجه خاص باشند. به عنوان مثال، لباس ورزشی ورزشکاران حرفه­ای گذشته معمولا مورد استفاده قرار می­گیرند تا به هواداران در مرور شکوه گذشته تیم­شان کمک کند (پیشینه برای نوستالژی)، و می ­تواند آنها را برای خرید آن لباس­ها تشویق کند (نتایج نوستالژی).
ورزش نیز در مرکز بازاریابی نوستالژیکی وجود دارد. بسیاری از تبلیغات پخش شده در طول چهل و چهارمین دوره مسابقات NFL^[3] از نوستالژی به عنوان یک تاکتیک بازاریابی در اوج اقتصاد ضعیف استفاده کرد (۱۱).
استفاده از مفهوم نوستالژی در ورزش می ­تواند نیابتی^[۴] یا شخصی^[۵] باشد. در نوستالژی نیابتی فرد خودش آن عامل نوستالژیکی را تجربه نکرده و از افراد دیگر در مورد آن شنیده و یا از طریق رسانه ­ها با آن آشنا شده است. اما در نوستالژی شخصی فرد خودش مستقیما عامل نوستالژیکی را تجربه کرده است. تجربه نوستالژیک همچنین یادآوری عوامل نوستالژیکی را شامل می­ شود (مانند؛ افراد، اماکن، تجربیات). این عوامل به عنوان محرک نوستالژی شناسایی شده ­اند. مفهوم عوامل نقش تجربه نوستالژیکی را بازی می­ کند که در تعریف نوستالژی از نظر فایرلی^[۶] (۲۰۰۳) به آن پرداخته شد (۱۲). بسیاری از این عوامل شامل افراد (مانند؛ اعضای نزدیک خانواده، خویشاوندان، هم­کلاسی­ها، دوستان، معلمان، مربیان، شرکا و شرکای سابق)، اقلام^[۷] (مانند؛ عتیقه­جات، البسه، جواهرات، اسباب بازی­ها، کتب و ماشین­ها) و رخدادها (مانند؛ تعطیلات آخر هفته، جشن­های تولد، تولدها، تجدید دیدارها) می­باشد (۱۳). محققان همچنین به این نتیجه رسیده ­اند که افراد برای موسیقی (۷)، فیلم­ها (۱۴)، اماکن یا آثار ورزشی (مانند؛ سالن­های ورزشی مشاهیر و موزه­ها) و تجربه ­های اجتماعی (مانند؛ شرکت­کننده، تماشاگر و داوطلب در ورزش) حس نوستالژیک پیدا می­ کنند (۱۵). نوستالژی دارای مولفه­های مختلفی است این مولفه­ها عبارتند از نوستالژی برانگیخته^[۸]، آشنایی با عامل نوستالژیکی^[۹] و تاثیرپذیری نوستالژیکی^[۱۰]. تجربه نوستالژیک می ­تواند بوسیله چند چیز برانگیخته شود. این محرک­ها عبارتند از : افراد، اشیاء، تجارب، اماکن و خلق و خو. هاولنا و هولاک^[۱۱] (۱۹۹۶) محرک­های نوستالژیک را به سه بخش طبقه ­بندی کرده ­اند: افراد، اشیاء و تجارب (۱۳)، که در چندسال اخیر اماکن (۱۶) و خلق و خوی (۱۷) نیز به این طبقه ­بندی اضافه شدند. محتمل­ترین تفاوت بین سطوح تجربه در میان نوستالژی شخصی و نیابتی نشان می دهد که افراد ممکن است سطوح مختلف آشنایی با عواملی که موجب نوستالژی می­شوند داشته باشد. این سطوح مختلف آشنایی ممکن است که تحت تاثیر تجربه نوستالژیکی باشد (۶).
از دیگر مولفه­های نوستالژی که شناخت آن اهمیت دارد، تاثیرپذیری فرد از نوستالژی است. تاثیرپذیری نوستالژیکی یعنی اینکه چقدر احتمال دارد یک نفر حس نوستالژیکی داشته باشد (۷). کسانی که بیشتر از نوستالژی تاثیر می­پذیرند، احتمال بیشتری می­رود که حس نوستالژیک داشته باشند و ممکن است با کسانی که کمتر تاثیر می­پذیرند تفاوت­هایی داشته باشند. بنابراین، قابل فهم است که یک فرد بسیار مستعد احتمال بیشتری دارد که از تبلیغات نوستالژیکی تاثیر بپذیرد (۶). اساس و پایه­ بازاریابی نوستالژی^[۱۲] که رابطه­ نزدیکی با رفتار مصرف ­کننده دارد از پژوهش­های مربوط به روابط بین خریدار و فروشنده در کسب و کارهای متوسط و نسبتا بزرگ بیرون آمده است. در این روش سازندگان و فروشندگان محصولات ورزشی می­توانند به گونه ­ای محصول خود را عرضه کنند که خریدار را به یاد روزهای خوش گذشته بیندازد و میل به خرید^[۱۳] را افزایش دهد. مطالعات نشان می­دهد که نوستالژی میل به خرید فرد را افزایش می­دهد (۱۸) (۱۹)، دید و نگرش مثبت­تری نسبت به تبلیغات^[۱۴] و نام تجاری^[۱۵] ایجاد می­ کند (۱۸) (۲۰)، تداعی برند^[۱۶] را افزایش می­دهد (۲۱) و همچنین نشان داده­ شده که نوستالژی بین مردم و اشخاص پیوند و وابستگی ایجاد می­ کند (۱۴). ساخت معیاری که رابطه سن با نوستالژی را بسنجد سخت است، زیرا هر فردی برای آیتم متفاوتی حس نوستالژیک دارد. مطالعه ارتباط بین نوستالژی گروهی با سن آسان­تر است اما می ­تواند مشکل­ساز نیز باشد زیرا گروه ­های مختلف هم­سن و سال نیز ممکن است نظرات متفاوت داشته باشند (۶). این احتمال وجود دارد که جنسیت پیشینه­ای از نوستالژی باشد، به طور قطع امکان­ پذیر است که شئی، فرد، مکان یا یک تجربه نوستالژیکی می ­تواند نشان دهد که جنسیت جزء مولفه­های نوستالژی است یا نه (۶).
بازار ورزشی در طول ۲۰ سال گذشته به­ طور قابل ملاحظه­ای نقش خود را در اقتصاد بسیاری از کشورها افزایش داده­است، همچنین خرید و فروش کالاهای ورزشی در بین سال­های ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۷ از ۵۰ میلیون دلار به ۹۰ میلیون دلار (۷۹ درصد) افزایش یافته است (۲۲). وجود خیل مشتاقان ورزش در مسابقات ورزشی و هواداران^[۱۷] متعصب که بی­وقفه خواهان خدمات مناسب، سریع و متنوع ورزشی می­باشند باعث شده ورزش به عنوان یک صنعت پرطرفدار و پردرآمد شناخته شود (۲۳). در این حالت بازاریابان دست به هر کاری می­زنند تا مشتریان را جذب کنند و میزان تولیدی خود را بالا ببرند تا به سود بیشتری برسند، یکی از این راه ­ها استفاده از نوستالژی است. در جامعه کنونی ما قشر ورزشکار از محبوبیت نسبتا بالایی برخوردار است و می­توانند روی رفتار مردم تاثیرگذار باشند. استفاده از وجهه ورزشی یک ورزشکار برای فروش محصولات ورزشی در بین مصرف­ کنندگان و مخصوصا طرفدارانش می­­تواند کارساز باشد. در سراسر دنیا فوتبال ورزش گروهی جذاب و دیدنی می­باشد و میلیون­ها تماشاگر در جای جای این کره خاکی به صورت مستقیم و غیره مستقیم نظاره_­­­گر آن می­باشند. در ایران نیز فوتبال به عنوان پرطرفدارترین رشته ورزشی شناسایی شده­است. بازیکنان به عنوان جزء اصلی این رشته ورزشی می­توانند تاثیر بسزایی در تماشاگران داشته­باشند، در این میان بازیکنانی که دارای تکنیک، تعصب نسبت به باشگاه و وطن و از همه مهمتر بااخلاق و سهیم در کار نیک باشند بیشتر روی تماشاگران تاثیر می­گذارند و به نوعی تماشاگران آن را به عنوان یک اسطوره و الگو قبول می­ کنند. در این مطالعه علی کریمی به عنوان مصداقی برای نوستالژی انتخاب شده­است. دلیل انتخاب وی به عنوان مقوله نوستالژیکی در پژوهش حاضر عبارت­است از: تکنیک بسیار عالی، تعصب به باشگاه خود، بازی در یکی از بهترین لیگ­های اروپایی (آلمان)، دارای اخلاق خاص و خوب، سهیم شدن در کار نیک و از همه مهمتر احترام به هواداران.
بنابراین پژوهش حاضر در نظر دارد تاثیر نوستالژی که شامل مولفه­های نوستالژی برانگیخته، میزان آشنایی با مقوله نوستالژی و تاثیرپذیری نوستالژی است را بر تمایل به خرید بسنجد. و در صورتی که تاثیر مذکور تایید شود می­توان با دست­کاری مولفه­های نوستالژی بر تمایل به خرید مصرف­ کنندگان محصولات ورزشی تاثیر گذاشت و از مزایایی مانند فروش محصولات ورزشی مربوط به شخصیت نوستالژیک (البسه، کفش، بلیط و …)، دیگر آیتم­های نوستالژیکی (کتاب، مجله، روزنامه، فیلم و …) و … بهره­مند شد.
در هدف مطالعه، نوستالژی برانگیخته، میزان آشنایی با شخصیت نوستالژیکی، تاثیرپذیری نوستالژیکی، سن و جنسیت به عنوان پیش­بین برای نوستالژی مورد بررسی قرار خواهد گرفت. تمایل به خرید نیز به عنوان پیامدی برای نوستالژی مورد مطالعه خواهد گرفت.
بدین منظور در پژوهش حاضر محقق در نظر دارد با برانگیختن حس نوستالژیک دانشجویان هوادار علی کریمی به اندازه ­گیری تمایل به خرید آنها بپردازد. در این میان متغیرهای میزان آشنایی هواداران با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی به عنوان پیش­بین برای نوستالژی برانگیخته در نظر گرفته خواهد شد.
ضرورت و اهمیت پژوهش
با توجه به ضرورت و اهمیت حفظ و نگهداری مشتریان محصولات ورزشی در راستای نیل به اهداف استراتژیک، باشگاه­ها باید به عواملی مانند رفتار خرید مصرف­ کنندگان و شناسایی عوامل اثرگذار بر ارزش­های مصرف ­کننده­گان و راه­های ایجاد یک تاثیر عمیق بر آنها توجه کنند. همچنین آنها باید از عواملی که این رابطه را تحت­تاثیر قرار می دهد آگاهی لازم را داشته باشند و تاحد امکان آنها را تحت کنترل خود دربیاورند. شناسایی بازار محصولات ورزشی و انتخاب بازار هدف یکی از اصلی­ترین وظایف بازاریابان ورزشی است که از مزیت­های پرداختن به این پژوهش می­باشد، در این شرایط روسای فدراسیون­ها، سازمان­ها، شرکت­های دولتی و خصوصی و غیره می­توانند مشتریان خود را شناسایی کنند و آنها را به بخش­های مختلف تقسیم کنند و برای هر قسمت با توجه به نیازها و تمایلات مصرف­ کنندگان محصولات را تولید کنند. با بهره گرفتن از مولفه­های سن و جنسیت می­توان مشتریان را بخش­بندی کرد زیرا احتمال دارد که افراد با سنین و جنسیت متفاوت به شیوه ­های مختلفی برانگیخته شوند، و این بخش­بندی می ­تواند به بازاریابان کمک می­ کند که مشتریان خود را شناسایی کنند و میزان تمایل به خرید آنها را تخمین بزنند.
با بررسی پیشینه مولفه­های نوستالژی مشخص شد که در مطالعات صورت گرفته تناقض وجود دارد، ریسنویتز، اییر و کاتلر^[۱۸] (۲۰۰۴) در پژوهشی به این نتیجه رسیدند که تجربه نوستالژیکی با سن رابطه مستقیمی ندارد (۲۴). با این وجود، دیگر محققان معتقدند که سن می ­تواند عاملی برای نوستالژی باشد و به احتمال زیاد با افزایش سن حس و تجربه نوستالژیکی افزایش میابد (۷). ریسنویتز و همکاران (۲۰۰۴) در پژوهشی به این نتیجه رسیدند که زنان برای نوستالژیک شدن نسبت به تبلیغات تاثیر بیشتری می­پذیرند (۲۴). ویلسون^[۱۹] (۲۰۰۴) در پژوهشی به این نتیجه دست یافت که به احتمال زیاد مردان حس نوستالژیکی بیشتری دارند (۲۵). درنتیجه پژوهشگر بر آن شد که این تناقض­ها را به چالش بکشد. با توجه به اینکه نوستالژی ورزشی حیطه جدید مدیریت ورزشی در ایران می­باشد و به احتمال زیاد تا به­حال پژوهشی در این زمینه صورت نگرفته­است، به نظر می­رسد پرداختن به آن و تعیین میزان چگونگی اثر آن بر تمایل به خرید مصرف­ کنندگان از ضرورت برخوردار می­باشد.
با این تفاسیر و نتایج ارائه شده احتمال دارد که اگر مشتریان بیشتر با مصداق نوستالژیکی آشنا باشند حس نوستالژیکی در آنها بیشتر برانگیخته می­ شود و شاید تمایل به خرید آنها بیشتر شود. همچنین احتمال دارد که هر چه افراد برای مقوله نوستالژیکی تاثیرپذیرتر باشند انگیختگی و در نتیجه تمایل به خرید آنها نیز بیشتر شود. بنابراین از آنجا که شناخت مشتریان ورزشی برای موفقیت سازمان ورزشی و برنامه­ ریزی جهت بهبود آن بسیار مهم است. پژوهشگر بر آن است تاثیر بازاریابی نوستالژی را بر رفتار خرید مشتریان کالاهای ورزشی بسنجد و مدلی از تاثیرپذیری تمایل به خرید مشتریان محصولات ورزشی از تاکتیک­های بازاریابی نوستالژی ارائه دهد، که انجام این پژوهش می ­تواند به طور کلی برای بازاریابان ورزشی، مدیران فدراسیون­ها، باشگاه­ها و سازمان­های ورزشی و شرکت­های تبلیغاتی مفید باشد و راهنمایی برای پژوهشگران آینده گردد.
چارچوب مفهومی پژوهش
برای انجام پژوهش­های علمی و نظام­مند، چارچوبی علمی و نظری موردنیاز است که اصطلاحاً چارچوب مفهومی نامیده می­ شود. با توجه به مبانی نظری موجود و مطالعات صورت گرفته چارچوب نظری پژوهش به صورت زیر ارائه شده­است (شکل ۱-۱). در این الگو فرض بر این است که از طریق مولفه­های نوستالژی می­توان تمایل به خرید هواداران را مورد پیش ­بینی قرار داد. بنابراین ابتدا میزان تاثیر آشنایی با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی بر انگیختگی هواداران بررسی می­ شود. سپس تاثیر نوستالژی برانگیخته بر تمایل به خرید هواداران سنجیده می­ شود.
میزان آشنایی با شخصیت نوستالژیکی
تمایل به خرید
نوستالژی برانگیخته
تاثیرپذیری نوستالژیکی
شکل ۱-۱: چارچوب مفهومی پژوهش
اهداف پژوهش
هدف کلی
هدف کلی پژوهش حاضر تعیین تاثیر نوستالژی بر تمایل به خرید هواداران در رشته ورزشی فوتبال است.
اهداف اختصاصی

1. 1. تعیین رابطه آشنایی با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی با نوستالژی برانگیخته هواداران فوتبال.

1. 1. تعیین رابطه نوستالژی برانگیخته با تمایل به خرید هواداران فوتبال.

1. 1. تعیین رابطه سن و جنسیت با نوستالژی برانگیخته و تمایل به خرید هواداران فوتبال.

1. 1. پیش ­بینی نوستالژی برانگیخته هواداران فوتبال توسط آشنایی با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی.

1. 1. پیش ­بینی تمایل به خرید هواداران فوتبال توسط نوستالژی برانگیخته.

1. 1. تبیین مدل تاثیر نوستالژی بر تمایل به خرید هواداران فوتبال.

فرضیات پژوهش

1. 1. بین آشنایی با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی با نوستالژی برانگیخته هواداران فوتبال رابطه وجود دارد.

1. 1. بین نوستالژی برانگیخته با تمایل به خرید هواداران فوتبال رابطه وجود دارد.

1. 1. بین سن و جنسیت با نوستالژی برانگیخته و تمایل به خرید هواداران فوتبال رابطه وجود دارد.

1. 1. نوستالژی برانگیخته هواداران فوتبال توسط آشنایی با شخصیت نوستالژیکی و تاثیرپذیری نوستالژیکی قابلیت پیش ­بینی شدن را دارد.

1. 1. تمایل به خرید هواداران فوتبال توسط نوستالژی برانگیخته قابلیت پیش ­بینی شدن را دارد.

1. 1. مدل تاثیر نوستالژی بر تمایل به خرید هواداران فوتبال از برازش کافی برخوردار است.

پیش­فرض­های پژوهش

1. 1. همه پاسخ ­دهندگان درک مطلوبی از پرسش­های پرسشنامه داشته اند و با دقت به پرسش­ها پاسخ داده­اند.

1. 1. همه پاسخ ­دهندگان با صداقت به پرسش­های پرسشنامه پاسخ داده­اند.

1. 1. همه پاسخ ­دهندگان فیلم تدوین­شده را به طور کامل و با دقت مشاهده کرده ­اند سپس به پرسشنامه پاسخ داده­اند.

1. 1. فیلم تدوین­شده در خصوص شخصیت نوستالژیکی پژوهش حاضر به خوبی توانسته­است حس نوستالژی افراد را برانگیزد.

محدوده­های پژوهش

1. 1. محدوده زمانی: این پژوهش در محدوده زمانی فروردین ماه ۱۳۹۳ تا مهر ماه ۱۳۹۳ انجام شده­است.

1. محدوده مکانی و جامعه آماری: این پژوهش در حوزه هواداران فوتبال در سطح دانشگاه خوارزمی تهران انجام شده­است.

مریخ: ۴٧ سال= ٢۵ دوره گردش= ٢٢ دورهی قرانی، یا ٧٩ سال=۴٢ دوره گردش=٣٧ دوره قرانی
زهره: ٨ سال = ٨ دوره گردش = ۵ دوره قرانی
عطارد: ۴۶ سال = ۴۶ دوره گردش = ١۴۵ دوره قرانی(واندوردن، ۱۳۷۲، ص١۵٢)
د)آیین کیهانی_اختر شناسی، دانش نجوم
به هنگام بررسی جریان تحویل دانش نجوم در بابل باستانی سه مرحله متمایز را می توان تشخیص داد:

1. 1. نجوم مل آپین متعلق به دوره‌ی اخیر آشوری سالهای ۱۰۰۰ تا ۶۱۲ ق.م. دستاوردهای چشمگیر این مرحله عبارتند از:

الف) تحقیق دقیق درباره‌ی ثوابت و طلوع و اوج و غروب آنها
ب)محاسبه‌ی طول روز و طلوع و غروب ماه به کمک محاسبات خطی
پ)شناختن منطقه البروج به عنوان گذرگاه ماه و خورشید و سیارگان. برجهای منطقه البروج و موقعیت منطقه البروج نسبت به مناطق انلیل و آنووایا و فصلهای سال
د)رصد دقیق و پیشگویی ماه گرفتگی و خورشید گرفتگی
۲.نجوم منطقه البروج دوره‌ی کلدانی. سالهای ۶۱۲ تا ۵۳۹ ق.م. دستاوردهای مهم:
الف)تقسیم منطقه البروج به دوازده قسمت و هر قسمت به سی درجه
ب)رصد منظم ماه و سیارگان، وضع آنها نسبت به ثوابت. طلوع و غروب صبحگاهی و شامگاهی آنها. نقاط توقف و قران و مقابله و…
۳.نجوم ریاضی – دوره ایرانی. سالهای ۵۳۹ تا ۳۳۱ ق.م. دستاوردهای مهم:
الف)تعیین دقیق دوره های خورشید و ماه سیارگان. اندازه های گرفتگی و دیگر پدیده های مربوط به ماه و سیارگان.
ب)محاسبه ی حرکات خورشید و ماه و سیارگان. مبنای این محاسبات ریاضی فرضیه‌ی شگفت انگیزی است.(واندروردن، ص ١٨٢)
این سه مرحله با اهمیت در تکوین و تحول دانش نجوم رابطه‌ی بسیار نزدیک دارد و با سه گونه اخترشناسی متمایز زیرین:

1. 1. 1. 1. اخترشناسی تفؤلی- این اخترشناسی نه با زائیچه ای کار دارد و نه با صورتهای فلکی منطقه البروج. برای کاربرد اینگونه اخترشناسی نجوم مل – آپین کفایت می کند.

      (( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۲.اخترشناسی بدوی منطقه البروج. آگاهی به اینگونه اخترشناسی از متن های منسوب به اورفئوس و زرتشت حاصل می شود، در اینگونه اخترشناسی دوازده صورت فلکی منطقه البروج از لوازم کار به شمار میآید اما نیازی به زائیچه ها نیست. همینطور به فرضیه ریاضی حرکت سیارگان هم نیازی نیست.
۳.اخترشناسی زائیچه ای: این همان اخترشناسی رایج است که آن را می شناسیم. همه زائیچه را به کار می گیرد و هم صورت های فلکی منطقه البروجی را. در زمان تسلط ایرانیان به وجود آمد و ابزار ریاضی لازم برای تعیین زائیچه دقیقا روش های نجوم ریاضی است.
ارتباط بسیار نزدیکی بین ١- اخترشناسی تفؤلی و آیین پرستش انواع ارباب در بابل وجود داشت ٢- میان اخترشناسی بدوی منطقه البروجی و زروان پرستی یعنی پرستش جبر زمان بیکران و ٣- میان اخترشناسی زائیچه‌ای و زرتشتی گری یعنی مذهب زرتشت. (همان، ص ١٨٣)
۴-٧-١.مذاهب ایرانی
همزمان با دو عصر کلاسیک و یونانی مأبی، شاهد چهارگونه مذهب ایرانی هستیم که علاوه بر این که شباهت هایی با یکدیگر دارند و همچنین نوع دیدگاه آنها درباره ی ستارگان و سیارات و خدایانی که به آنها منسوب می‌کنند. تفاوت های بسیاری هم میانشان وجود دارد:
۱.زرتشتی گری سنتی‌که اهورامزدا را خدای بزرگ می دانند اما آتش و خاک و ماه و میترا و دیگران را نیز مقدس می دارند.
۲.مذهب ثنویت که علاوه بر اهورامزدا، روح شیطانی یا اهریمن را نیز ستایش و برایش قربانی می کنند و به گفته پلوتارک آیین مغان است.
۳.زروان پرستی که آثار آن در زمان شاهنشاهی ساسانیان دیده می شود.
۴.میترا ( مهر ) پرستان
در زمان نبوکد نصر دوم ( ۶۰۴ تا ۵۶۱ ق.م ) در بین النهرین، مصریان و یونانیان،‌مادها و پارس ها در کنار هم حضور داشتند. بنابراین بهترین زمان می توانسته باشد که اندیشه های دینی ایرانی با نظریه های علمی بابلی جوش بخورد. یکی از مهمترین عناصر ایرانی که قبل از زرتشت هم وجود داشته آیین مهرپرستی است که به یونان و روم و حتی مصر و بابل هم سرایت کرد و مدتها ( قرن ها ) خدای مهم آن مناطق بوده است.
همه ی منجمان یونانی فرض را بر این می گذارند که ستارگان ثابت از ما دورترند تا خورشید و سیارگان. در آثار اخترشناسان و منجمان توالی سیارات همیشه چنین است: ماه، عطارد، زهره، خورشید، مریخ، مشتری، زحل و ثوابت. حال یولیانوس امپراطور روم ( ۳۶۱ تا ۳۶۳ م ) مسیر خورشید را آنسوی ستارگان ثابت می داند.(واندروردن، ۱۳۷۲، ص ۲۲۰)
الف)مذهب
مرحله اول آیین ستاره پرستی کهن بابل اخترشناسی کهن تفؤلی
مرحله دوم میترائیگری، زروانیگری، اورفئوسیگری اختر شناسی بدوی منطقه البروجی
مرحله سوم آیین زرتشتی و سفر روان به آسمان اخترشناسی زائیچه ای
پس از فروپاشی امپراطوری آشوری ( ۶۱۱ ق.م ) رستاخیز دینی تازه ای در دو موج نیرومند از ایران آغاز شد و مغرب زمین را فرا گرفت و دین کهن پرستش ارباب انواع را کنار زد. نخستین موج، زروانیگری بود که حوالی سال ۵۵۰ ق.م به یونان رسید. دومین موج، پرستش اهورامزدا بود که در حوالی سال ۵۰۰ ق.م مذهب رسمی شاهنشاهی ایران اعلام شد. اعتقاد به آسمانی بدون روان و جاودانگی نیز در همین زمینه بود.
علاوه بر این در همین هنگام یا کمی پس از آن اخترشناسی تفؤلی کهن جای خود را به اخترشناسی منطقه البروجی داد. در این اخترشناسی نوین دو مرحله از یکدیگر قابل تشخیص است. یکی اخترشناسی منطقه البروجی و دیگری اخترشناسی زائیچه ای. اخترشناسی منطقه البروجی بدوی از اورفئوسیگری که خود متاثر از زروانیگری بود‌، منشأ می گیرد. از سوی دیگر اخترشناسی زائیچه ای بستگی نزدیک دارد با ایمان داشتن به منشأ آسمانی روان. وجود اینگونه اخترشناسی را در سال ۴۵۰ ق.م در بابل و به سال ۴۴۰ در یونان می‌توان ثابت کرد. در حوالی ۴۳۰ ق.م پیروان فیثاغورث می گویند که شماره‌ی سیارات از جمله خورشید و ماه درست هفت است که این اسامی است:
محققان اتفاق نظر دارند که رسم ارتباط دادن سیارات با ایزدان در بابل آغاز شد و سایر ملت ها این رسم را از بابلیان وام گرفتند. هم هویت دانستن سیارات با ایزدان، سنگ زیربنای اخترشناسی زائیچه ای است. این نوع اخترشناسی در عصر هخامنشیان ( ۳۳۱ تا ۵۳۹ ق.م ) آغاز شد و در دوره‌ی یونانیان ( پس از ۳۳۰ ق.م ) همه‌ی جهان کهن را فرا گرفت. اسم مشتری در زمان اشکانیان هم اهورامزدا بوده است. ایرانیان زهره را به عنوان ایزدبانوی آسمان ستایش می‌کرده اند. در اوستا نام این ایزدبانو اردیوسور اناهیتا است.
ب)زُروان
آناهیتا و میترا و بهرام ایزدان پر آوازه ای بوده اند که قبل از زمان هخامنشیان پرستش می شدند. در متن‌های میانه زحل تنها سیاره ای است که نامی مقدس ندارد. این سیاره را در ایران کیوان می نامند که مشتق از اسم بابلی آن کیحانو است. سرنخی در متن های ارمنی پیدا می شود که در آنها زحل، زروان نامیده شده است و مهرمهش زروان یا زروان است. زروان را تیشه یا بخت ( در پهلوی میانه ) به مفهوم سرنوشت می خوانده اند. مصریان هم سیاره‌ی زحل را ستاره‌ی تمسیس نامگذاری کرده بودند به معنی «انتقام آسمانی » و گونه ای از بخت است. زروان به دلیل دشمنی سرسخت داریوش با زروانیگری از فهرست اسامی ایرانی سیارات حذف شد و در سنگ نبشته های هخامنشی هیچگاه سخن از زروان به میان نیامده است.
۴-٧-٢.گاه شماری و مسائل کبیسه
نام های ماه های ایرانی نیز بی گمان در دوره ی ساسانی و حتی اشکانی، همین نام هایی است که اکنون نیز رایج می‌باشد و در کتب مورخین و به ویژه توسط زرتشتیان تاکنون حفظ شده است. به موجب نقل خبری از کورتیوس، مورخ رومی که از سده ی اول مسیحی می باشد، مدلل و ثابت است که سال و ماه ایرانی پیش از ساسانیان و حتی پیش از اسکندر نیز همان سال و ماه معمول در دوره ی ساسانیان بوده و مبدا و بنیان این گاه شماری مربوط به دوران های بسیار قدیم تری می شود. سال سیار ایرانی درست ۳۶۵ روز حساب می شد و چنانکه گذشت در هر چهار سال، یک روز افزوده می شد و طی هر ۱۲۰ سال، یک ماه جلو می رفت و این سالی است که منجمان دوره ی اسلامی، سال ناقصه نامیدند. چنین حساب و سالی، ویژه ی ایرانیان نبود، بلکه همه ی کشورها و اقوامی که در حوزه ی قدرت و قلمرو نفوذ ایرانیان می زیستند، به ویژه همه ی اقوام زرتشتی آن را پذیرفته بودند که البته باید مصر و سوریه و بابل و فلسطین را در این شمار محسوب نکرد، چون مردم آن کشورها و ممالک که از تمدن هایی کهن برخوردار بودند، حساب کبیسه را نگاه می داشتند. منظور این نیست که ایرانیان از کبیسه و احتساب آن بی اطلاع بودند، بلکه کاملا آگاهی و وقوف به این مسئله را داشتند و کبیسه را نیز به جای می آوردند. اما گاهشماری ایرانی، شکل و صورتی کاملا دینی پیدا کرده بود که دگرگونی از آن به هیچ وجه جایز نبود. چون هر ماه سی روز داشت. سی روز هر ماه، نام هایی سی گانه داشتند، یعنی هر روز نامی داشت و در هر روز ادعیه و اعمالی داشت که انجام آن جزو فرایض دینی بود که عباداتی انجام شده و ادعیه ای تلاوت و خوانده شود. به همین جهت کم و بیشی به هیچ وجه در روزهای ماه ها جایز نبود. پنج روز اضافی را نیز که اندرگاه می نامیدند، روزهای مقدس و ویژه ای بود که پنج نام مقدس داشتند و مخصوص اعمال مراسم دینی بود. همین محدودیت شدید، باعث شد که کبیسه ها حساب نشود. اما موبدان و منجمان و دانشمندان ایرانی در کنار این سال عرفی و معمول، به گونه ای کبیسه را نیز معمول داشته و رعایت می کردند.
پس در زمان ساسانیان دو نوع سال بر اساس گاه شماری وجود داشت. سال سیار که بر پایه ی آن، هر سال درست ۳۶۵ روز حساب می شد و کبیسه نمی گرفتند و هر ۱۲۰ سال در جای خود قرار گرفته و ثابت می ماند. گفته شد که سال ۳۶۵ روز حساب می شد. دوازده ماه و هر ماه سی روز که پنج روز در پایان به نام اندرگاه افزوده می گشت. اما مسایلی بسیار در کار بود که لازم می آمد در مقابل این سیار بودن سال،‌یک تقویمی وجود داشته باشد که سال ثابت را نگاه دارد، یعنی سال شمسی ثابت که از آغاز اعتدال ربیعی تا آغاز یک اعتدال ربیعی دیگر یا از آغاز بهار تا اول بهار آینده باشد که موقع اخذ مالیاتها و کاشت کشتزارها و درو و محصول برداری حفظ شود. چنین روشی نیز وجود داشت و هیچ گاه آغاز سال بیش از یک ماه جلو نمی افتاد و یا چند روزی عقب نمی ماند و اغلب حتی الامکان می‌کوشیدند که آغاز سال را در محل نجومی خود نگاه دارند. این نگاهداری و ثبوت به وسیله‌ی کبیسه‌ای که هر ۱۲۰ سال به عمل می آمد، حساب می شد. اینچنین کبیسه ای را به موجب کتاب: المواعظ و العتبار بذکر الخطط و آلاثار، که جهت اختصار کتاب خطط می نامند و مؤلف آن مقریزی است آگاهیم. اما لازم به یادآوری است که به موجب مدارکی‌، کبیسه ی یک روز در هر چهار سال نیز آمده است. شاید چنین حساب و شمار و کبیسه ای در زمان ساسانیان میان عده‌ای از خواص و منجمان و موبدان برقرار بوده است تا به موجب آن دقیقا از مواقع و هنگام ها و فصول سال شمسی مطلع باشند.
ابوریحان بیرونی در آثارالباقیه نیز اشاره کرده که زرتشت تقویم زمان خود را که به واسطه ی جمع شدن چهار یک های روز در هر سال، از محل خود دور شده بود اصلاح کرد و به پیروان خود دستور داد آن روش را نگاه دارند. به موجب: دینکرد بخش ۴۱۹، تصریح شده است که مراسم دینی و گاهنبارها، در جا و زمان درست و فصلی خود انجام شود. بنابر مندرجات هوسپارم نسک و شایست و ناشایست، مراسم مورد نظر عبارتند از گاهنبار، رپیتوین، روزهای فروردگان، پنجه ی کوچک و بزرگ، مراسم سوم و چهارم و روزه ی سال در گذشتگان، نیایش خورشید و ماه. در بندهش، بخش ۲۵ بندهای ۸-۹، در انجام مراسم مردگان و سایر مراسم دینی، تقویم جدید، یعنی تقویم فصلی درست که اورمزد و فروردین ماه آغاز سال است باید رعایت شود. بنابر تصریح : شایست ناشایست، کسانی که مراسم دینی را برابر سال سال دینی برگزار نکنند، روانشان از چینوت پل = ( صراط مستقیم ) نمی تواند بگذرد. بنابر اشاره‌ی کتاب: وچرکرت دینیک = فتواهای دینی که به نقل از نهادوم نسک اوستاست اگر موبدی روز و ماه درست را هنگام اوستا خوانی نداند، برنشوم = ( از اعمال غسل و تطهیر واجب است که هر گاه انجام نشود یا باطل شود، شخص بی دین و کافر می شود ) او باطل است.
الف) وهیگک
کاما دانشمند پارسی و زرتشتی در مقاله ای تحت عنوان : گاه شماری زرتشتی، در یادنامه ی اشپیگل می‌گوید در گذشته نیز کبیسه ی هر روز در چهار سال معمول بوده است که هر چهار سال یک بار، یک روز بر خمسه‌ی مسترقه یا پنجه ی دزدیده افزوده و آن روز را اَوَرداد یعنی روز زیادی می نامیدند. سال ثابت شمسی که کسر یک چهارم را هر چهار سال یک روز و یا هر ۱۲۰ سال و یا ۱۱۶ سال و یا به حساب درست تر ۱۲۸ سال، یک ماه کبیسه می کردند. روز و ماه درست و سالی را که کبیسه گرفته بودند وهیگک می نامیدند. بنابر تفسیر وست، این کلمه ی پهلوی به معنی بز، بزغاله، جدی و برج دهم از بروج دوازده گانه ی سال هم می باشد که در گونه ای دیگر از تفسیر چه بسا راهگشایی باشد. در دو کتاب : گزیده های زات سپرم و بندهش، درباره ی مسئله کبیسه و دو نوع سال و تقویم اشاراتی آمده است. بهرام گور انکلسریا کتاب نخست را با متن و مقابله و واژه نامه و ترجمه ی انگلیسی منتشر کرده است. در بخش بیست و پنجم، زات اسپرم از روز و ماه درگذشت زرتشت یاد می کند: چون چهل و هفت سال از دین بگذشت، زرتشت بمرد که هفتاد و هفت سال چهل روز داشت. مردن زرتشت در خور روز ( روز یازدهم ) از ماه اردیبهشت بود. اما با نه ماه بهیزکی به خور روز از دی ماه برده شده است. اما آیین یزشن و دعا و نماز در همان اردیبهشت ماه باید انجام گیرد و در سه سد سالگی دین، در روز – آسمان چون شب شود ( کسوف واقع گردد ) و در دین خلل شود و پادشاهی بلرزد ( بنابر تعبیر و تفسیر عده ای، اشاره است به حمله ی اسکندر و سقوط شاهنشاهی هخامنشی که در شروحی که بر نوشته ی زات اسپرم آمده،‌پژوهشگران گزارشهایی نقل کرده اند. )

هوش ازدحامی
هوش ازدحامی نوعی روش هوش مصنوعی، مبتنی بر رفتار های جمعی می باشد. هوش ازدحامی یک چارچوب بر اساس رفتار جانداران اجتماعی مانند زنبورعسل ، مورچه، ماهی ها و پرندگان در راه و روش همکاری برای انجام کارهای پیچیده و سخت منحصربفرد هستند. این همکاری در کل جمعیت بدون هیچ گونه کنترل مرکزی فعّال می‌باشد. هر جانور به سادگی از یک مجموعه قوانینی کوچک پیروی می کند که این قوانین تحت تأثیر اطلاعات محلّی می باشند. این رفتار نوظهور نتیجۀ موقعیّت گروهی است که هیچ عضوی به تنهایی نمی تواند آن را انجام دهد. خصوصیات دیگر سیستم های دارای هوش ازدحامی شامل: مقاومت در برابر رفتار سایر اعضای گروه یا از بین رفتن یکی از اعضای گروه، انعطاف پذیری در مقابل تغییر سریع محیط پویا ، و یک موازی سازی ذاتی یا رفتار توزیع شده می‌باشند. چهار اصل در هوش ازدحامی وجود دارند که آنها را هدایت می کنند:

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

بازخور مثبت: تقویت کردن راه حل های خوب مشاهده شده در سیستم
بازخور منفی: حذف کردن راه حل های قدیمی یا ضعیف
تصادفی بودن: راه حل ها می توانند بدون در نظر گرفتن کیفیت درج شده آزمایش شوند. این می تواند باعث بوجود آمدن نتایج خلاقانه و جدید غیر معمول گردد، که به ترتیب نتیجه اش خلاقیت^[۳۵] و راه حل های غیرمتعارف است.
تعامل چندگانه: کلید اصلی تقویت کردن راه حل های خوب
با فهمیدن این خصوصیات و اعمال درست آنها ، سیستم های هوش گروهی می توانند طراحی شوند. هر اصل فوق یک نقش مشخصی را در هدایت سیستم ایفا می کند. اصل هوش گروهی می تواند به کاربرد های متنوع دیگر ، فراتر از شبکه های کامپیوتری نیز اعمال شوند.بطورکلی زمانی می توانیم از هوش جمعی یا ازدحامی یاد کنیم که مؤلفه های زیر را دارا باشد.
شکل ‏۳‑۶.
کاربردهای الگوریتم بهینه سازی توده ذرّات
انواع مسائل بهینه سازی پیوسته و گسسته
مدل سازی و کنترل
مدیریت سیستم های تولید و توزیع نیرو
طراحی و بهینه سازی شبکه های ارتباطی
پیش بینی و مدل سازی مدل های اقتصادی
طراحی سیستم های خودکار و رباتیک
مراحل اجرای الگوریتم بهینه سازی توده ذرّات
مرحلۀ اول: موقعیت و سرعت اولیۀ ذرّات در محدودۀ مجاز به صورت تصادفی تولید می شود.
مرحلۀ دوم: محاسبۀ مقدار تابع هدف برای هر ذرّۀ i باتوجه به مکان هر ذرّه
مرحلۀ سوم: در تکرار اول برای هر ذرّه برابر با موقعیّت اولیه اش درنظر گرفته می شود. همچنین برترین ذرّه () در میان ذرّات از نظر میزان شایستگی در تابع هدف تعیین می شود.
مرحلۀ چهارم: سرعت و موقعیّت جددید هر ذرّه با بهره گرفتن از روابط (۳-۳) و (۳-۴) محاسبه می گردد.
مرحلۀ پنجم: تابع هدف برای هر ذرّه محاسبه می شود."کندی وابرهارت ،۱۹۹۵”
توپولوژی یا ساختار شبکۀ اجتماعی
برای هریک از ذرّات باید همسایگی تعریف شده باشد. در واقع این همسایگی تعیین کنندۀ میزان تعامل اجتماعی و حرکات ذرّات در گروه می باشد. وقتی همسایگی ذرّات کوچک باشد تعامل کمتر اتفاق می افتد وهمگرایی آهسته تر خواهد بود اما کیفیت راه حل ها را بهبود می بخشد. برای همسایگی های بزرگ تر همگرایی سریع تر خواهد بود اما خطر همگرایی زودرس وجود دارد . برای حل این مشکل، فرایند جستجو با همسایگی های کوچک شروع می شود و پس از آن اندازۀ همسایگی با گذشت زمان افزایش یافته است. در واقع این روش ابتدا باعث تنوّع جستجو و با گذشت زمان باعث همگرایی می شود. در الگوریتم ازدحام ذرّات تعامل اجتماعی در میان تمام دسته ها وجود دارد، ذرّات با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و در مورد موقعیّت هر ذرّه در گروه تبادل اطلاعات می کنند. هنگامی که یک ذرّه در تمام گروه موقعیّت بهتری می یابد تمام ذرّات به سمت این ذرّه حرکت می کنند، در واقع، گردش اطلاعات از طریق گروه و حرکت بسوی ذرّۀ بهتر، بستگی به ساختار همسایگی دارد. بعضی از ساختارهمسایگی ها در زیر مورد بحث قرار می گیرد:
شکل ‏۳‑۷. تعدادی از ساختار شبکۀ اجتماعی
شکل (a) همسایگی ستاره ای را نشان می دهد که در این ساختار همۀ ذرّات با یکدیگر در ارتباط هستند، ارتباط بسیار بالا در بین ذرّات وجود دارد. کِنِدی و مِندِز بطور تجربی نشان دادند که همسایگی ستاره ای دارای همگرایی سریع تر نسبت به سایر مدل های همسایگی می باشد، اما آنها با جواب بهینه در زمانی زودتر از سایر مدل های همسایگی می نمایند. این نوع همسایگی ریسک قرار گرفتن در کمینۀ محلّی را افزایش می دهد و به طور کلی این ساختار یک همسایگی سراسری می باشد که اشاره به دارد.
شکل (b) همسایگی حلقه ای را نشان می دهد. فرض کنیم هر ذرّه با یک علامت مشخص شود که برای ساختار همسایگی استفاده شده است. سپس یک ذرّه K دارای دو همسایۀ K-1 و K+1 می باشد لذا یک کشش متقابل بین دو ذرّۀ متوالی وجود دارد. این نوع همسایگی سرعت همگرایی را آهسته تر می کند اما فضای جستجوی بزرگتری نسبت به همسایگی ستاره ای دارد.
شکل © همسایگی چرخشی را نشان می دهد. در این همسایگی یک ذرّه با بقیه ذرّات گروه در ارتباط می باشد، و از طریق این ارتباطات تمام اطلاعات در اختیار ذرّات قرار می گیرد. این ذرّه با مقایسۀ عملکرد تمام ذرّات موقعیّت خود را به سمت بهترین عملکرد ذرّات تنظیم می کند و سپس موقعیّت جدید را به تمام ذرّات اطلاع می دهد.
شکل (d) همسایگی چهاردسته ای یا چهارخوشه ای را نشان می دهد.که در این ساختار ازطریق دو لبۀ بین همسایگی های خوشه و یک لبه بین خوشه های مخالف با هم در ارتباط می باشند.
بررسی مشکلات الگوریتم بهینه سازی توده ذرّات
الگوریتم بهینه سازی ازدحام ذرّات دارای چندین نقطه ضعف می باشد. در این الگوریتم، احتمال قرار گرفتن ذرّات در بهینۀ محلّی وجود دارد. هر چند که PSO نسبت به کلیه الگوریتم های تکاملی دارای سرعت بالاتری است اما معمولاً نمی تواند کیفیت رسیدن به راه حل را با افزایش تکرارها جبران کند. یکی از دلایل این است که در این الگوریتم ذرّات به یک نقطۀ خاص که بین بهترین موقعیّت عمومی و بهترین موقعیّت شخصی قرار دارد همگرا می شوند. برای برطرف کردن این نقطه ضعف تغییرات زیادی در PSO اعمال شد . یکی از این تغییرات وزن اینرسی (W) می باشد. عبارت وزن اینرسی اولین بار توسط شای و ابرهارت در سال ۱۹۹۸ معرفی گردید. این وضع در واقع درصدی از سرعت قبلی ذرّه را در محاسبۀ سرعت جدید تأثیر می دهد. هرچه این مقدار بیشتر باشد جستجوی عمومی افزایش می یابد و هرچه این وزن کمتر باشد میزان جستجوی محلّی افزایش می یابد.
نقطه ضعف دیگر، وابستگی این روش به مسأله می باشد. این وابستگی باعث می شود پارامتر ها و ضرایب بهینۀ الگوریتم برای مسائل مختلف متفاوت باشند و در کل نمی توان یک پارامتر را برای کلیۀ مسائل بکاربرد.
یکی دیگر از عیب های عمدۀ الگوریتم این است که هر ذرّه به تنهایی یک بردار n بعدی را نمایش می دهد که معرّف یک پاسخ یا راه حل برای مسأله می باشد. گاهی امکان دارد که قسمت هایی از این بردار به پاسخ صحیح نزدیک باشند در حالیکه قسمتهای دیگر بردار از پاسخ صحیح دور باشند. بنابراین در کل، این ذرّه مناسب به نظر نمی رسد و باید به موقعیّت بهتری برود. امکان دارد که آن قسمت هایی از بردار ذرّه که به جواب نزدیک بوده اند در طی به روز نمودن موقعیّت ذرّه جدید ، از پاسخ جدید فاصله بگیرند. بنابراین اطلاعات مفید از بین می رود. یکی از نمونه الگوریتم هایی که سعی در برطرف کردن این مشکل نموده است، الگوریتمCPSO^[36]، نام دارد.
معادلات توصیف کنندۀ رفتار ذرّات
(۳-۳)
(۳-۴)
سمت راست معادلۀ (۳-۳) که از سه قسمت تشکیل شده است، قسمت اول، سرعت فعلی ذرّه می باشد، قسمت دوم، برای تغییر سرعت و چرخش ذرّه به طرف بهترین تجربۀ شخصی می باشد و قسمت سوم نیز باعث تغییر سرعت و چرخش ذره به طرف بهترین تجربۀ گروهی می باشد. در واقع حرکت بهینه سازی گروه ذرّات بدون قسمت اول معادلۀ (۳-۳) فرآیندی خواهد بود کی طی آن فضای جستجو به تدریج کوچک می شود و جستجوی محلّی حول بهترین ذرّه شکل می گیرد، اما در مقابل قسمت اول معادلۀ (۳-۳) باعث حرکت ذرّات در مسیر عادّی خود خواهد بود تا به دیوارۀ محدودۀ جستجو برسد و به نوعی جستجوی سراسری انجام دهد.
پارامترهای الگوریتم بهینه سازی توده ذرّات
اندازۀ گروه
هرگاه تعداد ذرّات زیاد باشد و ذرّات در فضای جستجو بطور یکنواخت توزیع شده باشند، تنوّع در بین ذرّات زیاد شده و الگوریتم راندمان بالاتری می یابد. البته باید توجه شود که تعداد زیاد ذرّات در پیچیدگی الگوریتم ارتباط مستقیم دارد. هرچه نسبت به زمانی که تعداد ذرّات کم است، تعداد تکرارهای الگوریتم کمتر و زمان رسیدن به جواب بهینه کمتر است. مقدار مناسب ذرّات به مسأله بستگی دارد، در پژوهش ها معمولاً تعداد ذرّات در بازۀ [۲۰-۶۰] در نظر می گیرند.
تعداد تکرار
تعداد تکرار برای بدست آوردن یک نتیجۀ خوب وابسته به مسأله است. تعداد بیش از حد کم ممکن است فرایند جستجو قبل از یافتن جواب بهینه را متوقّف کند، در حالی که تکرار بیش از حد زیاد باشد منجر به پیچیدگی محاسبات شده و زمان بیشتری مورد نیاز است.
اندازۀ همسایگی
اندازۀ همسایگی تأثیر زیادی در تعامل بین ذرّات دارد. اندازۀ همسایگی کم، تعامل بین ذرّات را کاهش داده و سرعت همگرایی در این روش کم است و امکان قرار گرفتن ذرّه در بهینۀ محلّی را کاهش می دهد. جهت استفاده از فواید همسایگی بزرگ و کوچک ، در ابتدا اندازۀ همسایگی را کوچک و سپس بزرگ در نظر گرفته می شود.
ضرایب مؤلفه های شناختی و اجتماعی
و به ترتیب ضریب یادگیری فردی و اجتماعی نامیده می شوند که نشان دهندۀ میزان اهمیّت و ارجحیّت بهترین نقاط پیدا شده توسط خود ذرّه و جمع ذرّات می باشد. اگر==۰ باشد ذرّات فقط با سرعت خاصی بدون هدف در فضا حرکت می کنند و به حرکت خود ادامه می دهند تا به مرز فضای جستجو برسند. اگر > 0 و =۰ باشد ، ذرّات فقط به تجربۀ شخصی خود توجه می کنند واگر بالعکس آن باشد ، ذرّات فقط به بهترین فرد گروه توجه می کنند. معمولاً در بسیاری از الگوریتم ها و را ثابت در نظر می گیرند. .”کندی وابرهارت ،۱۹۹۵“
ماکزیمم سرعت
نحوۀ جستجوی عمومی و جستجوی محلّی
جدول ‏۳‑۲. پارامتر های الگوریتم بهینه سازی توده ذرّات

صفر
۱۰
۲۱

۲۰- ۱۲
۱۲- ۶
۶- ۲

۱۲- ۶
۶- ۲
۲- ۱

حداکثر مدت ماندگاری گردو، با پوست سخت ۲۰ ماه و بدون پوست سخت (مغز) ۱۲ ماه می باشد (Lutz et al., ۱۹۷۷). هنگام جدا نمودن مغزها بعضی از قسمت های غشاء طبیعی روی مغز^[۱۱] کنده می شوند و نمی ­توانند سطوح داخلی مغز را بپوشانند در این شرایط مغزها را باید در دمای  ۲-۱ نگه داشت و میزان اکسیژن موجود در هوای انبار را کاهش داد تا موجب به تأخیر انداختن فساد مغزها شود. زیرا دماهای پایین­تر باعث کاهش واکنش های شیمیایی و در نتیجه باعث کاهش فساد پذیری مغزها می گردند. Pellicle ظاهرا به عنوان یک پوشش فیزیکی و شیمیایی عمل می­ کند و شامل موادی است که همانند آنتی اکسیدان از اکسیداسیون جلوگیری می کند. این ترکیبات خود با اکسیژن هوا ترکیب می­شوند و از اسیدهای چرب محافظت می کنند .(Olson et al., 1998)
ظرفیت مواد آنتی اکسیدان­ برای محافظت از مغز گردو محدود است. تیره شدن Pellicle در نتیجه اکسیداسیون تانن­های آن می باشد. بنابراین تیره شدن مغز گردو در زمان انبارداری به خاطر اکسیداسیونی است که در Pellicle آن اتفاق افتاده است. Pellicle تیره شده کارائی چندانی در محافظت از مغزها ندارد و نشانگر این است که عمر انباری مغزها کاهش یافته است .(Olson et al., 1998)دمای بالای انبار باعث افزایش افت کیفی و کمی محصول گردیده و ماندگاری آن را کم می کند به همین جهت نگهداری در انبار سرد فرایند اکسیداسیون را به تاخیر می اندازد .(Scatt & Chaplin, 1978)

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۲-۱۹-۲- انبار با اتمسفر کنترل شده
شرایط مناسب برای نگهداری گردو در انبار با اتمسفر کنترل شده شامل دمای نزدیک به صفر درجه سانتیگراد، رطوبت نسبی ۵ درصد و اکسیژن کمتر از حد معمول برای جلوگیری اکسیداسیون اسیدهای چرب اشباع نشده می باشد. مغز گردو که در خلاء بسته بندی شده باشد حتی در دمای  ۲۱ به مدت ۱۹ ماه کیفیت خود را حفظ می کند. همچنین در مطالعه ای که توسط رایت در سال ۱۹۴۱ انجام شد اثرات بسته بندی در شرایط هوای آزاد، خلاء، گاز کربنیک و نیتروژن بر روی دوره انبارداری مغز گردو بررسی شد. نتایج نشان داد که بسته بندی مغز گردو در شرایط خلا باعث حفظ کیفیت بیشتر مغز گردو (رنگ و طعم) نسبت به بقیه ی حالت ها می شود (Wright, 1941).
پژوهشی که بر روی مغز گردو در دماهای مختلف و زمان یکسان انجام شده نشان داده است که مغز گردو در دمای ۳۰، ۳۶ و ۴۰ درجه سانتیگراد نسبت به دمای ۸،۱۰، ۲۰ و۲۵ درجه سانتیگراد زودتر فاسد شد (Crowe et al., 2003). همین پژوهش بر روی مغز پسته، بادام، بادام زمینی نیز نتایج مشابهی داشت (Braddock et al., 1995; Garsia-Pascual et al ., ۲۰۰۳; Maskan et al., 1999; Nepote et al., 2006). مکسیس و همکاران در سال ۲۰۰۹ تحقیق جدیدی انجام دادند که در آن علاوه بر عامل دما، فاکتور اکسیژن، نیتروژن، نور و تاریکی را در پژوهش خود دخالت دادند و نتیجه گرفتند که :
۱- مغز گردو در دمای  ۲۰ و در معرض اکسیژن و در کیسه هایی از جنس پلی اتیلن پس از دو ماه فاسد شد و در همان دما و در معرض نیتروژن به جای اکسیژن و در همان کیسه ها به مدت ۴ تا ۵ ماه کیفیت خود را حفظ کرد و در همان دما در معرض نیتروژن همراه با اکسید سیلیسیم در کیسه های پلی اتیلنی کیفیت خود را تا ۱۲ ماه حفظ کرد. آزمایشات فوق در تاریکی نتیجه مطلوب تری نسبت به نور و روشنایی داشت .(Mexis et al., 2009)
۲- مغز گردو در دمای  ۴ و با فاکتورهای بالا نتایج بهتری نسبت به پژوهش قبل داشته است ( Mexis et al., 2008). بنابراین نتیجه می گیریم که از بین ۳ فاکتور فوق یعنی دما، نبودن اکسیژن و نور، بیش از همه، عامل دما و پس از آن وجود نیتروژن به جای اکسیژن و در پایان عامل تاریکی برای ماندگاری مغز گردو و حفظ کیفیت آن موثر می باشد. در خشک میوه ها پیشرفت فساد در چربی عمدتا به خاطر انبارداری نامناسب و نگهداری آن ها در مدت زمان طولانی می باشد (Kaijesr et al., 2000 ; De la Cruz et al., 1966). مقادیر بالای اسیدهای اشباع نشده تکی، دوتائی و چندتائی در خشک میوه ها به خصوص گردو باعث می شود که نسبت به واکنش های اکسیداسیون حساس بوده و این عمل تحت تاثیر عوامل محیطی مانند رطوبت، دما و میزان اکسیژن موجود در انبارهای نگهداری، می باشد (Zacheo et al., 1998). ماندگاری و نگهداری مغز گردو در شرایط خلا چنانچه از دما در رطوبت نسبی پایین استفاده شود برای مدت طولانی حدود دو سال امکان پذیر است (جلیل وندیان، ۱۳۸۲). کیفیت گردو وابسته به ترکیبی از خصوصیات تغذیه ای و فیزیکو شیمیایی مختلف می باشد که به شدت تحت تاثیر شرایط نگهداری در انبار است. اولین قضاوت در رابطه با کیفیت محصول توسط مصرف کننده مربوط به ظاهر قابل مشاهده آن می باشد و رنگ یکی از مهمترین خصوصیات ظاهری است که بر روی رضایت مصرف کننده تاثیر می گذارد. رنگ غیر عادی باعث عدم قبول محصول توسط مصرف کننده می شود (Maskan, 2001).
۲-۲۰- تغییراتی که در مغز گردو در انبار به وجود می آید
۲-۲۰-۱-آمونیاکی شدن میوه و مغز
گردو به شدت نسبت به آمونیاک حساس می باشد و انبارهایی که سیستم خنک کنندگی آنها
دارای آمونیاک است باعث سیاه شدن میوه و مغز گردو می شود (مدنی و همکاران، ۱۳۸۷).
۲-۲۰-۲- تند شدن
رطوبت، نور، گرما، اکسیژن هوا و فساد چربی فاکتورهای اصلی در فاسد شدن محصولاتی مانند گردو است که مغز آن ها دارای مقادیر بالایی روغن می باشند. فسـاد پذیری مغز گـردو مطلب مهـمی است که بایـد به آن توجـه شود فساد چربی که همان تیز شدن مغز گـردو می باشد عمـده ترین مشـکل درکیفیت مغز گـردو است. علت دقیـق این فسـاد هنوز مشخص نشده است ، آنچه مسلم است این پیـشامد به خاطر واکنـش بین اکسیژن و ترکیـبات روغنی موجود درآن ها صورت می گیرد .(Olson et al., 1998)
فساد پذیری درمغز سایر خشک میوه ها مانند : بادام ، پیکان ، پسته و نظیر آن نیز اتفاق می افتد ولی این پیشامد در مغز گردو شدیدتر است زیرا گردو دارای مقادیر زیادی اسید لینولئیک و اسید لینولنیک اشباع نشده می باشد که باعث می شود خیلی زود فاسد شود و بازار پسندی آن در طول مدت نگهداری کاهش یابد .(Olson et al., 1998)
تحقیق انجام شده توسط Wells & Barber در سال ۱۹۵۹ نشان داد که تعداد زیادی از بسته های مغز گردو که به طور تصادفی از بازارهای کوچک در آمریکا خریداری شده بودند کیفیت پایینی داشتند فقط ۲۴ تا ۲۷ درصد آن ها که با آنتی اکسیدان ها پوشش داده شده بودند نسبت به بسته های فاقد آنتی اکسیدان دارای کیفیت مطلوب تری از نظر طعم و مزه بودند. بنابراین مغز گردو های بسته بندی شده که دارای علامت تیمار با آنتی اکسیدان بودند دارای کیفیت بالاتری نسبت به تیمارهای بدون آنتی اکسیدان بودند .(Wells & Barbe, 1959)
تحقیقات Swarthout و همکاران در سال ۱۹۵۸ نشان داد که تمام مغز گردو هایی که توسط آنتی اکسیدان ها، تیمار شده بودند، کیفیت خوب خود را پس از ۱۸ ماه در شیشه های در بسته حفظ کردند و مغز گردوهایی که با مواد آنتی اکسیدان تیمار نشده بودند پس از ۱۰ ماه نگهداری در شیشه های در بسته کیفیت خود را از دست دادند. جذب اکسیژن وقتی که مغز گردو با مواد آنتی اکسیدان در رطوبت ۳ تا ۵/۳ درصد تیمارشده و در شیشه دربسته نگهداری شده بود، به حداقل رسید. مواد آنتی اکسیدان مانند BHA اگر به مغز گردو درشیشه دربسته اضافه شوند جذب اکسیژن را به ۳/۲ درصد کاهش می دهند.BHA-pc جذب اکسیژن را به ۲/۱ درصد کاهش می دهد. چنانچه مغز گردو در جعبه های در بسته نگهداری شود جذب اکسیژن هوا در ناحیه سر جعبه یعنی ردیف های بالای آن که بیشتر با اکسیژن تماس دارند از ردیف های پایین بیشتر بوده و زودتر حالت تندی مغز را پیدا می کنند. در گردو، درصد اسید چرب اولئیک به عنوان شاخص اندازه گیری تند شدن می باشد. میزان اسید چرب کمتر از ۵/۰ درصد (اولئیک) برای گردو مطلوب است (Swarthout et al., 1958).
۲-۲۱- پاتوژن ها و آفات انباری
محصول گردو پس از برداشت و در طول نگهداری در انبار یا جاهای دیگر در معرض هجوم آفات یا عوامل بیماری زایی هستند که به محصول و مغز گردو آسیب می رسانند.
۲-۲۱-۱- پاتوژن ها
پاتوژن ها عوامل بیماری زایی هستند که به صورت قارچ، باکتری، ویروس و غیره خود را نشان می دهند. مهمترین پاتوژن های گردو، قارچ Aspergillus flavus و A.parasiticus
می باشد که تولید افلاتوکسین می کند. به همین جهت باید توجه داشته باشیم که وقتی محصول گردو توسط این قارچ آلوده شده باشد از حمل و نقل و مصرف آن ها جلوگیری به عمل آید تا مصرف کننده از عوارض آن در امان باشد (جلیل وندیان، ۱۳۸۲).
۲-۲۱-۲- سوسک میوه خوار (Carpophilus hemipterus)
حشره ی کوچکی به طول تقریبا ۳ میلیمتر و به رنگ قهوه ای براق می باشد این سوسک از آفات مهم میوه های خشک بشمار می آید. این آفت زمستان را به حالت حشره ی کامل در انبار میوه های خشک و یا به حالت شفیره در طبیعت در زیر خاک می گذراند (باقری، ۱۳۶۵).
۲-۲۱-۳- شپشه دندانه دار (Oryzaephilus surinamensis)
این آفت یکی از مهمترین آفات انباری بشمار می آید. حشره ی کامل سوسک کوچکی است به طول ۵/۲ تا ۵/۳ میلیمتر به رنگ های مختلف از قرمز روشن تا قهوه ای تیره. این آفت علاوه بر تغدیه از خشک میوه ها مانند مغز بادام، گردو، پسته و فندق از ریشه گیاهان دارویی خشک و دانه های روغنی نیز استفاده می نماید و به همین جهت این آفت از نظر اقتصادی زیان آور می باشد (باقری، ۱۳۶۵).
۲-۲۱-۴- شب پره هندی Plodia interpunctella))
حشره ی کامل خاکستری رنگ ، بال های جلویی در نیمه ای که به بدن متصل است خاکستری تیره و در نیمه انتهایی خاکستری روشن تا قهوه ای و بال زیرین خاکستری یکنواخت و دارای ریشک می باشد. این حشره در مرحله لاروی خسارات زیادی به مغزهای خشک وارد می آورد (جلیل وندیان، ۱۳۸۲).
۲-۲۲- روش های کنترل آفات انباری گردو
در گذشته برای مبارزه با آفات انباری خشک میوه ها از اشعه گاما و گاز متیل بروماید
استفاده می کردند که این دو روش خطراتی در بر داشت و اکنون از رده خارج شده است.
۲-۲۲-۱- تیمار حرارتی
تیمار حرارتی به عنوان جایگزین متیل بروماید استفاده می شود. تیمار حرارتی استفاده از فرکانس رادیویی^[۱۲] بین ۱۰-۱۰۰ مگا هرتز^[۱۳] است که می تواند آفات و حشرات را از بین ببرد و در عین حال روی کیفیت محصول (رنگ مغز ، طعم و رطوبت آن) اثری نگذارد (Wang et al., 2007).
در پژوهشی که توسط Wang و همکاران روی مغز گردو انجام گردید با ایجاد هوای داغ (دمای  ۶۰) و استفاده از امواج رادیویی MHz 27 و kW25 به مدت ۵ دقیقه آفات و حشرات موجود در انبار را از بین برد. همچنین در دمای  ۳۵ و به مدت ۲۰ روز مشاهده کرد که کیفیت گردو آسیبی ندید و رنگ، میزان پراکسید و اسیدهای چرب گردوهای تیمار شده و کنترل مشابه بودند. وقتی گردو با تیمار حرارتی به شرح بالا ضد عفونی و آفت زدایی شد، به مدت ۲ سال در دمای  ۴ در انبار نگهداری شد. این تیمار علاوه بر این که سازگار با محیط زیست می باشد، با ایجاد گرمای لازم سبب خشک شدن گردو ها پس از شستشو

است.
در اکثر جوامع نقش مرد به عنوان سرپرست خانواده در تامین معاش خانواده از اهمیت به سزایی برخورردار بوده است. اگر چه در بعضی جوامع بسیاری از وظایفی که بر عهده ی مردان می باشد توسط زنان به نحو احسن انجام می شود اما این امر موجب نمی شود تا از نقش مدیریتی مرد بر خانواده کاسته شود.داشتن مدیر لازمه ی بقای هر جامعه ایست و خانواده به عنوان نهاد کوچک اجتماعی از این قاعده مستثنی نخواهد بود.
امروزه شاهد افزایش چشمگیر مباحث مربوط به اختلافات خانوادگی در دادگا ها هستیم که حکایت از وجود مشکلات و اختلافاتی در سیستم خانواده ی ایرانی دارد.
این روزها در راهروهای دادگاه های خانواده کسانی منتظر نشسته اند تا از زندگی مشترک خداحافظی کنند.کافی است یک ساعت در راهروهای مجتمع قضایی خانواده قدم بزنید تا مردان و زنانی را ببینید که آمده اند تا هر چه زودتر اجازه ی حک شدن مهر ابطال زندگی مشترک را روی عقدنامه هایشان بگیرند.علل این اختلافات و مشکلات ریشه در عوامل متعددی دارد که از جمله مهم ترین آنها می توان به نا آگاهی زن و مرد از اختیارات ،حقوق و وظایف قانونی شان اشاره کرد.با روشن شدن ابهامات و آگاهی بخشی به زوجین می توان از بروز بسیاری از اختلافات جلوگیری کرد و از حجم پرونده های خانواده کاست.
با توجه به اهمیت نفقه در زندگی مشترک تا کنون پژوهش های بسیاری در خصوص مباحث مربوط به نفقه و اجزای آن انجام شده است ،که نتایج آنها با عناوین مختلف در نوشتارهای علمی ،کتب حقوقی خانواده ،و رساله ها و پایان نامه های تحصیلی به نگارش در آمده است.در نوشتار حاضر به موضوعی پرداخته شده که کمتر مورد بحث و اختلاف قرار گرفته است اما میتواند اختلافی محتمل باشد.
در نگارش پایان نامه از این جهت که منابعی که ارتباط مستقیم با موضوع پژوهش داشته باشد را به سختی میتوانستم بیابم ،سختی هایی را متحمل شدم . اما خرسندم که با انتخاب موضوع نفقه فرصت این را یافتم که تعمق بیشتری در خصوص حقوق زنان در فقه داشته باشم و اهمیتی که اسلام برای زنان قائل شده را بیشتر و بهتر توانستم درک کنم.در نگارش پژوهش حاضر روزها با موضوعی سر و کار داشتم که شاید دغدغه ی بسیاری از زنان سرزمینم باشد و به اقتضای شغلم روزها بسیاری از این زنان که با نهایت تاسف از حقوق حقه ی خود بی اطلاع هستند واز این جهت مظلوم واقع می شوند را مشاهده میکنم. امید وارم که با درک بهتر مسائل مربوط به حقوق خانواده بتوانم دینم را به خواهران و مادران سرزمینم که در پی احقاق حق خود هستند ادا کنم.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

نوشتار حاضر در سه فصل به بررسی و تبیین مصادیق نفقه ی زوجه می پردازد و در پی پاسخگویی به این سوال است که ملاک های حاکم بر تعیین مصادیق نفقه چه چیزهایی می باشند.و آیا ریاست مرد با توجه به صراحت ماده ۱۱۱۴ در خصوص انتخاب مسکن می تواند معیار دقیقی باشد و آیا قابل تعمیم به سایر مصادیق نفقه می باشد یا خیر؟در این خصوص اختلاف نظر وجود دارد و در کتب فقهی و حقوقی نیز ملاک روشنی برای آن مطرح نشده است. شاید بتوان گفت ، ریاست خانواده می تواند با وحدت ملاک ماده ۱۱۱۴ معیاری برای تعیین مصادیق نفقه باشد، که البته این نظر به دلایلی قابل دفاع به نظر نمی رسد.از طرف دیگر نیز با توجه به صراحت قانون در خصوص تناسب نفقه با شئونات زوجه ، می توانیم بگوییم هر فرد بهتر می تواند نیاز ها ی منطبق با شان خود را تشخیص دهد ،پس معیارمی تواند انتخاب خود زوجه باشد.
در همین راستا ،سعی کرده ایم تا با تبیین علمی و منطقی نفقه و مبانی و گستره ی آن ، از یک سو مصادیق و اجزای نفقه ی زوجه را بیان کنیم و از سوی دیگر با بررسی مواد مربوط به حق سرپرستی و ریاست مرد بر خانواده به ملاک روشنی در جهت تعیین مصادیق نفقه ی زوجه دست یابیم ؛ هرچند که این رویکرد به نفقه و مصادیق آن ممکن است باعث ایجاد سوال و نیاز به پژوهش های تازه ای شود. امید است که با رسیدن به معیاری مناسب در این خصوص از بروز چنین اختلافات محتملی در خانواده جلوگیری شود و از حجم سنگین پرونده های خانواده کاسته شود. چرا که تحکیم بنیان خانواده نه تنها مکررا در دین مبین اسلام سفارش شده است ، بلکه سلامت هر جامعه در گرو سلامت و استحکام نهادهای خانوادگی است.
کلیات
در این فصل ابتدا به بیان معانی و مفاهیم نفقه (لغوی اصطلاحی و حقوقی) و ریاست خانواده می‌پردازیم و همین طور انواع نفقه را برشمرده و بررسی خواهیم کرد تا در فصول بعدی به بررسی ارتباط آنها با یکدیگر بپردازیم.
مبحث اول: مفهوم نفقه
نفقه تعاریف مختلفی دارد:
بنابراین گفته اند نفقه از ریشه نفق است (جمع نفقات، انفاق و نفاق)
گفتار اول: تعریف لغوی نفقه
نفقه در لغت عبارت است از «آنچه صرف هزینه عیال و اولاد کنند، هزینه زندگی زن و فرزندان، روزی و مایحتاج» ^[۱]
- ریشه معنای نفقه را صرف و خرج کردن و آنچه که از دراهم کم و فانی شود، می‌دانند. همان گونه که در المنجد آمده «نفق، ینفق، نفقا ؛ فقد و فنی و فُل» (چیزی کم و فانی شود) ^[۲] زیرا مالی که مرد برای همسرش خرج می کند به شکلی از دارایی او خارج می‌شود و صرف زندگی همسرش می‌شود و آنچه انفاق کنند یا صرف و خرج معیشت عیال و اولاد کنند، هزینه زندگی عیال و اولاد ^[۳]
- بعضی دیگر نفقه را به معنای آنچه که از دراهم بخشیده شود بیان کرده‌اند مثل اقرب الموارد که می‌نویسد: «اسمٌ من الاِنفاق و ما تنُفُقه من الدّراهَم و نَحوِها»^[۴]
و برخی کتب لغت علاوه بر معانی بالا به معنای زاد و توشه و همچنین آنچه که زوج برای همسرش خرج می‌کند مثل طعام و لباس و مسکن و غیره اشاره دارد. البته این تعریف بیشتر نظر به معنای اصطلاحی نفقه دارد.^[۵]
بالاخره گفتند نفقه به فتح نون وفاء وقاف مصدر است از باب افعال و جمع آن نفاق و انفاق و نفقات است.
و در فرهنگ لغات فارسی هم به معنای هزینه و خرج و روزی و مایحتاج آمده است.^[۶]
همچنین در واقع به معنای هزینه و توسعه می‌باشد.
بعضی در معنای این واژه گفته‌اند: «هی لغه ما ینفقه الانسان علی عیاله» ^[۷] یعنی در لغت به معنای چیزی است که انسان برای عیالش خرج می‌کند. هرچند که به نظر می‌رسد در تعریف اخیر بیشتر معنای اصطلاحی نفقه را می‌رساند.
به هر حالت نفقه از ریشه هلاک شدن، خرج‌کردن، رفتن به خروج یافتن است. هرچند دیده می‌شود که گروهی با این نظر مخالف هستند و اعتقاد دارند ، نفقه مشتق شده از نفوق به معنای هلاک نیست. بلکه اشیایی است که مرد برای خانواده‌اش خرج می‌کند.
البته این نظر با میل به تعریف اصطلاحی نفقه ارائه شده است.^[۸]
گفتار دوم: تعریف اصطلاحی نفقه
تعریف اصطلاحی نفقه ، هم از منظر فقهای اسلام قابل بررسی است و هم از منظر قانون مدنی ایران و سایر کشورها .

• • اکثر فقهای شیعه نفقه را به معنای «لباس، غذا، مسکن و … می‌دانند.^[۹] همچنین علمای عامه و حقوق‌دانان اسلامی نیز نفقه را همان لوازم ضروری زندگی و احتیاجات مادی که فرد برای همسر و بستگان خود انفاق می‌کنند می‌دانند.^[۱۰]

• • در اسلام موجبات نفقه، در زوجیت، قرابت و ملک^[۱۱] احصا شده است و از نظر فقهی و حقوقی تأمین مخارج و هزینه‌های خانواده بر عهده مرد است و لذا هزینه‌ها و مخارج متعارف زن به‌عنوان بخشی از خانواده به عهده مرد است و در عین حال مرد حق سلطه و استثمار زن را ندارد.

تعاریفی که در فقه برای نفقه ارائه شده اغلب با ذکر مصادیق می باشد.بدین جهت اکثر اختلاف ها به مصادیق برمی گردد.
در برخی از کتب فقهی بیان شده : « مایحتاج زن از جمله غذا ، لباس،مسکن،خادم و وسایل آشپزی که به طور متعارف با وضعیت زن در آن شهر متناسب باشد.» .^[۱۲]
بعضی از فقها ،مصادیق دیگری به آن اضافه نموده اند ،همانند: «وسایل تنظیف و آرایش از جمله شانه ،کرم،صابون و هزینه حمام در صورت نیاز.»^[۱۳] .
در جای دیگر، در تعریفی کوتاه بدون ذکر مصادیق آمده است : «آنچه زن بدان نیازمند است و در شان چنین زنی در آن شهر است»^[۱۴].
به نظر می رسد مفهوم نفقه یک مفهوم کاملا عرفی است و شارع مقدس آن را به عرف واگذار کرده است که عنصر زمان و مکان در آن نقش تعیین کننده ای دارد و قرآن کریم هم آن را تایید می کند ؛ زیرا تمام آیاتی که مساله نفقه را مطرح می کنند ،آن را به عرف احاله داده اند، همانند : «عاشروهن بالمعروف» ، (نساء ،۱۹) ، «فامساک بالمعروف او تسریح بالاحسان» ، (بقره ،۲۲۹) ، «علی المولود له رزقهن و کسوتهن بالمعروف » ، (بقره،۲۳۳).
کلمه معروف در برخی تفاسیر به معنای امور متعارف تفسیر شده است ،چنان که بعضی مفسرین در تفسیر آیه «علی المولود له رزقهن و کسوتهن بالمعروف» آورده اند : «منظور از رزق و کسوه خرجی ولباس است و خدای عزوجل این خرجی را مقید به معروف نموده ، یعنی متعارف از حال شوهر و همسر ،همچنین مصالح زندگی و لوازم تربیت و از آن جمله خوراک و پوشاک و نفقه مادر ی که به بچه شیر می دهد به عهده ی اوست »^[۱۵].
برخی مفسرین هم کلمه ی معروف را به معنای« شایسته و مناسب »تفسیر نمودند.^[۱۶] . یعنی مناسب و در شان زن که در واقع به همان معنای متعارف بر می گردد.
به طور کلی با استنباط از متون فقهی امامیه و عامه، نفقه در اصطلاح شرعی، عبارتست از: «چیزی که زن برای معیشت به آن نیازمند است، مانند طعام، لباس، مسکن و آنچه میان مردم متعارف باشد».^[۱۷]
بر اساس اصلاحیه ماده ۱۱۰۷ که در سال ۱۳۸۱ صورت گرفت ، بدون شک باید گفت: نفقه شامل تمام نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زوجه است و حتی مواردی هم که در ماده فوق ذکر شده به عنوان نمونه است. بر اساس اصلاحیه فوق الذکر هزینه‌های درمان بیماری زوجه چنانچه متعارف باشد، جزو نفقه قرار خواهد گرفت مشروط بر اینکه به عسر و حرج زوج منتهی نشود.^[۱۸]
بنابراین، این مزیتی است که قانون‌گذار ایران برای زن قائل شده است و به موجب آن زن می‌تواند از شوهر مطالبه نفقه کند.
البته همان طور که مشاهده می‌کنید ماده ۱۱۰۷ نیز تعریفی از واژه نفقه ارائه نداده است و تنها به ذکر پاره‌ای از مصادیق آن بسنده می‌کند. در همین راستا، یکی از اساتید حقوق سعی کرده است که نفقه را تعریف نماید و می‌نویسد: «نفقه از نظر حقوقی عبارت است از تأمین مخارج ضروری خود یا افرادی که تحت تکفل شخص بوده و شخص قانوناً ملزم به رعایت و پرداخت آن ‌باشد.»^[۱۹]
فقهای عامه نیز معمولا نفقه را اینگونه تعریف می کنند:
« هی اسم للشی الذی ینفقه الانسان علی عیاله و زوجته و اقاربه و مملوکه و یشتمل الطعام و الکسوه و السکنی»
در اصطلاح فقهای عامه، نفقه چیزی است که انسان برای خانواده و همسر و نزدیکان و بندگانش خرج می‌کند و شامل خوراک و پوشاک و مسکن می‌شود.^[۲۰]
عده‌ای نیز نفقه را چیزی می‌دانند که عادتاً بقای حیات انسان، منوط به آن است بدون اسراف.^[۲۱]
به نظر می‌رسد مفهوم نفقه، یک مفهوم کاملاً عرفی است و پسندیده‌تر آن است که قضاوت راجع به نفقه را به عرف واگذار کنیم. زیرا نفقه از جمله مسائلی است که با توجه به نیازها و شرایط فردی و اجتماعی افراد متغیر است.
به نظر می‌رسد شارع مقدس نیز به قضاوت عرف نظر داشته است چنان که در آیات و روایات مربوط مشاهده می‌کنیم. همانند: « فَإِمْسَاکٌ بِمَعْرُوفٍ أَوْ تَسْرِیحٌ بِإِحْسَانٍ» «وَ عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ»^[۲۲]
کلمه معروف در برخی تفاسیر به‌معنای امور متعارف تفسیر شده است. چنان‌که بعضی مفسرین در تفسیر آیه «علَى الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَکِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ» آورده‌اند: « منظور از رزق و کسوه، خرجی و لباس است و خدای عزوجل این خرجی را مقید به معروف نموده یعنی متعارف از حال شوهر و همسر، همچنین مصالح زندگی و لوازم تربیت و از آن جمله خوراک و پوشاک و نفقه مادری که (به بچه) شیر می‌دهد به عهده اوست.^[۲۳]
برخی مفسرین هم کلمه معروف را به معنای «مناسب و شایسته» تفسیر نمودند.^[۲۴]
یعنی مناسب در شأن زنان که در واقع به همان معنای متعارف برمی‌گردد. به نظر می‌رسد، مفهوم فقهی نفقه با معنای لغوی آن کاملاً همخوانی دارد و این مفهوم که یک مفهوم عرفی است، روشن و واضح می‌باشد، البته اختلاف‌هایی که در مصادیق مشاهده می‌شود، ابهامی در اصل مفهوم به وجود نمی‌آورد.

برخلاف بانک­های دوره قرون وسطی که صرفاً وظیفه نگهداری اجناس و کالاهای باارزش در جعبه­های محکم و بزرگ را برعهده داشتند، بانک­های امروزی تبدیل به فروشگاه­های عرضه­کننده انواع خدمات شده ­اند. خدمات دیگر را در بر می­گیرد. در واقع بانکداری در حال­ حاضر به صنعت خدمات پردازش اطلاعات تبدیل شده است.
دوره سوم: سیستم­های پرداخت الکترونیکی
از اوایل دهه ۱۹۶۰ نوع دیگری از خدمات به نام کارت­های اعتباری در اختیار عموم قرار گرفت. بعد از مدت کوتاهی هم چک و هم کارت­های اعتباری به مرور اتوماتیک شدند، ولی با این حال تا آن زمان حجم بالایی از اسناد کاغذی تولید می شد، از این رو فناوری پیچیده مخابراتی به عنوان راه حلی جهت برطرف کردن این مشکل استفاده شد. در نتیجه با تأسیس اتاق­های پایاپایی اتوماتیک، که از سیستم انتقال الکترونیکی منابع استفاده می نمودند، ساختار سیستم بانکی یکبار دیگر دچار تحول عمده شد و به تبع آن استفاده از روش­های پرداخت و ماشین­های تحویلداری خودکار در دهه ۹۰ به سرعت رشد نمود. با استفاده وسیع از سیستم “انتقال پول الکترونیک”^[۴۰]، در دهه ۹۰ بانک­ها از موسسات سپرده­گذاری که منابع فیزیکی را نگهداری می کردندبه مراکز پردازش اطلاعات تبدیل شدند، به طوریکه پول می توانست در هر لحظه بر روی صفحه کامپیوتر نشان داده شود (فردریک میشکین، ۱۳۷۸، ص ۷۱).
۹٫۱٫۲- بانکداری موبایلی^[۴۱]
شالوده و اساس داد و ستد بوسیله موبایل بر پایه بانکداری موبایلی بنا شده است ( یعنی بوسیله وجود آوردن خدمات مالی که توسط بانک از طریق دستگاه های موبایل ارائه می شود، انجام امور مربوط به داد و ستد قابل دستیابی است). بانکداری موبایلی شامل خدماتی در زمینه حسابهای بانکی، دلالی و خرید و فروش سهام و ارائه اطلاعات مالی می شود. خدمات بانکداری موبایلی توسط بسیاری از بانک ها به دلیل ایجاد درآمد بیشتر، کاهش هزینه ها و افزایش رضایتمندی مشتریان در حال استفاده و گسترش است. اگر به آمار گذشته نگاهی بندازیم به عنوان مثال این رشد در سال ۲۰۰۴ در بانک نوردی ^[۴۲]کشور فنلاند برابر ۳۰ درصد و یا در یک بانک فرانسوی ^[۴۳]در سال ۲۰۰۴ نسبت به سال ۲۰۰۳ معادل ۲۰۰ درصد بوده است. این آمارنشان دهنده تغییرات ذائقه مشتریان در استفاده از خدمات بانکداری است. به عبارت دیگر پیشرفت های فناوریکی نظیر سیستم های فراگیر ارتباطی موبایل ^[۴۴]فرصت های جدیدی جهت ارائه خدمات بانکداری موبایلی بوجود آورده است. بر خلاف گذشته که هنگام ارائه چنین خدماتی به دلایل مختلفی از جمله عدم همراهی مشتریان و پیشرفت ناکامی فناوری این بخش ها معمولا با شکست مواجه می شدند، الان به نظر می رسد زمان مناسبی جهت ارائه این خدمات و پیشنهاد آنها به مشتریان باشد ( مژدهی و همکاران، ۱۳۸۷).
بانکداری موبایلی غالبا به عنوان انجام خدمات مرتبط با بانک به کمک دستگاه های موبایل نظیر گوشی های موبایل یا PDA ها تعریف می شود. خدمات ارائه شده شامل تسهیلات مرتبط با تراکنش های بانکی و خدمات مرتبط با ان است که نیاز های جابجایی منابع مالی و اطلاعاتی مشتریان را در خصوص فعالیت های مالی آنها پاسخ می دهد. با توجه به مجموع انتظارات فوق تعریف زیر می تواند تعریف جامعی از این خدمات باشد:
” بانکداری موبایلی به مجموعه عملیاتی اشاره می کند که خدمات مالی مرتبط با بانک را با کمک دستگاه های ارتباطی موبایل انجام می دهند. طیف خدمات ارائه شده شامل انجام امور بانکی، معاملات بازار سهام و …. است (Pousttchi& Schurig , 2004).
یا در تعریفی دیگر بانکداری موبایلی به عنوان یک کانال ارتباطی بی سیم برای تولید ارزش توسط مشتریان در معاملات بانکی به وجود آمده است. امروزه، یکی از شیوه های نوین که درعرضه خدمات بانکی مورد توجه اساسی قرارگرفته، عرضه خدمات مالی و بانکی با بهره گرفتن از تلفن های همراه است. با آنکه عمر استفاده از تلفن های همراه برای انجام عملیات بانکی و مالی، چند سالی نیست، اما در این مدت کوتاه، پیشرفت های مهمی در این زمینه صورت گرفته که نوید دهنده گسترش بسیار زیاد این شیوه جدید بانکداری الکترونیکی درآینده میتواند باشد (Yulia et al, 2009).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

بازار های بزرگ برای موسسات مالی در جهت ارائه خدمات ارزش افزوده در حال گشایش هستند. با فناوری تلفن همراه محدوده وسیعی از خدمات را برای مشتریانشان نظیر انتقال وجوه در هنگام مسافرت، دریافت قیمت های سهام که بصورت برخط به روز می شوند یا انجام عملیات خرید و فروش سهام ارائه می دهند. دستگاه های تلفن همراه خصوصا تلفن های هوشمند، نوید دهنده ترین مسیر برای دستیابی به حفظ مشتریان کنونی و افزایش مشتریان جدید با داشتن قابلیت سرویس دهی در هر زمان و مکان و نیز قابلیت نفوذ و پتانسیل رشد بالا هستند. بر اساس پژوهش ها انجام شده ۲۷ درصد از تماس های تلفنی به مرکز تلفن بانک ها از طریق تلفن همراه است که نصف این تماس ها برای درخواست موجودی است که می تواند به صورت راحت تر و ساده تری از طریق برنامه کاربردی بر روی تلفن همراه صورت گیرد و بدون نیاز به مراجعه حضوری به شعب انجام دهند ( مژدهی و همکاران، ۱۳۸۷).
بانکداری موبایلی را می توان این گونه تعریف کرد: انجام هرگونه عملیات مالی، بانکی و اعتباری توسط ابزار سیار که واسطه آن بانک و یا واسطه مالی و اعتباری و یا یک مرکز تایید هویت باشند. امروزه بانکداری همراه اغلب توسط پیام کوتاه یا اینترنت انجام میشود، همچنین می تواند با اجرای برنامه های خاصی بر روی تلفن همراه صورت بگیرد.
طبق آمار موسسه GSM در مجموع ضریب نفوذ تلفن همراه بسیار بیشتر از کامپیوتر و اینترنت است . ضریب نفوذ بالای تلفن همراه نشانه ای از سازگاری سریع این ابزار با فرنگ جوامع مختلف است ( کهزادی و همکاران، ۱۳۸۴، ).یکی از موسسات مالی که در حال حاضر تنها ارائه دهنده الگو گسترده بانکداری موبایلی در جهان است با نظرخواهی در بین کاربران خود و افرادی که با این فناوری آشنا بودند در رابطه با چهار معیار قیمت، امنیت، سهولت و سرعت انجام داده است که به نتایج قابل توجه زیر رسیده است:
۷۰ درصد معتقدند که این خدمات ارزان تر است و ۹۰ درصد هم معتقدند که این خدمات گران نیستند
۶۹ درصد معتقدند که این خدمات امن تر است.
۶۸ درصد معتقدند که استفاده از این خدمات راحت است.
۶۸ درصد معتقدند این خدمات سریع تر است.
با توجه به انچه گفته شد به نظر می رسد در حال حاضر بهترین راه حل برای بهبود امر بانکداری، استفاده از فناوری موبایل ( تلفن همراه ) است. از طرفی بانکداری موبایلی به دلیل عدم استفاده از کابل می تواند در کشور هایی مانند ایران که فاقد زیرساختار ارتباطی منظم و منسجم هستند جایگزین تجارت الکترونیکی که به ساختار منظم ارتباطی نیاز دارد شود
( جنیدی؛ ۱۳۸۶، ص ۱۵ ).
مزایای بانکداری موبایلی برای بانک ها:
بانکداری موبایلی برای بانک ها می تواند مزایای زیر را داشته باشد:
۱­.­ کاهش هزینه های مدیریتی

2. 2. کاهش هزینه های پرسنلی

2. 2. کاهش تعداد شعبه های بانک

2. 2. جلب رضایت مشتریان

2. 2. ارائه خدمات بانکی در ساعات مختلف

2. 2. ارائه خدمات بانکی در هر نقطه ایکه مشتری به آن نیاز داشته باشد.

2. 2. عدم نیاز به اتصال به اینترنت به روش های معمول

2. 2. سرعت و امنیت بهتر نسبت به محیط وب

2. 2. سهولت کارکردن و یادگیری نسبت به اینترنت و کامپیوتر( حسنی و سلطانی، ۱۳۸۷).

۱٫۹٫۱٫۲- تاریخچه بانکداری موبایلی در ایران و جهان
دیدگاه های اولیه نسبت به بانکداری موبایل در سال ۱۹۹۲ از اروپای غربی نشأت گرفته است و به صورت کاملا عملیاتی در سال ۱۹۹۹ با ورود فناوری WAP ^[۴۵]بکارگیری شد. WAP Banking نه تنها توانایی دسترسی موبایل به سرویس های سنتی بانکها را داراست بلکه در حقیقت سازماندهی مجددی برای الگو تجاری(بانکها ) به منظور تسهیل کار و افزودن به توانایی مشتریان برای انجام تراکنشهایشان می باشد. اگرچه در سالهای پیشتر، تجارت الکترونیک و به تبع آن بانکداری ، الکترونیک موج وسیعی در دنیای تجارت ایجادکرده بود اما به دلیل مزایای ویژه تجارت سیار از جمله عدم محدودیت مکانی، حداقل امکانات (تنها یک دستگاه تلفن همراه) و ضریب نفوذ نسبتا بالای تلفن موبایل، امروزه بانکداری سیار با اقبال زیادی مواجه شده است. بانکداری سیار به دلیل ماهیت ویژه خود امروزه عاملی برای تعامل، همکاری و هماهنگی حول محورهایی بین سازمانهایی شده است که تا قبل از آن عامل هایی موجب انفکاک آنها از یکدیگر شده بود. برطبق تحقیقی که موسسه تحقیقاتی Celent در سال ۲۰۰۷ انجام داده است تا سال ۲۰۱۰ حدود ۷۰ درصد از حجم تماسها با مراکز بانکی در ایالات متحده آمریکا از طریق تلفنهای موبایل خواهد بود که نزدیک به نیمی از این تماسها در جهت گزارش گیری از اطلاعات وضعیت موجودی و توازن حساب و دیگر تراکنشهای مالی برخط بوده اس است. در حالیکه در سال ۲۰۰۶ این مقدار کمتر از ۱ درصد از تراکنشهای بانکی بر خط را شامل شده است (حسن زاده،۱۳۸۷).
جای تعجب نیست که بانکداری موبایلی امروزه تبدیل به یک پدیده جهانی شده است ، مخصوصا با توجه به اینکه اکثر مشتریان بانک ها موبایل دارند و به صورت مداوم از آنها برای اموری فراتر از صرف ارتباط با افراد دیگر استفاده می کنند. بنیاد پژوهش های جونپیر پیش­­­ بینی کرده که تا سال ۲۰۰۹ میزان پرداخت های جهانی موبایل به ۸۸ میلیارد دلار خواهد رسید که مشتمل بر ۳۹ میلیارد پرداخت جزئی یا ریز پرداخت است. به علاوه تا آن زمان سالیانه ۳۰۰ میلیون تراکنش نقطه فروش مبتنی بر موبایل اتفاق خواهد افتاد. با این حال در میان کشور ها و قاره ها، اروپایی ها با داشتن زیرساخت های مناسب ارتباطات سیار و نرخ نفوذ ۸۰ درصد از شرایط مناسبی برای ارائه خدمات بانکی بوسیله موبایل بر خوردار است. ظهور نرخ های ثابت و پایین اینترنت، مشتریان بانک ها را به استفاده از کانال اینترنت تشویق کرده است. پیش بینی می شود با توجه به شرایط موجود، همین روند در مورد کانال موبایل نیز اتفاق افتد. در این زمینه بانک های آسیایی نیز به طور روزافزون به موبایل به عنوان کانال مقرون به صرفه ای برای ارائه خدمات بانکداری روی آورده اند. در کشور های توسعه یافته از نظر فناوری مانند کره، سنگاپور، هنگ کنگ و زاپن نفوذ بازار موبایل بالای ۴۰ درصد است و مشتریان با این ابزار ارتباط شخصی، دسترسی کاملا موفقیت آمیزی به خدمات مالی پیدا می کنند. در سراسر آسیا روزانه میلیون ها معامله از طریق موبایل انجام می شود و فرصت های بازاریابی عظیمی را برای بانک ها ایجاد می کند (حسن زاده، ۱۳۸۷).
با راه‌اندازی سرویس موبایل­بانک از مردادماه سال ۱۳۸۶در ایران با وجود استقبال مشتریان از این سرویس هنوز به دلیل عدم آشنایی مردم با خدمات بانکداری الکترونیکی از تمام ظرفیت‌های ایجاد شده استفاده نمی‌شود. اولین بانکی که رسما در ایران، سیستم موبایل بانک (Mobile Banking) را راه اندازی کرد بانک توسعه صادرات بود. اما قبل از آن بانک سامان به طور آزمایشی با بهره گیری از جدیدترین دستاوردهای جهانی فناوری (WAP,SMS) در سیستم بانکی خود استفاده می کرد همچنین با بهره گرفتن از این سیستم بانک سامان امکان استفاده و نمایش گردش حساب، مسدود کردن چک و کارت، ارائه مشاوره هوشمند درباره سود سپرده ها و کارمزد تسهیلات، اطلاع در مورد واریز و برداشت از حسابها، اطلاع در مورد وصول برگشتی چک های واگذاری را امکان پذیر نموده است (وب سایت ماهنامه تجارت الکترونیک و
رایانه، ۱۳۹۱). در ایران اما بر خلاف تبلیغاتی که وجود دارد آن‌چنان که باید و شاید به بانکداری موبایلیینگ توجه نشده است. عمده تبلیغات موجود و سرویس‌های ارائه شده تمام حول نرم افزارهایی است که بانک‌های عامل برای مشتریان علاقه‌مند خود تهیه کرده و در برخی از شعب از طریق سایت اینترنتی بانک در اختیار مشتریان قرار می‌گیرد. نرم‌افزارهایی که به نوعی کارکردی محدود داشته و صرفا از طریق برخی از آنها می‌توان وجه نقد را به شکل کارت به کارت انتقال داد. جدا از نرم‌افزارهای بانکی اپراتورهای تلفن همراه هم در این بخش وارد شده و سعی به ارائه خدمات دارند. البته اپراتور اول هنوز نتوانسته است سهم زیادی از کاربران خود را به سمت استفاده از این سرویس جلب کند. اما ایرانسل از حدود چند سال پیش خدمات بانکداری موبایلی خود را توسط دو بانک پاسارگاد و سامان راه‌اندازی کرده است؛ بدون آنکه بخواهد مشترکانش را وادار به واریز مبلغی به حساب دیگر بکند. در این روش‌ها مشترکان می‌توانند علاوه بر نصب نرم ‌افزارهای بانکداری موبایلی هر دو بانک روی گوشی‌های خود و استفاده از خدمات ارائه شده آن، شماره کارت‌های بانکی خود را نیز روی سیم‌کارت‌های خود تعریف کرده و بدون دخالت اپراتور در ریز صورت حساب‌ها یا تراکنش‌های بانک تنها با ارسال پیامک یا استفاده از سیستم شماره گیری کد دستوری( یو اس اس دی) تراکنش‌های مالی خود را انجام دهند. با بهره گرفتن از این سرویس، کلیه مشترکان ایرانسل که دارای کارت‌های عضو شبکه شتاب بوده و رمز دوم کارت خود را دریافت نموده‌اند، می‌توانند تنها با بهره گرفتن از گوشی تلفن همراه خود و بدون نیاز به نصب هرگونه نرم ‌افزار، تنها با یک بار ثبت نام آنلاین به آسانی نسبت به انجام موارد زیر از طریق تلفن همراه خود اقدام نمایند: خرید شارژ، پرداخت قبوض (آب، برق، گاز، …)، اخذ موجودی حساب، اخذ صورت حساب تا ۵ تراکنش آخر، خرید کارت اینترنت و انتقال وجه. امروزه با توجه به مزایایی که بانکداری از طریق موبایل برای بانک ها دارد اکثر بانک های دولتی وخصوصی ( ملت، ملی، کشاورزی، پاسارگاد، پارسیان، اقتصاد نوین،… ) اقدام به راه اندازی این سرویس در بانکداری خود نموده اند تا بتوانند مشتریان را به سوی بانک های خود جذب کنند ولی با توجه به محدودیت هایی که در زیر ساختار های فناوری و ارتباطی ایران وجود داشته، بانکداری موبایلی آن طور که باید نتوانسته در بین مشتریان نفوذ کند.
پس از بررسی سیستم های متعددی از بانکداری موبایلی ها در بانک های ایرانی مشخص شد که در حال حاضر ( اردیبهشت ماه ۱۳۹۲) بانکداری موبایلی ها خدمات زیر را ارائه می دهند:
انتقال وجه و انتقال شتاب
پرداخت قبوض
خرید شارژ
مانده گیری
۳ گردش آخر
پیامک نقل و انتقال در حساب
پرداخت اقساط
گرفتن۱۰ گردش آخر
پیگیری چک

از حل ضمنی معادله فوق، مقدار مطلوب سرمایه K^* به دست می‌آید که:
(۱۱-۳)
سرمایه‌گذاری مطلوب تابعی مثبت از y و قیمت سرمایه خواهد بود (زیرا افزایش قیمت کالای سرمایه‌ای، نرخ بهره واقعی را تنزیل می‌کند) و تابعی معکوس از هزینه‌های سرمایه‌‌گذاری (نرخ بهره نرخ استهلاک سرمایه‌ و دستمزد نیروی کار) خواهد بود.
با توجه به اینکه سرمایه‌گذاری ناخالص (i_g) به صورت زیر تعریف می‌شود، داریم:
(۱۳-۳)
در معادله فوق (  ) سرمایه‌گذاری خالص (i_n) را تشکیل می‌دهد و عبارت آخر سرمایه‌گذاری جایگزینی است. در این صورت تغییرات سطح مطلوب سرمایه، به شکل i_n تبلور می‌یابد و یا به عبارت دیگر چنانچه موجودی مطلوب سرمایه افزایش یابد، سرمایه‌گذاری خالص مثبت خواهد بود و در صورت کاهش سطح مطلوب سرمایه سرمایه‌گذاری خالص منفی خواهد شد. ( از طریق عدم جبران استهلاک).
در نظریه شتاب ساده فرض می‌شد که موجودی سرمایه‌ در هر دوره به مقدار مطلوب خود می‌رسد ولی بدلیل زمان بر بودن فرایند تعدیل سرمایه، نظریه شتاب انعطاف‌پذیر بوجود آمد که در آن موجودی سرمایه به تدریج و در چند دوره به مقدار مطلوب خود میل می‌کند. در این تئوری در هر دوره فقط درصدی از اختلاف موجودی سرمایه با موجودی سرمایه مطلوب پوشش داده می‌شود.

۴-۲-۳) تئوری q توبین^[۴۴]:

بر طبق رابطه حداکثر سازی ارزش بنگاه در نظریه اصل شتاب، برای دستیابی به موجودی مطلوب سرمایه (رابطه ۹-۳) به این نکته رسیدیم که هزینه استفاده از سرمایه دارای سه جزء است :
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

هزینه فرصت هر واحد سرمایه (  )
هزینه استهلاک سرمایه (  )
تغییرات قیمت سرمایه (  ) که با  نشان می‌دهیم.
قیمت یک واحد سرمایه،  نرخ استهلاک و  نرخ بهره در دوره t است. بر این اساس می‌توان هزینه سرمایه را با بازدهی سرمایه(r_k) مقایسه کرد تا میزان سرمایه‌مطلوب بدست آید. به عبارت دیگر:
(۱۴-۳)
این الگو دارای کمبودهایی است. اول اینکه سرمایه را با متغیرهایی مانند نرخ بهره ارتباط می‌دهد که دارای نوسانات زیاد هستند، اما تعدیل سرمایه در اقتصاد به راحتی و به سرعت قابل تعدیل نیست. از طرف دیگر این الگو اثر انتظاری بودن درآمدها و هزینه‌های آینده را به طور مشخص وارد مدل نمی‌کند در حالی که دارای اثرات مهمی هستند.
الگوی شتاب سرمایه‌گذاری، تعمیم یافته است تا هزینه‌های تعدیل را نیز پوشش دهد. در ادامه این بخش ابتدا فروض مدل سرمایه‌گذاری توبین را بررسی می‌کنیم و در ادامه روش آن را بررسی خواهیم نمود. فرض اول این است که سود بنگاه با موجودی سرمایه خود و همچنین موجودی سرمایه صنعتی که در آن فعالیت می‌کند در ارتباط است. به این معنی که هر چه ذخیره سرمایه‌ بنگاه بیشتر باشد، سود او بیشتر است و هرچه ذخیره سرمایه صنعت بیشتر باشد، سود بنگاه کاهش می‌یابد. فرض اخیر به این دلیل است که هر چه ذخیره سرمایه صنعت ( با ثبات سایر شرایط) بیشتر باشد،‌ تولید کالا بیشتر خواهد بود و قیمت پایین‌تر خواهد آمد و بنابراین اثر منفی بر سود بنگاه دارد. این فروض در رابطه زیر خلاصه شده است:
(۱۵-۳)
در رابطه فوق k_t و K_t به ترتیب ذخیره سرمایه بنگاه و صنعت است.
فرض دیگر این است که بنگاه با هزینه تعدیل روبروست به این معنی که برای بنگاه افزایش تجهیزات هزینه‌بر است و هزینه نهایی افزایش سرمایه تابعی فزاینده از اندازه تعدیل است. این فروض به صورت ریاضی در ذیل آورده شده است. اگر  هزینه سرمایه‌گذاری باشد:

به این معنی که هزینه عدم سرمایه‌گذاری صفر است. با افزایش سرمایه‌گذاری هزینه‌ آن افزایش می یابد و این افزایش صعودی است. برای سادگی فرض می‌شود که قیمت خرید یک واحد کالای سرمایه‌ای برابر واحد است (P_k=1) و بنابراین هزینه‌های تعدیل داخلی‌اند.
در نهایت فرض می‌شود که استهلاک وجود ندارد، بنابراین رشد سرمایه برابر با سرمایه‌گذاری خالص است:
(۱۶-۳)
برای حفظ پویایی‌ها تحلیل زمان را پیوسته در نظر می‌گیریم. بر این اساس،‌ تابع ارزش بنگاه به شکل زیر است.
(۱۷-۳)
معادله فوق باید نسبت به تغییرات موجودی سرمایه‌گذاری (قید ۱۸-۳) حداکثر شود.
(۱۸-۳)
مسئله فوق یک مسئله کنترل بهینه است که از مسئله‌ی حساب تغییرات نشأت می‌گیرد. در بهینه‌یابی فوق اگر مسیر I را بیابیم، مسیر k مشخص خواهد شد. از این رو در این معادلات I را متغیر کنترل و k را متغیر وضعیت نامگذاری می‌کنیم. برای حل مسئله کنترل از قاعده همیلتون استفاده می‌شود که برای بهینه‌یابی فوق به صورت زیر تعریف می‌شود:
(۱۹-۳)
اگر q را به صورت زیر تعریف کنیم داریم:
(۲۰-۳)
برای بهینه یابی بر اساس تابع همیلتونی فوق، باید شرایط زیر برقرار باشد.
(۲۱-۳)
از حل رابطه (*) معادله زیر به دست می‌آید.
(۲۲-۳)
که با معکوس کردن آن  تابعی فزاینده از  بدست می‌آید. بنابراین سرمایه‌گذاری با افزایش ارزش سرمایه، افزایش می‌یابد. ارزش سرمایه (  ) نیز تابعی از افزایش سود بین‌ دوره‌ای بنگاه است.
(۲۳-۳)
از حل معادله (**) نیز رابطه زیر به دست می‌آید:
(۲۴-۳)
به این مفهوم که ارزش سرمایه‌گذاری برای بنگاه با افزایش بازده سرمایه‌گذاری (  ) افزایش می‌یابد.
تعمیم رفتار بنگاه به کل اقتصاد:
اگر فرض شود که یک سری بنگاه مشابه وجود دارد، می‌توانیم رفتار یک بنگاه را به اقتصادکلان تعمیم دهیم. با توجه به اینکه q_t برابر ارزش اضافی استفاده از یک واحد سرمایه است، می‌توان ارزش سرمایه را بر حسب درآمد نهایی محصول آتی سرمایه نشان دهیم:
(۲۵-۳)
اگر تعداد دوره تعدیل زیاد باشد:
(۲۶-۳)

• . دیانی ، عبدالرسول ، حقوق خانواده ازدواج و انحلال آن ص ۳۴۱ ↑

• . سید حسین ، صفایی و امامی ، اسداله ، مختصر حقوق خانواده ، چاپ سی وهشتم ، نشر میزان ، تهران ، ۱۳۹۳،ص ۳۰۴ ↑

• ۱٫ سید حسین، صفایی و امامی ،منبع پیشین ، ص۳۰۷ ↑

• ۱٫برابر تبصره ماده ۴۰ق.ج.م.ا مصوب ۱۳۹۲: «محکومیت موثر محکومیتی است که محکوم را به تبع اجرای حکم،بر اساس ماده ۲۵ این قانون از حقوق اجتماعی محروم می کند.»طبق ماده ۲۵، محرومیت از حقوق اجتماعی در جرایم عمدی بر حسب اهمیت جرم ، ۷سال،۳ سال و۲ سال است،محکومیت به جرایم غیر عمدی و جزای نقدی، محکومیت موثر محسوب نمی شود. ↑

• ۱٫ لن یجعل الله للکافرین علی المو منین سبیلا ( سوره نساء ، آیه ۱۴۱) ↑

• ۱٫سید حسین ، صفایی و امامی منبع پیشین ، ص۳۱۱ ↑

• ۱٫ سید حسین ، صفایی و امامی ،منبع پیشین ، ص۳۱۳ ↑

• ۱٫ تبصره ماده ۱۵ قانون ۱۳۹۲: « در صورتی که دادگاه تشخیص دهد اعطای سرپرستی بدون اجرای مفاد این ماده(یعنی اخذ تعهد به پرداخت هزینه های نگهداری و تربیت و تحصیل)به مصلحت کودک یا نوجوان می باشد، به صدور حکم سرپرستی اقدام می کند.» ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۳۱۷ ↑

• ۱٫ به نظر می رسد که در متن تبصره چاپ روز نامه رسمی ، شماره ۱۹۹۹۷مورخ ۶ آبان۱۳۹۲ کلمات « و نام خانوادگی » از قلم افتاده است. ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین، ص ۳۱۹ ↑

• . همان . ↑

• ۱٫ سید محمد، موسوی بجنوردی ، روزنامه ایران ، شماره ۵۴۸۲، مورخ۱۷/۷/۹۲ ↑

• ۱٫ سوره نجم ، آیه ۶ ↑

• ۱٫ سوره اسراء ، آیه ۷۰ ↑

• ۱٫ شهید ثانی، مسالک الافهام، ج۲، ص۵۵۰ و یزدی، ترجمه شرایع الاحکام ،ج۲ ، ص۷۱۱ ↑

• . سید حسین صفایی و اسداله ، امامی ، منبع پیشین ، ص ۱۲۸ ↑

• . سید حسن ، امامی ، منبع پیشین ، ص ۱۹۶ ↑

• . شهید ثانی ، مسالک الافهام ، ج ۲ ، تهران ، ۱۳۷۳ ، ص ۵۵۱ و ابوالقاسم ، یزدی منبع پیشین ، ص ۷۱۲ ↑

• . سید حسن ، امامی ، پیشین ، ص ۱۹۷ ↑

• . سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، پیشین ، ص ۱۲۹ ↑

• . شهید ثانی ، منبع پیشین ، ص۵۵۰ و شهید ثانی ، شرح لمعه، ج۲ ،ص۱۲۱ و شیخ محمد حسن نجفی، جواهر الکلام ، ج۳۱، ص۲۹۰ ↑

• . سید جواد ، مدیر نیا، دکتر سید جواد ، پیشین ص ۱۲۱ ↑

• . سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، دکتر اسداله ، پیشین ص ۱۳۰ ↑

• سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، پیشین ص ۱۹۹ ↑

• . ناصر ، کاتوزیان ، حقوق مدنی ، خانواده ، جلد دوم ، اولاد ، شرکت انتشار ،تهران ، ۱۳۷۵ ، صص ۱۶۸ و ۱۶۹ ↑

• . همان ، ص ۱۷۳ و ۱۷۴ ↑

• • • . ۱٫برای بررسی بیشتر مراجعه شود به: دکتر ناصر کاتوزیان، حقوق مدنی، خانواده، جلد دوم،ص۱۴۸تا۱۵۳ ↑

  ( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

• شیخ محمدحسن نجفی،جواهرالکلام، جلد ۳۱،صص ۳۰۱؛و نیز رک: الروضه البهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه، چاپ جدید با تعلیقات سیدمحمد کلانتر، جلد۵،ص۳۴۶؛احمدالمطهری، مستند تحریرالوسیله، کتاب النکاح، ص۵۴۴ ↑

• محمدجواد مغنیه، الامام الصادق ، جلد ۵ و ۶ ، بیروت ، ۱۹۶۶ ، ص ۳۱۵ ↑

• برای دیدن نظر موافق رک: دکتر کاتوزیان،پیشین، ص۱۴۷ ↑

• شیخ محمدحسن نجفی، جواهرالکلام، جلد ۳۱،ص۲۸۳و۲۸۴ ↑

• محمدجواد مغنیه، فقه الامام الصادق، جلد ۵ و ۶،بیروت ، ۱۹۶۶ م ، ص ۳۱۵ ↑

• برای بررسی بیشتر رجوع شود به دکتر ناصر کاتوزیان، حقوق مدنی، خانواده، جلد دوم، صص۱۶۲تا۱۶۴ ↑

• ۱٫ سید حسین ، صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۳۹۹ ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۴۰۱ ↑

• ۱٫ دکتر کاتوزیان،حقوق خانواده ، ج ۲،شر کت سهامی انتشار ،تهران ،۱۳۷۱ ، ش ۲۹۲ ↑

• ۱٫ شیخ محمد حسن ، نجفی ، جواهر الکلام، ج۳۱،ص۲۹۲ ↑

• ۲٫ واعبدوالله و لا تشرکوا به شیئا و بالوالدین احسانا و بذی القربی ↑

• . سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ،ص۴۰۵ ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ،ص۴۰۶ ↑

• . دیانی ، عبدالرسول ، حقوق خانواده ازدواج و انحلال آن ص ۳۴۱ ↑

• . سید حسین ، صفایی و امامی ، اسداله ، مختصر حقوق خانواده ، چاپ سی وهشتم ، نشر میزان ، تهران ، ۱۳۹۳،ص ۳۰۴ ↑

• ۱٫ سید حسین، صفایی و امامی ،منبع پیشین ، ص۳۰۷ ↑

• ۱٫برابر تبصره ماده ۴۰ق.ج.م.ا مصوب ۱۳۹۲: «محکومیت موثر محکومیتی است که محکوم را به تبع اجرای حکم،بر اساس ماده ۲۵ این قانون از حقوق اجتماعی محروم می کند.»طبق ماده ۲۵، محرومیت از حقوق اجتماعی در جرایم عمدی بر حسب اهمیت جرم ، ۷سال،۳ سال و۲ سال است،محکومیت به جرایم غیر عمدی و جزای نقدی، محکومیت موثر محسوب نمی شود. ↑

• ۱٫ لن یجعل الله للکافرین علی المو منین سبیلا ( سوره نساء ، آیه ۱۴۱) ↑

• ۱٫سید حسین ، صفایی و امامی منبع پیشین ، ص۳۱۱ ↑

• ۱٫ سید حسین ، صفایی و امامی ،منبع پیشین ، ص۳۱۳ ↑

• ۱٫ تبصره ماده ۱۵ قانون ۱۳۹۲: « در صورتی که دادگاه تشخیص دهد اعطای سرپرستی بدون اجرای مفاد این ماده(یعنی اخذ تعهد به پرداخت هزینه های نگهداری و تربیت و تحصیل)به مصلحت کودک یا نوجوان می باشد، به صدور حکم سرپرستی اقدام می کند.» ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۳۱۷ ↑

• ۱٫ به نظر می رسد که در متن تبصره چاپ روز نامه رسمی ، شماره ۱۹۹۹۷مورخ ۶ آبان۱۳۹۲ کلمات « و نام خانوادگی » از قلم افتاده است. ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین، ص ۳۱۹ ↑

• . همان . ↑

• ۱٫ سید محمد، موسوی بجنوردی ، روزنامه ایران ، شماره ۵۴۸۲، مورخ۱۷/۷/۹۲ ↑

• ۱٫ سوره نجم ، آیه ۶ ↑

• ۱٫ سوره اسراء ، آیه ۷۰ ↑

• ۱٫ شهید ثانی، مسالک الافهام، ج۲، ص۵۵۰ و یزدی، ترجمه شرایع الاحکام ،ج۲ ، ص۷۱۱ ↑

• . سید حسین صفایی و اسداله ، امامی ، منبع پیشین ، ص ۱۲۸ ↑

• . سید حسن ، امامی ، منبع پیشین ، ص ۱۹۶ ↑

• . شهید ثانی ، مسالک الافهام ، ج ۲ ، تهران ، ۱۳۷۳ ، ص ۵۵۱ و ابوالقاسم ، یزدی منبع پیشین ، ص ۷۱۲ ↑

• . سید حسن ، امامی ، پیشین ، ص ۱۹۷ ↑

• . سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، پیشین ، ص ۱۲۹ ↑

• . شهید ثانی ، منبع پیشین ، ص۵۵۰ و شهید ثانی ، شرح لمعه، ج۲ ،ص۱۲۱ و شیخ محمد حسن نجفی، جواهر الکلام ، ج۳۱، ص۲۹۰ ↑

• . سید جواد ، مدیر نیا، دکتر سید جواد ، پیشین ص ۱۲۱ ↑

• . سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، دکتر اسداله ، پیشین ص ۱۳۰ ↑

• سید حسین ، صفایی و اسداله ، امامی ، پیشین ص ۱۹۹ ↑

• . ناصر ، کاتوزیان ، حقوق مدنی ، خانواده ، جلد دوم ، اولاد ، شرکت انتشار ،تهران ، ۱۳۷۵ ، صص ۱۶۸ و ۱۶۹ ↑

• . همان ، ص ۱۷۳ و ۱۷۴ ↑

• • • . ۱٫برای بررسی بیشتر مراجعه شود به: دکتر ناصر کاتوزیان، حقوق مدنی، خانواده، جلد دوم،ص۱۴۸تا۱۵۳ ↑

  ( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

• شیخ محمدحسن نجفی،جواهرالکلام، جلد ۳۱،صص ۳۰۱؛و نیز رک: الروضه البهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه، چاپ جدید با تعلیقات سیدمحمد کلانتر، جلد۵،ص۳۴۶؛احمدالمطهری، مستند تحریرالوسیله، کتاب النکاح، ص۵۴۴ ↑

• محمدجواد مغنیه، الامام الصادق ، جلد ۵ و ۶ ، بیروت ، ۱۹۶۶ ، ص ۳۱۵ ↑

• برای دیدن نظر موافق رک: دکتر کاتوزیان،پیشین، ص۱۴۷ ↑

• شیخ محمدحسن نجفی، جواهرالکلام، جلد ۳۱،ص۲۸۳و۲۸۴ ↑

• محمدجواد مغنیه، فقه الامام الصادق، جلد ۵ و ۶،بیروت ، ۱۹۶۶ م ، ص ۳۱۵ ↑

• برای بررسی بیشتر رجوع شود به دکتر ناصر کاتوزیان، حقوق مدنی، خانواده، جلد دوم، صص۱۶۲تا۱۶۴ ↑

• ۱٫ سید حسین ، صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۳۹۹ ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ، ص۴۰۱ ↑

• ۱٫ دکتر کاتوزیان،حقوق خانواده ، ج ۲،شر کت سهامی انتشار ،تهران ،۱۳۷۱ ، ش ۲۹۲ ↑

• ۱٫ شیخ محمد حسن ، نجفی ، جواهر الکلام، ج۳۱،ص۲۹۲ ↑

• ۲٫ واعبدوالله و لا تشرکوا به شیئا و بالوالدین احسانا و بذی القربی ↑

• . سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ،ص۴۰۵ ↑

• ۱٫ سید حسین صفایی و امامی ، منبع پیشین ،ص۴۰۶ ↑

۵-۱- فرایند تحقیق………………………………………………………………………………………………………………۲۰۵
۵-۲- نتیجه گیری ………………………………………………………………………………………………………………۲۰۵
۵-۲-۱- نتایج فرضیات……………………………………………………………………………………………………….۲۰۵
۵-۲-۱-۱- فرضیه اول…………………………………………………………………………………………………………۲۰۵
۵-۲-۱-۲- فرضیه دوم…………………………………………………………………………………………………………۲۰۶
۵-۲-۱-۳- فرضیه سوم…………………………………………………………………………………………………………۲۰۷
۵-۲-۱-۴- فرضیه چهارم……………………………………………………………………………………………………..۲۰۷
۵-۲-۱- ۵- فرضیه پنجم………………………………………………………………………………………………………۲۰۸
۵-۲-۲- نتایج آزمون فریدمن کل متغیرهای تحقیق…………………………………………………………………..۲۰۹
۵-۳- نتایج یافته های جانبی تحقیق………………………………………………………………………………………..۲۱۰
عنوان صفحه
۵-۴- پیشنهادات برای این تحقیق…………………………………………………………………………………………..۲۱۱

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۵-۵- پیشنهاد برای تحقیقات آتی……………………………………………………………………………………………۲۱۲
۵-۶- محدودیت های تحقیق………………………………………………………………………………………………..۲۱۳
پیوست ها……………………………………………………………………………………………………………………………۲۱۴
منابع فارسی…………………………………………………………………………………………………………………………۲۴۹
منابع انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………….۲۵۸
چکیده انگلیسی…………………………………………………………………………………………………………………….۲۵۹
فهرست جداول :
عنوان صفحه
جدول(۲-۱) مدلهای مختلف تجارت الکترونیکی……………………………………………………………………….۵۳
جدول(۲-۲) دورنمایی از نقشهای متفاوتی که یک برند برای این دو گروه ایفا می کند……………………۸۱
جدول(۲-۳) مقایسه ارزش صادرات غیر نفتی، صادرات فرش و نسبت صادرات فرش به کل صادرات غیر نفتی در خلال سال های ۹۱-۱۳۸۰٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫۱۰۶
جدول(۲-۴) سهم ایران و عمده ترین رقبای تجاری آن در زمینه صادرات فرش دستباف در خلال سال های۲۰۱۲-۲۰۰۶٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫۱۰۹
جدول(۲-۵) ارزش صادرات فرش دستباف۷کشور عمده صادر کننده در جهان در خلال سالهای۲۰۱۲-۲۰۰۶٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫۱۱۲
جدول(۲-۶) صادرات فرش دستباف به۱۰ کشور عمده واردکننده فرش ایران در خلال سال های ۹۱-۱۳۸۶٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫٫۱۱۷
جدول(۳-۱) متغیرها و آیتم های تحقیق…………………………………………………………………………………..۱۲۷
جدول(۳-۲) طیف لیکرت……………………………………………………………………………………………………..۱۳۴
جدول(۳-۳) شماره سوالات پرسشنامه در مورد فرضیه ها………………………………………………………….۱۳۴
جدول(۳-۴):آلفای کرونباج پرسشنامه تحقیق……………………………………………………………………………۱۳۶
جدول(۳-۵) میزان آلفای کرونباخ برای هر متغییر……………………………………………………………………..۱۳۶
جدول(۴-۱) فراوانی سوال های متغیر شناسنامه دار کردن………………………………………………………….۱۴۶
عنوان صفحه
جدول(۴-۲) فراوانی سوال های متغیر تبلیغات…………………………………………………………………………۱۵۰
جدول(۴-۳) فراوانی سوال های متغیر شناسایی خواسته های مصرف کنندگان………………………………۱۵۵
جدول(۴-۴) فراوانی سوال های متغیر آشنایی صادرکنندگان با تجارت الکترونیک…………………………۱۶۰
جدول(۴-۵) فراوانی سوال های متغیر برند………………………………………………………………………………۱۶۵
جدول(۴-۶) توصیف آماری میزان اهمیت زیر عامل های متغیر شناسنامه دار کردن……………………….۱۶۸
جدول(۴-۷) توصیف آماری میزان اهمیت زیر عامل های متغیر تبلیغات………………………………………۱۶۹
جدول(۴-۸) توصیف آماری میزان اهمیت زیر عامل های متغیر شناسایی خواسته های مصرف کنندگان……………………………………………………………………………………………………………………………….۱۷۰
جدول(۴-۹) توصیف آماری میزان اهمیت زیر عامل های متغیر آشنایی صادرکنندگان باتجارت الکترونیک……………………………………………………………………………………………………………………………۱۷۱
جدول(۴-۱۰) توصیف آماری میزان اهمیت زیر عامل های متغیر برند…………………………………………۱۷۲
جدول(۴-۱۱) توصیف آماری میزان اهمیت کل سوال های پرسشنامه………………………………………….۱۷۲
جدول(۴-۱۲) آماره آزمونt سوال های متغییر شناسنامه دار کردن………………………………………………۱۷۳
جدول(۴-۱۳) نت
ایج آزمون t برای متغیر شناسنامه دار کردن………………………………………………………۱۷۴٫
جدول(۴-۱۴) آماره آزمونt سوال های متغییر تبلیغات……………………………………………………………..۱۷۵
جدول(۴-۱۵) نتایج آزمون t برای متغیر تبلیغات………………………………………………………………………۱۷۶
جدول(۴-۱۶) آماره آزمونt سوال های متغییر شناسایی خواسته های مصرف کنندگان………………….۱۷۶
جدول(۴-۱۷) نتایج آزمون t برای متغیر شناسایی خواسته های مصرف کنندگان…………………………..۱۷۷
عنوان صفحه
جدول(۴-۱۸) آماره آزمونt سوال های متغییر آشنایی صادرکنندگان با تجارت الکترونیک…………….۱۷۸
جدول(۴-۱۹) نتایج آزمون t برای متغیر آشنایی صادر کنندگان با تجارت الکترونیک…………………….۱۷۹
جدول(۴-۲۰) آماره آزمونt سوال های متغییر وجود یک برند…………………………………………………..۱۸۰

مقدار شاخص کفایت نمونه برداری KMO)) به منظور تأیید اعتبار روش ۵/ است و هر چه این آماره به یک نزدیک تر باشد، اعتبار روش بیشتر خواهد بود.
حداقل سه متغیر باید روی هر عامل بار شود. بار عاملی هر شاخص در ماتریس عاملی و ماتریس چرخش یافته، حداقل باید ۳/ باشد. همچنین حداقل میزان اشتراکات شاخص ها ۶/است و هر چقدر میزان آن به یک نزدیکتر باشد، واریانس کل تبیینی افزایش مى یابد. علاوه بر این، گفته مى شود که مدل مناسب باید حداقل ۵۰ درصد از واریانس مشترک را تبیین کند.
اندازه MSA باید بزرگ تر از۵/ باشد
وجود عوامل استخراجی همراه با نمرات عاملی که با بهره گرفتن از آن‌ها، می‌توان به بررسی دقیق­تر و جزئی­تر مشاهدات در هر یک از عوامل پرداخت (بختیار زاده و همکاران ،۱۳۶،۱۳۸:۱۳۹۰).
۳-۲۳-۴-مدل فرایند تحلیل سلسله مراتبی:
فرایند تحلیل سلسله مراتبی( AHP ) یکی از روش های تصمیم‌گیری چند معیاری است که در آن برمبنای یک هدف معین وبا استفاده از معیارها یا سنجه های مختلف و وزن دهی به هر یک از آن‌ها می‌توان از میان گزینه ها یا آلترناتیو ها، گزینه ی مرجح و با اولویت رابرای هدفی خاص برگزید و سایر گزینه ها را نیز رتبه بندی نمود .این روش برای اولین با در دهه ی ۷۰ میلادی بوسیله ی ساتی ابداع شد. ای اچ پی شامل سه مرحله ی اصلی به شرح زیر است :

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۱-ساختن سلسله مراتب: اولین گام در ای اچ پی ترسیم یک نمایش گرافیکی از مسئله است که در آن هدف، معیارهای مناسب برای دستیابی به هدف و گزینه های مورد نظر نشان داده شود.در واقع در این مرحله سطوح مختلف تحلیل به صورت سلسله مراتبی و گرافیکی به تصویــــر کشیــده می شوند.
۲- مقایسه زوجی و وزن دهی: در ای اچ پی عناصر هر سطح نسبت به یکدیگر به صورت زوجی ) دوبه دویی )مقایسه شده و وزن دهی می شوند. مقایسه و وزن دهی به عناصر در یک ماتریس K×K ثبت می‌شود مقایسه زوجی به صورت ارزش گذاری عنصر سطر نسبت به عنصر ستون صورت می گیرد و برای ارزش گذاری نیز معمولا از یک مقیاس فاصله ای از ۱ تا۹ استفـــــاده می‌شود. هر چه مقدار ارزش داده شده بیشتر باشد نشان دهنده ی اهمیت و ارجحیت بیشتر عنصر سطری نسبت به عنصر ستونی است. به طوریکه ارزش ۹ بیانگر کاملاً مرجح یا کاملاً مهم تر و ارزش یک بیانگر با ارجحیت و اهمیت یکسان است لازم به ذکر است که ماتریس مقایسه زوجی یک ماتریس معکوس است بدین معنی که اگر ارزش مقایسه ای عنصر سطری a نسبت به عنصر ستونی، b معادل ۹ باشد ارزش مقایسه ای عنصر سطری b نسبت به عنصر ستونی a برابر ۱ ÷ ۹خواهد بود.
۳-محاسبه ی نرخ سازگاری( CR): نرخ سازگاری در روش ای اچ پی شاخصی است که سازگاری مقایسه ها را نشان می دهد.این نرخ گویای درجه ی صحت و دقت ارزش گذاری ها در مقایسات زوجی است ، چنانچه نرخ مذکور برابر و کمتر از ۱/ باشد می‌توان ارزش گذاری ها ومقایسات را خوب و صحیح دانست، در غیر این صورت ارزش گذاری و مقایسات زوجی باید دوباره انجام گرفته یا اصلاح شود. نرخ سازگاری از طریق محاسبه ی شاخص سازگاری (CI) و رابطه زیر حاصل می‌شود.
CI= Σλmax-n/n-1
رابطه ۱
در رابطه بالا λmax عنصر بردار ویژه و n تعداد معیارهاست. عنصر بردار ویژه از رابطه زیر بدست می‌آید:
رابطه ۲ وزن معیار/ سطر ماتریس ارزش گذاری× ستون وزن ها = λmax
λmax باید به تعداد معیارها وبرای همه ی آن‌ها محاسبه شده وسپس از مجموع آن‌ها در رابطه (۱) CI حاصل می گردد. شاخص دیگر مورد نیاز شاخص تصادفی (RI) است:
رابطه ۳ CR = CI/ RI.(کرم . محمدی ،۶۳،۶۸،۱۳۸۸)
اولین مرحله در روش AHP تجزیه نمودن مسأله تصمیم‌گیری به سلسله مراتب است که شامل مهمترین عناصر مسأله تصمیم‌گیری می باشد . در ایجاد یک سلسله مراتب، سطح بالا، هدف نهایی یک تصمیم گیر است. سپس سلسله مراتب از کلی به جزئی تر تا اینکه به سطحی از صفات برسد، پایین می‌آید . این سطحی است که در مقابل آن گزینه های تصمیم‌گیری پایین ترین سطح سلسله مراتب ارزیابی می شوند. هر سطح باید به سطح بالاتر قبلی متصل شود .بطور مثال یکی از ساختارهای سلسله مراتبی شامل چهار سطح است : هدف اصلی، اهداف، صفات و گزینه ها.
گزینه ها در یک پایگاه داده GIS ارائه می شوند . هر لایه شامل مقادیر صفاتی که به گزینه ها تخصیص داده شده، و هر گزینه (مثلا پلیگو ) مرتبط با عناصر سطح بالایی (یعنی صفات می باشد. مفهوم صفت، روش AHP را به روش­های GIS متصل می نماید.
مقایسه عناصر تصمیم‌گیری بصورت دو تایی: یک روش اساسی جهت آزمون روش AHPمقایسه های دو تایی می باشد. این روش از پیچیدگی مدل به طور قابل توجهی می کاهد، زیرا تنها دومؤلفه دریک زمان بررسی می گردند. این روش در سه مرحله انجام می گردد الف( تهیه ماتریس مقایسه در هر سلسله مراتب، که از بالا آغاز شده و به پایین ادامه می یابد. ب( محاسبه وزنهای هر عنصر سلسله مراتب. ج( تخمین نسبت توافق (نیر آبادی و حاجی میر رحیمی ،۴).
مراحل فرایند تحلیل سلسله مراتبی
فرایند تحلیل سلسله مراتبی را می‌توان در پنج مرحله اصلی شامل تشکیل درخت سلسله مراتبی، مقایسه زوجی جایگزین ها و معیارهای تحقیق، عملیات محاسبه داده ها، تحلیل حساسیت و نرخ ناسازگاری ترسیم و اجرا نمود
ترسیم و تشریح درخت سلسله مراتبی: درخت سلسله مراتبی دارای سه سطح اصلی هدف، معیارها، و گزینه ها است که سطح معیار آن قابل تقسیم به زیر معیارهای متعدد می باشد.
هدف: به پرسش اصلی تحقیق یا مشکلی که قصد داریم آ ن را حل نماییم هدف گفته می‌شود. هدف بالاترین سطح درخت سلسله مراتبی است و تنها یک پارامتر دارد که انتخاب آن وظیفه بالاترین سطح تصمیم‌گیری پروژه می باشد.
معیارها: به ملاک های متضمن هدف و سازنده آن معیار گفته می‌شود . معیارها در واقع سنگ محک هدف یا وسیله اندازه گیری آن می باشد. هر اندازه معیارها بیشتر اجزاء هدف را پوشش دهند و بیشتر بیان کننده هدف باشند، احتمال گرفتن نتیجه دقیق­تر افزایش خواهد یافت معیارها دومین سطح درخت سلسله مراتبی پس از هدف می باشند . در این سطح می‌توانیم بنا به ضرورت به تعداد مورد نیاز معیار در سطح افقی ترسیم و تنظیم نماییم معیارهای قابل تقسیم به زیر معیارها و زیر معیارها قابل تقسیم به زیر معیارهای بعدی می باشند. این وضعیت می‌تواند بس ته به ضرورت تا n زیر معیار در سطح عمودی و افقی افزایش پیدا نماید.
جایگزین ها: جایگزین ها در واقع منظور و مقصد هدف در درخت سلسله مراتبی می باشند و پاسخ هدف از میان جایگزین های ترسیم شده به دست می‌آید. جایگزین ها آخرین سطح درخت سلسله مراتبی می باشند بستگی به چگونگی استفاده از روش AHPدارد. در مواردی که از این تکنیک به منظور انتخاب یا اولویت بندی استفاده می‌شود عمومًا تعیین جایگزین ها محقق صورت می گیرد زیرا اوست که تعیین می کند از میان کدام جایگزین ها باید انتخاب صورت گیرد یا چه جایگزی نهایی باید اولویت بندی شود.
تعیین معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها:
کشف، شناسایی و دسته بندی معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها: در این بخش باید دست کم یک نفر را که دارای سوابق علمی و پژوهشی در زمینه هدف و مسلط به روش تحقیق باشد برای شناسایی، کشف و دست ه بندی معیارها، زیرمعیارها و جایگزین ها به کار گرفته شود این فرد باید با بهره گرفتن از دانش خویش، انجام مطالعات تکمیلی، تحقیقات میدانی و مصاحبه اقدامات لازم را در این زمینه به انجام رساند و در نهایت مجموعه معیارها و جایگزین ها مرتبط با هدف راگردآوری و به صورت دقیق و قابل توجیه دسته بندی و در نهایت تعریف نماید.
استاندارد کردن معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها در این مرحله با بهره گرفتن از روش دلفای، مجموعه معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها که در بخش قبلی شناسایی و دسته بندی شده اند، استاندارد می گردند . برای این منظور چهار مرحله طراحی و اجرا خواهد شد.
تعیین گروه قضاوت کارشناسی : در این مرحله باید مجموعه ای از کارشناسانی را که درگیر فعالیت های اجرایی در زمینه هدف مورد نظر می باشند برای تشکیل گروه قضاوت کننده، دعوت نمایند . این افراد در خصوص ارتباط یا عدم ارتباط معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها با هدف، قضاوت خواهند کرد.
طراحی پرسشنامه: پرسشنامه دلفای دارای چهار قسمت می بـاشد که شامل جدول مقیــاس ١٠ درجه­ای، پرسش های پرسشنامه دلفای جدول پیشنهادها در خصوص حذف اصلاح یا اضافه کردن معیارها و زیرمعیارها جدول ثبت امتیازات مقایسه و زیر معیارها جایگزین ها می‌شود.
جدول مقیاس ١٠ درجه ای: در این بخش جدولی با مقیاس ١٠ درجه برای سنجش اهمیت هر یک از معیارها و زیرمعیارها طراحی می‌شود. این جدول وسیله ای است که به گروه قضاوت کارشناسی کمک می کند تا ارزش عددی اهمیت هر یک از معیارها و زیرمعیا رها را نسبت به یکدیگر مشخص نمایند. جدول از سه بخش امتیاز، نشانگر و جمله اظهاری تشکیل شده است.
پرسش های پرسشنامه دلفای: در این بخش پرسش های پرسشنامه دلفای براساس معیارها، زیرمعیارها و جایگزین های پیشنهاد شده توسط گروه تحقیق طراحی خواهد شد.
شایسته است بر ای نزدیک کردن تصاویر و برداش ت های ذهنی گروه قضاوت کننده شاخص‌های مناسبی برای هر یک از معیارها و زیرمعیارها تدارک دیده شود تا گروه قضاوت کارشناسی نسبت به همه معیارها ذهنیت مشترکی پیدا نمایند و بر اساس آن قضاوت کنند .
جدول ثبت پیشنهادها در خصوص حذف، اصلاح یا اضافه کردن: در این بخش جداولی طراحی خواهد شد که به قضاوت کننده این امکان را می دهد تا پیشنهادهای اصلاحی خود را در خصوص معیارها و زیر معیارها ارائه دهد .
جدول ثبت امتیاز معیارها، زیرمعیارها و جایگزین ها: در این بخش جداولی طراحی خواهد شد که در آن‌ها امتیا ز داده شده توسط گروه قضاوت کننده به هر یک از معیارها و زیرمعیارها ثبت خواهد شد . تعداد این جداول بستگی به تعداد سطوح معیارها و زیر معیارها دارد . به گونه ای که برای سطح اول معیارها یک جدول و برای سطوح بعدی که شامل زیر معیارها می‌شود به تناسب هر یک از زیرمجموعه ها یک جدول در نظر گرفته خواهد شد. بنابراین در مرحله اول اهمیت هر یک از معیارها سنجیده خواهد شد و در صورتی که معیارها توسط تیم قضاوت کننده حائز شرایط استاندارد تشخیص داده شد، اهمیت زیرمجموعه هر یک از این معیارها بررسی خواهد گردید.
محاسبه اعتبار معیارها، زیرمعیارها و جایگزین ها: پس از تعیین ارزش عددی اهمیت هر یک از معیارها، زیر معیارها و جایگزین ها توسط گروه قضاوت کارشناسی، عملیات محاسبه اعتبار برای استاندارد کردن آن‌ها آغاز می‌شود در این مرحله با بهره گرفتن از میانگین حسابی، میانگین هر یک از معیارها و سپس زیرمعیارهای مربوط به هر معیار محاسبه شده و در نهایت مجموعه معیارها و زیرمعیارهایی که ارزش عددی ٧ و بالاتر را از روی جدول مقیاس اندازه گیری کسب کرده اند به عنوان معیارها، زیرمعیارها و جایگزین های استاندارد شده انتخاب خواهد شد .
جدول معیارها، زیرمعیارها و جایگزین های نهایی و استاندارد شده: در این مرحله مجموعه معیارها و جایگزین هایی که توانسته اند امتیاز ٧ از ١٠ را کسب کنند به عنوان معیارها، زیرمعیارها و جایگزین های نهایی در جداول جداگانه ثبت خواهند شد. این مجموعه پایه و اساس گردآوری داده های “AHP"را تشکیل می دهند و با پایان این مرحله، بخش ترسیم درخت سلسله مراتبی پایان خواهد پذیرفت.
گردآوری داده ها: پس از ثبت زیرمعیارهای استاندارد شده، مجموعه زیرمعیارها به دو دسته کلی زیرمعیارهای کمی و کیفی تقسیم خواهند شد. زیرمعیارهای کمی، زیرمعیارهایی هستند که داده های آن‌ها به صورت اعداد و ارقام حقیقی قابل گردآوری است زیرمعیارهای کیفی، زیرمعیارهایی هستند که تنها از طریق نگرش شناختی افراد می‌توان داده های آن را به دست آورد. برای گردآوری داده های کیفی ترسیم و اجرای سه مرحله ضروری است . این مراحل شامل طراحی پرسشنامه گـــردآو ری داده ها تعیین جامعه نمونه و طراحی جداول مقایسه های زوجی می باشد.
طراحی پرسشنامه: در این بخش با بهره گرفتن از زیرمعیارهای استاندارد شده، پرسشنامه گردآوری داده ها طراحی خواهد شد در این پرسشنامه تعداد پرسش ها متناسب با تعداد زیرمعیارها است . پرسش ها به صورت مقایسه بیان هر یک از آخرین سطح زیرمعیارها و جایگزین ها طراحی خواهد شد و پرسش شونده باید براساس آن پاسخ گوید برای آنکه برداش ت های ذهنی پرسش شوندگان نسبت به پرسش ها به یکدیگر نزدیک شود ارائه شاخص‌های مناسب مرتبط با زیرمعیار مناسب خواهد بود.
تعیین جامعه نمونه: انتخاب افراد پرسش شونده به صورت تعمدی، طبقه ای و سهمیه ای صورت خواهد گرفت. در این روش از انتخاب تصادفی افراد به شدت باید پرهیز کرد نحوه انتخاب بدین شکل است که در ابتدا باید با توجه به هدف پروژه و همچنین کمی یا کیفی بودن زیرمعیارها و جایگزی ن ها آن‌ها را طبق ه بندی نمود، سپس به تناسب تعداد زیرمعیارها یا جایگزین های قرارگرفته در هر طبقه، سهمیه مناسبی از پرسش شوندگان را به آن‌ها اختصاص داد و در آخر، از میان افرادی که دارای اطلاعات کارشناسی مناسب در خصوص زیرمعیارها و جایگزین ها و از جهت نوع کار و تخ صیص نیز ترجیحًا درگیر فعالیت های مرتبط با آن م ی باشند، سهمیه های اختصاصی به هر طبقه از زیرمعیارها و جایگزین ها را پر نمود با انجام این اقدامات، مجموعه افرادی که از آنان پرسش شده و همچنین تعداد و نوع پرسش ها مشخص خواهد شد.
جدول مقایسه زوجی: در این بخش سه نوع جدول داریم که شامل جدول مقیاس مقایسه زوجی جایگزین ها و آخرین سطح زیرمعیارها، و جدول ماتریس مقایسه زوجی معیارها و زیر میارها با یکدیگر می باشد .
در روشAHP با بهره گرفتن از منطق فازی که به صورت پیوستاری است جدولی ٩ یا ۱۱درجه ای تهیه می‌شود. این جدول دارای اعداد صحیح ١ تا ٩ یا ١١ می باشد که برای هر وضعیت از مقایسه، یک عدد در نظر گرفته شده است.
جدول(۳-۸): مقیاس مقایسه دو به دو در AHP

وضعیت مقایسه	وزن یا ارزش
یکسان	۱
یکسان تا نسبتًا بیشتر	۲

فهرست جداول
جدول۱-۱، شاخص‌های مالی و علائم بنیادی مورد استفاده به منظور رتبه‌بندی…………………………………………………۹
جدول۲-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط به آماره های کلیدی غیر‌مالی)……………………………………۱۱
جدول۳-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط به پیشینه اطلاعاتی)…………………………………………………..۱۲
جدول۴-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط به اطلاعات بخش ها)………………………………………………….۱۲
جدول۵-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط بحث و تحلیل مدیریت)……………………………………………..۱۳
جدول۶-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط به اطلاعات پیش‌بینی)………………………………………………..۱۳
جدول۷-۱، شاخص‌های افشای اختیاری (عناصر مربوط به خلاصه ای از نتایج تاریخی مهم)…………………………..۱۴
جدول۱-۲، همسنجی شاخص‌های برتری شرکت‌ها در بورس های جهان………………………………………………………….۳۴
جدول ۲-۲، شاخص‌های رتبه‌بندی شرکت‌ها توسط سازمان مدیریت صنعتی…………………………………………………..۳۸
جدول۳-۲، متغیرها و نحوه اندازه‌گیری آنها در تحقیق سجادی و همکاران(۱۳۸۸)………………………………………….۸۴
جدول۱-۳، شاخص‌های مالی و علائم بنیادی مورد استفاده به منظور رتبه‌بندی…………………………………………….۱۰۶
جدول۲-۳، عناصر شش گانه مربوط به افشای اختیاری…………………………………………………………………………………..۱۰۸
جدول۱-۴، KMO و آزمون بارتلت…………………………………………………………………………………………………………………..۱۱۹
جدول۲-۴، تحلیل واریانس شاخص‌های مالی…………………………………………………………………………………………………..۱۲۰
جدول۳-۴،ماتریس ضرایب شاخص‌های مالی در عامل های به دست آمده……………………………………………………..۱۲۰
جدول۴-۴، آمار توصیفی متغیرهای پژوهش…………………………………………………………………………………………………….۱۲۲
جدول۵-۴، همبستگی بین متغیرهای پژوهش…………………………………………………………………………………………………۱۲۳
جدول۶-۴، نتایج آزمون نرمال بودن توزیع متغیر وابسته پژوهش……………………………………………………………………۱۲۴
جدول۷-۴، نتایج آزمون نرمال بودن توزیع متغیر وابسته پژوهش بعد از فرایند نرمال سازی………………………..۱۲۴
جدول۸-۴، اطلاعات مربوط به تعیین روش مورد استفاده برای فرضیه اول…………………………………………………….۱۲۵

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

جدول۹-۴، مدل تصادفی برای آزمون اول…………………………………………………………………………………………………………۱۲۶
جدول۱۰-۴، آزمون ناهمسانی واریانس……………………………………………………………………………………………………………..۱۲۷
جدول۱۱-۴ نگاره، نرمال بودن اجزای باقیمانده……………………………………………………………………………………………….۱۲۸
جدول۱۲-۴ اطلاعات مربوط به تعیین روش مورد استفاده برای فرضیه دوم…………………………………………………..۱۲۹
جدول۱۳-۴ مدل Pooled برای فرضیه دوم…………………………………………………………………………………………………..۱۲۹
جدول۱۴-۴ آزمون ناهمسانی واریانس………………………………………………………………………………………………………………۱۳۰
جدول۱۵-۴ نگاره، نرمال بودن اجزای باقیمانده……………………………………………………………………………………………….۱۳۱
فهرست نمودارها
نمودار ۱-۴،نمودار نزولی مقادیر ویژه………………………………………………………………………………………………………………..۱۱۹
۱-۱- مقدمه
سنجش و مقایسه عملکرد شرکت‌ها از جمله اطلاعات حائز اهمیتی است که سرمایه‌گذاران و سایر استفاده‌ کنندگان را در امر تصمیم‌گیری اقتصادی یاری می‌رساند. در واقع رتبه‌بندی شرکت‌ها از نظر معیارهای مالی و غیر‌مالی اطلاعات شفاف و قابل‌فهمی را به استفاده‌ کنندگان درون‌سازمانی و برون‌سازمانی ارائه می‌کند. به‌علاوه تحقیقات نشان داده جایگاه و رتبه شرکت بر عملکرد و هم چنین کیفیت و میزان اطلاعاتی که در اختیار قرار می‌دهد، اثر دارد. از سوی دیگر، شفافیت و افشای داوطلبانه در گزارش‌های مالی اعتماد سرمایه‌گذاران را جلب می‌کند و زمینه را برای ایجاد بازار کارا مهیا می‌سازد.
مطالعات در زمینه تاثیر شهرت شرکت بر رفتار شرکت بسیار ناچیز است. هم‌چنین، با‌توجه به اینکه تاکنون در ایران موسسه‌ای وجود ندارد که شرکت‌ها را بر‌اساس معیارهای شهرت رتبه‌بندی کند، بنابراین، مطالعات صورت گرفته در این زمینه تنها به رتبه‌بندی شرکت بر‌اساس شاخص‌های مالی و بعضا غیر‌مالی‌کمّی بسنده می‌شود. سابقه تحقیقات در مورد افشای اختیاری در سال‌های اخیر گسترش یافته است، اما پژوهشی که هم‌زمان این دو عامل را بررسی کند، صورت نگرفته است. در این فصل، ابتدا مسأله اصلی پژوهش، اهمیت و ضرورت آن مورد بحث قرار می گیرد و سپس توضیحاتی راجع به اهداف و فرضیات پژوهش و کاربرد نتایج آن ارائه شده و در نهایت، با ارائه شرح مختصری از چگونگی اندازه‌گیری متغیرهای مدل به کار گرفته شده در این پژوهش، فصل به پایان خواهد رسید.
۲-۱- بیان مسئله
تصمیمات اقتصادی بر‌اساس اطلاعات مالی و غیر‌مالی قابل‌اتکا اتخاذ می‌شود. هرچند صورت‌های مالی اطلاعات بسیار مهمی در‌رابطه با وضعیت مالی و عملکرد مالی شرکت در اختیار قرار می‌دهد، با این همه، استفاده‌ کنندگان افزون بر آن به یک سری اطلاعات مقایسه‌ای نیز نیاز دارند. این اطلاعات نه‌تنها در‌رابطه با معیارهای مشخص (مالی و غیر‌مالی) روند گذشته شرکت‌ها را هم با خود و هم با دیگر شرکت‌ها مقایسه می‌کند، بلکه جایگاه و رتبه آن‌ها را نیز مورد سنجش قرار می‌دهد. در واقع رتبه‌بندی شرکت‌ها از نظر معیارهای مالی و غیر‌مالی اطلاعات شفاف و قابل‌فهمی را به استفاده‌ کنندگان درون‌سازمانی و برون‌سازمانی ارائه می‌کند.
استفاده‌ کنندگان برون‌سازمانی از جمله سرمایه‌گذاران و اعتبار‌دهندگان، به منظور تصمیم‌گیری درباره سرمایه‌گذاری و اعتباردهی از این اطلاعات استفاده می‌کنند. هم‌چنین، مدیران هم به عنوان استفاده‌ کنندگان درون‌سازمانی با سنجش عملکرد خود در مورد استفاده بهینه از منابع شرکت تصمیم‌گیری می‌نمایند.
تا به حال رتبه‌بندی شرکت‌هابر‌اساس شاخص‌های مالی وغیر‌مالی مورد توجه بسیاری قرار گرفته است. در رتبه‌بندی بر‌اساس شاخص‌های مالی، به بررسی آن دسته از نسبت‌های مالی می‌پردازد که بیشتر مورد توجه تحلیل‌گران مالی قرار می‌گیرد . رتبه‌بندی شرکت بر‌اساس شاخص‌های غیر‌مالی نیز با‌توجه به داده‌های مورد استفاده و نحوه انجام آن به روش‌های مختلفی انجام می‌گیرد. در یک روش که با بهره گرفتن از داده‌های کمّی، مانند حجم معاملات، تعداد دفعات معامله و تعداد خریداران، بر‌پایه ترکیبی از قدرت نقدشوندگی سهام و میزان اثرگذاری شرکت‌ها بر بازار رتبه‌بندی صورت می‌گیرد. در روش دیگر با بهره گرفتن از داده‌های کیفی از جمله کیفیت مدیریت، کیفیت محصولات، خلاقیت و نو‌آوری، مسئولیت پذیری اجتماعی و محیط زیست ، شهرت و اعتبار شرکت را از این منظر مورد سنجش قرار می‌دهد. در واقع، شهرت یک دارایی نامشهود است که در طول زمان کسب می‌شود. انتظار می رود همان‌گونه که این شهرت و اعتبار که در پی یکسری اقدامات و عملیات و مدیریت صحیح به دست آمده، بر تصمیم‌گیری واقدامات بعدی عملیاتی و مالی شرکت ، گزارشگری و افشاء تاثیر داشته باشد.
ادبیات نظری در‌رابطه با این موضوع بیان می‌دارند که شهرت از عدم‌تقارن‌اطلاعاتی ناشی می‌شود. در این رابطه میلیگرام و رابرت^[۲](۱۹۸۲) بر این باورند که اطلاعات نا‌متقارن در‌رابطه با درستی عمل نقش‌آفرین، باوری درباره عمل او به وجود می آوردکه همان شهرت است. هم‌چنین، آنان اظهار می‌کنند که: ” زمانیکه اشخاص راجع به اختیارات یا انگیزه‌های دیگران نامطمئن هستند، انتظار می رود مقوله شهرت مطرح شود.
افشای اختیاری شرکت نقش مهمی در کاهش عدم تقارن‌اطلاعاتی بین مدیران و سرمایه‌گذاران برون‌سازمانی ایفا می‌کند. منافع حاصل از افشای اختیاری اطلاعات هم برای تامین‌شونده و هم برای تامین‌کننده سرمایه، انگیزه افشای داوطلبانه اطلاعات را در مدیران تقویت می‌کند. در واقع باعث کاهش عدم اطمینان سرمایه‌گذار و اعتباردهندگان در‌خصوص بازده شرکت می‌شود و به دنبال آن منابع مالی شرکت تامین می‌گردد.
دلایل متعددی در‌خصوص اینکه شرکت‌هایی با شهرت بیشتر، افشای اختیاری کیفی بیشتری را منتشر می‌کنند، عنوان می‌شود. اولاُ، شرکت‌های مشهورتر نسبت به دیگر شرکت‌ها به منظور نشان دادن کیفیت برترشان و به دست آوردن ارزیابی‌های مثبت از طرف فعالان بازار و هم‌چنین نگهداشت آن انگیزه‌های بیشتری به افشای اختیاری دارند. ثانیاُ، در مقایسه با شرکت‌های دیگر، شرکت‌های مشهورتر، توجه و بررسی عمومی بیشتری را به سمت خود جلب می‌کنند و این فشار مضاعفی برای انجام رویه‌هایی که ذینفعان را منتفع می سازد از جمله افشای اختیاری با کیفیت و تداوم بیشتر اطلاعات، ایجاد می‌کند. ثالثاُ، شرکت‌هایی با شهرت بیشتر نسبت به شرکت‌های دیگر، بیشتر در معرض از دست دادن این مزیت هستند، چون شهرت بنای پیچیده ای است که در طی زمان کسب می‌شود و زمانیکه فرو بریزد، بنا نهادن دوباره آن در برخی از موارد، غیرممکن است. هزینه بالاتر از دست رفتن شهرت شرکت‌های مشهورتر نسبت به هزینه اضافی افشای با کیفیت، انگیزه اضافی به افشا را برای این شرکت‌ها ایجاد می سازد(کاو و همکاران^[۳]،a2013).
براساس مطالعات اکتشافی و مبانی نظری ذکرشده، در‌حقیقت، تحقیق حاضر به دنبال یافتن پاسخی علمی و درخور به این پرسش است که: ” آیا بین رتبه‌بندی شرکت‌ها براساس شاخص‌های مالی و غیر‌مالی‌که نماینده‌ای از شهرت شرکت است با میزان افشای اختیاری آن رابطه معناداری وجود دارد؟”
۳-۱- اهمیت و ضرورت موضوع:
شفاف سازی فضای کسب و کار و جایگاه اقتصادی شرکت‌ها، مدیران، سیاست‌گذاران، سرمایه‌گذاران، اعتباردهندگان و سایرین را در شناخت دقیق تر ساختار مالی و اقتصادی صنایع و بنگاه‌های اقتصادی بزرگ کشور و هم‌چنین تصمیم‌گیری در زمینه‌های مختلف اقتصادی یاری می‌رساند.
این تحقیق می‌تواند به گسترش ادبیات حسابداری در‌خصوص رتبه‌بندی شرکت کمک کند. هم‌چنین، یافته‌های این تحقیق می‌تواند در امر تصمیم‌گیری مالی‌ برای فعالان بازار سرمایه مفید واقع شود. به نظر می‌رسد تحقیق حاضر می‌تواند مدیران را در تصمیم‌گیری در ‌رابطه با افشای اختیاری اطلاعات و کسب جایگاه برتر و حفظ آن و هم‌چنین سرمایه‌گذاران، اعتباردهندگان و سایر استفاده‌ کنندگان در تحلیل و مقایسه شرکت‌ها و تصمیم‌گیری‌های اقتصادی‌شان یاری رساند. به نظر می‌رسد، نتایج این تحقیق پاسخی درخور این پرسش که آیا کسب جایگاه برتر از نظر شاخص‌های مالی و غیر‌مالی، انگیزه‌ای در مدیر برای افشای بیشتر اطلاعات ایجاد می‌‌کند، فراهم نماید.
۴-۱- پرسش‌های تحقیق:
تحقیق حاضر در پی یافتن پاسخی به این سوالات است که:
سوال ۱- آیا هرچه رتبه شرکت بر‌اساس شاخص‌های مالی و غیر‌مالی بالاتر باشد، میزان افشای اختیاری آن، بیشتر است؟
سوال ۲- آیا بین تغییر رتبه شرکت بر‌اساس شاخص‌های مالی و غیر‌مالی با تغییر میزان افشای اختیاری، رابطه وجود دارد؟
۵-۱- فرضیه‌های تحقیق:
در این تحقیق با توجه به پرسش‌های مطرح شده، فرضیه‌های تحقیق به شرح زیر قابل‌صورت‌بندی است:
۱- هرچه رتبه شرکت بر‌اساس شاخص‌های مالی و غیر‌مالی بالاتر باشد، میزان افشای اختیاری آن، بیشتر است.

به متغیر

کیفیت درک شده برند

تصویر برند سبز

۱۶/۰

۱۱۹/۰

همان­طور که از جدول ۴-۳۰ و شکل ۸-۴ مشخص است، اثر مستقیم متغیر کیفیت درک شده برند بر تصویر برند سبز برابر با ۱۶/۰ می­­باشد که در سطح ۹۵% معنادار است (۰۳/۳ t-value =). همچنین اثر غیر­مستقیم متغیر کیفیت درک شده برند بر تصویر برند سبز با تاثیر متغیر واسطه اعتبار برند برابر با ۱۱۹/۰ می­­باشد. اثر غیر­مستقیم متغیر کیفیت درک شده برند بر تصویر برند سبز به صورت حاصل­ضرب ضریب مسیر (اثر مستقیم) متغیر کیفیت درک شده برند بر اعتبار برند (۳۴/۰) و ضریب مسیر اعتبار برند بر تصویر برند سبز (۳۵/۰) به دست آمده است. با توجه به اینکه اثر غیر­مستقیم کیفیت درک شده برند بر تصویر برند سبز (۱۱۹/۰) کمتر از اثر مستقیم آن (۱۶/۰) است. در نتیجه نقش واسطه­­ای متغیر اعتبار برند بر رابطه بین کیفیت درک شده برند و تصویر برند سبز پذیرفته نمی­ شود. در نتیجه فرضیه دهم پژوهش پذیرفته نمی­ شود.
۴-۹-۱۱- آزمون فرضیه یازدهم
فرضیه یازدهم: ار­زش درک شده سبز نقش واسطه­­ای در ارتباط بین اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز دارد.
برای بررسی نقش واسطه­­ای (میانجی­گری) متغیر ارزش درک شده برند سبز از خروجی معادلات ساختاری بهره گرفته شده است. در شکل زیر رابطه اعتبار برند بعنوان واسطه­ای بین کیفیت درک شده برند و ارزش درک شده سبز ترسیم شده است و همچنین در جدول زیر اثر مستقیم، غیر­مستقیم و اثر کل بین متغیرهای اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز محاسبه شده است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

(نمودار ۴-۱۴) رابطه ارزش درک شده سبز به­عنوان واسطه­ای بین اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز
۰۲/۰
۱۵/۰ ۶۱/۰
(جدول ۴-۳۰) اثرات مستقیم، غیر­مستقیم و اثرات کل بین متغیرهای پژوهش

مسیر

اثر مستقیم

اثر غیر­مستقیم

از متغیر

به متغیر

اعتبار برند

ارزش ویژه برند سبز

۰۲/۰

۰۹۱/۰

همان­طور که از جدول ۴-۳۱ و نمودار ۴-۱۲ مشخص است، اثر مستقیم متغیر اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز برابر با ۰۲/۰ می­­باشد که در سطح ۹۵% معنادار نیست (۲۹/۰ t-value =). همچنین اثر غیر­مستقیم متغیر اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز با تاثیر متغیر واسطه ارزش درک شده برند سبز برابر با ۰۹۱/۰ می­باشد. اثر غیر­مستقیم متغیر اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز به صورت حاصل­ضرب ضریب مسیر (اثر مستقیم) اعتبار برند و ارزش درک شده برند سبز (۶۱/۰) و ضریب مسیر ارزش درک شده برند سبز و ارزش ویژه برند سبز (۱۵/۰) به دست آمده است. با توجه به اینکه اثر غیر­مستقیم اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز (۰۹۱/۰) بیشتر از اثر مستقیم آن (۰۲/۰) است. در نتیجه نقش واسطه­­ای متغیر ارزش درک شده برند سبز بر رابطه بین اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز پذیرفته می­ شود. در نتیجه فرضیه یازدهم پژوهش پذیرفته می­ شود.
۴-۹-۱۲- آزمون فرضیه دوازدهم
فرضیه دوازدهم: تصویر برند سبز نقش واسطه­­ای در ارتباط بین اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز دارد.
برای بررسی نقش واسطه­ای (میانجی­گری) متغیر تصویر برند سبز از خروجی معادلات ساختاری بهره گرفته شده است. در شکل زیر رابطه اعتبار برند به­عنوان واسطه ای بین کیفیت درک شده برند و ارزش درک شده برند سبز ترسیم شده است و همچنین در جدول زیر اثر مستقیم، غیر­مستقیم و اثر کل بین متغیرهای اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز محاسبه شده است.
(نمودار ۴-۱۵) رابطه تصویر برند سبز به­عنوان واسطه­ای بین اعتبار برند و ارزش ویژه برند سبز
۰۲/۰
۳۳/۰ ۳۵/۰
(جدول ۴-۳۱) اثرات مستقیم، غیر­مستقیم و اثرات کل بین متغیرهای پژوهش

مسیر

رشیدی و انالویی(۱۳۸۵)، در پژوهشی با عنوان"استفاده از الگوریتم K-means تعدیل یافته برای خوشه­بندی شرکت­های فعال در بازار سهام” از این روش برای خوشه­بندی شرکت­های فهرست شده در شاخص داوجنز(DJ) استفاده کردند. نتایج این پژوهش نشان می­دهد که ۸۳ درصد از شرکت­های مذکور در یک خوشه قرار می­گیرند، لیکن سایر شرکت­های، غیر مرتبط به هم در خوشه­ای دیگر قرار گرفتند.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

عظیمی بید­گلی(۱۳۸۵)، در پژوهش خود با عنوان"تعیین معیارهای ارزیابی متوازن و رتبه ­بندی آن­ها با بهره گرفتن از فرایند تحلیل سلسله مراتبی در شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران” چهار شاخص حاشیه سود ناخالص، نرخ بازگشت سرمایه ­گذاری، رشد سالانه سود، رشد سالانه فروش و فروش را از دیدگاه منظر مالی بررسی کردند.
انواری رستمی و ختن­لو(۱۳۸۵)، در پژوهشی با عنوان"بررسی مقایسه­ ای رتبه ­بندی شرکت­های برتر براساس نسبت­های سودآوری و شاخص­ های بورس اوراق بهادار تهران” به تفکیک شرکت­های برتر از غیر برتر پرداختند. در این تحقیق بررسی مقایس­های میان دو روش معمول رتبه ­بندی شرکت­ها براساس شاخص­ های برتری بورس اوراق بهادار تهران و نسبت­های سودآوری حسابداری(شامل نسبت سود ناخالص، نسبت سود عملیاتی، نسبت سود خالص، نسبت بازده جمع دارایی­ ها و نسبت بازده حقوق صاحبان سهام که به نظر در شاخص­ های بورس نادیده گرفته شده ­اند) به عمل آمده است. این تحقیق بر­اساس داده ­های پنجاه شرکت برتر طی سه سال ۱۳۸۱ تا ۱۳۸۳ به اجرا در­آمده و همبستگی میان نتایج این دو نوع رتبه ­بندی را مورد بررسی ، مقایسه­ ای قرار می­دهد. نتایج آزمون تجربی نشان­گر آن است که هم­بستگی ضعیفی میان این دو گروه رتبه ­بندی به عمل آمده وجود دارد. این بدان معنی است که شرکت­های برتر منتخب بورس لزوماً دارای رتبه ­های بالاتر ازحیث نسبت­های سودآوری نمی­باشند. بنابراین آنچه را که نسبت­های حسابداری برتر تلقی می­ کنند از حیث بورس برتر محسوب نمی­شوند. به عبارتی دیگر، نسبت­های سودآوری شرکت­های بورس برای پیش ­بینی و تعیین شرکت­های برتر از نظر بورس مناسب نمی­باشند.
عالم تبریز و همکاران(۱۳۸۷)، در پژوهشی با عنوان"ارائه روشی در ارزیابی عملکرد ادارات مالیاتی با بکار­گیری تحلیل مولفه­های اصلی و تحلیل خوشه­ای” به ارائه روشی جهت ارزیابی عملکرد و رتبه­دهی ادارت امور مالیاتی بر حسب ۴ شاخص استخراجی پرداختند; و این شاخص­ های مستقل، با بهره گرفتن از روش Claster Analyses خوشه­بندی گردید. سپس با بهره گرفتن از روش AHP با توجه به الویت­های مورد نظر بر حسب منابع مالیاتی الویت­دهی شده و مجدداً رتبه ­بندی شدند.
دانش­شکیب و فضلی(۱۳۸۸) در پژوهش خود با عنوان"رتبه ­بندی شرکت­های سیمان بورس اوراق بهادار تهران با بهره گرفتن از رویکرد ترکیبی AHP-TOPSIS” شاخص­ های مالی پژوهش خود را پنج نسبت اصلی؛ نقدینگی، اهرم مالی، فعالیت، سودآوری و رشد قرار دارند. هریک از این نسبت­های اصلی نیز تعدادی نسبت فرعی را شامل می­ شود.
آقای نبی باقری(۱۳۸۸)، پژوهشی با عنوان"تعیین و شناسایی معیار­های بخش­بندی بازار محصولات شوینده و پاک شونده(شامپو گلرنگ)” انجام داده که در این تحقیق بازار بر­اساس نیاز مصرف­ کنندگان شهر تهران بخش­بندی شده است ۶ متغیر به عنوان متغیر ورودی وارد الگوریتم تحلیل خوشه­ای K میانگین شد و پس از اجرای تحلیل خوشه­ای بازار به شش بخش تقسیم شد. نتایج حاصل از آزمون­های آماری بیانگر وجود رابطه معنی­دار بین عوامل جنسیت، درآمد، تحصیلات، سن، شغل و وضعیت تاهل مصرف­ کنندگان با منافع مورد نظر مصرف­ کنندگان شامپو که در قالب بخش­های بازار ارائه شده است­می باشد.
آقای محمد صفری کهره(۱۳۸۸)، پژوهشی با عنوان"تجزیه و تحلیل ارزش دراز­مدت مشتری(CLV)^[40] به منظور بخش­بندی و مدیریت سودآوری مشتریان” در بانک ملی انجام داده­اند. در این تحقیق چارچوبی جهت اندازه ­گیری و محاسبه ارزش دراز­مدت مشتریان در حوزه بانکداری معرفی کرده ­اند. برای این منظور حساب­های قرض­الحسنه پس­انداز برای مدت ۴ سال از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۷ انتخاب و مبنای تحلیل و اجرای چارچوب مورد­نظر قرار گرفته­اند. پس از محاسبه CLV مشتریان به بخش­بندی مشتریان بر اساسCLV پرداخته و در نهایت به مدیریت سودآوری مشتریان براساس بخش­بندی انجام گرفته پرداخته است.
نیما یحیی­پور جلالی(۱۳۸۸)، پژوهشی با عنوان"بخش­بندی بازدید کنندگان مراکز تجاری شهر تهران بر مبنای نوع فعالیت با بهره گرفتن از تکنیک تحلیل خوشه­ای و تحلیل عاملی” انجام داده است. در این پژوهش فعالیت­هایی که بازدید­کنندگان مراکز تجاری انجام می­ دهند براساس اطلاعات پرسشنامه­هایی که توسط بازدید­کنندگان پاسخ داده شده به صورت چهار عامل فعالیت­های تفریحی و سرگرمی، خرید با برنامه­ی قبلی، کسب اطلاعات خرید و خرید بدون برنامه­ی قبلی در نظر گرفته شده است و از تحلیل خوشه­ای Kمیانگین استفاده شده و در نهایت بازدید­کنندگان به چهار خوشه خریداران سنتی، مشتاقان مراکز تجاری، مشتریان گذری و مشتریان تفریحی تقسیم شده ­اند و خصوصیات هر بخش بررسی شده است.
احمدپور و همکاران(۱۳۸۸)، در مقاله خود با عنوان"استفاده از مدل­های تصمیم ­گیری چند شاخصه­ای در انتخاب سهام شرکت­های دارویی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران” از دوازده معیار موثر استفاده نمود که این معیار­ها عبارتند از: نسبت قیمت به درآمد، درآمد هر سهم، سود تقسیمی هر سهم، مسبت ارزش بازار به ارزش دفتری هر سهم، نسبت قیمت به فروش، نسبت بدهی به سرمایه، نرخ بازده دارایی، نرخ بازده حقوق صاحبان سهام، مقدار سرمایه ­گذاری بازار، حجم معادلات، روند سود تقسیمی، افشاء و شفافیت اطلاعات شرکت.
میرغفوری و همکاران(۱۳۸۸)، در مقاله خود با عنوان"کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی فازی در اولویت­ بندی عوامل موثربر انتخاب سهام در بورس اوراق بهادار تهران از دیدگاه سهامداران” معیارهای موثر بر انتخاب سهام را شناسایی نموه و سپس با بهره گرفتن از روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی فازی به اولویت­ بندی معیار­های شناسایی شده پرداخت.
پهلوان و همکاران(۱۳۸۹)، در مقاله خود با عنوان"اولویت­ بندی عوامل موثر بر انتخاب سهام در بورس اوراق بهادار تهران با استفاده ازفرآیند تحلیل شبکه­ ای فازی” معیارهای شناسایی شده پژوهش خود را در چهار خوشه اصلی که شامل خوشه سودآوری، خوشه رشد، خوشه بازار و خوشه ریسک دسته­بندی کردند. در این پژوهش معیارهای خوشه سودآوری شامل(بازده دارایی­ ها، حاشیه سود خالص، سود هر سهم)، معیارهای خوشه رشد شامل(نرخ رشد درآمدها، نرخ رشد سود خالص، نرخ رشد سود هر سهم)، معیارهای خوشه ریسک شامل(ریسک تجاری، ریسک مالی، ریسک سیستماتیک)بتا() و معیار­های خوشه بازار شامل( نسبت ارزش بازار به دفتری، نسبت قیمت به درآمد) شناسایی شدند.
امیری و همکاران(۱۳۸۹)، در مقاله خود با نام"انتخاب سبد سهام بهینه با بهره گرفتن از تصمیم ­گیری چندمعیاره"از ۴ دسته معیار که عبارتند از: خوشه سودآوری که شامل)معیارهای بازده دارایی­ ها (ROA)^[41]، بازده حقوق صاحبان سهام(ROE)^[42]، حاشیه سود خالص، حاشیه سود عملیاتی، سود هر سهم(EPS)، خوشه رشد که شامل)نرخ رشد درآمدها، نرخ رشد سود خالص، نرخ رشد سود هر سهم، نرخ رشد پایدار(، خوشه ریسک که شامل(ریسک تجاری، ریسک مالی، ریسک سیستماتیک(بتا)) و خوشه بازار که شامل(نسبت ارزش بازار به دفتری(P/BV)، نسبت قیمت به درآمد­ها(P/E)، نسبت سود تقسیمی(DPS/EPS)^[43] ، آن­ها با بهره گرفتن از روش فرایند تحلیل شبکه­ ای وزن معیار­ها را محاسبه نموده و با بهره گرفتن از روش تاپسیس به رتبه ­بندی شرکت­ها پرداخته و با بهره گرفتن از روش الگوریتم ممتیک سبد سهام بهینه را بدست آوردند.
رضا صالح­زاده و همکاران(۱۳۸۹)، در پژوهشی با عنوان” ترکیب روش­های خوشه­بندی، AHP و کانو برای توصیف خدمات بانک سامان در شهرستان قم” به بخش­بندی مشتریان می­پردازند. در این پژوهش بعد از جمع­آوری داده ­ها، خوشه­بندی روی آن­ها انجام شد; سپس با بهره گرفتن از AHP خوشه ­ها الویت­بندی شده و در نهایت با بهره گرفتن از الگوی کانو، نیاز­های هر خوشه تعیین شد و خدمات متناسب با هر خوشه پیشنهاد شد. بعد از خوشه­بندی تعداد خوشه ­ها چهار عدد تعیین شده و الویت خوشه ­ها به ترتیب خوشه دوم، سوم، اول و خوشه چهارم به دست آمد. سپس با توجه به تحلیل­های انجام شده، نیازهای افراد خوشه اول بیش تر یک بعدی، جذاب و بی تفاوت; خوشه دوم و سوم، بیش­تر الزامی و خوشه چهارم بیش­تر یک بعدی به دست آمده­اند. نتایج این پژوهش نشان می­دهد که تلفیق سه روش مورد بحث، فنی توانمند ایجاد می­ کند که به وسیله آن یک سازمان می ­تواند با بخش­بندی بازار، شناسایی مشتریان با ارزش و کسب رضایت آن­ها، مزیت رقابتی به دست آورد.
عباسی و مشعشعی(۱۳۸۸)، در پژوهشی با عنوان"ارائه­ مدلی نوین در رتبه ­بندی و ارزیابی مالی شرکت­ها” با ترکیب روش AHP با نظریه فازی شرایط عدم اطمینان را به گونه ­ای منطقی و کاربردی مدلسازی کردند; و با بهره گرفتن از پرسشنامه توزیع شده بین گروه ­های مختلف تأثیر­گذار در تصمیمات سرمایه ­گذاران اوزان شاخص ­ها را محاسبه و درنهایت با بهره گرفتن از روش TOPSIS شرکت­های عضو صنعت فلزات اساسی بورس اوراق بهادار تهران را رتبه ­بندی نمودند.
وفایی و بابایی(۱۳۸۹)، در پژوهشی با عنوان"طراحی مدل تصمیم ­گیری چند شاخصه فازی گروهی جهت رتبه ­بندی سهام در بورس اوراق بهادار تهران” به طراحی مدل پرداختند. آن­ها در تحقیق خود جهت انتخاب شاخص ­ها، از خبرگان در حوزه بورس و مدیریت مالی نظرخواهی به عمل آوردند. نتایج این مرحله از تحقیق آن­ها به انتخاب ۴ شاخص بازدهی، نرخ بازده حقوق صاحبان سهام، نسبت جاری و نسبت اهرم مالی(حقوق صاحبان سهام به کل دارایی­ ها) منجر گردید. در تحقیق آن­ها تمامی شاخص ­ها جنبه مثبت دارند، یعنی هر چه مقدار عددی آن­ها بیشتر باشد، از نظر تصمیم­گیرنده، مطلوب­تر است.
محبوبه خواجوند و محمد جعفر تارخ(۱۳۹۰)، در مقاله­ای که با عنوان"تحلیل بخش­بندی مشتریان بر­اساس مولفه­های ارزش مشتری” در یک بانک خصوصی انجام دادند به تحلیل بخش­بندی مشتریان براساس مولفه­های ارزش مشتری(CLV) در یکی از بانک­های خصوصی ایران پرداخته­اند. براساس داده ­های معاملاتی، دموگرافیک و داده ­های رفتاری مشتریان آن­ها را به ۴ گروه مشتریان طلایی، مشتریان با ارزش، مشتریان با ارزش کم و مشتریان بی وفا بخش­بندی کرده ­اند.
غلامیان و نیک­مرام(۱۳۹۰)، در پژوهشی با عنوان"ارائه الگویی تطبیق یافته برای بخش­بندی مشتریان بانک­ها براساس ارزش دوره عمر آنان” به ارائه الگویی تطبیق یافته برای بخش­بندی مشتریان در صنعت بانکداری خرد پرداختند; و بعد از ارائه مدل بر روی اطلاعات حساب جاری مشتریان بخش­بندی لازم را انجام دادند.
فرید و پور­حمیدی(۱۳۹۰)، در پژوهشی با عنوان"بخش­بندی سهام شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران با بهره گرفتن از تحلیل خوشه­ای فازی” به بخش­بندی سهام شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی سال­های ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸ پرداختند. نتایج بررسی آنان نشان داد که بخش اعظم این شرکت­ها در سبد سهام ترکیبی قرار می­گیرند، لیکن گرایش آن­ها به سبد سهام رشدی است.
خلاصه فصل دوم:
این فصل با توجه به موضوع مورد پژوهش، شامل هشت بخش است. در ابتدای فصل به تعریف سهام و انواع آن پرداخته شد. سپس در بخش دوم به تعریف بازار بورس، انواع بورس، تاریخچه بورس اوراق بهادار تهران پرداختیم. بخش سوم این فصل به سهام رشدی و ارزشی تعلق دارد که شامل مفاهیمی چون تعریف سهام رشدی و ارزشی، تفاوت سهام رشدی و ارزشی می باشد. در بخش سوم تعریف شاخص و انواع شاخص­ های مالی آمده است. در بخش چهارم فرایند تحلیل سلسله مراتبی، ویژگی­های آن، روش فرایند سلسله مراتبی و فرایند سلسله مراتبی گروهی توضیح داده شده است. بخش بعدی این فصل به تعاریف مفهوم خوشه­بندی می ­پردازد; مفاهیمی همچون تجزیه و تحلیل خوشه­ای، هدف تجزیه و تحلیل خوشه­ای، انواع و کاربردهای خوشه­بندی در این بخش آمده است و نهایتاً در بخش آخر پیشینه تحقیق از دو جنبه مورد بررسی قرار می­گیرد. بخش اول آن به مطالعات انجام شده در زمینه سهام رشدی و ارزشی و شاخص­ های مالی می ­پردازد; و بخش دوم آن به بررسی مطالعات انجام شده در زمینه فرایند تحلیل سلسله مراتبی و خوشه­بندی می ­پردازد که در دو قسمت پژوهش­های خارجی انجام شده و پژوهش­های داخلی انجام شده به آن پرداختیم.
فصل سوم
روش تحقیق
مقدمه:
انتخاب روش پژوهش یکی از اساسی­ترین بخش­های این فرایند به شمار می­رود، چه بسا پژوهش­هایی که به علت عدم استفاده از روش­های مناسب عملاً موجب هزینه­ های اضافی شده و یا به نتایج مطلوبی نرسیده­اند. لذا برای اینکه بتوان نتایج درستی بدست آورد، لازم است از یک روش پژوهش علمی مناسب و متناسب با موضوع استفاده شود تا با هزینه کمتر و سرعت و دقت بیشتر نتیجه مطلوب حاصل آید. انتخاب روش بستگی به هدف­ها و ماهیت موضوع و امکانات اجرایی آن دارد.
در این فصل به منظور آشنایی با چگونگی روش پژوهشی که در رسیدن به اهداف مورد استفاده قرار گرفته است، مباحث نوع پژوهش، جامعه آماری، روش نمونه گیری، روش گردآوری اطلاعات، ابزار گردآوری اطلاعات، متغیرها، روایی و پایایی پرسشنامه و روش­های تجزیه و تحلیل داده ­ها مورد بررسی قرار می­گیرد.
۳-۱- نوع پژوهش
با توجه به اهداف پژوهش حاضر و با در نظر گرفتن اینکه از روش­های مطالعه­ کتابخانه­ای و بررسی متون و نیز از پرسش­نامه به عنوان وزن معیارها استفاده شده است، پژوهش حاضر از نظر ماهیت و روش توصیفی - پیمایشی است.
۳-۲- جامعه آماری پژوهش
جامعه آماری این پژوهش، شرکت­های حاضر در بورس اوراق بهادار تهران مربوط به سال­های ۱۳۹۰،۱۳۸۹و ۱۳۹۱ می­باشد که در مجموع ۴۲۷ شرکت می­باشند. همچنین کلیه کارشناسان و خبرگان بورس، عضو جامعه آماری می­باشند.
۳-۳- شیوه نمونه گیری و حجم نمونه
نمونه گیری به روش در دسترس که نمونه گیری غیر تصادفی می­باشد، صورت گرفته است. به این ترتیب با مراجعه به مراجع کتابخانه­ای از جمله کتابخانه سازمان بورس، شرکت­هایی که در سال­های مذکور اطلاعات مربوط به شاخص­ های مالی آن ها موجود بوده به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شده ­اند; در نتیجه، فرایند یاد شده، تعداد ۳۵۳ شرکت به عنوان شرکت­های عضو نمونه برگزیده شده ­اند.
برای رتبه ­بندی و وزن­دهی به شاخص­ های پژوهش، پرسشنامه­ای به منظور تحلیل سلسله مراتبی این شاخص ­ها به کمک استاد راهنمای مربوطه طراحی گردید که بین شش نفر از خبرگان در زمینه بورس اوراق بهادار توزیع و جمع­آوری گردید.
۳-۴- روش گردآوری اطلاعات
روش­های گردآوری اطلاعات را به طور کلی می­توان به دو طبقه روش­های کتابخانه­ای و روش­های میدانی تقسیم نمود (حافظ نیا،۱۳۸۳). در این پژوهش برای جمع­آوری اطلاعات مربوط به پاسخ گویی به سؤالات با ساختار سلسله مراتبی به طور عمده از روش میدانی استفاده شده است و برای جمع­آوری اطلاعات مربوط به شاخص­ های موردنظر پژوهش از روش­های کتابخانه­ای(مطالعه کتاب­ها، مقالات، مجلات، طرح­های پژوهشی و بانک­های اطلاعاتی سازمان بورس اوراق بهادار و اینترنتی) استفاده شده است.
۳-۵- متغیرهای پژوهش
شاخص­ های انتخابی برای خوشه­بندی سهام شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران از طریق مطالعه کتب و مقالات بین المللی و بررسی شاخص­ های مشابه گردآوری شد و پس از گفتگو با ۸ نفر از خبرگان در این زمینه(مدیران و کارشناسان سازمان بورس، اساتید رشته­ های اقتصاد و حسابداری)، ۱۰ شاخص نهایی برای خوشه­بندی انتخاب گردید. با توجه به مبانی نظری پژوهش و اجماع گروهی خبرگان، متغیرهای تحقیق برای شناسایی سهام رشدی و ارزشی به صورت زیر شناسایی شده اند:

1. 1. نسبت قیمت به درآمد هر سهم

1. 1. نسبت ارزش بازار به ارزش دفتری

1. 1. سود هر سهم

1. 1. سود تقسیمی

1. 1. مومنتوم

1. 1. نرخ رشد پنج ساله درآمد هر سهم

1. 1. میزان تغییر پنج ساله نسبت قیمت به درآمد هر سهم

1. بازده حقوق صاحبان سهام

شهید صدر مى فرماید: اگر غیر مسلمانان و یا تسلیم نشدگان، اساس توحید و بنیان هاى دینى را آشکار کنند و علیه مؤمنان و نقشه هاى خرابکارانه بکشند، جاى شگفتى نیست؛ چرا که همان گونه که تاریخ گواه است، مؤمنان، همواره، در تمامى تاریخ، شاهد سخت ترین شکنجه ها و آزارها از سوى چنین کسانى بوده و هستند (نعمانی، ۱۳۷۹: ۶۳۸)

1. 1. فلسفه غیبت از نظر شیخ طوسی

خواجه نصیرالدین طوسی هم، سرآمد متکلمان و متفکران شیعی قرن هفتم، اشاره ای به این موضوع کرده است.
او، می نویسد: «غیبت نمی تواند ناشی از اراده خدا، یا اراده امام زمان باشد، بلکه باید سبب غیبت امام را در اعمال مکلفان، که سبب ترس و پیروی نکردن است، جست و ظهور وقتی واجب خواهد شد که سبب غیبت از بین برود»(طوسی، ۱۴۰۵: ۴۳۳)
شیخ طوسی، مردم را به دلیل مهیا نکردن خود برای دیدار مهدی، نکوهش می کند (طوسی، ۱۴۰۵: ۹۵) و عمل آنان را مانع اصلی در بهره گیری از لطف می داند:

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

«وجود امام، لطف است و تصرف او در امور، لطف دیگر. خدا با ایجاد امام به لطف خود جامعه عمل پوشید و فردی را که برای اداره جامعه لازم است آفرید و حجت را بر مردم تمام کرد، تا اگر شایسته بودند، از وجودش بهره ببرند و بسط ید امام لطف دیگری است که به کوشش ما مربوط می شود. تقویت قدرت امام در مواردی، در توان ماست. بنابراین، ما مکلّف به آن هستیم و قدرت نداشتن امام را باید از چشم خود ببینیم»(نعمانی، ۱۳۷۹: ۱۱)
او، سه مرحله را برای بسط ید امام لازم می داند:

1. 1. ایجاد امام از سوی خدا.

1. 1. قیام امام برای امامت و رهبری جامعه.

1. 1. عزم مردمان بر تقویت او.

و نتیجه می گیرد که انجام مرحله سوم از مراحل بسط ید امام، بر عهده ماست. ما باید زمینه اقتدار او را فراهم سازیم(نعمانی، ۱۳۷۹: ۱۲و ۱۳)، چون خدا خواسته، تا تقویت او، به وسیله بشر صورت گیرد، نه فرشتگان(نعمانی، ۱۳۷۹: ۹۲)
در نتیجه می توان گفت که مسأله مهدویت و غیبت امام دوازدهم، بر خلاف پیشینه ای که در اسلام داشته، بیشتر در دامن شیعه پرورش یافت و حکمت الهی اهل سنت، اجازه نداده است چنین عقیده ای رسمیت بیابد. هر چند کم نیستند معاریف و مشاهیر سنّی که آن را بخشی از عقیده خود قرار داده. و کتابهایی در این باب، نوشته اند.
به عقیده شیعیان، غیبت امام، مانع از آن نیست که وی قائد حقیقی جهان باشد. چون او در غیبت نیز، مددکار مومنان است و با حضور خود در جامعه، سبب قوت دل ارباب معرفت می شود و آنان برای این که گامی به سوی ظهور مهدی برداشته باشند، خود را به انجام کارهای نیک موظف می دانند و همین پروسه عمل است که شیعیان مؤمن را برای درک حقیقت عمل صالح و دسترسی به جامعه آرمانی آماده می کند و به آنان امید ماندن و حرکت می بخشد. در واقع، فلسفه سیاسی شیعه را در فلسفه غیبت مهدی می توان، جست.
گفتار سوم: رمزگشایی از فلسفه غیبت و آرمان مهدویت
پس از بررسی نقطه نظرات علما و اندیشمندان بزرگ شیعه در خصوص موضوع مهدویت و فلسفه غیبت، اینک با مراجعه به روایات متعدد و همچنین بهره گیری از اصول عقلیه بر مبنای آنچه تا کنون در فرایند رساله بدان رسیدیم تحلیلی کلی برای رسیدن به نظر نهایی در مورد فلسفه غیبت و آرمان مهدویت ارائه خواهیم داد.

1. 1. علل غیبت در روایات

در نگاهی به مجموع روایاتی که در باب علل غیبت وارد شده پنج دلیل عمده را می توان در این مورد استخراج کرد:
الف) خوف از قتل
ب) آزمایش انسان‎ها
ج) تشکیل حکومت عدل جهانی
د) ظلم و جور و اسراف مردم بر خودشان^[۳۶]
ه) رفع بیعت تحمیلی حکومت های جائر بر حضرتش^[۳۷]
که از میان آنها «خوف از قتل» شمار زیادی از روایات را به خود اختصاص داده است، تا آن‎جا که طبق آن چه مرحوم مجلسی در «بحار الانوار» (مجلسی، ۱۳۷۹، ج ۵۲: ۹۸ـ۹۰) روایت کرده این مطلب در ده روایت، به عنوان علت غیبت حضرت مهدی(عج) معرفی شده است. هم‎چنین احادیث مربوط به این‎که حضرت مهدی، آخرین حجت خدا و مأمور تشکیل حکومت عدل جهانی است، درحد تواتر است و از طریق شیعه و اهل سنت روایت شده است.
مسئله ابتلا و آزمایش نیز در پاره‎ای از روایات به عنوان فلسفه غیبت امام زمان مطرح گردیده است، چنان‎که امام صادق ـ علیه السلام ـ خطاب به جمعی از اصحاب خود که درباره حکومت بر حق «اهل بیت» گفت‎وگو می‎کردند، فرمود: «به خدا سوگند! آن چه در انتظارش هستید، واقع نخواهد شد تا آن که آزمایش و غربال شوید. به خدا سوگند! این امر تحقق نخواهد یافت، مگر پس از یأس و پس از آن که اهل شقاوت و سعادت، شقاوت و سعادت خود را بازیابند»(کلینی، ۱۳۶۵، ج۱: ۱۳۲)

1. 1. تحلیل و بررسی دلایل غیبت

با قدری تامل در دلایلی که برای غیبت ذکر شد این نکته به خوبی روشن می شود که موضوع و مبنای تمام دلایل مذکور، مستقیم و غیر مستقیم بر پایه مردم تکیه دارد. به این ترتیب که در دو مورد، با صراحت به مردم و انسان ها اشاره شده است که در یک مورد تاکید بر «آزمایش انسان ها» مبنی بر ثبات قدم آنها در طی طریق کمال و سعادت و یا پیمودن راه شقاوت تاکید شده است و در مورد دیگر علت غیبت ظلم و جور و اسرافی است که مردم بر خودشان روا می دارند.^[۳۸]
در همین راستا دو مورد «رفع بیعت تحمیلی حکومت های جائر» و «ترس از قتل» نیز با موضوعیت مردم مطرح شده است یعنی از یک طرف دستگاه حاکمیت حکومت های جائر خود متشکل از قشری از مردم است و از طرف دیگر نا آگاهی توده مردم نسبت به شان ولایت و جایگاه امام معصوم علیه السلام مانعی بزرگ برای احقاق حق ولی خدا می باشد که این احقاق حق دو پایه دارد اولی اسقاط حکومت های جور و دومی اعطای حق امامت و ولایت به ذی حق و این دو محقق نمی شود جز به اظهار کلیت دین در نفوس مسلمین و آگاهی تام آنها از تمامیت معارف شریعت اسلام.
در خصوص «تشکیل حکومت عدل جهانی» نیز اگر چه تصریحی بر نقش مردم نیست لکن تاملی در کنه آن این واقعیت را به خوبی روشن می کند که تشکیل حکومت جهانی آن هم با محوریت عدل الهی نیازمند بستری است از آگاهی های بالنده توده مردم و نقش آفرینی های فزاینده توده مسلمانان و خصوصا شیعیان حضرات معصومین علیهم السلام. در توضیح این مورد باید گفت هر انقلاب و نهضتی که برای هدف معینی به وجود می آید، در صورتی پبروز است که زمینه های آن از هر جهت فراهم باشد، در غیر این صورت انقلاب با شکست روبرو خواهد شد و قیام امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف نیز از این قاعده مستثنی نیست و در صورتی می تواند پیروز شود که شرایط آن فراهم گردد. (امینی، دادگستر جهان: ۲۹۴)
تنبه و توجهی که تذکر آن در اینجا لازم به نظر می رسد اینکه قیام و انقلاب جهانی مهدی موعود ارواحنا فداه به هیچ وجه مبتنی بر اعجازهای الهی نخواهد بود که ما برای اثبات این ادعا به سه دلیل اشاره می کنیم:
الف) اگر هدایت جوامع بشری بر اساس اعجازهای الهی سزاوار بود خداوند متعال در طول تاریخ به قوه اعجاز انبیا و اولیای خود موجبات هدایت ابناء بشر را فراهم می کرد این در حالی است که به شهادت تاریخ، معاندان توحید و ابناء دنیا با قوه اعجاز هم هدایت نشده اند.
ب) اگرچه اراده الهی مبتنی بر حاکمیت صالحان در زمین است لکن در طول ۲۵۰ سال حیات اهل بیت نبی مکرم اسلام صلوات الله علیهم اجمعین که سرآمد همه صالحان بودند اوج فشار و خفقان بر آنها چیره بود و در هیچ موردی امداد غیبی و اعجاز الهی موجب هدایت امت نبوده است.
ج) در صورت اعتقاد به اعجاز غیبی و در هم کوبیدن هیمنه ظالمین به طور دفعی و ناگهانی، ناگزیر باید پذیرفت که آگاهی، بلوغ فکری و نقش آفرینی توده مردم در تحقق وعده الهی جایگاهی نداشته و صرف اذن خدا و اراده الهی در آن دخیل بوده است در این صورت شائبه جبر پدید می آید و ارج و قربی برای انسان ها در عدل گستری جهانی متصور نخواهد بود.
تنبیهات فوق از آن جهت ذکر شد که تاکیدی باشد بر نقش آفرینی جمعی انسان ها در تحقق وعده الهی و در این خصوص احادیث فراوانی دلالت بر آن دارد که گروهی در زمان های مختلف با حرکت های اصلاح گرانه در جوامع بشری، زمینه ساز ظهور حجت خواهند بود ـ این احادیث در برخی از کتاب ها گرد آمده است^[۳۹] ـ از جمله این احادیث را صاحب کشف الغمه از پیامبر (ص) نقل می کند که فرمود: «یخرج اناس من المشرق فیوطئون للمهدی سلطانه» یعنی «مردمی از مشرق خروج می کنند و شرایط را برای سلطنت و حاکمیت حضرت مهدی تمهید می کنند».^[۴۰]
اما اینکه این زمینه سازی چیست و به چه نحو انجام می شود نیازمند بررسی و تحلیل است که در ادامه به آن اشاره می کنیم.

1. 1. ارگانیسم اصلاح و تمهید شرایط

پیش از این در باب ارگانیسم انسانیت و الهیت و حقیقت تقوا سخن گفتیم و عرض کردیم که پرواپیشگی خدامدار آنچنان که شایسته ذات اقدسش باشد برابری می کند با حقیقت اسلام؛ و در حد اجمال و متناسب با ظرفیت رساله به مراتب هشت گانه تقوا که اهل معرفت برشمرده بودند اشاره کردیم و به این نتیجه رسیدیم که ذوات مقدس اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام در نهایت مراتب تقوا بوده و تجسم عینی اسلام و مظهر حضور تکوینی حضرت حق در زمین هستند همچنانکه اسلام مظهر حضور تشریعی حضرت حق برای بشریت است.
و نیز در باب حقیقت ولایت الهی سخن گفتیم و تصریح کردیم که مقام ولی اللهی کسانی را سزد که ضمن حفظ توازن فطری خود با منشا لایزال هستی و ذات مقدس ربوبی پیوندی تنگاتنگ و ناگسستنی برقرار کرده و مستحیل در ولایت الله تبارک و تعالی شده اند و در نهایت مظهری تام برای تجلی اسماء و صفات جمالیه و جلالیه الهی به بشریت عرضه کرده و بنی آدم را به سلوک در راه الهی شدن فراخوانده اند.
از سوی دیگر این حقیقت را متذکر شدیم که انسان در دو جهت «یلی النفس» و «یلی الرب» قابلیت سیر بی حد دارد؛ نتیجه اینکه مقتضیات هر یک از این دو جهت تضاد و تعارضی آشکار با یک دیگر داشته و متمایل شدن به هر یک از این جهات به معنای واماندن و بی رغبت شدن و بلکه معاند شدن نسبت به جهت دیگر است. این بدان معنا است که هر قدر انسان متمایل به ولایت الهی باشد به همان میزان معاند است با ولایت طواغیت و بالعکس هر قدر انسان متمایل به ولایت طواغیت باشد رویگردان، معاند و متخاصم خواهد شد با ولایت الهی و اولیای الهی؛ و حقیقتی که تاریخ صریح و بی پرده بدان گواهی می دهد این است که جنبه یلی النفس انسان ها که موجب سوق آنها است به سمت التذاذات نفسانی و دنیاگرایی و مادیت، همواره به جهت ملموس بودن و آنی بودن لذایذ آن، بر جنبه یلی الرب غلبه داشته و این غلبه از آن روست که لازمه حرکت در جهت یلی الرب، ایمان به مغیبات عالم است که در این مورد باید گفت دل های واله دنیا که سر سپرده جهات نفسانی هستند به نور ایمان به غیب روشن نمی شوند و از طرفی درک لذایذ ایمانی علاوه بر اینکه غیر آنی است، مستلزم زیر پا نهادن لذایذ آنی نفس و بلکه ریاضت های عقلی و شرعی نفس است. (طی مراتب تقوا)
از این روست که ابناء دنیا در طول تاریخ همواره پیامبران و اولیای الهی را متهم به جنون می کردند و هم امروز نیز این نگاه نسبت به راسخان طریق الهیت وجود دارد و راز تخاصم جناحینی (کفر و ایمان) را در همین حقیقت باید جستجو کرد.

تداخل کاربران
حضور کاربران در یک مکان باعث تداخل سیگنال­های انتقالی آنها می­ شود. برخی از معماری­ها که زمینه را برای انتقال با توان بالا فراهم می­ کنند، باعث افزایش تداخل سیگنال­های انتقالی کاربران می­ شود.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

ما اصطلاح “ارتباطات درون BAN” را در اشاره به ارتباطات رادیویی حدود ۲ متر در اطراف بدن انسان تعریف می­کنیم ،که می ­تواند به دو زیر گروه: ۱- ارتباط بین سنسورهای بدنی با هم ۲- ارتباط بین سنسورهای بدنی وPS قابل­حمل تقسیم شود. یکی از ویژگی­های این نوع ارتباط ذات باطری و نرخ بیتی پایین حسگر­های بدنی موجود می­باشد که به عنوان یک چالش مطرح است. برای اجتناب از این نوع چالش­ها بین حسگرها و PS
طرح­هایی مانند MITHril و SMART معرفی شده است که از کابل به طور مستقیم برای اتصال حسگرها با یک PS استفاده می­ شود که در شکل(۳) نشان داده شده است.
شکل(۳) : معماری SMART برای ارتباط درونBAN ]12[.
روش بعدی روشی به نام CODE BLUE می­باشد که در آن حسگرهابدون استفاده از PS، به طور مستقیم به صورت بی­سیم با Aps در ارتباط هستند. که در شکل ۴ نشان داده شده است.
شکل(۴) : معماری CODE BLUE برای ارتباط درون BAN ]12[.
در مقایسه با دو روش قبل شکل (۵) یک نوع معماری با توپولوژی استار را نمایش می­د­هد که به موجب آن چند حسگر بدنی بی­سیم با یک PS به صورت بی­سیم ارتباط برقرار کرده ­اند و از طریق آن اطلاعات خود را به یک اکسس پوینت می­فرستند.
شکل(۵) : استفاده از توپولوژی ستاره برای ارتباط درون BAN ]12[.
شکل (۶) نسبت به دو سطح قبل پیشرفته­تر هستند و در آنها حسگرها به دلیل کاهش مقدار داده های خام و صرفه­جویی در انرژی به صورت سیمی یا بی­سیم به یک پردازنده مرکزی متصل هستند .پس از هجوم داده ­ها حجم داده­هایی که از پردازنده مرکزی به PS منتقل می­شوند کاهش می­یابد. با این حال این راه­حل­ها با چالش­های بیشتری روبرو هستند. یکی از این چالش­ها این است که پیچیدگی سیستم افزایش می­یابد.
شکل(۶) : استفاده از گره مرکزی برای شبکه درون BAN
در مقایسه با شبکه های حسگر بی_­­سیم که به منظور مشاهدات محیطی به کار می­روند، WBAN دارای محدودیت­های مضاعفی در برقراری ارتباطات و دریافت داده از بدن انسان می­باشد به عنوان مثال به دلیل محدودیت ­های بدن انسان تعداد کمی حسگر می ­تواند روی بدن پخش شود، با توجه به این محدودیت­ها و به دلیل مقیاس کوچک WBAN و فاصله کوتاه بین لینک­ها (ارتباط بین گره و سینک) توپولوژی ستاره به عنوان یک انتخاب طبیعی و پیش فرض برای WBAN محسوب می­ شود. از سوی دیگر به دلیل حرکت کاربر و ماهیت بدن انسان ، کانال­های ارتباطی بی­سیم روی بدن دائما تغییر می­ کند. در نتیجه نیاز به برقراری ارتباط بی­سیم مطمئن که انرژی را به طور موثر بگیرد احساس می­ شود. به همین دلیل معماری دیگری به عنوان چند پرشی مطرح می­ شود که در آن حسگرها ممکن است به عنوان گره رله ^[۲۸]استفاده شوند تا کارایی انتقال را افزایش دهند.
در آزمایشی به عنوان تحلیل کارایی معماری ستاره صورت گرفته است.نتایج به دست آمده در این مقاله تایید می­ کند که معماری چند پرشی در مقایسه با معماری ستاره کاراتر می­باشد و در کاربردهای پزشکی، معیارهای قابلیت اطمینان و مصرف انرژی به طور موثر را فراهم می­ کند. همچنین در معماری­های ستاره^[۲۹] و چند پرشی ^[۳۰]مورد بررسی قرار گرفته است. در این مقاله دو نمونه از شبکه ­های چند پرشی مطرح شده است. شبکه­ ای با معماری چند پرشی به منظور بهینه کردن حداکثر نرخ تحویل دادن بسته(PDR) و شبکه­ ای با معماری چند پرشی به منظور بهینه کردن حداقل میانگین تعداد انتقال دوباره(ANR). نتایج به دست آمده از این مقاله در زیر آمده است.
معماری ستاره برای محیط پویا نا مناسب است. معماری چند پرشی چون از گره رله استفاده می­ کند می ­تواند خود را با تغییرات وفق دهد.
اگر یک شبکه به PDR بالایی نیاز داشته باشد و در محیط پویایی قرار داشته باشد آنگاه باید معماری چند پرشی با حداثر PDR به کار گرفته شود.
اگر طراح WBAN بخواهد شبکه­ ای طراحی کند که حداقل انرژی را مصرف کند و کمترین تاخیر را هم داشته باشد،معماری چند پرشی با حداقل ANR بهترین انتخاب است.
از نقطه نظر تداخل کاربران ، معماری ستاره نباید در محیط­های باز استفاده شود.چون در این محیط­ها تنها راه افزایش قابلیت اطمینان، افزایش توان است و این افزایش توان به شدت بر تداخل کاربران تاثیر میگذارد.
معماری ارتباط بین BAN
در این قسمت ارتباط بین BAN را به عنوان ارتباط بین PS و یک یا چند (Aps)^[31]تعریف می­کنیم.ما الگوهای ارتباط بین BAN را به دو دسته تقسیم می­کنیم:۱- معماری مبتنی بر زیر ساخت^[۳۲](شکل ۷) ۲- معماری مبتنی برad hoc^[33](شکل۸)
۱٫۲٫۲٫۴٫ معماری مبتنی بر زیر ساخت
اکثر برنامه ­های کاربردی BAN از معماری مبتنی بر زیر ساخت استفاده می­ کنند. در ارتباط بین BAN فرض بر این می­ شود که یک محیط زیست با فضای محدود وجود دارد. به عنوان مثال یک اتاق انتظار در بیمارستان،خانه و دفتر و … در مقایسه با شبکه ad hocشبکه مبتنی بر زیرساخت از مدیریت متمرکز و کنترل امنیت استفاده می­ کند. با توجه به این ساختار متمرکز AP به عنوان سرور پایگاه داده در برخی ازبرنامه­های کاربردی کار می­ کند. به عنوان مثال(SMART, CareNet).
شکل(۷) معماری مبتنی بر زیر ساخت ]۱۲[
معماری مبتنی بر AD HOC
در معماری مبتنی بر ad hoc ، چندین Aps برای کمک به انتقال اطلاعات حسگرهای بدنی به مراکز پزشکی مستقر هستند. بنابراین پوشش خدمات نسبت به معماری مبتنی بر ساختار بزرگتر می­باشد، کار کاربران را برای حرکت در اطراف یک ساختمان، زمین بازی و یا در یک نقطه از امداد اورژانس راحت­تر می­ کند. دو دسته از گره­ها در این معماری وجود دارد: گره­های نصب به عنوان مثال،حسگر/گره­های فعال در یا اطراف بدن و گره­های روتر اطراف یک BAN که هر دو مشابه سخت­افزار رادیو هستند برای آسان کردن مسیریابی چند پرشی معماری نصب شبیه به WSN سنتی می­باشد. و هر دو آنها اغلب از دروازه^[۳۴] به عنوان رابط با جهان خارج استفاده می­ کنند.
شکل(۸) معماری مبتنی بر AD HOC ]12[
ارتباط فراتر از BAN
لایه سوم که بالاترین لایه در این معماری است شامل تلفن هوشمند پزشکان و مراکز مشاهده­ از راه دور مستقر در بیمارستان یا اورژانس می­باشد. این مراکز داده ­های بدست آمده را ذخیره و دسته­بندی می­ کنند و از این داده ­ها جهت انجام عملیات خاصی استفاده می­ شود. در این لایه همچنین امکان به کارگیری GSM^[35] و GPS جهت پیدا کردن موقعیت بیمار در نظر گرفته شده است. این امکان برای بیماری­های ناگهانی مثل سکته های قلبی و مغزی بسیار مناسب است.
امنیت در شبکه ­های بدنی بی­سیم
از آنجایی که گره­های WBAN اطلاعات حساسی (علائم حیاتی بدن) را جمع­آوری می­ کنند و ممکن است که در محیط­های خصمانه قرار بگیرند، به کارگیری مکانیسم­های قوی امنیتی امری ضروری است. در کاربردهای پزشکی تهدیدهای امنیتی ممکن است شرایط خطرناکی را برای بیمار ایجاد کند و در گاهی اوقات باعث مرگ وی شود. فرض کنید بر روی یک سیگنالی که حاوی اطلاعات مبنی بر بالا بودن قند خون بیمار است، حمله­ای صورت پذیرد. عدم رسیدن این سیگنال به پزشک یا مراکز درمانی باعث بروز تشنج و در صورت عدم تزریق انسولین به موقع باعث مرگ وی می­ شود. امنیت یکی از مهمترین چالش­های شبکه ­های بی­سیم محسوب می­ شود]۱۳[. امنیت در شبکه ­های WBAN در سه مرحله ارائه شده است:
رمزنگاری^[۳۶]: اطلاعات حیاتی انسان نباید توسط افراد مختلف مورد استفاده قرار گرفته و خوانده شود. پس لزوم رمز نگاری­هایی منطبق بر شبکه­ WBAN امری ضروری است. استفاده از رمزنگاری متقارن کاراتر می­باشد. زیرا رمز نگاری کلید عمومی به دلیل محاسبات سنگینش و بالطبع مصرف انرژی زیاد برای گره­هایی که انرژی محدودی دارند مناسب نیست]۱۴[.
احراز هویت^[۳۷]: برخی از حسگرها با توجه به عامل­هایی که برای آنها در نظر گرفته شده است قادرند تا عملی را بر روی بدن انسان انجام دهند. دسترسی هر کس جهت اقدام بر روی بدن انسان بدون هیچ مرزی ، خطرات بسیاری را پدید می ­آورد. پس احراز هویت باید انجام شود.
تشخیص صحیح خطای انتقال: محافظت در برابر خطای انتقال باید حتما در نظر گرفته شود. فرض کنید خطایی در انتقال داده ­های اورژانسی صورت پذیرد آنگاه ممکن است جان انسانی به دلیل نرسیدن اطلاعات به پزشک یا مرکز مربوطه به خطر بیافتد.
نیازمندی­های امنیتی
نیازهای امنیتی برنامه ­های مراقبت پزشکی و بهداشتی با بهره گرفتن از شبکه ­های حسگر سطح بدن به شرح زیر است:
محرمانه بودن اطلاعات: اطلاعات سلامت بیمار باید محرمانه باشد و تنها در دسترس پزشکان مجاز و مراقبین قرار گیرد. بنابراین لازم است اطلاعات سلامت فرد به صورت محرمانه حفظ شود به طوری که نفوذگر نتواند این اطلاعات را استراق سمع کند. استراق سمع داده ­ها ممکن است به بیمار آسیب برساند زیرا دشمن می ­تواند اطلاعات مربوط به بیمار را برای اهداف غیر قانونی استفاده کرده و حریم خصوصی بیمار نقض شود. بنابراین محرمانگی داده ­ها یک نیاز بسیار ضروری در برنامه ­های مراقبت پزشکی با بهره گرفتن از WBAN می­باشد.
احراز هویت اطلاعات: سرویس تایید و ارائه مجوز برای برنامه ­های کاربردی پزشکی و غیر پزشکی ضروری است. در کاربردهای مراقبت پزشکیWBAN احراز هویت باید برای هر سنسور و ایستگاه پایه به منظور بررسی اینکه داده ­های ارسالی توسط یک سنسور مورد اعتماد است یا نه استفاده ­شود.
احراز هویت قوی کاربر: مهمترین مساله در مراقبت­های پزشکی بی­سیم آسیب­پذیری پیام­ها توسط کاربران غیر مجاز است. بنابرین تایید هویت قوی کاربران باید در نظر گرفته شود. به موجب آن هر کاربر باید صحت خود را قبل از دسترسی به هرگونه اطلاعات فیزیولوژیک بیمار اثبات کند.
جامعیت و یکپارچگی داده ­ها: جامعیت داده ­ها تضمین می­ کند که داده ­ها در هنگام انتقال توسط دشمن دستکاری نشده و تغییر پیدا نکرده ­اند. با توجه به ماهیت پخش شبکه ­های حسگر بی­سیم اطلاعات بیمار می ­تواند توسط دشمن تغییر یافته و برای رویدادهای حیاتی زندگی بیمار خطرناک باشد. به منظور بررسی یکپارچگی داده ­ها باید توانایی شناسایی هر گونه دستکاری داده ­ها وجود داشته باشد. بنابراین مکانیزم­ های بررسی یکپارچگی داده ­ها باید اطمینان حاصل کنند که داده ­های دریافتی توسط دشمن تغییر نیافته­اند.
دسترسی پذیری داده ­ها: در دسترس بودن تضمین می­ کند که خدمات و اطلاعات در زمانی که به آنها نیاز است در دسترس هستند. بنابراین در دسترس پذیری گره­های حسگر پزشکی اطمینان می­دهد که داده ­های سلامت به طور مداوم برای مراقبت­های پزشکی در دسترس هستند. اگر یک گره حسگر توسط دشمن اسیر شده باشد دسترس پذیری داده ­ها از بین رفته است. بنابراین لازم است در کاربردهای مراقبت پزشکی دسترسی پذیری همیشه حفظ شود.
تازگی داده ­ها: در برنامه ­های مراقبت پزشکی حفظ محرمانگی و جامعیت داده ­ها به تنهایی کافی نیست بلکه تازگی داده ­ها نیز باید در نظر گرفته شود. تازگی داده ­ها نشان دهنده این است که اطلاعات فیزیولوژیک ارسالی جدید هستند و تضمین می­ کند هیچ دشمنی نمی­تواند پیام­های قدیم را دوباره پخش کند.
مکان یابی امن: در برنامه ­های مراقبت پزشکی تشخیص مکان بیمار بسیار مهم است. در کاربردهای بلادرنگ فقدان ردیابی هوشمند بیمار به یک مهاجم اجازه می­دهد تا مکان نادرست بیمار را با بهره گرفتن از سیگنال­های کاذب ارسال کند
توزیع کلید^[۳۸]: اگر لازم است دو طرف تبادل اطلاعات یک کلید نشست را به اشتراک بگذارند این کلید باید از افراد غیر مجاز حفاظت شود. یک کلید نشست امن به ارتباطات و تدابیر حفاظتی داده ­ها در برابر حملات مختلف امنیتی کمک می­ کند. بنابراین به منظور حفظ حریم خصوصی بیمار طرح توزیع کارآمد کلید یک نیاز اساسی در کاربردهای مراقبت پزشکی است]۱۵ [.
محرمانگی رو به جلو و عقب: هنگامی که حسگرهای جدید مستقر شده ­اند و حسگرهای قدیمی از کار افتاده­اند، ما پیشنهاد می­کنیم که محرمانه بودن بعد و قبل بهتر است در نظر گرفته شود. محرمانه بودن رو به جلو: یک حسگر نباید قادر به خواندن هر پیامی بعد از ترک شبکه باشد. محرمانه بودن رو به عقب: یک حسگر ملحق شده نباید قادر به خواندن هر پیام منتشر شده قبل باشد]۱۶ [.
تهدیدات امنیتی
در این بخش به تهدیدات امنیتی که ممکن است برای مراقبت­های پزشکی مضر باشد می­پردازیم:
حملات بر روی WBAN به سه دسته اصلی تقسیم می­شوند: (الف) حملات بر روی محرمانه بودن و احراز هویت، متخاصم از طریق استراق سمع و جعل و ارسال دوباره بسته این نوع حملات را انجام می­دهد، (ب) حملات بر روی یکپارچگی سرویس، شبکه مجبور به دریافت اطلاعات غلطی می­ شود. (پ) حملات جلوگیری از سرویس، قابلیت دسترسی به شبکه را مختل می­ کند.